Νομίζω ότι γεννήθηκα αριστερός. Του Θανάση Καρτερού

21:41, 30 Απρ 2013 | tvxsteam tvxs.gr/node/127373

Νομίζω ότι γεννήθηκα αριστερός. Φρόντισε η Ασφάλεια της δεκαετίας του εξήντα την πολιτική μου αγωγή με το κυνηγητό του πατέρα μου, που είχε την ατυχή έμπνευση να πολεμήσει όχι μόνο στο αλβανικό μέτωπο, αλλά και στην Αντίσταση από τις  γραμμές του ΕΛΑΣ…» Ο συγγραφέας Θανάσης Καρτερός, αφηγείται στην Κρυσταλία Πατούλη για το tvxs.gr, τη δημιουργική εμπειρία της συγγραφής –από την ιδέα μέχρι το τυπογραφείο– του νέου μυθιστορήματος «Η εξέγερση των νεκρών«.

«… Τώρα που το καλοσκέφτομαι στη ζωή μου έπεσε πολύ κυνηγητό. Πρώτα του πατέρα μου, που ήταν και δικό μου, ύστερα αποκλειστικά δικό μου. Φυλακίστηκα στη δικτατορία για τρία χρόνια, υπήρξα παράνομος, μίσησα τους χαφιέδες, γνωρίστηκα με τον Μαρξ και τον Λένιν και κοίταζα αφ’ υψηλού τους βολεμένους.

Με τη μεταπολίτευση, βολεύτηκα κι εγώ στο Κομμουνιστικό Κόμμα, υπερασπίστηκα επαγγελματικά και πειθαρχημένα τις ιδέες και τη γραμμή του. Ώσπου τη δεκαετία του 90, μετά την πτώση του τείχους στο κεφάλι μας, ήρθε η σύγκρουση με το κόμμα, η διαγραφή, η απομάκρυνση από αυτό, μαζί με χιλιάδες άλλους.

Ξεκαθαρίζω πάντως ότι παρ’ όλα αυτά, παρά τη διάψευση, την κατάρρευση και τα βαριά πολιτικά και προσωπικά κατάγματα, εξακολουθώ να αισθάνομαι και να δηλώνω κομμουνιστής, όσο κι αν το κόμμα μου έχει αφαιρέσει την ταυτότητα.

Πιστεύω ότι ο καπιταλισμός δεν είναι μόνο το σύστημα της ακραίας αδικίας, αλλά και σάπιος. Μολύνει και καταστρέφει τον κόσμο, και θα μας σαπίσει όλους αν δεν τον στείλουμε στα σκουπίδια της Ιστορίας. Η ανθρωπότητα ή θα μπει στη φάση της συνειδητής απόρριψης της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο, ή θα πάει ασυνείδητα στο διάολο. Αυτό πιστεύω.

Ευτυχώς και χάρη στο γεγονός ότι ο πατέρας μου, αν και απόφοιτος δημοτικού, ήταν αυτό που λέμε προοδευτικός άνθρωπος, έμαθα γράμματα, πήγα στο πανεπιστήμιο, και αγάπησα από μικρός τη λογοτεχνία. Επίσης μου άρεσε από παιδί να γράφω κι αυτό με οδήγησε -με απόφαση του κόμματος αρχικά- στη δημοσιογραφία. Γράφω άρα υπάρχω εδώ και σαράντα χρόνια.

Στη… νεαρή ηλικία των εξήντα χρόνων έγραψα και -ω του θαύματος- εκδόθηκε από τον Καστανιώτη το πρώτο μου βιβλίο: Ο Σύντροφος Πολύφημος και η Μισή Αλήθεια. Πρόκειται για πολύ μικρές ιστορίες, «ιστορίες τσέπης» τις ονόμασα, με πρωταγωνιστή έναν παλιό κομμουνιστή -και θυμόσοφο. Ένα πρώτο βήμα μετάβασης από τη δημοσιογραφία στη λογοτεχνία για μένα, που δεν είχε και καμιά λαμπρή καριέρα, αλλά εν πάση περιπτώσει πήρε το δρόμο του.

Μετά από αυτό τόλμησα το  γράψιμο του πρώτου μου μυθιστορήματος. Το Τελευταίο Τραμ ο τίτλος του. Εκδόθηκε κι αυτό από τον Καστανιώτη και είναι ένα βιβλίο που αναφέρεται στο κλίμα της δεκαετίας του πενήντα -μια δυστυχισμένη ερωτική ιστορία μέσα στο ζόφο των διωγμών της εποχής εκείνης. Με αυτοβιογραφικά στοιχεία κι αυτό.

Το τελευταίο μου βιβλίο, Η Εξέγερση των Νεκρών, που εκδόθηκε πρόσφατα, είναι μυθιστόρημα εκατό τοις εκατό. Και σε αντίθεση με τα άλλα δυο, το έγραψα σαν να το διαβάζω -ή κάπως έτσι. Φαντάστηκα ένα διευθυντή νεκροταφείου σε μια εποχή που ο καπιταλισμός μετατρέπει το παράλογο σε πανίσχυρο κανόνα και που όλα κρίνονται με βάση την ανταγωνιστικότητα και το κέρδος κι από κει και πέρα, σελίδα τη σελίδα και κεφάλαιο το κεφάλαιο έπλασα τους ήρωες μου, ανθρώπους εκτός συστήματος, περιθωριακούς, και την ιστορία μου.

Στην προσπάθειά μου αυτή, που κράτησε περίπου δυο χρόνια, αισθάνθηκα λίγο σαν μικρός Θεός -έτσι αισθάνονται αλήθεια οι συγγραφείς; Καθόριζα τις σκέψεις και τις πράξεις των ηρώων μου, αποφάσιζα τη μοίρα τους, διαπίστωσα ότι ήμουν σε θέση να έχω διάλογο μαζί τους, να διαφωνούν, να προτείνουν διορθώσεις, να προσπαθούν να παραπλανήσουν εμένα ή και τον αναγνώστη, να επιλέγουν ακόμα και το θάνατό τους. Στο τέλος μάλιστα η διαφωνία μας με κάποιους από αυτούς υπήρξε τόσο έντονη, ώστε να καταφύγω σε σολομώντεια λύση: Η εξέγερση των νεκρών έχει δυο εκδοχές τέλους.

Αν και δεν ξέρω τη στιγμή αυτή ποια θα είναι η τύχη του βιβλίου, μπορώ να πω ότι εγώ τουλάχιστον το ευχαριστήθηκα. Γράφοντάς του, δίνοντας ζωή σε φανταστικά πρόσωπα, ρίχνοντάς τα σε δύσκολες καταστάσεις, απόλαυσα τη δική μου μετάλλαξη στο βασικό ήρωα του βιβλίου, που δεν αναφέρεται ούτε σε μια αράδα, αλλά υπάρχει σε κάθε αράδα.

Αυτό είναι νομίζω το μυστικό του γραφιά-δημιουργού: Χώνεται στο ίδιο του το βιβλίο, σκέφτεται, δρα, εξελίσσεται, μέσα από την ίδια του τη δημιουργία -κι αυτό δεν ισχύει μόνο για μεγάλους συγγραφείς, αλλά για τον καθένα που φορτώνει με κομμάτια από την ψυχούλα του στις λέξεις.

Για να βρει βέβαια κανείς τόση ψυχούλα στις μέρες μας, ώστε να τη μοιράζεται και με άλλους, πρέπει να ψάξει μόνος του. Σε βιβλία, αλλά και στους δρόμους -εκεί που στην πράξη αμφισβητείται το αυτονόητο…»


Η εξέγερση των νεκρών, εκδόσεις Καστανιώτη

Η Αντιγόνη είναι μια όμορφη νέα γυναίκα που από μικρή πηγαίνει ανάποδα στο ρεύμα. Κλεισμένη στο αναμορφωτήριο για ένα έγκλημα οικογενειακής αυτοδικίας, αντιστέκεται στην προσπάθεια «αναμόρφωσής» της και γι’ αυτό καταδικάζεται να σταλεί σε ένα πρόγραμμα που συλλέγει και ανακυκλώνει με τις πιο σύγχρονες μεθόδους τους περιθωριακούς για την κοινωνία, τους ζημιογόνους για την οικονομία, τους ανεπιθύμητους για τη δημόσια τάξη. Τους ανθρώπους-σκουπίδια.

Εκεί θα νιώσει τη φλόγα της εξέγερσης, θα ανακαλύψει τον έρωτα και θα βρει συμπαραστάτες. Θα σπάσει τις αλυσίδες της. Θα προκαλέσει μαζί με τους συντρόφους της τριγμούς σε ένα καθεστώς που μοιάζει ανίκητο. Η σύγκρουση είναι αναπόφευκτη. Οι αποδιοπομπαίοι μιας χώρας-εταιρείας, όπου υπέρτατος νόμος είναι το Κέρδος, θα πουν την τελευταία φράση. Ή μήπως την πρώτη; «Μαλάκες, είμαστε ζωντανοί!»

Ένα άκρως επίκαιρο βιβλίο, όπου πρωταγωνιστούν όσοι ονειρεύονται ένα διαφορετικό «αύριο», οι αρνητές ενός συστήματος που τους προορίζει για τον Καιάδα. Ένα μυθιστόρημα πολιτικής φαντασίας για μια κοινωνία που μοιάζει τόσο πολύ με τη δική μας, καθώς τα μνημόνια των ζώντων φτάνουν μέχρι τα μνήματα των νεκρών. Ένας ύμνος στην ελευθερία και ταυτόχρονα μια παρωδία της.

Ο Θανάσης Καρτερός γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1947 και ζει στην Αθήνα. Η δικτατορία διέκοψε τη φοίτησή του στο Οικονομικό Τμήμα της Νομικής Σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου και τον υποχρέωσε με αποφάσεις δύο στρατοδικείων σε άλλου είδους σπουδές στις Δικαστικές Φυλακές Θεσσαλονίκης, στις Φυλακές Ιωαννίνων, στις Εγκληματικές Φυλακές Λευκάδας, στις Φυλακές Αβέρωφ και στις Φυλακές Κορυδαλλού.

Στα τέλη του 1970 αποφυλακίστηκε και εντάχθηκε στην παράνομη τότε ΚΝΕ και στο παράνομο ΚΚΕ, ενώ ήταν από τους ιδρυτές του εκδοτικού οίκου «Σύγχρονη Εποχή». Μετά τη μεταπολίτευση συμμετείχε στην περιπέτεια του νόμιμου ΚΚΕ.

Συντάκτης του Ριζοσπάστη από τις αρχές του 1980 και στη συνέχεια αρχισυντάκτης και διευθυντής του.

Διαγράφηκε από το ΚΚΕ το 1991 και διώχτηκε από την εφημερίδα του. Εργάστηκε από τότε στο ραδιόφωνο του «Σκάι», του οποίου υπήρξε ένα διάστημα διευθυντής, καθώς και σε διάφορα έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα.

Από τους βασικούς συντελεστές της δημιουργίας του ραδιοφωνικού σταθμού 105,5 «Στο Κόκκινο» και πρώτος διευθυντής του από το 2006 μέχρι το 2008. Διατηρεί την καθημερινή στήλη «Της Ώρας» στην Αυγή.

Το 2010 δημοσίευσε το βιβλίο «Ο σύντροφος Πολύφημος και η μισή αλήθεια».

Σχετικά Άρθρα

(12/04/2013)
(26/06/2012)
(01/06/2012)
(11/04/2012)

Οι αδιάφοροι. Του Αντόνιο Γκράμσι

gramsci1

«Μισώ τους αδιάφορους. Πιστεύω ότι το να ζεις σημαίνει να εντάσσεσαι κάπου. Όποιος ζει πραγματικά δεν μπορεί να μην είναι πολίτης και ενταγμένος. Η αδιαφορία είναι αβουλία, είναι παρασιτισμός, είναι δειλία, δεν είναι ζωή. Γι’ αυτό μισώ τους αδιάφορους.

Η αδιαφορία είναι το νεκρό βάρος της ιστορίας. Η αδιαφορία δρα δυνατά πάνω στην ιστορία. Δρα παθητικά, αλλά δρα. Είναι η μοιρολατρία. Είναι αυτό που δεν μπορείς να υπολογίσεις. Είναι αυτό που διαταράσσει τα προγράμματα, που ανατρέπει τα σχέδια που έχουν κατασκευαστεί με τον καλύτερο τρόπο. Είναι η κτηνώδης ύλη που πνίγει την ευφυΐα.

Αυτό που συμβαίνει, το κακό που πέφτει πάνω σε όλους, συμβαίνει γιατί η μάζα των ανθρώπων απαρνείται τη βούλησή της, αφήνει να εκδίδονται νόμοι που μόνο η εξέγερση θα μπορέσει να καταργήσει, αφήνει να ανέβουν στην εξουσία άνθρωποι που μόνο μια ανταρσία θα μπορέσει να ανατρέψει.

Μέσα στη σκόπιμη απουσία και στην αδιαφορία λίγα χέρια, που δεν επιτηρούνται από κανέναν έλεγχο, υφαίνουν τον ιστό της συλλογικής ζωής, και η μάζα είναι σε άγνοια, γιατί δεν ανησυχεί. Φαίνεται λοιπόν σαν η μοίρα να συμπαρασύρει τους πάντες και τα πάντα, φαίνεται σαν η ιστορία να μην είναι τίποτε άλλο από ένα τεράστιο φυσικό φαινόμενο, μια έκρηξη ηφαιστείου, ένας σεισμός όπου όλοι είναι θύματα, αυτοί που τον θέλησαν κι αυτοί που δεν τον θέλησαν, αυτοί που γνώριζαν κι αυτοί που δεν γνώριζαν, αυτοί που ήταν δραστήριοι κι αυτοί που αδιαφορούσαν.

Κάποιοι κλαψουρίζουν αξιοθρήνητα, άλλοι βλαστημάνε χυδαία, αλλά κανείς ή λίγοι αναρωτιούνται: αν είχα κάνει κι εγώ το χρέος μου, αν είχα προσπαθήσει να επιβάλλω τη βούλησή μου, θα συνέβαινε αυτό που συνέβη;

Μισώ τους αδιάφορους και γι’ αυτό: γιατί με ενοχλεί το κλαψούρισμά τους, κλαψούρισμα αιωνίων αθώων. Ζητώ να μου δώσει λογαριασμό ο καθένας απ’ αυτούς με ποιον τρόπο έφερε σε πέρας το καθήκον που του έθεσε και του θέτει καθημερινά η ζωή, γι’ αυτό που έκανε και ειδικά γι’ αυτό που δεν έκανε. Και νιώθω ότι μπορώ να είμαι αδυσώπητος, ότι δεν μπορώ να χαλαλίσω τον οίκτο μου, ότι δεν μπορώ να μοιραστώ μαζί τους τα δάκρυά μου.

Είμαι ενταγμένος, ζω, νιώθω ότι στις συνειδήσεις του χώρου μου ήδη πάλλεται η δραστηριότητα της μελλοντικής πόλης, που ο χώρος μου χτίζει. Και μέσα σ’ αυτήν την πόλη η κοινωνική αλυσίδα δεν βαραίνει τους λίγους, μέσα σ’ αυτήν κάθε συμβάν δεν οφείλεται στην τύχη, στη μοίρα, μα είναι ευφυές έργο των πολιτών. Δεν υπάρχει μέσα σ’ αυτήν κανείς που να στέκεται να κοιτάζει από το παράθυρο ενώ οι λίγοι θυσιάζονται, κόβουν τις φλέβες τους. Ζω, είμαι ενταγμένος. Γι’ αυτό μισώ αυτούς που δεν συμμετέχουν, μισώ τους αδιάφορους. 11 Φεβρουαρίου 1917»

*Ο Αντόνιο Γκράμσι (Antonio Gramsci, Άλες Σαρδηνίας, 23 Ιανουαρίου 1891 — Ρώμη, 27 Απριλίου 1937) ήταν Ιταλός συγγραφέας, πολιτικός επιστήμονας και γενικός γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος Ιταλίας.

http://www.alfavita.gr/. Mετάφραση: Τόνια Τσίτσοβιτς

«Τὸ μίσος καὶ ὁ θαυμασμὸς δὲν εἶναι παραγωγικά. Ἡ ζωὴ μόνο εἶναι παραγωγική: ἡ ζωὴ ποὺ εἶναι πειθαρχημένη δραστηριότητα, ποὺ εἲναι σταθερὴ πρόθεση, ποὺ εἶναι σίγουρη καὶ ἀδάμαστη θέληση, ποὺ εἶναι ἀφανὴς ὑπηρεσία τοῦ ἀτόμου στὴν συλλογικότητα». 

Αντ. Γκράμσι («Χαρακτήρας», μτφ. Γ. Μαχαίρας)

To σχέδιο του αιώνα: Ιδιωτικοποίηση της ύδρευσης σε όλη την Ευρώπη

09:17, 27 Απρ 2013 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/127021

«Οι σημαντικότερες πολιτικές αλλαγές, κρύβονται καμιά φορά στη λεπτομέρεια. Μυστικά, κρυμμένα σε μια οδηγία, που προσπαθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να περάσει το σχέδιο του αιώνα. Δεν πρόκειται για τίποτε λιγότερο από την ιδιωτικοποίηση της ύδρευσης σε όλη την Ευρώπη.

Εάν περάσει το σχέδιο της Επιτροπής, το νερό από ένα συλλογικό αγαθό θα μετατραπεί σε αντικείμενο κερδοσκοπίας με το οποίο μπορούν να κερδηθούν και στη Γερμανία δισεκατομμύρια.

Είναι μια νίκη μεγάλων πολυεθνικών επιχειρήσεων που πολέμησαν αρκετά χρόνια γι’ αυτή την ιδιωτικοποίηση.

Οι συνέπειες για εμάς τους καταναλωτές μπορεί να είναι τεράστιες.

Τι πρόκειται να αντιμετωπίσουμε, θα μας το δείξουν (βλ. στο παρακάτω βίντεο) οι Στέφαν Στούχλιγκ και Νίκολας Στάινερ».

Το «Monitor» της δημόσιας γερμανικής τηλεόρασης ερευνά τον ρόλο της Κομισιόν στο θέμα των ιδιωτικοποιήσεων. Η εκπομπή της γερμανικής δημόσιας τηλεόρασης «Monitor» έκανε πρόσφατα μια έρευνα για τις πιέσεις που ασκεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις χώρες μέλη της Ε.Ε. για να ιδιωτικοποιήσουν τις υπηρεσίες ύδρευσης.

Το ρεπορτάζ αναφέρεται στην περιοχή Pacos de Ferreira της Πορτογαλίας όπου επιβλήθηκε η ιδιωτικοποίηση και όπου μέσα σε λίγα χρόνια τα τιμολόγια αυξήθηκαν 400 τα εκατό και συνεχίζουν με αύξηση 6 τα εκατό κάθε χρόνο. «Δεν μπορούμε πια να πιούμε νερό, όπως πίναμε στο παρελθόν, δεν είναι καλό» λένε οι κάτοικοι της περιοχής που ήταν από την αρχή αντίθετοι στην ιδιωτικοποίηση.

Το 8λεπτο βίντεο στη συνέχεια πηγαίνει στο κέντρο του προβλήματος στις Βρυξέλλες. Εκεί ερευνά σε βάθος την κατάσταση και παρουσιάζει έγγραφα που αποδεικνύουν την απόφαση για «άνοιγμα της αγοράς» του νερού, ξεκινώντας από τις χώρες του Νότου, μια αγορά που την υπολογίζουν σε τριψήφια δις.

Όσο για τους ποιους έχει ως συμβούλους, στην ομάδα ειδικών που χαράσσουν την πολιτική του νερού, ο επίτροπος Barnier ο ισχυρός άντρας της Commission, το ρεπορτάζ μας πληροφορεί ότι είναι το Steering Group που αποτελείται από τους γενικούς διευθυντές των μεγαλύτερων πολυεθνικών του χώρου.

«Το γκρουπ δεν το επέλεξα εγώ» δηλώνει ο Barnier, «Αν με ρωτάτε αν θα έπρεπε να είναι αυτό το γκρουπ πιο ισορροπημένο απαντάω ναι» λέει όταν ο δημοσιογράφος του διαβάζει τη λίστα των συμμετεχόντων… «Νερό ένα ανθρώπινο δικαίωμα ή μια μπίζνες δισεκατομμυρίων δολαρίων;» «Φαίνεται ότι οι Βρυξέλλες αποφάσισαν». «Στο μέλλον το νερό θα ανήκει στις πολυεθνικές αντί σε όλους εμάς.»

Με αυτές τς φράσεις κλείνει ένα ρεπορτάζ μιας πραγματικής εκπομπής ειδήσεων, μιας πραγματικής δημόσιας τηλεόρασης. Της γερμανικής… Και στα δικά μας!

Πηγή: savegreekwaterwww.savegreekwater.org

english version video link http://youtu.be/rbCD8HA11sg

 

Συλλογή υπογραφών για τη μη ιδιωτικοποίηση του νερού: ΕΔΩ

Προτεινόμενη Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών: Η ύδρευση και η αποχέτευση είναι ανθρώπινο δικαίωμα! Το νερό είναι δημόσιο αγαθό, όχι εμπόρευμα!

Σχετικά Άρθρα

(26/04/2013)
(26/04/2013)
(26/04/2013)
(26/04/2013)

Κώστας Μακεδόνας: Πρέπει να δούμε ότι το πρόβλημα το έχουν όλοι!

07:10, 26 Απρ 2013 | tvxsteam tvxs.gr/node/126903
kostas-makedonas

Είναι τρομερό. Είναι λυπηρό. Έχουμε χάσει το δικαίωμα να είμαστε αισιόδοξοι και να ελπίζουμε […] Και το πιο περίεργο είναι, ότι για όλη αυτή την κατάσταση δεν έχει γίνει κάτι, κάτι πολύ μεγάλο, να ταράξει τα νερά […] Όλοι φταίμε που δεν αντιδράμε […] πρέπει, να βγούμε απ’ το ότι ο καθένας -σαφώς- έχει το πρόβλημά του, και να δούμε ότι αυτό το πρόβλημα το έχουν όλοι! Και πως όλοι μαζί θα προσπαθήσουμε να το λύσουμε […] ο καθένας καταλαβαίνει τον δικό του αναστεναγμό αυτή τη στιγμή, αλλά πρέπει να κοιτάξουμε και του διπλανού μας […] Ο ερμηνευτής Κώστας Μακεδόνας, απαντά στην Κρυσταλία Πατούλη στο ερώτημα «Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ και κυριώς τί πρέπει να κάνουμε;» της έρευνας που δημοσιεύεται στο tvxs.gr από το 2010.

Σαφώς το μεγάλο βάρος το ρίχνω στους ανθρώπους που έχουν διαχειριστεί την οικονομική πολιτική της χώρας, διότι, ουσιαστικά, αυτοί ήταν που θα έπρεπε να έχουν τη γνώση και την ευαισθησία να δουν πώς θα χειριστούν μια τέτοια κατάσταση.Παρόλο που έχω σπουδάσει οικονομολόγος, δεν θα μπορούσα να φανταστώ πριν κάποια χρόνια, το τι έρχεται, όπως νομίζω ότι και η πλειοψηφία από τους λαϊκούς ανθρώπους δεν μπορούσαν να καταλάβουν τι είν’ αυτό που μας περιμένει.

Δεν θέλω ν’ αναφερθώ στο αν φαγώθηκαν λεφτά ή αν κάποιοι έβαλαν χρήματα στην τσέπη τους. Αυτό θα το κρίνουν τα δικαστήρια και η Ιστορία.

Το χειρότερο όμως είναι ότι κανείς από αυτούς δεν είχε την ευαισθησία να δει το πρόβλημα, και να βρει μια λύση, πριν φτάσει στο επίπεδο που έφτασε.

Από την άλλη, είχαμε μπει όλοι σε ένα διαφορετικό τρόπο ζωής, νομίζοντας ότι αυτή η σχετική οικονομική άνεση που υπήρχε –που δεν την είχαν και όλοι!- θα ήταν κάτι που θα κρατούσε για χρόνια, και θα κρατούσε ίσως για πάντα.

Είναι άλλωστε μέσα στη λογική του ανθρώπου να θέλει να είναι αισιόδοξος και να μην σκέφτεται το κακό. Πιστεύω ότι αυτό μας οδήγησε όλους στο να κάνουμε ανοίγματα και να απλώσουμε τα πόδια μας λίγο παραπάνω από το στρώμα, κι έτσι βρεθήκαμε ξαφνικά με χρέη. Και είναι και σα να το πληρώνουμε…

Συζητάμε αυτές τις μέρες το θέμα των αποζημιώσεων από την Κατοχή. Φτάσαμε στο αμήν, στο χείλος της καταστροφής για να μπει αυτό το θέμα στο τραπέζι.

Βέβαια υπήρχαν άνθρωποι και ομάδες ανθρώπων που το έλεγαν χρόνια ότι κάποια στιγμή η Γερμανία πρέπει να μας αποζημιώσει, για όσα έγιναν εκείνα τα χρόνια.

Και επειδή φυσικά δεν μπορεί να μας αποζημιώσει για όλες τις ανθρώπινες ζωές που χαθήκανε και για όσα πέρασαν οι άνθρωποι που έζησαν εκείνα τα χρόνια, αλλά μπορούν να μας αποζημιώσουν υλικά. Κι αν αυτή τη στιγμή είχαμε αυτά τα χρήματα, θα ήταν πολύ διαφορετική η κατάσταση στη χώρα μας.

Υπάρχουν και τόσα άλλα που νομίζω ότι φταίνε για όλη αυτή την κατάσταση. Φταίει π.χ. το γεγονός ότι δεν υπάρχει ανάπτυξη στη χώρα, η οποία στηρίζεται κυρίως στην αγροτική παραγωγή, αλλά το κράτος δεν κάνει τίποτα για να βοηθήσει τους αγρότες.

Δεν μπορείς, λοιπόν, να έχεις απαίτηση από τους νέους ανθρώπους που ζουν στην επαρχία να μείνουν εκεί. Όλοι θα φύγουν στην Αθήνα, κι όλοι θα προσπαθήσουν να γίνουν μεσάζοντες ή δημόσιοι υπάλληλοι, ή γενικώς βολεμένοι.

Ο τουρισμός, επίσης, είναι κάτι που έχουμε παραμελήσει, κι ας μπορούσε να είναι η δεύτερη πηγή εσόδων γι’ αυτή τη χώρα.

Αν δει κανείς την αντίστοιχη πολιτική που έχει η Τουρκία στα θέματα τουρισμού, θα τραβάει τα μαλλιά του…. Δηλαδή, να θέλει οποιοσδήποτε τουρίστας να πάει στα παράλια της Τουρκίας να κάνει διακοπές, παρά να έρθει στην Ελλάδα και να πληρώσει τα τριπλά λεφτά για να αντιμετωπίσει επιπλέον ένα σωρό προβλήματα.

Επίσης, δεν υπάρχει βιομηχανία στην Ελλάδα, δεν υπάρχει τίποτα, κι αυτή τη στιγμή προσπαθούμε με δανεικά, να σώσουμε την κατάσταση!

Η σκέψη δεν είναι να μπούμε στο πως θα πληρώσουμε τα δανεικά! Είναι στο πως θα δουλέψουμε, πως θα μπορέσουμε να έχουμε παραγωγή, πώς θα μπορέσουμε να κάνουμε κάτι ούτως ώστε να υπάρχει πραγματική ανάπτυξη. Αλλιώς, σε μια δεκαετία θα βρεθούμε σε χειρότερη κατάσταση.

Επιπλέον, χρειάζεται και αλληλεγγύη μεταξύ μας. Είναι πιο σημαντικό στις μέρες μας, το αν έχω δύο πράγματα να δώσω ένα στον διπλανό μου, απ’ ότι ήταν ποτέ άλλοτε στη χώρα. Είναι κι αυτό μια προσπάθεια. Να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τους ανθρώπους που φτάνουν στην απελπισία.

Στους ανθρώπους, που ενώ έχουν οικογένεια και παιδιά και μέχρι χτες δεν τους έλειπε τίποτα, ξαφνικά μπαίνουν στη σκέψη ν’ αυτοκτονήσουν γιατί δεν μπορούν ν’ αντέξουν αυτή την κατάσταση.

Δεν μπορούν να αντέξουν το γεγονός ότι ενώ έχουν δουλέψει 30 ή 40 χρόνια στη ζωή τους, ξαφνικά βρίσκονται στο δρόμο, δεν έχουν να φάνε. Αυτό είναι πάρα πολύ δύσκολο για έναν άνθρωπο που έχει δουλέψει σκληρά να το περνάει αυτό.

Παράλληλα, δεν έχουμε σεβαστεί σαν κράτος τους συνταξιούχους. Για μένα είναι τραγικό ένας άνθρωπος που ολοκληρώνει την υπηρεσία του σ’ αυτή τη χώρα και έχει πληρώσει πάρα πολλά λεφτά για ασφαλιστικές εισφορές –ότι δουλειά κι να έκανε- ξαφνικά στα 70 του, να του δίνουν 400 ευρώ, κι από αυτά να του κάνουν παρακρατήσεις, να του κόβουν το εφάπαξ και να του το φορολογούνε!

Αν δεν γίνουν, λοιπόν, ριζικές αλλαγές, αν κάποιος δεν πάρει την απόφαση να ρίξει γροθιά στο μαχαίρι… βεβαίως κάποιος από τους πολιτικούς, γιατί δεν θα το κάνω, ούτε εγώ, ούτε εσείς…

Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε εμείς, είναι να δείξουμε ότι αυτό θέλουμε να γίνει.

Κι αν το θέλουμε όλοι, κάποιος θα θελήσει να κάνει τον ήρωα και θα το κάνει. Θα αποφασίσει να πάρει όλο το πολιτικό κόστος, και θα πει εγώ θα κάνω αυτό και θα προσπαθήσω αυτή τη χώρα να την βάλω σε ανάπτυξη, θα προσπαθήσω να αλλάξω αυτές τις συνθήκες. Και σαφώς, δεν θα γίνει σε μία μέρα, ούτε σε δύο, ούτε σε έναν χρόνο. Αλλά, κάτι πρέπει να γίνει, πραγματικά. Το ‘χουμε ανάγκη. Πριν φτάσουμε σε ακρότητες. 

Κρ.Π.: Δεν έχουμε φτάσει ήδη;

Εγώ φοβάμαι πολύ χειρότερα πράγματα και τα βλέπω μπροστά μου…

Κρ.Π.: Από το κακό στο χειρότερο και τελειωμό δεν έχει;

Έγινε η ιστορία με την Κύπρο. Νομίζω ότι εκεί, ο πάτος άνοιξε μια τεράστια τρύπα και πέσαμε ακόμα πιο κάτω. Κι αυτή η τρύπα δεν ξέρουμε ποτέ που τελειώνει. Είναι πολλά. Δυστυχώς, έχουμε χάσει το δικαίωμα να είμαστε αισιόδοξοι και να ελπίζουμε.

Τα χωράφια πλέον έχουν γεμίσει φωτοβολταϊκά. Τώρα δεν σπέρνουμε πια ντομάτες και πιπεριές, σπέρνουμε φωτοβολταϊκά! Σε λίγο, δηλαδή, δεν θα υπάρχει αγροτική παραγωγή, αλλά μόνο παραγωγή ρεύματος για την οποία δεν θα βγαίνει και κανένα κέρδος.

Κι αν θελήσει κάποιος να βάλει ένα φωτοβολταϊκό στο σπίτι του, για να μην έχει καμία ανάμειξη με τη ΔΕΗ και να ζει με δική του ενέργεια, δεν μπορεί να το κάνει! Απαγορεύεται.

Με τση ηλιακή ενέργεια που έχει αυτή η χώρα, θα μπορούσαν όλες οι πολυκατοικίες να μην καίνε ρεύμα αλλά να έχουν φωτοβολταϊκά. Και είναι καλύτερα να μπουν φωτοβολταϊκά πάνω στις πολυκατοικίες, παρά να μπουν στα χωράφια. Αλλά κάτι τέτοιο δεν το θέλουνε!

Και το πιο περίεργο είναι ότι για όλη αυτή την κατάσταση, δεν έχει γίνει κάτι, κάτι πολύ μεγάλο, να ταράξει τα νερά. Μπαίνει κανείς στον πειρασμό, κι ας είναι αστείο αυτή την ιστορία με τους ψεκασμούς -γιατί φυσικά δεν ισχύουν όλα αυτά- να πει στο τέλος, ότι μας ψεκάζουνε.

Είναι τρομερό. Είναι λυπηρό. Χτες είδα πάλι ανθρώπους να ψάχνουν στα σκουπίδια να βρουν κάτι να φάνε. Και είναι κάτι που το βλέπεις πια πολύ συχνά.

Το χειρότερο είναι, ότι όταν εμείς ήμασταν παιδιά, και θυμάμαι χαρακτηριστικά τους συγγενείς, τους θείους, τους γονείς, φίλους, που με πιάνανε και μου λέγανε: Ε, Κωστή, τι θα γίνεις όταν θα μεγαλώσεις; Και έλεγα εγώ διάφορα. Θα γίνω πιλότος, θα γίνω γιατρός, θα γίνω το ένα, θα γίνω το άλλο. Και τώρα πλέον δεν ρωτάμε εμείς τα παιδιά τι θα γίνουν όταν θα μεγαλώσουν, αλλά μας ρωτάνε τα ίδια τα παιδιά με απελπισία: Εγώ μπαμπά, τι θα γίνω όταν θα μεγαλώσω; Εννοώντας: Τι θα απογίνω όταν θα μεγαλώσω; Εμένα, αυτό με σοκάρει.

Και βλέπεις ότι ο Έλληνας ακόμα σκέφτεται μικροπολιτικά και μικροκομματικά: Εντάξει δεν πειράζει, να ψηφίσω τον δικό μου βουλευτή, μπας και σωθώ εγώ. Και δεν με νοιάζει για το τι θα γίνει με τους υπόλοιπους.

Ποτέ δεν είχαμε σαν λαός ενότητα. Δηλαδή, ανεβαίνει η τιμή της βενζίνης; Παρατάμε όλοι τ’ αυτοκίνητά μας και πηγαίνουμε με το μετρό, με τα ποδήλατα, με τα πόδια. Ανέβηκε η τιμή του κρέατος; Ας μην φάει κανείς κρέας! Ας φάει μια βδομάδα λαχανικά.

Πάω και ζητάω εγώ για παράδειγμα τρελά λεφτά σ’ ένα μαγαζί για να τραγουδήσω; Ας μην με πάρουν. Ας πάρουν έναν άλλον! Για όλες τις δουλειές μπορεί να ισχύει αυτό, και για τα πάντα. Απλώς, δεν υπάρχει ενότητα, δεν υπάρχει τίποτα!

Κρ.Π.: Αυτό που είχε πει ο Μίσσιος, ότι «Η κοινωνία δείχνει να έχει πάθει εγκεφαλικό! Δεν αντιδρά με τίποτα»

Όντως. Κι αυτό είναι το θλιβερό. Και κανείς δεν μπορεί να βγάλει την ουρά του απ’ έξω. Όλοι φταίμε που δεν αντιδράμε.

Η δική μου σκέψη, είναι, απλώς, να συνειδητοποιήσουμε πολύ καλά τι συμβαίνει, και να αποφασίσουμε όλοι μαζί να κάνουμε κάτι, ή να αναγκάσουμε τουλάχιστον να ληφθούν πρωτοβουλίες να γίνει κάτι. Τι άλλο να κάνουμε; Να βγούμε στους δρόμους. Να βρούμε έναν τρόπο να αντισταθούμε αλλά κάπως μαζικά και ομαδικά. Οι άνθρωποι της βάσης να μπορέσουμε να βρούμε έναν τρόπο, για να καταλάβουν ότι πρέπει να σταματήσει αυτή η κοροϊδία και κάτι πρέπει να γίνει.

Δεν θα ‘θελα να μπω στη λογική, ότι κάτι τέτοιο θα έρθει με βία, γιατί νομίζω ότι θα οδηγηθούμε σε άλλες καταστάσεις.

Αλλά νομίζω ότι είναι θέμα συνείδησης. Μας έχουν βάλει, βέβαια σε μια τέτοια περιπέτεια…

Nα πούμε και την απόλυτη αλήθεια… Εγώ για παράδειγμα, δουλεύω κοντά 30 χρόνια. Όταν, λοιπόν, μετά από τόσα χρόνια, φτάνεις στο σημείο να μη μπορείς να πληρώσεις βασικές σου ανάγκες και κάνοντας μια δουλειά που σαφώς -σε σχέση με άλλους παλιούς συμμαθητές μου που δουλεύουν σε μια δημόσια υπηρεσία, ή σε μια οικοδομή- έχει πολύ καλύτερες αποδοχές…

Δεν γίνεται, λοιπόν να φτάνουμε στο σημείο να μην μπορούμε να καλύψουμε βασικές ανάγκες.

Μας αναγκάζουν να σκεφτόμαστε μόνο τον ευατούλη μας, να λέμε, τι θα κάνω, πώς θα πληρώσω το ΦΠΑ, πώς θα πληρώσω το ΤΕΒΕ; Δεν βγαίνω. Κι αν έρθουν να με πιάσουνε; Και έχω να πληρώσω και το ένα, και έχω να πληρώσω και το άλλο. Και το ρεύμα θα μου το κόψουνε… Οπότε μπαίνουμε στη διαδικασία, να ψαχνόμαστε να δούμε τι θα κάνουμε, κι αφήνουμε το ότι αυτό το ίδιο το περνάνε κι όλοι οι υπόλοιποι!

Πρέπει, λοιπόν, να βγούμε απ’ το ότι ο καθένας -σαφώς- έχει το πρόβλημά του, και να δούμε ότι αυτό το πρόβλημα το έχουν όλοι! Και πως όλοι μαζί θα προσπαθήσουμε να το λύσουμε.

Διότι είναι πολύ άσχημο και πολύ ανησυχητικό όλο αυτό πάντως. Το ότι δεν αντιδράμε.

Κρ.Π.: «Ποιός τη ζωή μου, ποιός την κυνηγά;»: Τι έχεις να πεις για την παράσταση που ετοιμάζετε;

Σ’ αυτήν την παράσταση γίνεται μία αναδρομή σε όλη την ιστορία της Ελλάδας, μέσα από τα μάτια βέβαια, του Μίκη Θεοδωράκη και μέσα από τα τραγούδια του, που τα γέννησαν όλες αυτές οι καταστάσεις…

Κρ.Π.: Ποιό θα διάλεγες τώρα, σε σχέση με όσα είπες;

Επειδή, ένα απ’ τα πρώτα τραγούδια από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, ήταν το «Βρέχει στη φτωχογειτονιά», το αγαπάω ιδιαίτερα.

Κρ.Π.: Που λέει: «… είσαι μικρός και δεν χωράς τον αναστεναγμό μου»;

Το τραγούδι λέει, για τον ψεύτη κι άδικο ντουνιά. Πρέπει να κοιτάξουμε, ίσως, και τον αναστεναγμό του διπλανού μας, εκτός απ’ τον δικό μας. Ο καθένας καταλαβαίνει τον δικό του αναστεναγμό, αυτή τη στιγμή, αλλά πρέπει να κοιτάξουμε και του διπλανού μας.

Κρ.Π.: Καταλαβαίνει, πράγματι, το δικό του αναστεναγμό ο καθένας, για να κοιτάξει και του διπλανού του;

Είναι αυτό που λέγαμε… Ότι πρέπει να συνειδητοποιήσει την κατάσταση ο καθένας 100%.-

Info
ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ
«ΠΟΙΟΣ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ…»
Μια μουσική παράσταση…

Περισσότερα από 50 τραγούδια – σταθμοί του Μίκη Θεοδωράκη, συνδέονται με την ιστορία της νεότερης Ελλάδας, σε μια παράσταση όπου συνυπάρχουν το θέατρο, ο χορός, η μουσική, ο κινηματογράφος…

Από του ΛΙΠΟΤΑΚΤΕΣ στον ΕΠΙΤΑΦΙΟ, από το ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ μέχρι τη ΡΩΜΙΟΣΥΝΗ και το CANTO GENERAL, o Θεοδωράκης δημιουργεί και καθορίζει την ανανέωση του ελληνικού τραγουδιού… Τα τραγούδια του γίνονται επιθυμία, κτήμα και ανάγκη ενός ολόκληρου λαού.

ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΒΑΛΤΙΝΟΣ, ΦΙΛΑΡΕΤΗ ΚΟΜΝΗΝΟΥ, ΑΡΗΣ ΛΕΜΠΕΣΟΠΟΥΛΟΣ, ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΜΟΥΤΑΦΗ, ΚΩΣΤΑΣ  ΜΑΚΕΔΟΝΑΣ, ΓΙΩΤΑ ΝΕΓΚΑ, ΚΩΣΤΑΣ ΘΩΜΑΙΔΗΣ  κ.ά.

Το σενάριο της παράστασης και τη σκηνοθεσία υπογράφει ο ΘΕΜΗΣ ΜΟΥΜΟΥΛΙΔΗΣ.

Θέατρο BADMINTON
Από 10 Μαΐου

Σχετικά Άρθρα

(25/04/2013)
(24/04/2013)
(17/03/2011)
(12/04/2013)

Στ. Τομπάζος: Να εφαρμοστούν εναλλακτικές πολιτικές απεμπλοκής από το μνημόνιο

07:06, 25 Απρ 2013 | tvxsteam tvxs.gr/node/126719

[…] η οικονομία του τόπου εξαρτάται από τα περιοριστικά μέτρα στη διακίνηση κεφαλαίων […] να δημιουργηθεί ένα είδος μεγάλης bad bank στην οποία να μεταφερθούν όλα τα επισφαλή δάνεια: ένα μέρος των τραπεζικών καταθέσεων να μετατραπεί σε μετοχές αυτού του νέου οργανισμού […] Εάν κάποιος εξοικονομίσει 10 με 12 δις, μπορεί να δώσει λύση στο πρόβλημα της Κύπρου, χωρίς μνημόνιο! […] Ο Σταύρος Τομπάζος, καθηγητής στο τμήμα Κοινωνικών και Πολιτικών  Επιστημών του Παν/μίου Κύπρου, απαντά στην Κρυσταλία Πατούλη για το tvxs.gr, με βάση το ερώτημα «Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ, και κυρίως τί πρέπει να κάνουμε;».

Είναι αλήθεια ότι στην Κύπρο είχαμε ένα χρηματοπιστωτικό σύστημα υπερτροφικό και υδροκέφαλο. Υπολογίζεται ότι μαζί και με τα παραρτήματα, το ενεργητικό των τραπεζών ήταν πάνω από 800% του ΑΕΠ της χώρας, κάτι που τις καθιστά ακόμα μεγαλύτερες και από αυτές τις Ιρλανδίας, οι οποίες είχαν αντιμετωπίσει επίσης ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα πριν μερικά χρόνια που κατέληξε στο μνημόνιο.

Όμως, αυτό που είναι πρωτότυπο, είναι ο τρόπος με τον οποίο το eurogroup χειρίστηκε αυτή την κρίση στην Κύπρο.

Δηλαδή, αντί να δώσει κάποιο δάνειο προκειμένου να ανακεφαλαιοποιηθούν οι τράπεζες, για να μπουν σε μια σχετικά μακροπρόθεσμη διαδικασία εξυγίανσης, με την απόφαση για κούρεμα των καταθέσεωn οδήγησε, ουσιαστικά, σε καταστροφή του τραπεζικού συστήματός από τη μια μέρα στην άλλη.

Τι εννοώ όταν λέω «καταστροφή»; Εννοώ, ότι πέραν του γεγονότος ότι βέβαια κουρεύονται στην Τράπεζα Κύπρου οι καταθέσεις πέραν των 100 χιλιάδων ευρώ, 50 ή 60% -κανείς δεν ξέρει μέχρι στιγμής- δημιουργείται μία γενική τάση φυγής των καταθετών, πράγμα που οδήγησε βέβαια και στην επιβολή περιορισμών στη διεθνή διακίνηση των κεφαλαίων.

Το ζήτημα είναι, πόσο θα κρατήσουν αυτοί οι περιορισμοί. Εάν κρατήσουν κάποια χρόνια, τότε θα μπορούσε να πει κανείς ότι θα είμαστε σε μία κατάσταση ελεγχόμενη, όσον αφορά στο τραπεζικό σύστημα, τουλάχιστον.

Αν όχι, δηλαδή αν υπάρξουν πιέσεις από την Ευρώπη για να ανοίξουν τα σύνορα για τα κεφάλαια, και να αναιρεθούν οι περιορισμοί σε σχέση με την διεθνή διακίνηση των κεφαλαίων, τότε το πρόβλημα στην Κύπρο θα είναι τεράστιο, διότι δεν θα μείνουν χρήματα εδώ, θα υπάρξει μία μαζική φυγή κεφαλαίων, η οποία πολύ δύσκολα μπορεί να εκτιμηθεί αυτή τη στιγμή.

Θα είναι 20 δισεκατομμύρια; Θα είναι 25; Κανείς δεν ξέρει. Και αυτό θα οδηγήσει σε ένα τεράστιο πρόβλημα ρευστότητας και υποχρεωτικά σε μια καταστροφική και άτακτη έξοδο από το ευρώ και πτώχευση της χώρας. Δηλαδή, ουσιαστικά αυτή τη στιγμή, η οικονομία του τόπου εξαρτάται από τα περιοριστικά μέτρα στη διακίνηση κεφαλαίων.

Εάν αυτά παραμείνουν η τραπεζική κρίση δεν θα πάρει τεράστιες διαστάσεις. Όμως, αν υπάρξουν πιέσεις να αρθούν πριν την ώρα τους, πριν δηλαδή να ομαλοποιηθεί η όλη κατάσταση, τότε θα έχουμε ένα σενάριο καταστροφής. 

Αυτή η απότομη συρρίκνωση του τραπεζικού τομέα θα οδηγήσει βεβαίως σε μια τρομακτική ύφεση, που είναι πολύ δύσκολο να υπολογίσει κανείς αν θα είναι της τάξεως του 10%, του 15% ή ακόμα και του 20%, ή ακόμα και μεγαλύτερη.

Γιατί; Διότι στην Κύπρο έχουμε πάρα πολλές μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες είναι πολύ βασικές για την οικονομία του τόπου, και βέβαια όσον αφορά στην απασχόληση, και στο ΑΕΠ, και οι οποίες εξαρτώνται από τις τράπεζες, και βρίσκονται αυτή τη στιγμή στο όριο που μπορούν ν’ αντέξουν.

Εάν, δεν υπάρξει μία νέα πολιτική επιτοκίων, χαμηλά δηλαδή επιτόκια, και δανεισμός, ούτως ώστε να μπορούν να ανταπεξέλθουν στα προβλήματα, τότε θα έχουμε μία ραγδαία αύξηση της ανεργίας και μία εξαιρετικά μεγάλη μείωση του ΑΕΠ.

Εδώ που έχουν φτάσει τα πράγματα, δεδομένου ότι το κούρεμα πραγματοποιήθηκε ήδη, και υπάρχει όλη αυτή η περιρρέουσα ατμόσφαιρα  σχετικά με την κυπριακή οικονομία και το τραπεζικό σύστημα το οποίο συρρικνώθηκε απότομα, είναι δυνατόν να εφαρμόσει κανείς εναλλακτικές πολιτικές απεμπλοκής από το μνημόνιο:

Θα μπορούσε δηλαδή κανείς να εκμεταλλευτεί αφενός την ιδέα της απαξίωσης του κεφαλαίου που είναι κατατεθειμένο στις τράπεζες, την οποία επέβαλε η ΕΕ,  και να αξιοποιήσει την ιδέα ότι είναι δυνατόν να περιορίσουμε για ένα χρονικό διάστημα –μικρό ή μεγάλο, ανάλογα με τις συνθήκες- τη διακίνηση των κεφαλαίων σε διεθνή κλίμα.

Με αυτά τα δύο θεσμικά όπλα, είναι δυνατόν κάποιος να αντιμετωπίσει την κρίση με τρόπο που να μην χρειαστεί το μνημόνιο. Διότι, εάν κάποιος εξοικονομίσει 10 με 12 δις, μπορεί να δώσει λύση στο πρόβλημα της Κύπρου, χωρίς μνημόνιο!

Και εξηγούμαι: Στην Κύπρο υπάρχουν 67 δισεκατομμύρια καταθέσεις, εκ των οποίων περίπου τα 37, είναι καταθέσεις πέραν των 100.000 ευρώ. Τι θα μπορούσε να κάνει κανείς; Θα μπορούσε να εξασφαλίσει από αυτά τα 37 δισεκατομμύρια, 10 με 12 δισεκατομμύρια με τον εξής τρόπο:

Καταρχήν, να μειώσει τις απαιτήσεις που έχουν οι καταθέσεις, πάνω στην κοινωνική εργασία, για ένα ποσό της τάξεως των 30 με 35% αυτών των καταθέσεων στο σύνολο του τραπεζικού συστήματος, και όχι μόνο σε δύο τράπεζες.

Με αυτή τη απομείωση των καταθέσεων, θα μπορούσε να κάνει κανείς το εξής:

Να δημιουργήσει μια τράπεζα, ή έναν οργανισμό, στον οποίο να μεταφερθούν από όλο το τραπεζικό σύστημα της Κύπρου, όλα τα επισφαλή δάνεια και οι διασφαλίσεις τους. Για ένα μέρος αυτής της απομείωσης, να αντιστοιχηθούν οι καταθέσεις υπό μορφή μετοχών, να δοθούν δηλαδή μετοχές σ’ αυτούς που απομειώνονται οι καταθέσεις, οι οποίες να αντιστοιχούν στην ιδιοκτησία αυτού του νέου οργανισμού που θα δημιουργηθεί.

Δηλαδή να δημιουργηθεί ένα είδος μεγάλης bad bank στην οποία να μεταφερθούν όλα τα επισφαλή δάνεια: ένα μέρος των τραπεζικών καταθέσεων να μετατραπεί σε μετοχές αυτού του νέου οργανισμού.

Για παράδειγμα, αυτή τη στιγμή στην Κύπρο, έχουμε μια σειρά από κατοικίες, κυρίως στα παράλια, τα οποία έχουν οικοδομηθεί από τους εργολάβους με τραπεζικά δάνεια. Αυτές οι οικοδομές, είναι άδειες αυτή τη στιγμή. Και είναι άδειες κυρίως γιατί δεν υπάρχει εξωτερική ζήτηση. Δεν μπορούν να πουληθούν. Και συνεπώς οι εργολάβοι δεν εξυπηρετούν τα χρέη τους.

Συνεπώς, εάν αυτές οι περιουσίες περάσουν σε αυτόν τον οργανισμό, σε αυτή την bad bank, θα μπορούν να τα διαχειριστούν οι μέτοχοι αυτού του οργανισμού, δηλαδή οι καταθέτες των οποίων η κατάθεση μετατράπηκε σε μετοχικό κεφάλαιο.

Οι μέτοχοι θα μπορούν να αποφασίσουν οι ίδιοι βάση του αν θα εκποιήσουν αυτές τις περιουσίες, με απώλειες βέβαια σε σχέση με την μετατροπή σε μετοχές μέρους των καταθέσεών τους, ή αν θα περιμένουν να ανακάμψει η αγορά, οπότε σε αυτή την περίπτωση μπορεί να μην χάσουν χρήματα, ή μπορεί ακόμη και να βγάλουν κέρδος.

Αυτό θα επαφίεται, λοιπόν, στη δική τους απόφαση, διότι θα είναι μέτοχοι αυτού του οικονομικού οργανισμού που θα διαχειριστεί όλες αυτές τις περιουσίες.

Ένα άλλο μέρος, αυτών των χρημάτων που μπορεί να εξασφαλίσει κανείς από τις καταθέσεις, θα μπορούσε να θεωρηθεί υποχρεωτικός δανεισμός στο κράτος.

Εάν, λοιπόν, εφαρμόσει κανείς αυτά τα μέτρα σε συνδυασμό με μία φορολογική μεταρρύθμιση με σκοπό να αυξηθούν τα δημοσία έσοδα, φορολογώντας το μεγάλο κεφάλαιο και την Εκκλησία, η οποία χαίρει ακόμη «οθωμανικών» προνομίων στην Κύπρο, θα μπορούσαν να εξασφαλιστούν και άλλοι πόροι ούτως ώστε να μην παρουσιάζονται τα δημοσιονομικά ελλείμματα τα οποία βλέπουμε αυτή τη στιγμή.

Κρ.Π.: Δεν λέχθηκε από την Εκκλησία της Κύπρου, ότι η περιουσία της προσφέρεται για αξιοποίηση; 

Κοιτάξτε, η Εκκλησία της Κύπρου, είναι όλο λόγια, αλλά πράξεις δεν κάνει καθόλου. Δηλαδή, φοροδιαφεύγει επί μονίμου βάσεως, αρνείται να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της.

Εδώ, θα μπορούσε κανείς να πάρει και πιο ριζοσπαστικά μέτρα, όπως να δημεύσει ένα μέρος αυτής της περιουσίας, που μπορεί να θεωρηθεί ως ένα είδος αναδρομικής φορολογίας της εκκλησιαστικής περιουσίας, για να εξασφαλιστούν οι αναγκαίες διασφαλίσεις για την χρηματοδότηση ενός ταμείου αλληλεγγύης, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι κοινωνικές συνέπειες της κρίσης.

Κρ.Π.: Αυτή τη στιγμή λέγεται ότι γίνονται πάρα πολλές ομαδικές απολύσεις στην Κύπρο, κάτι που δεν έχει ξανασυμβεί. 

Η ανεργία στην Κύπρο έχει ξεπεράσει το 15%, και αναμένεται να ξεπεράσει το 20% μέχρι το τέλος του χρόνου. Το σύστημα στήριξης των ανέργων που έχουμε είναι πάρα πολύ ελλειμματικό. Όταν κάποιος είναι άνεργος, έχει δικαίωμα για επίδομα ανεργίας μόνο για 6 μήνες. Συνεπώς, υπάρχει η ανάγκη ενός ταμείου αλληλεγγύης προκειμένου να διαχειριστεί κανείς τις κοινωνικές συνέπειες αυτής της κρίσης.

Η όλη κυβερνητική προσπάθεια αυτή τη στιγμή, είναι προσπάθεια εξοικονόμησης πόρων, μείωσης των κοινωνικών δαπανών, μείωσης των δαπανών γενικά του κράτους, μείωση των μισθών στο δημόσιο αλλά και στον ιδιωτικό τομέα, κλπ. Συνεπώς, δεν αρκεί τα συνδικάτα να προτείνουν την επέκταση του ορίου αποζημίωσης των ανέργων, αλλά πρέπει να έχουν και συγκεκριμένες προτάσεις για το πώς θα εξασφαλιστούν οι πόροι.

Νομίζω, ότι διαμέσου μίας σοβαρής φορολογικής μεταρρύθμισης, η οποία θα έχει σαν στόχο την ανακατανομή των εισοδημάτων και τη μείωση των κοινωνικών ανισοτήτων που στην Κύπρο είναι ακραίες, και με την αξιοποίηση της εκκλησιαστικής γης, θα μπορούσε να δημιουργηθεί ένα ταμείο αλληλεγγύης ώστε να περιοριστούν οι κοινωνικές συνέπειες της οικονομικής κρίσης.

Κρ.Π.: Τι πιθανότητες υπάρχουν να γίνουν όλα αυτά;

Καταρχάς υπάρχει διαφοροποίηση του πολιτικού σκηνικού. Το ΑΚΕΛ, όπως γνωρίζεται, έκανε πρόσφατα μια προσυμφωνία με την τρόικα για μνημόνιο, η οποία προέβλεπε συγκεκριμένα μέτρα λιτότητας και ένα ποσό 17,5 δισεκατομμύρια, το οποίο θα έπαιρνε η κυπριακή δημοκρατία από την Ευρώπη.

Αυτή η συμφωνία δεν υιοθετήθηκε τελικά, διότι την απέρριψε το eurogroup, και εισηγήθηκε κάτι άλλο, το οποίο περιλαμβάνει 10 δισεκατομμύρια δάνειο, και όχι 17,5 δις, σκληρές πολιτικές λιτότητες, και βεβαίως αυτό το μεγάλο σοκ, αυτή τη μεγάλη βόμβα που έπεσε πάνω στο τραπεζικό σύστημα με το κούρεμα των καταθέσεων.

Όμως, αμέσως μετά τις εξελίξεις, η Αριστερά μετακινήθηκε πολιτικά, δηλαδή τώρα ζητά απεμπλοκή από το μνημόνιο. Η κατάσταση είναι τόσο ρευστή, που ακόμη δεν τοποθετήθηκε με ποιόν τρόπο θα απεγκλωβιστεί κανείς από το μνημόνιο. Δηλώνουν ότι ετοιμάζουν πρόταση, και ενδεχομένως αυτή η πρόταση να περιλαμβάνει έξοδο από το ευρώ και υιοθέτηση της κυπριακής λίρας.

Αλλά αυτό που έχει σημασία, είναι ότι έχουμε ένα ρευστό πολιτικό περιβάλλον. Κι αυτή τη στιγμή μετακινούνται τα κόμματα από θέσεις φιλομνημονιακές, σε θέσεις αντιμνημονιακές. Αυτή είναι η πραγματικότητα.

Συνεπώς, το πώς θα διαμορφωθούν τους επόμενους μήνες οι συσχετισμοί δυνάμεων, είναι άγνωστο.

Κρ.Π.: Το «Όχι» που είπε η Κύπρος, αρχικά στο κούρεμα των καταθέσεων, τι αποτέλεσμα είχε;

Το αποτέλεσμα, δεν ήταν και πολύ μεγάλο: Η βουλή είπε όχι στο κούρεμα, μετά όμως πέρασαν κάποια νομοσχέδια τα οποία δίνουν υπερεξουσίες στον υπουργό οικονομικών και στο διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας. Έτσι επανήλθε το κούρεμα, βεβαίως όχι για τις καταθέσεις κάτω των 100 χιλιάδων, αλλά με άλλα σοβαρά προβλήματα.

Για παράδειγμα, ένας καταθέτης στη Λαϊκή Τράπεζα, ο οποίος έχει 150 χιλιάδες, διασφαλίζει τις 100, αλλά χάνει εντελώς τις 50. Πράγμα το οποίο είναι άδικο, διότι ένας άλλος καταθέτης σε κάποια άλλη τράπεζα, ας πούμε στην Ελληνική Τράπεζα, που έχει επίσης 150 χιλιάδες, δεν χάνει τίποτα! Παρά το γεγονός, ότι και τα συνεργατικά ιδρύματα και οι άλλες τράπεζες, πέραν της Τράπεζας Κύπρου και της Λαϊκής, χρειάζονται την συνδρομή του κράτους προκειμένου να επιβιώσουν.

Συνεπώς, το να επικεντρωθεί το περίφημο κούρεμα σε δύο τράπεζες για τα ποσά άνω των 100 χιλιάδων, είναι άδικο.

Στην Κύπρο, ξέρετε, οι καταθέτες επέλεγαν τυχαία την τράπεζα τους. Επέλεγαν την τράπεζα της γειτονιάς τους, ή εκεί που είχαν κάποιον γνωστό ή κάποιον φίλο. Έτσι λειτούργησαν τα πράγματα. Δεν λειτούργησαν με μια οικονομική λογική, ότι η τάδε τράπεζα είναι πιο ασφαλής από την άλλη. Γενικώς ο μέσος Κύπριος, θεωρούσε ότι το τραπεζικό σύστημα της Κύπρου είναι εξαιρετικά ασφαλές!

Κρ.Π.: Το λάθος, από ότι έχει ειπωθεί, είναι ότι οι τράπεζες, εκμεταλλεύτηκαν τις καταθέσεις, σαν να ανήκαν στις ίδιες;

Εκεί που η Κύπρος έχασε πάρα πολλά χρήματα, είναι με το κούρεμα του ελληνικού δημόσιου χρέους.

Οι κυπριακές τράπεζες είχαν αγοράσει από τις δευτερογενείς αγορές, κυρίως από τους Γερμανούς, ομόλογα ελληνικού δημοσίου, τα οποία μετά κουρεύτηκαν: Η ζημία υπολογίζεται γύρω στα 4,5 δις.

Πρέπει να σας πω ότι το ΑΕΠ της Κύπρου, είναι 7,8 δις. Συνεπώς τα 4,5 δις είναι πολύ μεγάλο ποσόν, είναι το 25% του ΑΕΠ. Όταν, λοιπόν, χάνεις σε μια στιγμή 25% του ΑΕΠ, τα άλλα έπονται…

Βεβαίως αυτό δεν είναι θέμα της Ελλάδας. Δεν φταίει η Ελλάδα γι αυτό. Υπάρχει μια απόφαση Ευρωπαϊκή, η οποία θα έπρεπε να λάβει υπόψιν της αντισταθμιστικά μέτρα για χώρες οι οποίες επηρεάζονται δυσανάλογα. Δηλαδή, δεν μπορεί π.χ.η Γερμανία που ήταν ελάχιστα εκτεθειμένη στα ελληνικά ομόλογα δημοσίου, να χάνει μόνο το ένα χιλιοστό του ΑΕΠ της, ή το ένα εκατομμυριοστό του ΑΕΠ της, και η Κύπρος να χάνει το 25% του ΑΕΠ της!

Από εκεί και πέρα, το ένα φέρνει το άλλο. Για παράδειγμα, ένα άλλο μεγάλο πρόβλημα επίσης είναι, ότι οι κυπριακές τράπεζες είχαν παραρτήματα στην Ελλάδα. Αυτά τα παραρτήματα, έκαναν ζημίες, λόγω του πολλαπλασιασμού των επισφαλών δανείων. Ένας πολλαπλασιασμός που ο οφείλεται στις πολιτικές λιτότητας που επέβαλε η Ευρώπη με το μνημόνιο  στην Ελλάδα.

Κρ.Π.: Γνωρίζουμε ότι η αξία αλληλοκαθορίζεται από την αμοιβή. Αυτή τη στιγμή η αξία ενός κράτους, ποια είναι; Οι τράπεζές της; Ή ο φυσικός και πολιτισμικός της πλούτος, αλλά και όσα που παράγει σε οποιοδήποτε επίπεδο;

Η αξία δεν έρχεται μόνο από τα υλικά προϊόντα που παράγει μια χώρα. Μια χώρα παράγει και υπηρεσίες.

Μπορούμε να πούμε ότι οι υπηρεσίες που παράγει η Κύπρος, είναι εξαιρετικά ευαίσθητες, ως προς το διεθνές κλίμα. Αυτό είναι αλήθεια. Αλλά, υπάρχουν κι άλλες πολλές χώρες, οι οποίες βασίζουν την ευημερία τους πάνω σε αυτού του τύπου τις υπηρεσίες.

Στην Κύπρο έχουμε λογιστικά γραφεία, δικηγορικά γραφεία, και τράπεζες, οι οποίες προσέφεραν υπηρεσίες σε ξένες εταιρείες.  Και η ευημερία στην Κύπρο, βασιζόταν σε αυτού του τύπου της εξαγωγές.

Κρ.Π.: Αυτές οι υπηρεσίες όμως, έχουν πληγεί σε μεγάλο βαθμό…

Ναι και χρειαζόμαστε πλέον ένα νέο μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης και όχι ένα μνημόνιο που θα μας βυθίσει στην ύφεση.

Κρ.Π.: Με τη δημιουργία ενός οργανισμού, μιας bad bank, όπως αναφέρατε;

Με την bad bank, και με την εθνικοποίηση των δύο μεγάλων τραπεζών της Κύπρου, που πρέπει να εφαρμόσουν διαφορετικές πολιτικές επιτοκίων από αυτές που εφαρμόζει η ελεύθερη αγορά.

Κρ.Π.: Αυτή είναι η δική σας πρόταση, για το τι θα μπορούσε να γίνει;

Ναι, όσον αφορά την αντιμετώπιση της κρίσης, άμεσα. Με εθνικοποιημένο το τραπεζικό σύστημα μπορεί κανείς να εφαρμόσει πολιτικές επιτοκίων οι οποίες να είναι βοηθητικές μέσα την σημερινή κατάσταση.

Δηλαδή, να χαμηλώσει τα επιτόκια, ούτως ώστε να μπορέσει η οικονομία να κινηθεί. Ακόμη, να χαμηλώσει δραστικά και τα επιτόκια, αυτών όλων που έχουν χρέη στην τράπεζα, και τώρα βλέπουν τα εισοδήματά τους να μειώνονται. Προκειμένου να μην προκύψουν επιπλέον επισφαλή δάνεια θα πρέπει να μειωθεί η εξυπηρέτηση του χρέους τους.

Επίσης, θα πρέπει να πούμε ότι μία μεγάλη αναδιαρθρωμένη κρατική τράπεζα που μπορεί να προκύψει από την ένωση της Λαϊκής και της Τράπεζας Κύπρου, είναι πολύ πιο αξιόπιστη, παρά όταν ανήκει σε ιδιώτες. Οι πλάτες του κράτους είναι πολύ πιο δυνατές και μπορούν να αντέξουν τους κραδασμούς της αγοράς, οι οποίοι αναμένονται τους επόμενους μήνες…

Κρ.Π.: Η άποψή σας για το ευρώ και την παραμονή στην Ευρωζώνη;

Πιστεύω ότι δεν εξυπηρετεί σε τίποτε μια έξοδος από το ευρώ. Για τον απλούστατο λόγο, ότι μια έξοδος από το ευρώ θα προκαλούσε τεράστια προβλήματα όσον αφορά στην ισοτιμία του νέου νομίσματος, της κυπριακής λίρας δηλαδή, με το ευρώ. Στους πρώτους τουλάχιστον μήνες, δεν θα υπήρχε ισοτιμία, και θα μπορούσε να καταρρεύσει το εθνικό νόμισμα της Κύπρου.

Κρ.Π.: Όμως, μέσα σε 6 χρόνια, από τότε που μπήκαν στο ευρώ και η Ελλάδα(το 2002) και η Κύπρος(το 2007), είδαμε ότι κατέρρευσαν οι οικονομίες τους…

Η Λετονία δεν μπήκε καθόλου στην ευρωζώνη και καταστράφηκε εντελώς, πολύ χειρότερα από ότι εμείς. Το 2009 είχε σχεδόν 20% αρνητική ανάπτυξη του ΑΕΠ.

Η Λετονία έχει μνημόνιο χειρότερο από το δικό μας: Η Ευρώπη στηρίζει το εθνικό της νόμισμα, και έναντι αυτής της στήριξης, της επιβάλει μνημόνιο. Συνεπώς, αυτά τα πράγματα, δεν σχετίζονται άμεσα με το ευρώ. Έχουν σχέση, αλλά δεν είναι άμεση απόρροια αυτού του γεγονότος.

Κρ.Π.: Και για την πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης γενικά;

Νομίζω, ότι οι πολιτικές που εφαρμόζονται τα τελευταία χρόνια στη Νότια Ευρώπη, αποδείχτηκαν εκ των πραγμάτων καταστροφικές. Είναι εξαιρετικά υφεσιακές, δημιουργούν έναν φαύλο κύκλο ύφεσης, και δεν υπάρχει διέξοδος.

Συνεπώς, αυτό που χρειάζεται, είναι ν’ αλλάξουν αυτές οι πολιτικές. Και για να αλλάξουν αυτές οι πολιτικές, πέρα από τα μέτρα που μπορεί να πάρει κανείς σε εθνικό επίπεδο, χρειάζεται ένας άλλος σχεδιασμός της οικονομικής πολιτικής στην Ευρώπη και των σχέσεων μεταξύ των χωρών του Βορά και του Νότου.

Το Γερμανικό κράτος δανείζεται με σχεδόν μηδενικό επιτόκιο, επειδή ακριβώς υπάρχει η κρίση στη νότια Ευρώπη.

Υπάρχουν Γερμανοί οικονομολόγοι, που υπολογίζουν τα κέρδη της Γερμανίας σε πολλές δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ, λόγω της μείωσης των επιτοκίων του δημόσιου χρέους της.

Συνεπώς υπάρχουν τα χρήματα για να χαραχτούν και οι ανάλογες πολιτικές, και με τις σωστές φορολογικές μεταρρυθμίσεις σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, μπορούν να εξασφαλιστούν οι πόροι και να αλλάξουμε ρότα.

Ένα από τα προβλήματα της Ευρωζώνης, οφείλεται στο γεγονός ότι η γερμανική κυβέρνηση, εφάρμοσε μία εξαιρετικά παράδοξη οικονομική πολιτική μέσα στην δεκαετία του 2000, καθηλώνοντας τον πραγματικό μισθό.

Και αν κοιτάξετε τις στατιστικές, θα δείτε ότι από τότε, και πριν την κρίση, σε όλη την Ευρώπη οι μισθοί ανεβαίνουν παντού εκτός από τη Γερμανία.

Κάτι, που αυξάνει ακόμη περισσότερα τα εξαγωγικά πλεονάσματα των Γερμανών εις βάρος όλων των άλλων, κυρίως των χωρών του Νότου, περιλαμβανομένης όμως και της Γαλλίας, και οι οποίες παρουσιάζουν αυξημένα ελλείμματα στο εξωτερικό τους εμπόριο.

Κρ.Π.: Είπατε την πρότασή σας για άμεση αντιμετώπιση της κρίσης. Μακροπρόθεσμα τι θα μπορούσε να γίνει;

Στην Κύπρο, χρειάζεται μία γενικότερη αναρδιάρθωση του μοντέλου ανάπτυξης. Αλλά αυτό θα πάρει χρόνια. Γι αυτό δεν έδωσα έμφαση σ’ αυτό.

Υποχρεωτικά, αφού δεν έχεις ένα τόσο μεγάλο τραπεζικό σύστημα, θα πρέπει να αναπτύξεις και άλλους τομείς, που είναι πιο κλασσικοί, όπως κάποιες βιομηχανίες, ή κάποια αγροτική παραγωγή, που δεν σημαίνει υπανάπτυξη. Η Γαλλία είναι μια χώρα πάρα πολύ ανεπτυγμένη, που όμως έχει κάποιες εξειδικευμένες αγροτικές παραγωγές από τις οποίες κερδίζει πολλά χρήματα, εξάγοντας τα προϊόντα τους.-

Σχετικά Άρθρα

(24/04/2013)
(17/03/2011)
(12/04/2013)
(09/04/2013)

Λάκης Παπαδόπουλος: Έχω την εντύπωση ότι η Ευρώπη θα διαλυθεί

07:28, 24 Απρ 2013 | tvxsteam tvxs.gr/node/126641

[…] έχω την εντύπωση ότι η Ευρώπη θα διαλυθεί και μάλλον θα βρεθούμε και τυχεροί γιατί δεν θα υπάρχει κανείς να μας ζητήσει τα δανεικά πίσω. Κι αν κάποιος το ζητήσει θα το πατσίσουμε με το κατοχικό δάνειο της Γερμανίας. Μόνο να βρεθεί ένας Κολοκοτρώνης […] ο συνθέτης και ερμηνευτής Λάκης Παπαδόπουλος, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη με βάση το ερώτημα «Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ, και κυρίως τί πρέπει να κάνουμε;» της έρευνας που δημοσιεύεται στο tvxs.gr από το 2010.

Απ’ τη στιγμή που γεννιέται ο νεοέλληνας αρχίζει να διαμορφώνει έναν τρόπο σκέψης. Κι αυτός ο τρόπος σκέψης, είναι πολύ ανθρώπινος, είναι χαλαρός, και ταιριάζει με το dna του.  Όλα είναι υπέροχα στην Ελλάδα. Ότι έχει η γης ολόκληρη μπορείς να το δεις στην Ελλάδα!

Έτσι, λοιπόν, μεγαλώσαμε. Ο πατέρας να κάνει κουμπαριές με το βουλευτή για να βάλει το παιδί του στην τράπεζα, να πάρει ένα σπιτάκι, να το δώσει στην κορούλα του για να παντρευτεί, να κάνει τα παιδάκια της. Εκεί γύρω είμαστε. Και δεν τα φάγαμε με τα μεγάλα ψάρια.

Βέβαια υπήρχαν και προνομιούχοι κληρονομικώ δικαίω, ή λόγο θέσης των δικών τους γονιών, βλέπε για παράδειγμα τα γενεαλογικά δένδρα Παπανδρέου – Καραμανλή, που προόριζαν τα παιδιά τους για πολύ ψηλά, για να διοικήσουν αυτό το χαλαρό τόπο.

Αυτοί οι άνετοι ήρθαν στα κεφάλια μας, αδούλευτοι, καλομεγαλωμένοι, εκτός πραγματικότητας και με άνωθεν εντολές να οδηγήσουν την… αποικία!

Στεναχωρήθηκα πάρα πολύ όταν μπήκαμε στην ΕΟΚ, και όταν μπήκε και η Κύπρος πριν από κάποια χρόνια, γιατί έτυχε να βρίσκομαι εκεί την ίδια περίοδο, και ήμουν σίγουρος για το τι θα επακολουθήσει.

Γιατί ρε παιδιά; Αν δεν ήταν ο κίνδυνος της Τουρκίας για την ανυπεράσπιστη Κύπρο, δεν χρειαζόταν να μπει ούτε η Ελλάδα στην ΕΟΚ. Αλλά ούτως ή άλλως, απροστάτευτοι ήμασταν και θα είμαστε αν γίνει κανένας πόλεμος…

Αν δεν είχαμε μπει στην ΕΟΚ, θα μπορούσαν οι τιμές μας να είναι χαμηλές, να υπάρχει η κυπριακή λίρα και η δραχμή και να είναι πολύ συναγωνιστικά νομίσματα για τον τουρίστα που θα ερχόταν με τα ευρώ.

Αν θυμάστε, κάποτε βούλιαζε όλη η Ελλάδα απ’ τους τουρίστες, γιατί είχαμε τιμές που έχουν τώρα οι Τούρκοι. Κι απορώ γιατί κι αυτοί τώρα, θέλουν μετά μανίας να μπουν σ’ αυτό το αποτυχημένο μοντέλο της Ευρώπης.

Έχω την εντύπωση, ότι υπάρχει κάτι σαν Λέσχη πλουσίων, που μπορεί να μην γνωρίζει ο ένας τον άλλον, αλλά κανονίζουν και βάζουν πιόνια να κυβερνούν για να τα ελέγχουν όλα και να φέρνουν τα πράγματα στα μέτρα τους.

Εν τω μεταξύ το ίντερνετ και η τηλεόραση, έφερε τη γνώση και τη χλιδή της Δύσης στα μάτια των πεινασμένων ορδών της παγκόσμιας υποσιτισμένης κοινότητας που απαριθμεί εκατομμύρια εκατομμυρίων.

Οι κρατούντες στην απελπισμένη τους προσπάθεια να διατηρήσουν τα κεκτημένα τους, πιέζουν προς τα κάτω τους ίδιους τους λαούς, εξομοιώνοντάς τους με τους γείτονές τους, του πρώην Ανατολικού μπλοκ.

Δεν θα τους πείραζε καθόλου αν έβλεπαν το μεροκάματο του Έλληνα να είναι 5 ευρώ, τη στιγμή που του γείτονά τους Βούλγαρου, είναι 2! Η λογική των Γερμανών και βόρειων Ευρωπαίων, άλλωστε, εξομοιώνει προς τα κάτω τους Βαλκάνιους και θα το θεωρούσε πολύ λογικό και δίκαιο.

Εάν ο κάθε Έλληνας, είχε ταξιδέψει σε όλη τη γη όπως έχω ταξιδέψει και εγώ(τις περισσότερες φορές με πλοίο), τότε θα ήταν ευτυχισμένος και υπερήφανος για το τόπο του. Λυπάμαι που δεν μπορώ να σας το περάσω…

Είναι σίγουρο, λοιπόν, ότι εκτός των άλλων μας ζηλεύουν που ζούμε εδώ και μας υποτιμούν παντοίω τρόπω. Και η ουσία είναι, ότι αποζητούν με άκομψους τρόπους να μας υποδουλώσουν με οικονομικό πόλεμο, ούτως ώστε να γίνουμε ιθαγενείς, και να έρθουν να πάρουν τα σπίτια μας μέσω κάποιων πολυεθνικών μεσιτικών γραφείων, σε στυλ: «Ελάτε να αγοράσετε σχεδόν τζάμπα το σπίτι των ονείρων σας στην παραδεισένια Ελλάδα! Υγ.: Τεράστιο υπηρετικό προσωπικό στη διάθεσή σας από γελαστούς υποτακτικούς ιθαγενείς Έλληνες(πρώην ιδιοκτήτες)»

Πάντως έχω την εντύπωση ότι η Ευρώπη θα διαλυθεί και μάλλον θα βρεθούμε και τυχεροί γιατί δεν θα υπάρχει κανείς να μας ζητήσει τα δανεικά πίσω. Κι αν κάποιος το ζητήσει θα το πατσίσουμε με το κατοχικό δάνειο της Γερμανίας. Μόνο να βρεθεί ένας Κολοκοτρώνης…

Τώρα, τι να κάνουμε; Δεν γνωρίζω. Είμαι φιλειρηνιστής. Υπέρ της ειρήνης είμαι. Αλλά όταν ο άλλος δεν έχει να φάει, τι να κάνει; Όταν δεν έχει να ζήσει τα παιδιά του, τι να κάνει;
Κατεβάζουν τους μισθούς και οι τιμές στα σούπερ μάρκετ είναι ίδιες.

Δεν είμαι μάγος, ούτε θέλω να κάνω τον μάντη. Αλλά από τα παραδείγματα που βλέπω, εάν βγει ένα μεγάλο Ευρωπαϊκό κράτος στη ζητιανιά(πχ. η Ιταλία) όπως εμείς; Τελείωσε. Θα χωριστεί ο χάρτης: Από δω οι φτωχοί, και από εδώ οι πλούσιοι Ευρωπαίοι.-

Σχετικά Άρθρα

(17/03/2011)
(12/04/2013)
(09/04/2013)
(21/04/2013)

Απομαγεύοντας τον έρωτα. Της Εva Illouz

08:41, 23 Απρ 2013 | tvxsteam tvxs.gr/node/126520

«…σύμφωνα με την εμπειρία μου, η ποίηση ή σου μιλάει με την πρώτη ματιά ή καθόλου. Μια έκλαμψη αποκάλυψης και μια έκλαμψη απόκρισης. Όπως η αστραπή. Όπως το να ερωτεύεται κανείς. Ερωτεύονται άραγε ακόμη οι νέοι, ή αυτός ο μηχανισμός είναι ήδη ξεπερασμένος, άχρηστος, γραφικός, όπως η ατμομηχανή; Το να ερωτεύεται κανείς θα μπορούσε συνέχεια να φεύγει από τη μόδα και να επιστρέφει και πάλι.» J.M. Coetzee

«… επειδή είναι αδυναμία το να μην είναι κανείς σε θέση να ανεχτεί την αμείλικτη σοβαρότητα της μοιραίας εποχής μας.» Max Weber

Προβληματιζόμενος σχετικά με την επίδραση της Γαλλικής Επανάστασης στα κοινωνικά ήθη, ο Edmund Burke συλλογίστηκε πάνω στο τι επιφύλασσε το μέλλον για την ανθρωπότητα:

«Όλες οι ευχάριστες αυταπάτες που καθιστούσαν την εξουσία ευγενή, και την υπακοή φιλελεύθερη, που εναρμόνιζαν τις διαφορετικές αποχρώσεις της ζωής… πρόκειται να διαλυθούν από αυτή την καινούρια θριαμβευτική αυτοκρατορία φωτός και λογικής. Όλο το καθωσπρέπει πέπλο της ζωής πρόκειται να σκιστεί απότομα. Όλες οι υπερσύνθετες ιδέες, που κατέχει η καρδιά και η κατανόηση επικυρώνει, καθώς είναι απαραίτητο για να καλύψει τις ατέλειες της αδύναμης και γεμάτης ρίγος φύσης μας, και για να την ανυψώσουν σε μια αξιοπρέπεια στην εκτίμησή μας, πρόκειται να ανατιναχτούν ως μια γελοία, παράλογη και απαρχαιωμένη μόδα

Ο Burke προβλέπει εκείνο που θα γινόταν μια από τις βασικές πηγές δυναμισμού και δυσαρέσκειας της νεωτερικότητας, και συγκεκριμένα το γεγονός ότι η πίστη –στην υπερβατικότητα και στην εξουσία- έγιναν υπόλογες στον Λόγο.

[…] η «αυτοκρατορία φωτός και λογικής» απέχοντας πολύ από το να προμηνύει μια πρόοδο σε σχέση με την κατάστασή μας, μας αφήνει εκτεθειμένους απέναντι σε αλήθειες που δεν μπορούμε να αντέξουμε.

Καθώς η εξουσία εξασθενεί, θα ξεθωριάσουν και οι αυταπάτες μας, και αυτή η νέα γύμνια θα μας αφήσει εξαιρετικά ευάλωτους, εκθέτοντας και αποκαλύπτοντας τόσο σε εμάς καθώς και στους άλλους την πραγματική ασχήμια της κατάστασής μας.

Η εξονυχιστική εξέταση των κοινωνικών σχέσεων υπό το αδιάλλακτο βλέμμα του Λόγου μπορεί μόνο να καταστρέψει το αρμονικό υφαντό σημασιών και σχέσεων πάνω στις οποίες βασίζονταν η παραδοσιακή εξουσία, η υπακοή και η τυφλή αφοσίωση στον ηγεμόνα.

Επειδή μόνο τα ψέματα και οι αυταπάτες μπορούν να κάνουν ανεκτή τη βία των κοινωνικών σχέσεων. Προκειμένου να είναι υποφερτή, η ανθρώπινη ύπαρξη έχει ανάγκη από μια μικρή δόση μύθων, ψευδαισθήσεων και ψεμάτων.

Για να το θέσουμε διαφορετικά, οι ακούραστες προσπάθειες του Λόγου να ξεσκεπάσει και να ανακαλύψει τις πλάνες των πεποιθήσεών μας, θα μας αφήσουν να τουρτουρίζουμε στο κρύο, γιατί μονάχα οι όμορφες ιστορίες –και όχι η αλήθεια- μπορούν να μας παρηγορήσουν.

Ο Marx, ο πιο ισχυρός κληρονόμος και υπερασπιστής του Διαφωτισμού, κατά περίεργο τρόπο συμφώνησε με τις υπερ-συντηρητικές απόψεις του Burke στο διάσημο ρητό του:
Κάθετί το στέρεο εξατμίζεται, κάθετι το ιερό βεβηλώνεται και στο τέλος οι άνθρωποι αναγκάζονται να αντικρίσουν με νηφάλιο μάτι τη θέση τους στη ζωή και τις αμοιβαίες σχέσεις τους (Berman, 1988: 95). […]

Εκείνο που κάνει τη διάγνωση του Weber για τη νεωτερικότητα να διακατέχεται από τόσο πάθος, είναι το γεγονός ότι δεν πιστεύει πως οι σύγχρονοι άνθρωποι θα μπορέσουν ποτέ να ξεπεράσουν τη λαχτάρα τους για νόημα και θέρμη.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η νετερικότητα θα προσέφερε περιστασιακή διαφυγή από τη σφαίρα επιρροής του Λόγου, αλλά οι διαφυγές αυτές θα παρέμεναν μόνο αυτό, προσωρινές, ατελείς, και έτσι δεν θα μπορούσαν να ανοιχτούν στην πληρότητα και την ολότητα της υπερβατικότητας (Scaff, 1989). […]

Αντί να θεωρήσουμε –όπως κάνουν οι ιστορικοί- ότι η νεωτερικότητα απλώς «απελευθέρωσε» το ερωτικό συναίσθημα από την οικονομική αναγκαιότητα της συγχώνευσης και της επέκτασης του κεφαλαίου και της ιδιοκτησίας, πρέπει να δούμε ότι ο έρωτας –τόσο ως πολιτισμικό ιδεώδες καθώς και ως πολιτισμική πρακτική- έχει ενσωματώσει τις ίδιες τις αντιφάσεις της νεωτερικότητας και τις αντινομίες, οι οποίες δεν μας επιτρέπουν να διακηρύξουμε νίκες ή να θρηνήσουμε το παρελθόν.

Απομαγεύοντας τον έρωτα

Μια ευρέως αποδεκτή αντίληψη αντιπαραβάλλει τον προ-νεωτερικό γάμο –οποίος καθορίζεται σύμφωνα με κριτήρια κοινωνικής τάξης, κύρους, και πλούτου- με τον σύγχρονο τρόπο επιλογής συντρόφου, στον οποίο ο έρωτας ως αυθόρμητο συναίσθημα παίζει στις μέρες μας εμφανώς πρωταρχικό ρόλο όσον αφορά τηςν επιλογή συντρόφου.

Ωστόσο, ενώ είναι περισσότερο χειραφετημένος και εξισωτικός, και έτσι, περισσότερο ελεύθερος και αβίαστος, ο σύγχρονος έρωτας είναι επίσης, ενάντια στην κοινή λογική, περισσότερο εξορθολογισμένος σε σχέση με το προ-νεωτερικό του αντίστοιχο.

Η σύγχρονη ερωτική συνθήκη συνήθως θυμίζει περισσότερο τη διαδικασία της «νηφαλιότητας» που περιγράφτηκε από τον Marx παρά τη θέρμη και τη φρενίτιδα των προ-νεωτερικών εραστών.

Αυτή η μεταβολή όλως παραδόξως προκαλείται από –ή τουλάχιστον είναι συνακόλουθη με- το γεγονός ότι δεν υπάρχει πλέον μια ισχυρή θεσμική διάκριση μεταξύ των παρακινούμενων από συμφέρον και καθαρά ερωτικών αποφάσεων, επειδή αυτοί οι δύο τρόποι δράσης είναι πλέον στενά συνυφασμένοι. […]

Ο «έρωτας με την πρώτη ματιά» προσφέρει την πιο παραστατική απεικόνιση εκείνου που θα μπορούσε να ονομαστεί «μαγευτική» εκδοχή του έρωτα, μια θεώρησή του ως μιας έντονα βαρυσήμαντης εμπειρίας που ανοίγει τον εαυτό σε μια εν μέρει θρησκευτική αίσθηση υπερβατικότητας.

Ο «έρωτας με την πρώτη ματιά» περιέχει λίγα συνεπή χαρακτηριστικά: βιώνεται ως ένα μοναδικό συμβάν, που εκρήγνυται απροσδόκητα στη ζωή κάποιου. Είναι ανεξήγητος και άλογος. Υποκινείται από την πρώτη συνάντηση και επομένως δεν βασίζεται στη διανοητική και συσσωρευτική γνώση του άλλου΄ αντιθέτως, απορρέει από μια ολιστική και διαισθητική μορφή εμπειρίας. Διαταράσσει την καθημερινή ζωή και προκαλεί μια βαθιά αναστάτωση της ψυχής. […]

Ο «μαγευτικός» έρωτας είναι ταυτόχρονα αυθόρμητος και άνευ όρων ακατανίκητος και αιώνιος, μοναδικός και απόλυτος. […]

«Πότε ήταν η τελευταία φορά που ακούσατε κάποιον να λέει, «Σ΄αγαπώ!» χωρίς να ακολουθεί το αναπόφευκτο (ενίοτε ανείπωτο) «σαν φίλο». Πότε ήταν η τελευταία φορά που είδατε δύο ανθρώπους να κοιτάζουν ο ένας τον άλλο στα μάτια χωρίς να σκεφτείτε, Ναι καλά. Πότε ήταν η τελευταία φορά που είδατε κάποιον να δηλώνει, «Είμαι στ΄αλήθεια τρελά ερωτευμένος», χωρίς να σκεφτείτε, Περίμενε μόνο μέχρι τη Δευτέρα το πρωί;» (Bushnell, 1996:2)

Η Candace Bushnell (διάσημη συγγραφέας που ενέπνευσε την παγκοσμίως γνωστή σειρά Sex and the City) εκφράζει εδώ μια πέρα για πέρα αυτό-συνείδητη, εξαιρετικά ειρωνική και απομαγευμένη προσέγγιση όσον αφορά τον έρωτα.

Όπως καταμαρτυρεί η προσφώνηση της “chick-lit” –λογοτεχνία που απευθύνεται στις γυναίκες για τις δυσκολίες των σχέσεων- ο σύγχρονος έρωτας έχει καταστεί προνομιακός χώρος για τη χρήση ειρωνείας.

Ο εξορθολογισμός του έρωτα βρίσκεται στο επίκεντρο της νέας ειρωνικής δομής του ερωτικού συναισθήματος, που σηματοδοτεί τη μετατόπιση από έναν «μαγευτικό» προς ένα απομαγευμένο πολιτισμό προσδιορισμό του έρωτα.

Οι δομές του συναισθήματος, όπως πολύ εύστοχα εξέφρασε ο Reymond Williams, προσδιορίζουν κοινωνικές και δομικές πτυχές των συναισθημάτων και τα συναισθήματα των κοινωνικών δομών. Αποτελούν «κοινωνικές εμπειρίες σε διάλυμα».

Μια ειρωνική δομή συναισθήματος έχει καταλήξει να διαποτίζει τις ερωτικές σχέσεις λόγω της «απομάγευσης» ή του «εξορθολογισμού» του έρωτα. […]

Μπορούμε να πούμε ότι ένας αριθμός εξαιρετικά ισχυρών πολιτισμικών δυνάμεων έχει αναδιαμορφώσει το συναίσθημα και την εμπειρία του έρωτα , και έχει συμβάλλει στον εξορθολογισμό του, επιφέροντας έτσι μια τεράστια αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο τον βιώνουμε: επιστήμη, τεχνολογίες επιλογής, πολιτικές αξίες.

Υποστηρίζω πως η σύγκλιση και η διασταύρωση αυτών των τριών δυνάμεων ευθύνονται για τη δημιουργία μιας ειρωνικής δομής συναισθήματος όσον αφορά την ερωτική εμπειρία. […]

Μετατρέποντας τον έρωτα σε επιστήμη

[…]  όπως υποστηρίζει ο Nicholas Gane (2002), οι μη επιστημονικές εξηγήσεις μπορεί να είναι ανώτερες από τις επιστημονικές επειδή αναφέρονται στο σύνολο της βιωματικής μας εμπειρίας. Οι μη επιστημονικές εξηγήσεις είναι ανώτερες από τις επιστημονικές γιατί είναι ολιστικές και συνδέονται περισσότερο οργανικά με την ολότητα των εμπειριών μας. […]

*Αποσπάσματα από το βιβλίο Επανορίζοντας το ψυχοκοινωνικό. Κείμενα κριτικής κοινωνικής ψυχολογίας (Κεφάλαιο 9, Ο Έρωτας πηγή δυστυχίας: Ειρωνεία, Λογική, Ειδύλλιο, της Eva Illouz). Επιμέλεια – μετάφραση: Μιχάλης Μεντίνης και Δίκτυο Κριτικής Ψυχολογίας, Εκδ. Επίκεντρο, 2013

Ποιος είναι ο ρόλος της (κοινωνικής) ψυχολογίας σήμερα; Μπορεί να απαλλαγεί από τη θεωρητική ένδεια και τις μεθοδολογικές της αγκυλώσεις και να μετατραπεί σε μια αληθινά κοινωνική και χειραφετική επιστήμη;

Σύμφωνα με τη δική μας ανάλυση, η κυρίαρχη (κοινωνική) ψυχολογία, όπως διδάσκεται στα περισσότερα πανεπιστήμια, χαρακτηρίζεται από την απουσία κριτικής θεώρησης, την έλλειψη κοινωνικής θεωρίας, και τη νωθρή μετάδοση τυποποιημένων θεωρητικών και μεθοδολογικών πακέτων μέσα στο ξεθωριασμένο ιδεολογικό περιτύλιγμα της «αντικειμενικής επιστήμης» -κάτι που αντανακλάται και στον τρόπο με τον οποίο καταλήγει να εφαρμόζεται ως θεραπευτική πρακτική.

Τα κείμενα που συμπεριλαμβάνονται στο παρόν βιβλίο σκιαγραφούν και προεικονίζουν μία διαφορετική ψυχολογία. Πρόκειται για πολιτικά κείμενα που προσφέρουν μία ενοχλητική και διεισδυτική οπτική σε μία σειρά από ψυχοκοινωνικά θέματα · κείμενα που δεν ενδιαφέρονται για τον στατιστικό συσχετισμό μεταβλητών αλλά, αντίθετα, τολμούν να αμφισβητούν και να ανατρέπουν κατεστημένες παραδοχές και αντιλήψεις, να δυσαρεστούν και να δημιουργούν περισσότερα προβλήματα από αυτά που επιλύουν.

Σχετικά Άρθρα

(07/03/2013)
(26/10/2012)
(27/12/2010)
(12/04/2013)