Όπου και αν με πήγαν οι θεωρίες μου, βρήκα ότι ένας ποιητής ήδη είχε πάει εκεί. Sigmund Freud

«Όπου και αν με πήγαν οι θεωρίες μου, βρήκα ότι ένας ποιητής ήδη είχε πάει εκεί»

Αυτό το υπέροχο όσο και γενναίο συμπέρασμα του Φρόυντ, συμβαίνει όντως, γιατί το έργο είναι πιο μπροστά από κάθε καλλιτέχνη, που το δημιούργησε γιατί άφησε να πάρουν σάρκα και οστά -είτε με την ποίηση, είτε με την ζωγραφική, κλπ- τα όποια ασυνείδητα απωθημένα του, κατά το πλείστον άθελά του.

Διότι, κάνουμε έργο ότι δεν απωθούμε... Αν αυτό γίνει επίγνωση -κάτι που ο Φρόυντ πάλεψε όσο λίγοι- τότε η τέχνη θα μπορούσε να απογειωθεί και να δημιουργήσει ακόμα μεγαλύτερα, ουσιαστικότερα όσο και βαθύτερα αριστουργήματα.

Γι αυτό μίλησε επισταμένως η Άλις Μίλερ, όπως έχω ξαναπεί, μέσα από έρευνες δεκαετιών:

«Κατά τη γνώμη μου, αν δεν έχουμε συνείδηση τι μας συνέβη κατά τα πρώτα στάδια της ζωής μας, όλη η υπόθεση του πολιτισμού δεν ειναι παρά μια φάρσα. Οι συγγραφείς θέλουν να γράφουν καλή λογοτεχνία, αλλά ΔΕΝ αναζητούν την ασυνείδητη πηγή της δημιουργικότητάς τους, την έντονη επιθυμία τους για έκφραση και επικοινωνία. Οι περισσότεροι φοβούνται μήπως χάσουν την ικανότητά τους. Παρόμοιο φόβο διακρίνω και σε πολλούς ζωγράφους, ακόμα και σε αυτούς που (κατά τη γνώμη μου) στους πίνακές τους εκφράζουν σαφώς τους ασυνείδητους φόβους τους, όπως παραδείγματος χάρη στον Φράνσις Μπέικον, στον Ιερώνυμο Μπος, στον Σαλβαδόρ Νταλί και σε πολλούς ακόμα σουρεαλιστές. Με το έργο τους επιζητούν βέβαια την επικοινωνία, αλλά σε ένα επίπεδο που να υπηρετεί ΤΗΝ ΑΡΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΕΙΡΙΩΝ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ – και αυτήν την κατάσταση την ονομαζουν τέχνη.» (Η άρνηση να μάθουμε)

Αλλά όλα αυτά, θα κατανοηθούν περισσότερο μάλλον από τις επόμενες γενιές…. Οι δικές μας ακόμη, θεωρούν το ασυνείδητο, ως το μεγαλύτερο ταμπού, ακόμα και στον 21ο αιώνα, αγνοώντας τον θησαυρό του.

Υγ. Περισσότερα στο σεμινάριο «Αφήγηση Ζωής»

Είμαστε βίαιοι. Αυτό είναι ένα γεγονός. Τζίντου Κρισναμούρτι

Είμαστε βίαιοι. Αυτό είναι ένα γεγονός. Θυμώνουμε, οργιζόμαστε, συμμορφωνόμαστε, μιμούμαστε, ακολουθούμε, είμαστε επιθετικοί, και η επιθετικότητα παίρνει πολλές μορφές: την ευγενική πολιτισμένη επιθετικότητα, που σε πείθει με το γάντι, μέσα από τη στοργή. Αυτό είναι μια μορφή βίας.

Ο εξαναγκασμός να σε κάνω να σκέφτεσαι σύμφωνα με μια ιδιαίτερη άποψη, αυτό είναι πάλι μια άλλη μορφή βίας.

Βία είναι η αποδοχή του εαυτού σου σαν κάτι που δεν είσαι. Παρακαλώ να το κατανοήσετε αυτό.

Μολονότι εκπαιδευόμαστε από την παιδική μας ηλικία να μην είμαστε άπληστοι, δεν έχουμε κατανοήσει ότι το «ΜΗ» είναι μόνο το αντίθετο αυτού που είμαστε.

Έχουμε εκπαιδευτεί, διαμορφωθεί, τα βιβλία που μας έχουν δώσει λένε ότι υπάρχει δυαδικότητα, κι εμείς το έχουμε αποδεχτεί αυτό.

Αυτή η διαμόρφωσή μας από την παιδική ηλικία εμποδίζει την κατανόηση αυτού του απλού γεγονότος, που είναι ότι υπάρχει μόνο «αυτό που είναι».

Το καλό δεν είναι το αντίθετο του κακού. Αν το καλό γεννιέται από το κακό, τότε το καλό περιέχει το κακό. Σκεφτείτε το αυτό, δουλέψτε πάνω σε αυτό και εξασκήστε το μυαλό σας έτσι που να ζείτε πάντα με «αυτό που είναι», με αυτό που συμβαίνει πραγματικά, εξωτερικά και εσωτερικά.

Όταν, λοιπόν, κατανοήσετε το βάθος της βίας χωρίς να ξεφεύγετε από αυτήν, χωρίς να τρέχετε μακριά σε κάποια βλακώδη ιδανικά μη-βίας, όταν κοιτάζετε τη βία, όταν την παρατηρείτε από πολύ κοντά – πράγμα που σημαίνει να βάλεις όλη σου την ενέργεια σ’ αυτό το κοίταγμα, την ενέργεια που τώρα σπαταλάτε επιδιώκοντας το αντίθετο και προσπαθείτε να την καταπιέσετε- τότε δεν θα υπάρχει βία.

Το να κατανοήσετε τη βία δεν είναι μόνο το να δείτε ότι οργίζεστε ή κτυπιέστε μεταξύ σας. Αυτό είναι μια πολύ ρηχή μορφή βίας.

Η βία είναι πολύ-πολύ περίπλοκη και για να την καταλάβεις, για να πας μέχρι το βάθος, οφείλεις να δεις το γεγονός πρώτα, και όχι μόνο να βεβαιώνεις: «Πρέπει να μην είμαστε βίαιοι!».

Υπάρχει μόνο αυτό που είναι και αυτό είναι η βία.

Η μη-βία είναι μη γεγονός, μια μη- πραγματικότητα , είναι μια προβολή της σκέψης με το σκοπό να ξεφύγει, ή να δεχτεί τη βία και να προσποιείται ότι γινόμαστε σιγά-σιγά μη-βίαιοι…..

Ώστε μπορούμε να κοιτάξουμε τη βία ελεύθερα από όλα αυτά, ελεύθεροι από κάθε φυγή, ελεύθεροι από ιδανικά, από καταπίεση, και να παρατηρήσουμε πραγματικά, τι είναι η βία;

Οφείλουμε, λοιπόν, να μάθουμε μαζί πώς να την παρατηρούμε.

Δεν υπάρχει καμιά αυθεντία σ’ αυτή την έρευνα, αλλά όταν ο νους σας έχει γίνει ανάπηρος από την αυθεντία, όπως και να είναι, είναι πολύ δύσκολο να είστε ελεύθεροι και έτσι να μπορέσετε να παρατηρήσετε τη βία.

Είναι σημαντικό να κατανοήσετε πώς να παρατηρείτε, να παρατηρείτε αυτό που συμβαίνει στον κόσμο, την αθλιότητα, τη σύγχυση, την υποκρισία, την έλλειψη ακεραιότητας, τις κτηνώδεις πράξεις που συμβαίνουν, την τρομοκρατία, την απαγωγή ομήρων και τους γκουρού που έχουν τα δικά τους ιδιαίτερα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Όλα αυτά είναι βία.

(Απόσπασμα ομιλίας Τζίντου Κρισναμούρτι στο Madras, Ινδία, 1981)

Επιμέλεια: Κρυσταλία Πατούλη

Άλλα άρθρα:

Το σεμινάριο «Αφήγηση Ζωής» κλείνει 3 χρόνια με νέες συνεργασίες

ΓΡΑΦΟΥΜΕ ΓΙΑ ΝΑ ΜΑΘΟΥΜΕ!
***
Το σεμινάριο «Αφήγηση Ζωής» της Κρυσταλίας Πατούλη, κλείνει 3 χρόνια με νέες συνεργασίες

Mετά και από την τελευταία παρουσίαση στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, το σεμινάριο «Αφήγηση Ζωής«, κλείνοντας πλέον 3 χρόνια, ξεκινά  συνεργασίες με νέους ανθρώπους και χώρους:

patouli1

* α) Στην Αθήνα / Νέος κύκλος από 10/02/2014 – Πρώτο εισαγωγικό μάθημα με ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΕΙΣΟΔΟ.

Ιnfo: Τηλ. 210 867 3655, Σπάρτης 14, Πλατεία Αμερικής.
Διάρκεια σεμιναρίου: 2μιση μήνες(11 – 3ωρες συναντήσεις – με είσοδο ελεύθερη στο πρώτο εισαγωγικό μάθημα), κάθε Δευτέρα 6μιση με 9μιση – μμ., και έναρξη 10/02/2014.
  • Στις 10 Φεβρουαρίου 2014, το πρώτο εισαγωγικό μάθημα με ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΕΙΣΟΔΟ, αφού πρώτα κλείσετε τηλεφωνικά τη θέση σας λόγω περιορισμένου αριθμού συμμετοχών.
  • Και επιλεκτικά για τους ενδιαφερόμενους σε συνεργασία με τον συγγραφέα Βαγγέλη Ραπτόπουλο – με εισαγωγή στη Μυθοπλασία για 5 συναντήσεις – 1μισης ώρας, κάθε δεύτερη Δευτέρα, με έναρξη νέου τμήματος στις 17/02/2014, στις 8:30μμ.

* β) στην Αίγινα / Κάθε Τετάρτη  3ωρο μάθημα – και πάντα το πρώτο εισαγωγικό μάθημα με ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΕΙΣΟΔΟ.

γ) Μέσω skype

Επικοινωνία: cpatouli@yahoo.gr –  www.afigisizois.wordpress.com

***

Πάντα με επιπλέον “Αφηγήσεις Έργου – Ζωής” – αφιερώματα σε συγγραφείς, ξεκινώντας το νέο κύκλο με την συγγραφέα Ζυράννα Ζατέλη στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια, στις 11 Νοεμβρίου 8:30μμ και στις 25 Νοεμβρίου αντίστοιχα με τον συγραφέα Κώστα Μουρσελά. Κατόπιν στις 23/12/13 με την ιστορικό Τασούλα Βερβενιώτη και στις 20/1/14 με τον συγγραφέα Σωτήρη Δημητρίου.

Ο Αυγουστίνος από το βιβλιοπωλείο Λεμόνι διαθέτει στις εκδηλώσεις του Πολυχώρου Τέχνης Αλεξάνδρεια, τα βιβλία των προσκεκλημένων.

Περισσότερα για το σεμινάριο: https://afigisizois.wordpress.com/about/

Σεμινάριο "Αφήγηση Ζωής" της Κρυσταλίας Πατούλη

Σεμινάριο «Αφήγηση Ζωής» της Κρυσταλίας Πατούλη

Εισαγωγή στη Μυθοπλασία με τον συγγραφέα Βαγγέλη Ραπτόπουλο σε συνεργασία με το σεμινάριο Αφήγηση Ζωής

Εισαγωγή στη Μυθοπλασία με τον συγγραφέα Βαγγέλη Ραπτόπουλο

Εισαγωγή στη Μυθοπλασία με τον συγγραφέα Βαγγέλη Ραπτόπουλο

Σε συνεργασία με τον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια και στα πλαίσαι του σεμιναρίου «Αφήγηση Ζωής«, από τις, και κάθε δεύτερη Δευτέρα από τις 8μμ έως τις 9:30μμ, για 5 συνολικά συναντήσεις, ο συγγραφέας Βαγγέλης Ραπτόπουλος, μέσω της δημιουργικής γραφής εισάγει τους συμμετέχοντες στη Μυθοπλασία.

Όπως εξηγεί ο ίδιος:

H δημιουργική διαδικασία στα μυστικά της τέχνης της μυθοπλασίας παραμένει ένα μυστήριο. Τουλάχιστον για μένα, ακόμα και μετά από δεκαεπτά δημοσιευμένα έργα μυθοπλασίας.

Ξεκινάμε με την άκρως απαραίτητη διευκρίνηση ότι πρόκειται για απλό σεμινάριο κάποιων ωρών, και όχι για πολυετή μαθήματα δημιουργικής γραφής, πανεπιστημιακού επιπέδου, όπως συμβαίνει επί παραδείγματι στις ΗΠΑ. Και περνάμε στο περιβόητο ερώτημα-κλισέ: διδάσκεται, εντέλει, η λογοτεχνία;

Η απάντησή μου ισχύει τόσο για τα απλά, και κατ’ ουσίαν ενημερωτικά, σεμινάρια, όσο και για την αρτιότερη εκδοχή διδασκαλίας που μπορεί να φανταστεί κανείς. Το αποτέλεσμα του μαθήματος της δημιουργικής γραφής δεν εξαρτάται από τον διδάσκοντα (όπως νομίζει ο περισσότερος κόσμος), αλλά εκατό τοις εκατό από τον μαθητή-διδασκόμενο.

Με άλλα λόγια, κάποιος που είναι ήδη συγγραφέας, που έχει όντως φλέβα, θα εκμεταλλευτεί ακόμη και το όποιο, καλό ή κακό, μάθημα. Οι υπόλοιποι, ούτε θα ωφεληθούν πιθανόν, ούτε όμως θα χάσουν και τίποτα. Ένας αληθινός συγγραφέας δεν κινδυνεύει παρά μόνο από τον ίδιο του τον εαυτό. Κι ούτε καν απ’ αυτόν.

Το σεμινάριο περιστρέφεται γύρω από τα μυστικά της τέχνης της μυθοπλασίας, με την έννοια ότι η δημιουργική διαδικασία παραμένει ένα μυστήριο. Τουλάχιστον για μένα, ακόμα και μετά από δεκαεπτά δημοσιευμένα έργα μυθοπλασίας.

Σκοπός είναι ο σχηματισμός μιας ομάδας, που θα συζητάει και θα θίγει διάφορα θέματα. Οι συμμετέχοντες γράφουν κείμενα, διαβάζουν και κριτικάρουν ο ένας τη δουλειά του άλλου. Μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο, λειτουργεί και η ανάλυση κειμένων από την παγκόσμια και τη νεοελληνική λογοτεχνία.

Επίσης, στους συμμετέχοντες δίνονται Παραπομπές σε διάφορα κείμενα (δικά μου και άλλων), τα οποία συνήθως σχετίζονται με την ύλη του κάθε μαθήματος. Όπως τους δίνονται και Ασκήσεις, από τις οποίες θα πρέπει να γράψουν μία σε κάθε μάθημα. Τέλος, υπάρχουν και Προτεινόμενα βιβλία, που οι συμμετέχοντες μπορούν να διαβάσουν είτε κατά τη διάρκεια του σεμιναρίου είτε μετά το πέρας του. vangelisraptopoulos.wordpress.com

***

Περισσότερα για τη συνεργασία με τον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια:

Σεμινάριο "Αφήγηση Ζωής" της Κρυσταλίας Πατούλη
«H ζωή δεν είναι αυτή πoυ έζησε κανείς, αλλά αυτή πoυ θυμάται και όπως τη θυμάται για να την αφηγηθεί» Gabriel García Márquez
Σεμινάριο Αφήγηση Ζωής, της Κρυσταλίας Πατούλη (δημ/φος – σύμβουλος Ψ.Υ.) και Εισαγωγής στη Μυθοπλασία με τον Βαγγέλη Ραπτόπουλο (συγγραφέα)

«Οι ιστορίες μας γίνονται τόσο πολύ δικό μας κομμάτι ώστε και εμείς δεν τις συνειδητοποιούμε, όπως το ψάρι που ανακαλύπτει το νερό τελευταίο» έχει πει ο Jerome Bruner. Στόχος σε αυτό το σεμινάριο στόχος είναι να ανακαλύψουμε το… νερό. Καθώς οι λέξεις είναι το βασικό υλικό που χτίζουμε τη σχέση μας με την πραγματικότητα, η δύναμη της γραφής γίνεται ένα σημαντικό εργαλείο αυτογνωσίας και δημιουργικότητας, βασισμένοι στο ό,τι κάνουμε έργο μόνον ότι δεν απωθούμε αλλά και πως ο συγγραφικός μας εαυτός είναι πιο μπροστά από εμάς, διαθέτοντας «πολλές φωνές» (κατά Μ. Μπαχτίν) που συνήθως μοιάζει να αγνοούμε.

Στα πλαίσια του σεμιναρίου διοργανώνονται λογοτεχνικές συναντήσεις με γνωστές προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών. Επί τρία χρόνια σε συνεργασία του σεμιναρίου με χώρους όπως το Μικρό Πολυτεχνείο, το Εργαστήριο διερεύνησης ανθρωπίνων σχέσεων, και σήμερα τον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια, κ.ά., έχουν πραγματοποιηθεί ανάλογες εκδηλώσεις με τίτλο «Αφήγηση Έργου – Ζωής», με τους Χρόνη Μίσσιο, Περικλή Κοροβέση, Αγαθή Δημητρούκα, Δημήτρη Ζερβουδάκη, Ελεονώρα Σταθοπούλου, Τασούλα Βερβενιώτη, Γιάννη Μακριδάκη, κλπ.

Για το θεωρητικό κυρίως υπόβαθρο – βιβλιογραφία του σεμιναρίου, έχει πραγματοποιηθεί διάλεξη σε φοιτητές του Παντείου Παν/μίου, μετά από κάλεσμα της συγγραφέως – καθηγήτριας ψυχολογίας, Φωτεινής Τσαλίκογλου.

Το σεμινάριο “Αφήγηση Ζωής” κλείνει 3 χρόνια με νέες συνεργασίες:

* α) Στο Κέντρο της Αθήνας / 24 Νοεμβρίου 2013:
Ανοιχτή Τέχνη
(τηλ. 210 32 27 188, Φιλελλήνων & Ναυάρχου Νικοδήμου 2, Σύνταγμα), για 11 2ωρες συναντήσεις, κάθε Κυριακή 6 με 8μμ.

* β) Στην Πλατεία Αμερικής / 11 Νοεμβρίου 2013:
Πολυχώρος Τέχνης Αλεξάνδρεια σε συνεργασία και με τον συγγραφέα Βαγγέλη Ραπτόπουλο – για εισαγωγή στη Μυθοπλασία (τηλ. 210 867 365, Σπάρτης 14, Πλατεία Αμερική), για δυόμιση μήνες(10 – 3ωρες συναντήσεις συνολικά), κάθε Δευτέρα 6μιση με 9μιση – μμ.

* Και γ) στην Αίγινα / 20 Νοεμβρίου 2013
Καλλιτεχνικό στέκι Γράμμα
για 2μιση μήνες (10 3ωρες συναντήσεις), κάθε Τετάρτη 6-9μμ., κιν. 6944203863.

***
Πάντα με επιπλέον “Αφηγήσεις Έργου – Ζωής” – αφιερώματα σε συγγραφείς, ξεκινώντας το νέο κύκλο με την συγγραφέα Ζυράννα Ζατέλη στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια, στις 11 Νοεμβρίου 8:30μμ και στις 25 Νοεμβρίου αντίστοιχα με τον συγραφέα Κώστα Μουρσελά.

1η «Αφήγηση Έργου – Ζωής», με την συγγραφέα Ζυράννα Ζατέλη, εξ αφορμής του βιβλίου της "Ηδονή στον κρόταφο", των εκδ. ΚαστανιώτηΦέτος, οι «Αφηγήσεις Έργου – Ζωής», θα ξεκινήσουν με μια βραδιά αφιερωμένη στην συγγραφέα Ζυράννα Ζατέλη, εξ αφορμής ενός από τα πιο αυτοβιογραφικά της βιβλία, με τίτλο  «Ηδονή στον κρόταφο», σε συνεργασία με τις Εκδόσεις Καστανιώτη», τη Δευτέρα 11 Νοεμβρίου 2013 και ώρα 8:30μμ. (Είσοδος ελεύθερη).

Ο Αυγουστίνος από το βιβλιοπωλείο Λεμόνι διαθέτει στις εκδηλώσεις τα βιβλία των προσκεκλημένων.

*Πληροφορίες – επικοινωνία, για το σεμινάριο διάρκειας 2μιση μηνών, που θα ξεκινήσει στις 11/11/13, για 10 – 3ωρες συναντήσεις, και κάθε Δευτέρα 6:30μμ – 9:30μμ, με τον συγγραφέα Βαγγέλη Ραπτόπουλο για 5 συναντήσεις, από τις 18/11/2013, και κάθε δεύτερη δευτερα από τις 8μμ έως τις  9:30μμ, στον Πολυχώρο Τέχνης Αλεξάνδρεια, τηλ. 21 0867 3655, cpatouli@yahoo.gr, www.afigisizois.wordpress.com