Γ. Χατζηκωνσταντίνου: Να αναζητήσουμε την ταυτότητά μας που χάνεται

07:11, 30 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/112661
xatzikonstantinou-giorgosddpfdhsufigduifhdkjhf

Πρέπει να αναζητήσουμε την ταυτότητά μας που χάνεται και να επαναπροσδιορίσουμε τον ρόλο μας στον κόσμο και στην Ευρώπη» ο Καθηγητής Οικονομικής Θεωρίας Γιώργος Χατζηκωνσταντίνου, απαντά στην Κρυσταλία Πατούλη, με βάση το ερώτημα «Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ, και κυρίως τί πρέπει να κάνουμε;» συμμετέχοντας στο δημόσιο διάλογο του tvxs.gr.

Η παρούσα παγκόσμια οικονομική κρίση είναι μια κρίση του καπιταλιστικού συστήματος της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης.

Η ουτοπική νεοφιλελεύθερη συνταγή της πλήρους απελευθέρωσης της κίνησης κεφαλαίων ανά τον κόσμο και της απόλυτης κυριαρχίας των χρηματοοικονομικών συμφερόντων, ξεκίνησε μετά την κατάρρευση της Ε.Σ.Σ.Δ το έτος 1985-1990 και στην Ευρώπη εδραιώθηκε με την Συμφωνία του Μάαστριχτ το έτος 1952.

Έκτοτε ο πλανήτης και κύρια ο Δυτικός κόσμος πλήττονται από κερδοσκοπικού περιεχομένου ενέργειες ομίλων κεφαλαίων και διαπιστώνουν μια πρωτόγνωρη κυριαρχία του χρηματοοικονομικού τομέα επί της Πολιτικής και επί του Πολιτικού λόγου.

Ουσιαστικά βρισκόμαστε παγκοσμίως σε μια περίοδο υποταγής των κοινωνιών στης περίφημες αγορές.

Έχει δε συντελεσθεί μια πρωτοφανής αναδιανομή του παγκόσμιου εισοδήματος και του πλούτου εις βάρος των λαών, των εργαζόμενων ανθρώπων και των μεσαίων τάξεων που σταδιακά προλεταριοποιούνται.

Μετά από υπερβολές και αρπακτικές επιδρομές στα εισοδήματα των ανθρώπων, μέσα από διάχυση των εργασιακών σχέσεων, της συλλογικότητας και της κοινωνικής συνοχής, οδηγηθήκαμε σε αυτή την πολυδιάστατη κρίση, παγκοσμίως, που ξέσπασε στις ΗΠΑ τον Σεπτέμβριο του 2008, στον γεμάτο ευθύνες χώρο των ιδιωτικών τραπεζικών μεγαθυρίων.

Το δραματικό στην παγκόσμια αυτή κρίση είναι ότι παντού αυτοί οι οποίοι την προκάλεσαν, με την ίδια ουτοπική και ανόητη νεοφιλελεύθερη συνταγή τους, επιχειρούν να την θεραπεύσουν, αρνούμενοι την καταστρεπτική τους αποτυχία. Οι εμπρηστές παριστάνουν τώρα τους πυροσβέστες για ευνόητους βέβαια λόγους ιδίου συμφέροντος.

Οι δε περίφημοι ειδικοί τεχνοκράτες που ναρκισσιστικά κυριάρχησαν επί εικοσαετία και πλέον, χαρακτηρίζονται δυστυχώς από μονόπλευρη ακαδημαϊκή μόρφωση και εκπαίδευση.

Λησμόνησαν παντελώς την σχετικότητα της αλήθειας και περοσέβαλαν κι αυτήν ακόμη την Δημοκρατία.

Η Ελλάδα αποτέλεσε παγκόσμια τον πλέον αδύναμο κρίκο.

Τούτο και εκ του γεγονότος, ότι στα δεινά της παγκόσμιας ανοησίας που κλήθηκε να αντιμετωπίσει, προστέθηκαν τα δικά της οδυνηρά σφάλματα, εσωτερικού περιεχομένου, για τα οποία ευθύνονται τα οργανωμένα συμφέροντα, η κακή δημόσια διοίκηση και η ανεμελιά των πολιτικών εκπροσώπων της που φάνηκαν ολίγοι στην προσπάθεια κατανόησης των εξελίξεων.

Οι Έλληνες, ως λαός, ευθύνονται αναμφίβολα για τις επιπλέον συνέπειες, εκ του γεγονότος ότι δεν αντέδρασαν όπως θα έπρεπε επί χρόνια στην συντελούμενη παρακμή της οικονομίας τους, της κοινωνίας τους και του πολιτισμού τους, γενόμενοι έρμαια του άκρατου καταναλωτισμού, της αποποίησης των αρχών και των αξιών τους, θύματα ενός ατιμικισμού που καλλιεργήθηκε συστηματικά από τους θιασώτες της κυρίαρχης νεοφιλελεύθερης συνταγής με όλα τα μέσα. Εντούτοις αυτομαστιγώθηκαν επί μακρόν και υπέστησαν, υφίστανται δε ακόμη την πολιτική της πλήρους και συνολικής ενοχοποίησης.

Είναι γνωστό, ότι ένας λαός ενοχοποιημένος και άρα συνειδησιακά εύθραυστος, δύσκολα αντιστέκεται, ακόμη και όταν κατά βάθος γνωρίζει τις κύριες ευθύνες της άρχουσας οικονομικής πολιτικής και πνευματικής ελίτ.

Οι Έλληνες διασύρθηκαν διεθνώς και σκοπίμως. Επλήγει η εθνική τους αξιοπρέπεια στο βωμό των συμφερόντων της Ευρωζώνης κι των δανειστών. Έγιναν πειραματόζωα στα χέρια των αγορών και υπέστησαν απαράδεκτα την πολιτική του μαστίγιου και του καρότου.

Υπερχρεωμένοι σε ιδιωτικό και κρατικό επίπεδο εμφανίζονται προς το παρόν παραιτημένοι, δίχως τούτο να προδιαγράφει βέβαια τις μελλοντικές συμπεριφορές τους, καθώς η κοινωνική συνοχή τους επιδεινώνεται και οι ελπίδες καταρρέουν.

Ας μη λησμονύμε, δε, ότι εκφράσεις, όπως εκείνο το γνωστό «Όλοι μαζί τα φάγαμε» εμπεριέχουν το γνωστό και διεθνώς απαράδεκτο «σφάλμα περί την σύνθεση».

Η Ελληνική κρίση έχει έτσι την ιδιομορφία της. Η χώρα υφίστανται τα δεινά της παγκόσμιας ύφεσης, αλλά και τα δεινά των δικών της λαθών πολιτικής, διαχείρισης, διαφθοράς και αναξιοπιστίας.

Η επιβληθείσα στη χώρα νεοφιλελεύθερη συνταγή και το πνεύμα που την διέπει, οδήγησαν τελικά σε μια αγορά χωρίς κανόνες, πράγμα άλλωστε που παρατηρείται παγκοσμίως.

Η επιλεγείσα πολιτική των Μνημονίων δεν οδήγησε σε θετικά αποτελέσματα. Και τα γνωστά «ας κάνουμε την κρίση ευκαιρία», στοχεύοντα στην δημιουργία ψυχανορθωτικού κλίματος, λίγο πείθουν.

Αντιθέτως η επιλεγείσα πολιτική εξόδου από την κρίση δημιούργησε υφεσιακό κλίμα μεγάλης έκτασης, εκμηδένισε την παραγωγή, αύξησε τερατωδώς την ανεργία και υπερσυσσώρευσε το χρέος.

Τα αδιέξοδα επιδεινώνονται παρά τα γνωστά «κουρέματα», τα νέα μέτρα λιτότητας και τις περιστολές.

Η πολιτική των περιστολών σε καθεστώς ύφεσης είναι λανθασμένη και καμμιά οικονομική θεωρία δεν την υποστηρίζει. Υποστηρίζεται απλώς από τους δανειστές και τους κερδοσκόπους προς ίδιο όφελος. Και οι ευθύνες του Τραπεζικού συστήματος είναι τεράστιες, καθώς ουδείς λησμονεί την περίοδο της εικονικής ευμάριας των τραπεζικών υπερκερδών και των αφειδώς παρεχόμενων υψηλότοκων δανείων.

Η λύση του Ελληνικού προβλήματος αναζητείται απελπισμένα στις αναβολές και στην αναμονή παγκόσμιας και Ευρωπαϊκής λύσης.

Ο λαός πρέπει να παύσει να τροφοδοτείται με διλήμματα ανούσια και η εθνική κυριαρχία πρέπει να προστατευθεί καθώς η χώρα μετατρέπεται σε προτεκτοράτο, γεγονός χειρότερο της εξάρτησης.

Οφείλουμε να συζητήσουμε την ανάπτυξη αποδεχόμενοι το γεγονός ότι αυτή  δεν είναι έννοια μονοδιάστατη, ούτε αποκλειστικά νεοφιλελεύθερου χαρακτήρα.

Πρέπει να προσδιορίσουμε τον προσανατολισμό της και τις κατευθύνσεις της, όπως και αυτές των περίφημων διαρθρωτικών αλλαγών.

Ποια είναι η κατεύθυνσή τους; Να εξυπηρετήσουν ξανά την ουτοπική συνταγή των αγορών; Αυτή της ευελιξίας, της μεταφορά των ζημιών στους αδύνατους, της άνισης κατανομής του εισοδήματος;

Πρέπει να μελετήσουμε την εθνική στρατηγική δίχως ιδεοληψίες ευρωζωνικού ή άλλου χαρακτήρα.

Πρέπει να αναζητήσουμε την ταυτότητά μας που χάνεται και να επαναπροσδιορίσουμε τον ρόλο μας στον κόσμο και στην Ευρώπη.

Αν η λιτότητα είναι να συνεχισθεί για το μέλλον ημών και των παιδιών μας, κι όχι για τα συμφέροντα των δανειστών και των Hedge Funds, τότε καλώς έχει. –


Ο Γιώργος Θ. Χατζηκωνσταντίνου γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη.

Σπούδασε οικονομικές και πολιτικές επιστήμες στο Α.Π.Θ.

Με υποτροφία της Γαλλικής Κυβέρνησης έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στο Παρίσι. Εκεί κατέκτησε το Doctorat d’ Etat στην οικονομική θεωρία στο Πανεπιστήμιο Paris I – Pantheon – Sorbonne με βαθμό «Άριστα».

Δίδαξε επί 20ετία στο Α.Π.Θ. και επί 15 χρόνια στο τμήμα διεθνών οικονομικών σχέσεων και ανάπτυξης (Δ.Ο.Σ.Α.) του Πανεπιστημίου Θράκης, του οποίου  υπήρξε ιδρυτής του και επί 7 έτη πρόεδρος.

Επίσης, διετέλεσε αντιπρύτανης φοιτητικών υποθέσεων και διεθνών σχέσεων του Πανεπιστημίου Θράκης.

Έχει συγγράψει έναν σημαντικό αριθμό βιβλίων και άρθρων δημοσιευμένων στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό. και έχει συμμετάσχει σε μεγάλο αριθμό συνεδρίων σ’ ολόκληρο τον Ελληνικό και Ευρωπαϊκό χώρο. Είναι μέλος, πρόεδρος ή γραμματεύς σε πλήθος επιστημονικών εταιριών και σωματείων.

Μετά το τέλος της θητείας του στον Πανεπιστημιακό χώρο, διετέλεσε επί τριετία περίπου Γενικός Γραμματέας Μακεδονίας Θράκης.

Άννα Βαγενά: Φτάσαμε ως εδώ, κυρίως από έλλειψη Παιδείας

07:11, 30 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/112658
vagenadfdhfadyfdhfid

Φτάσαμε ως εδώ, κυρίως από έλλειψη Παιδείας, γιατί κανείς δεν φρόντισε ουσιαστικά για την Παιδεία αυτού του τόπου. Και όποιος λαός δεν έχει Παιδεία, δεν έχει πόδια, δεν πατάει στα πόδια του…» H σκηνοθέτις και ηθοποιός, Άννα Βαγενά, απαντά στην Κρυσταλία Πατούλη, με βάση το ερώτημα «Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ, και κυρίως τί πρέπει να κάνουμε;», συμμετέχοντας στο δημόσιο διάλογο του tvxs.gr.

«… Παιδεία, είναι να γνωρίζουμε την ιστορία μας, ό,τι καλό και ό,τι κακό έχει συμβεί στην Ελλάδα, και έχουν καταφέρει οι πολίτες της.

Αλλά, Παιδεία είναι, και να αγαπάμε και να φροντίζουμε την πατρίδα μας, να νοιαζόμαστε για όλα. Για το περιβάλλον, για τις θάλασσές μας,  να μην καταστρέψουμε άλλο αυτή τη χώρα. Να μη θέλουμε να χτίσουμε και το τελευταίο τετραγωνικό που έμεινε άχτιστο στις ακρογιαλιές και τα νησιά μας.

Ακόμα, Παιδεία, είναι να γνωρίζουμε ουσιαστικά τους θησαυρούς της λογοτεχνίας και της ποίησής μας, γιατί εκεί μέσα είναι καταγεγραμμένοι οι πόθοι και οι καημοί του τόπου μας.

Παιδεία είναι ακόμα και να μην πετάμε τα σκουπίδια μας στους δρόμους και να φροντίζουμε τους ηλικιωμένους και τα παιδιά…

Η μία σημαντική αιτία, λοιπόν, ήταν η έλλειψη Παιδείας.

Μια άλλη σημαντική αιτία, ήταν το σχέδιο – η στρατηγική του μεγάλου Κεφαλαίου –γιατί τίποτε δεν έγινε τυχαία. Όλα ήταν προσχεδιασμένα.

Με το πλαστικό χρήμα, το ψεύτικο χρήμα που έδωσαν στον λαό επί χρόνια, όπως έδιναν στους Ινδιάνους οι Αμερικάνοι τα καθρεφτάκια, τις χάντρες και το ουίσκι, με αντάλλαγμα τον δικό τους πλούτο, τον χρυσό και τη γή τους.

Έτσι εξαπάτησαν από την μεταπολίτευση και μετά τον ελληνικό λαό, που δεν είχε –όπως είπα παραπάνω- την απαραίτητη παιδεία για να αντισταθεί, από τη μια, και από την άλλη ήταν ένας φτωχός λαός, ταλαιπωρημένος, που είχε βγει από πολέμους, από εμφύλιους, από χούντα, και ήθελε να ζήσει καλύτερα, αλλά και το δικαιούτο να ζήσει καλύτερα.

Συγχρόνως, από τη μεταπολίτευση και μετά, που έρεε άφθονο το χρήμα, κάποιοι πλούτισαν παράνομα. Όχι μόνο κάποιοι πολιτικοί, αλλά και ένας μεγάλος αριθμός πολιτών, που έχει αυτή τη στιγμή τις καταθέσεις του στο εξωτερικό, και εταιρείες οφσόρ, όλοι εκείνοι οι… παρατρεχάμενοι που στήριζαν τις κυβερνήσεις που τους επέτρεπαν να θησαυρίζουν στις πλάτες του κράτους και του ελληνικού λαού.

Σήμερα ζητάνε πίσω τα λεφτά τους, σε αντάλλαγμα να ξεπουληθεί όλη η χώρα και να πληρώσει ο ίδιος ο λαός…

Υπάρχει ένα ποίημα που εκφράζει αυτή την κατάσταση:

Το έθνος να λυπάστε αν φορεί ένδυμα που δεν το ύφανε.
Ψωμί αν τρώει αλλά όχι απ’ τη σοδειά του.
Κρασί αν πίνει, αλλά όχι από το πατητήρι του.
Το έθνος να λυπάστε που δεν υψώνει τη φωνή παρά μονάχα στη πομπή της κηδείας.
Που δεν συμφιλιώνεται παρά μονάχα μες τα ερείπιά του.
Που δεν επαναστατεί παρά μονάχα σαν βρεθεί ο λαιμός του ανάμεσα στο σπαθί και την πέτρα.
Το έθνος να λυπάστε που έχει αλεπού για πολιτικό, απατεώνα για φιλόσοφο, μπαλώματα και απομιμήσεις είναι η τέχνη του.
Το έθνος να λυπάστε που έχει σοφούς από χρόνια βουβαμένους. «Kαλίλ Γκιμπράν, «ο Κήπος του Προφήτη» – 1923

Τώρα, τι πρέπει να γίνει;

Κατ’ αρχάς πρέπει να αντισταθούμε με κάθε τρόπο σε αυτό που μας έχει επιβληθεί, δηλαδή, στο ότι είμαστε καταδικασμένοι να πληρώνουμε ένα χρέος με διπλούς και τριπλούς και πενταπλούς τόκους. Γιατί αυτό γίνεται τώρα, εκεί πάνε όλες αυτές οι δεσμευμένες δόσεις που μας δίνουν.

Ένα χρέος που το δημιούργησαν κυρίως εκείνοι που τώρα όχι μόνο δεν δίνουν, αλλά ζητάνε από το λαό να πληρώσει.

Και βέβαια, να αντισταθούμε, στο ξεπούλημα της χώρας μας. Τα νησιά, την αγροτική μας γη.

Συγχρόνως, πρέπει να γίνει ένα κίνημα, ώστε να απαιτήσουμε να πληρώσουν όχι μόνο όσοι πολιτικοί έχουν την ευθύνη γι’ αυτό το χρέος, αλλά και όλοι εκείνοι που έκλεψαν και πλούτισαν παράνομα, σε όλο αυτό το διάστημα.

Πρέπει να γίνει έλεγχος, ώστε να επιστραφούν όλα τα κλεμμένα στον ελληνικό λαό, να δημευτούν περιουσίες και να τιμωρηθούν όσοι πρόδωσαν αυτό το λαό.

Γιατί αυτό πιστεύω, και το λέω ξεκάθαρα: Είναι προδότες, και πρέπει να δικασθούν επί εσχάτη προδοσία και να πληρώσουν, όπως πλήρωσαν και οι υπεύθυνοι της Χούντας, που κάποιοι από αυτούς πέθαναν μέσα στη φυλακή.

Τέλος, να αξιοποιήσουμε τον ελληνικό πλούτο μας, τον πολιτισμό μας, την γη μας, τις δυνάμεις μας, και να μην ξεπουλήσουμε την πατρίδα μας. Γιατί σήμερα, θα τρελαθούμε με αυτά που ακούμε, π.χ. ότι μέχρι και αρχαιολογικούς χώρους έχουν βάλει στο μάτι…

Κρ.Π.: Εσείς πώς αντιστέκεστε μέσα από τη δουλειά σας στο θέατρο Μεταξουργείο;

Ανν. Β.: Ανεβάσαμε, γι αυτόν ακριβώς το λόγο την επιθεώρηση «Όσα παίρνει ο άνεργος», η οποία αναφέρεται σε όλα αυτά που σας είπα, αλλά με χιουμοριστικό τρόπο.

Επίσης στις 7 Δεκεμβρίου είναι η πρεμιέρα της παράστασης «Η Άλωση της Κωσταντίας» του Γιάννη Μακριδάκη, μία κωμωδία που διασκεύασε ο Χρήστος Βαλαβανίδης και παίζουμε μαζί με την Ελένη Γερασιμίδου και το Βασίλη Παλαιολόγο, η οποία αναφέρεται σε ένα άλλο σοβαρό θέμα, τον εθνικισμό και την εχθρική στάση στον άλλον, τον διαφορετικό, ένα θέμα που στις μέρες μας έχει μεγάλη σημασία να προσεγγίσουμε.

Ακόμη έχουμε ανεβάσει το αθάνατο κωμειδύλλιο του Δημήτρη Κορομηλά «Η τύχη της Μαρούλας», σε μία παράσταση για μικρούς και μεγάλους που παίζεται κάθε Κυριακή στις 12 το μεσημέρι και την παράσταση “Θα σου πω μια ιστορία”, βασισμένη σε διηγήματα του Σωτήρη Δημητρίου, που παίζεται κάθε Τρίτη στις 9 το βράδυ.-»

Ολιγαρχίες ελέω ψήφου. Tου Περικλή Κοροβέση

11:11, 27 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/112426

Τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα έχει αρχίσει μια γόνιμη συζήτηση κατά πόσο η Κοινοβουλευτική Δημοκρατία είναι δημοκρατία και όχι ολιγαρχία. Παράλληλα, τίθεται το ερώτημα κατά πόσο η Άμεση Δημοκρατία της Αρχαίας Αθήνας, είναι δυνατόν να εφαρμοστεί σήμερα και κάτω από ποιες συνθήκες. Και πριν μπούμε στο κυρίως θέμα μας, ας απορρίψουμε ένα μύθο που σχεδόν έχει γίνει μια ιστορική βεβαιότητα. Οι δυτικές δημοκρατίες διεκδικούν τις ρίζες τους στην Αθηναϊκή Δημοκρατία. Το πολίτευμα της Αθήνας πέθανε με την έλευση των Μαδεδόνων και μέχρι στιγμής δεν έχει αναστηθεί. Ακόμα και το όνομα Δημοκρατία είχε ξεχαστεί. Οι Ρωμαίοι το αντικατέστησαν με το Res- Publica που δεν είχε ούτε το περιεχόμενο ούτε τη λειτουργία της αρχαίας Αθήνας.

Η φιλελεύθερη δημοκρατία έχει ληξιαρχική πράξη γέννησης. Είναι μόνο τρεισήμισι αιώνων και γεννήθηκε στην Αγγλία του Κρόμγουελ. Και όταν μόνη της για ενάμισι περίπου αιώνα, μέχρι να έρθουν οι επαναστάσεις στην Αμερική και τη Γαλλία, που επεξεργάστηκαν η κάθε μια αυτό το μοντέλο με το δικό της τρόπο. Πάνω σε αυτά τα μοντέλα στηρίχθηκε το σύγχρονο μοντέλο του κοινοβουλευτισμού, που ήταν άγνωστο στην Αθήνα και αντίθετο με τις πολιτειακές αρχές της.

Η έννοια του κράτους στην άμεση δημοκρατία δεν υπήρχε και κυβερνούσε συλλογικά ο Δήμος, ενώ στον κοινοβουλευτισμό κυβερνάει το κράτος ερήμην των πολιτών. Και μπορεί τα πρώτα κοινοβούλια της ανθρωπότητας να ήταν μεγάλες επαναστάσεις, όσο και αν είχαν από τη γέννα τους το στοιχείο της εξουσίας μιας τάξης επάνω σε μια άλλη τάξη και το στοιχείο ανισότητας είχε διατηρηθεί ανέπαφο από την εποχή της φεουδαρχίας.

Κατά συνείδηση ή κατά τη γραμμή;

Τι γίνεται με το δικό μας κοινοβούλιο; Λειτουργεί όπως το κλασικό ή είναι διακοσμητικό, για να δίνει δουλειά σε επαγγελματίες που όλοι μοιάζουν και όλοι φορούν τα ίδια. Ο κανονισμός της Βουλής λέει πως ο βουλευτής ψηφίζει κατά συνείδηση. Όποιος όμως το κάνει, διαγράφεται αυτομάτως από το κόμμα του.

Δηλαδή τα ίδια εκλεγμένα κόμματα καταργούν τη λειτουργία της Βουλής. Με τους νόμους και τα μνημόνια που ψηφίζονται, δεν μετράει η κρίση του βουλευτή, αλλά η εντολή του αρχηγού. Από τη συμπολίτευση, οι πιστοί στον αρχηγό δεν τα διαβάζουν ποτέ. Για να πας μπροστά, μετράει το «μάλιστα, αρχηγέ».

Από την πλευρά της αντιπολίτευσης, όσο και να είναι η κριτική σωστή και τεκμηριωμένη, δεν λαμβάνεται ποτέ υπόψη. Και συχνά μιλούν σε άδεια καθίσματα. Κατά κανόνα τα έδρανα της Βουλής είναι άδεια. Υπάρχουν μόνο το προεδρείο και οι κλητήρες, που είναι και οι μόνοι που παρακολουθούν όλες τις αγορεύσεις. Όσο αφορά τώρα το χειρόγραφο λόγο που απαγορεύεται, κατά κανόνα όλοι χρησιμοποιούν χειρόγραφο. Και αυτό δεν γίνεται για να αποφευχθούν τα λάθη.

Είναι για να μη να φύγεις από τη γραμμή. Υπάρχουν περιπτώσεις βουλευτών που το κόμμα τούς δίνει το λόγο τους την τελευταία στιγμή και τον διαβάζουν πρίμα βίστα. Και έτσι οι βουλευτές, αντί να αγορεύουν και να επιχειρηματολογούν, μετατρέπονται σε ηθοποιούς που διαβάζουν το ρόλο. Περιττό να πούμε πως υπάρχουν βουλευτές που στη διάρκεια της θητείας τους ανοίγουν το στόμα τους μόνο για να παραγγείλουν καφέ στο κυλικείο. Ποτέ μέσα στην αίθουσα της Βουλής.

Πού βρίσκεται το κέντρο των αποφάσεων;

Αυτή η λειτουργία της Βουλής μαρτυράει και κάτι άλλο. Το κοινοβούλιο δεν είναι κέντρο εθνικών αποφάσεων. Απλά επικυρώνει αποφάσεις που έχουν παρθεί στα πραγματικά κέντρα εξουσίας. Στην ΕΕ της Μέρκελ, στο ΔΝΤ και στην Ουάσιγκτον.

Η όλη εξωτερική πολιτική της Ελλάδας είναι η ίδια με οποιαδήποτε πολιτεία των ΗΠΑ. Αν η Ελλάδα είχε δική της εθνική πολιτική, θα μπορούσε να έκανε ανοίγματα και σε άλλες χώρες που μπαίνουν στη διεθνή σκακιέρα δυναμικά με ανερχόμενες οικονομίες: Κίνα, Ρωσία, Βραζιλία. Αλλά αυτό απαγορεύεται.

Θα μπορούσε να είχε μια δική της πολιτική με τον αραβικό κόσμο και όχι αυτή του Ισραήλ. Υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι παλαιάς κοπής, που κατηγορούν τους Σαμαρά, Βενιζέλο, Κουβέλη ως υποτελείς.

Δεν έχουν καταλάβει πως για να παίξεις κάποιο κεντρικό ρόλο σε χώρες σαν τη δική μας, πρέπει να έχεις πάρει άριστα στην υποτέλεια. Δεν είδαμε όλοι τι αγώνα έκανε ο Κουβέλης για να περάσει αυτές τις εξετάσεις; Και τα κατάφερε μια χαρά. Δεν αποκλείεται να τον δούμε και πρωθυπουργό. Αν τα καταφέρει να δημιουργήσει ένα δεύτερο εναλλακτικό πόλο εξουσίας με τον Βενιζέλο, τότε είναι όλα ανοιχτά. Το σύστημα χρειάζεται ρεζέρβες.

Στη φιλελεύθερη ολιγαρχία

Για τον Καστοριάδη η αντιπροσωπευτική δημοκρατία είναι μια φιλελεύθερη ολιγαρχία.
Τα ολιγαρχικά καθεστώτα σε όλες τις εποχές ήταν μια μικρή κάστα πλουσίων, που έπαιρνε αποφάσεις μόνο για τα δικά της συμφέροντα. Και αυτό σήμαινε νόμους και διατάγματα που στρεφόντουσαν εναντίον του συνόλου της κοινωνίας.

Και αυτό γίνεται και τώρα στην Ελλάδα. Οι μονάρχες και οι αυτοκράτορες ήταν «ελέω θεού», ενώ οι σημερινοί ολιγάρχες είναι «ελέω ψήφου».

Η Άρεντ υποστηρίζει πως το ιδανικό άτομο για τον ολοκληρωτισμό δεν είναι ούτε ο πεπεισμένος ναζί, ούτε ο πεπεισμένος κομμουνιστής, αλλά ο άνθρωπος που δεν μπορεί να κάνει διαχωρισμό μεταξύ γεγονότος και μυθοπλασίας (δηλαδή αγνοεί την πραγματικότητα της εμπειρίας) και μεταξύ αλήθειας και ψεύδους (δηλαδή αγνοεί τους κανόνες της σκέψης).

Έτσι έχουμε τον άνθρωπο που άγεται και φέρεται, είναι αδρανής και πάντα περιμένει να τον σώσει κάποιος άλλος. Αρχηγός ή κόμμα δεν έχει σημασία.

Και εδώ έχουμε τη φωτογραφία του ψηφοφόρου που απέχει από τα κοινά, κοιτάζει μόνο το δικό του συμφέρον όπως το καταλαβαίνει αυτός, δηλαδή κατανάλωση και μια φορά στα τέσσερα χρόνια πηγαίνει και ψηφίζει.

Με άλλα λόγια η δημοκρατία δια αντιπροσώπου, προϋποθέτει αδρανή πολίτη στην ίδια αντιστοιχία με τα ολοκληρωτικά καθεστώτα.

Πόσοι είναι οι «αχρείοι»

Στον «Επιτάφιο» του Περικλή, ένας τέτοιος πολίτης χαρακτηρίζεται «αχρείος» δηλαδή άχρηστος. Πόσους τέτοιους ψήφους να πήρε, άραγε, ο ΣΥΡΙΖΑ; Ποιος κατασκευάζει τέτοιους άχρηστους πολίτες; Παλιότερα ήταν η Εκκλησία. Σήμερα, είναι κυρίως, η TV και τα ΜΜΕ. Και τα διαπιστώσαμε για μία ακόμα φορά στις προεκλογικές περιόδους.

Το ψέμα και η μυθοπλασία στις εκλογές του Ιουνίου ανέβασε το ποσοστό της ΝΔ κατά 11 περίπου μονάδες. Αν είναι έτσι τα πράγματα, τότε τι μπορούν να κάνουν οι 71 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ στη Βουλή; Να μιλούν ματαίως στα άδεια έδρανα;

Τα πράγματα αποκτούν σημασία από τον τρόπο που τα χρησιμοποιείς. Και η Βουλή μπορεί να γίνει το βήμα του ΣΥΡΙΖΑ και να απευθυνθεί στην κοινωνία και αυτή θα τον ακούσει. Με ποιο τρόπο;

Σχηματίζοντας μια κυβέρνηση μέσα στην αντιπολίτευση. Πώς μπορεί να γίνει αυτό; Σε κάθε νομοσχέδιο να υπάρχει ένα άλλο νομοσχέδιο που θα ψηφιστεί όταν ο ΣΥΡΙΖΑ θα γίνει κυβέρνηση. Και δεν είναι μόνο τα νομοσχέδια. Είναι όλα όσα κάνει μια κυβέρνηση. Από την ελάχιστη λεπτομέρεια μέχρι τα μείζονα θέματα. Αυτά πρέπει να δεσμευτεί ο ΣΥΡΙΖΑ με την «αντικυβέρνησή» του να κάνει. Να αποδείξει έμπρακτα πώς μπορεί να κυβερνήσει.

Τι να κάνουμε

Οι βουλευτές πρέπει να ξεχυθούν στην κοινωνία, να πιάσουν το σφυγμό του κόσμου, να ενισχύσουν τα κινήματα και να φέρουν τα προβλήματά του στη Βουλή. Από τη δική μου εμπειρία ξέρω πως τέτοιες πρωτοβουλίες ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα του κόσμου και με τις κινητοποιήσεις τους μπορεί να λύσουν διάφορα προβλήματα, μικρής ή μεγάλης κλίμακας.

Αυτά όλα αν τα πράγματα πάνε κανονικά. Αλλά θα πάνε, όμως, όταν η καταστροφή αυτής της χώρας προχωράει με τέτοιους ρυθμούς και μπορεί από ένα τυχαίο γεγονός να δημιουργηθεί ένας Δεκέμβρης του 2008 και το κοινωνικό τσουνάμι μπορεί να παρασύρει τα πάντα;

Οι κοινωνικές θύελλες δεν είναι τυφώνες που προαναγγέλουν την άφιξή τους. Ούτε αναγγέλλουν τηλεγραφικώς τον ερχομό τους. Αυτός που τις περιμένει πρέπει να είναι έτοιμος όχι για να τις καθοδηγήσει, αλλά για να δώσει προοπτική σε βάθος χρόνου και τα κινήματα να αποκτήσουν αποτελεσματικότητα και διάρκεια.

Είδαμε πιο πάνω πως λειτουργεί το Κοινοβούλιο. Αν ο ΣΥΡΙΖΑ γίνει κυβέρνηση χωρίς να στηρίζεται σε ισχυρότατο λαϊκό κίνημα και όχι ψηφοφορικό, τότε έχει δύο προοπτικές: ή να συμβιβαστεί και να μετατραπεί από Αριστερά του 21ου αιώνα σε ΠΑΣΟΚ του 21ου αιώνα, ή να προχωρήσει στην εφαρμογή του προγράμματός του, όπου θα αντιμετωπίσει ένα βάρβαρο πόλεμο υψηλής έντασης και με πολλούς κινδύνους και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.

Και αν πάρουμε το σενάριο πως η Χρυσή Αυγή θα είναι αξιωματική αντιπολίτευση, τότε τα τάγματα εφόδου θα λειτουργήσουν και μέσα στη Βουλή. Ακόμα, η καταστροφή που έχει επιτελεστεί από τα ανδρείκελα της Μέρκελ είναι τόσο μεγάλη που δεν γίνεται να διορθωθεί άμεσα. Γι’ αυτό χρειάζεται από την επομένη των εκλογών να ανακουφιστούν οι φτωχοί, οι άνεργοι και οι άστεγοι, όπως και οι χαμηλοσυνταξιούχοι και οι χαμηλόμισθοι.

Πρόσφατα ο Ντράγκι, ο επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, δήλωσε πως καμία χώρα δεν έχει το δικαίωμα να μην υπακούσει στις υποδείξεις της τρόικας. Τον Ντράγκι δεν τον έχει εκλέξει κανένας. Ούτε η ΕΚΤ ελέγχεται από κάποιο ευρωπαϊκό όργανο. Και όμως μπορούν και καταργούν την κυριαρχία εκλεγμένων εθνικών κυβερνήσεων.

Περικλής Κοροβέσης
perkor29@gmail.com


Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα EΠΟΧΗ

 

Τίποτα ποτέ δεν τελειώνει…

«Τίποτε δεν τελειώνει.

Ξαναγυρίζω σε μια ιστορία, που άφησα να γλιστράει στο παρελθόν…

Να χάνει σε διαύγεια στη σκόνη του χρόνου… αλλά απρόσμενα κάποια στιγμή… να επιστρέφει σαν όνειρο.

Τίποτα ποτέ δεν τελειώνει.»

Dust of Time, Theo Angelopoulos

Η αυτοχειρία ως διεκδίκηση ελευθερίας

Ο κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να κρίνει μόνος του την πράξη της ανήκουστης βίας εναντίον του εαυτού του, αρκεί να του είναι ξεκάθαρο ότι κι ο απεχθέστερος θάνατος είναι προτιμότερος από τη σκλαβιά» Seneca, Lettere a Lucilio

[…] η εκτίμηση πως η αυτοχειρία είναι πράξη «ηρωισμού» και διεκδίκηση της ελευθερίας του ανθρώπου, απλώνεται σε όλο το τόξο της κλασικής αρχαιότητας και μεταξύ των διασημότερων αυτόχειρων συγκαταλέγονται ο Λυκούργος, ο Σωκράτης (παρότι στο μεγαλύτερο μέρος του Φαίδωνα καταδικάζει την αυτοχειρία), ο Διογένης, ο Δημοσθένης, ο Κάτων και ο Σενέκας. […]

Αν και, στο έργο του Ηθικά Νικομάχεια, ο Αριστοτέλης καταδικάζει την αυτοκτονία ως πράξη δειλίας και παράπτωμα σε βάρος της πολιτείας, στην ισχύουσα ελληνική και ρωμαϊκή νομοθεσία δεν θεωρήθηκε ποτέ έγκλημα ηθικό ή θρησκευτικό. […]

Αν ο Χριστός επέλεξε να πεθάνει, αν ο Χριστός ηθελημένα οδηγήθηκε στο θάνατο – είναι το επιχείρημα που χρησιμοποιεί ο Donne-, τότε δεν μπορεί να υποστηριχθεί η απόλυτη ισχύς της εξίσωσης αυτοκτονία = αμάρτημα. […]

Πρώτα πρέπει να απαντήσουμε στην ερώτηση για το νόημα της ζωής και, παραδόξως, η επιλογή του θανάτου μπορεί να αποτελεί μιαν απάντηση.
Η εθελοντική κατάταξη στο στρατό εν καιρώ πολέμου, ή η απεργία πείνας έως θανάτου χάριν ενός ιδανικού θα μπορούσαν να θεωρηθούν μορφές αυτοκτονίας. Ο Camus είναι διαφωτιστικός όταν μας λέει:

Αυτό που καλείται λόγος ύπαρξης, μπορεί συγχρόνως να είναι και έξοχος λόγος θανάτου (ό.α., σελ. 28)


Αντιστρέφοντας τη φράση,
μπορούμε να πούμε ότι, κάποιες φορές μια αιτία θανάτου δεν κάνει άλλο από το να υπογραμμίζει τις αιτίες ύπαρξης. […]

Ο Σοπενχάουερ υποστήριζε ότι ο άνθρωπος που αυτοκτονεί
στην πραγματικότητα λαχταράει τη ζωή και πραγματικά είναι εντυπωσιακή η τραγικά υπέρμετρη δίψα για ζωή ορισμένων επιφανών αυτόχειρων. […]

Πραγματικά, μόνον μπροστά στο ενδεχόμενο της αυτοκτονίας συνειδητοποιούμε την ψυχική μας ζωή, το γεγονός ότι έχουμε ψυχή, ακριβώς όπως ανακαλύπτουμε την ατομικότητά μας βιώνοντας την πιθανότητα μιας αυτοκτονίας. Η ατομικότητα απαιτεί το θάρρος να ορθώνουμε μόνοι το ανάστημά μας ενάντια σ’ έναν κόσμο που προδίδει και εκχυδαΐζει. […]

Η ζωή είναι ένα πείραμα που πρέπει να ολοκληρωθεί. Δεν παύει όμως να υπάρχει και η επιλογή του θανάτου, που αντιπροσωπεύει την ακραία απάντηση στην προδοσία της ζωής. Γιουνγκ, 1975

Τι είναι λοιπόν αυτή η ιδέα της αυτοκτονίας που τρυπώνει στο μυαλό μας τόσο πιεστικά και μας καταδιώκει; Θέλουμε να πούμε όχι στη ζωή, όταν μας εξαπατά και γκρεμίζει τα όνειρά μας. […]

Όσο είμαστε στραμμένοι προς το μέλλον και τίποτε δεν εμποδίζει το μεγάλωμά μας, όσο αυτή η δέσμη φωτός φωτίζει το δρόμο μπροστά μας και νιώθουμε σε συνεχή εξέλιξη, η ιδέα της αυτοκτονίας δεν πρόκειται να περάσει απ’ το μυαλό μας. Η ιδέα αυτή γεννιέται τη στιγμή που ο άνθρωπος διαπιστώνει ότι δεν υπάρχει πλέον καμιά δυνατότητα εξέλιξης.

Ο σχεδιασμός για το μέλλον αντιπροσωπεύει τον υποκειμενικό ορίζοντα νοήματος, μέσα στον οποίο περικλείουμε τα γεγονότα του παρόντος και από τον οποίο εξαρτάται πάνω απ’ όλα, η ένταση της διάστασης της επιθυμίας μας. […]

Στα στρατόπεδα συγκέντρωσης των Ναζί,
τα οποία συχνά γίνονται αντικείμενο ψυχολογικών μελετών γιατί αντιπροσωπεύουν πραγματικά ακραίες καταστάσεις, οριακές, στα όρια της δυνατότητας για επιβίωση, η αυτοκτονία ήταν μια πράξη ρητώς και κατηγορηματικώς απαγορευμένη, «strengstens verboten” (αυστηρώς απαγορευμένη). Οι Ναζί ήξεραν πολύ καλά ότι αυτή η απαγόρευση αντιπροσώπευε την οριστική απαλλοτρίωση της ταυτότητας των κρατουμένων.
Είναι αλησμόνητες οι φωτογραφίες αυτών που έπεφταν πάνω στα ηλεκτροφόρα καλώδια για να δώσουν τέλος στο βασανισμό ψυχής και σώματος, αλλά και γιατί αυτή η πράξη αντιπροσώπευε τη μόνη δυνατότητα να υποστηρίξουν το εγώ τους.

Ο πειρασμός της αυτοκτονίας γίνεται ακαταμάχητος όταν αντιληφθούμε ότι ο πόνος μας πάει χαμένος, ότι δεν έχει κανέναν νόημα, κανένα αντίκρισμα.
Μπορούμε να αντέξουμε σε βασανιστήρια, όταν για παράδειγμα, εξαργυρώνουμε τη σιωπή μας με τη σωτηρία του φίλου, της γυναίκας που αγαπάμε κλπ. […]

Ο πόνος που οδηγεί στην αυτοκτονία, μπορεί λοιπόν, να γεννηθεί από την αφύπνιση της ψυχής που ζητάει μεγαλόφωνα ένα νόημα. […] η ιδέα ή η πράξη της αυτοκτονίας δεν είναι ποτέ κάτι που έρχεται ξαφνικά και αναπάντεχα, αλλά είναι το αποκορύφωμα μιας εσωτερικής, συχνά μυστικής διεργασίας.
Οι σκέψεις για αυτοκτονία κρύβουν την επιθυμία για πληρέστερη πραγματικότητα, πιο γεμάτη ζωή […]

Πρέπει να καταλάβουμε ποια είναι η σχέση με την πραγματικότητα του ανθρώπου που σκέφτεται την αυτοκτονία και ποια η ζωή που θα ήθελε μα δεν μπορεί να έχει. […] η ζωή μάς προδίδει όταν μας αφαιρεί κάθε προοπτική.

Χωρίς προοπτικές είναι σαν να έχουμε ήδη αυτοκτονήσει. Ας σκεφτούμε πόσο απελπιστικό είναι όχι μόνο να μην μπορούμε να βρούμε στο παρόν αισθήματα, ενδιαφέροντα στα σημαντικά και ασήμαντα γεγονότα της καθημερινότητας, αλλά ούτε και στην αισιόδοξη αναμονή για κάτι που θα μπορούσαμε να κατακτήσουμε. […]

Ο θάνατος αποτελεί ένα είδος καθημερινής πρόκλησης.
Με τον ίδιο τρόπο τα κύτταρα ανανεώνονται διαρκώς, πεθαίνοντας.
Θα μπορούσαμε ακόμη να πούμε ότι αυτοί απ’ το μυαλό των οποίων δεν πέρασε ποτέ η ιδέα της αυτοκτονίας δεν αντιμετώπισαν ποτέ θαρραλέα τη ζωή αποδεχόμενοι την ιδέα της μεταμόρφωσης.

Η απάντηση στην επιθυμία για αυτοκτονία βρίσκεται στο να ακούσουμε τη φωνή της ψυχής: αυτή μιλάει όταν οι χαρές της ζωής εξαφανίζονται και η φύση φανερώνει το βλοσυρό της πρόσωπο της κακής και άστοργης μητέρας.

Η σκληρότητά της μας «παραδίδει» στο θάνατο, και η αυτοκτονία σφραγίζει την προδοσία της.

Σ’ αυτό το σημείο όμως υπάρχει ο κίνδυνος κι εμείς να μην «αποκαλύψουμε» το νόημα της πράξης μας, αρνούμενοι να δώσουμε φωνή στην τάση για εσωτερική μεταμόρφωση που δεν πρέπει να πνίξουμε, αυτοκτονώντας, αλλά να ενθαρρύνουμε.

(Απόσπασμα από το βιβλίο του Aldo Carotenuto, Αγάπη και προδοσία, Εκδ. Ίταμος. Μετάφραση: Κούλα Καφετζή)

***

Σχετικά Άρθρα – πληροφορίες:

***

πηγή: afigisizois.wordpress.com

Χ. Πουλόπουλος: Χρειάζεται να προασπιστούμε την κοινωνική δικαιοσύνη

13:11, 22 Νοε 2012 | tvxsteam tvxs.gr/node/111824

«[…] χρειάζεται επίσης να προασπιστούμε το κράτος πρόνοιας, τη δημόσια δωρεάν υγεία και εκπαίδευση, τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα και την κοινωνική δικαιοσύνη» ο διδάκτωρ κοινωνικών επιστημών και διευθυντής του ΚΕΘΕΑ (Κέντρο Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων) Χαράλαμπος Πουλόπουλος, απαντά με βάση το ερώτημα “Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ, και κυρίως τί πρέπει να κάνουμε;» το οποίο αφορά στην έρευνα που ξεκίνησε ως πολιτική – κοινωνική δράση η Κρυσταλία Πατούλη από τον Αύγουστο του 2010, με πρόσωπα των γραμμάτων και των τεχνών και με ανοιχτή πρόσκληση για τη συμμετοχή τους στον συγκεκριμένο δημόσιο διάλογο από τον Μάρτιο του 2011, ο οποίος δημοσιεύεται στο tvxs.gr.

Τα αίτια

H διεθνής οικονομική κρίση, που έγινε ιδιαίτερα αισθητή μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers, έδειξε τις αδυναμίες του διεθνούς χρηματοπιστωτικού και οικονομικού συστήματος.

Το καπιταλιστικό μοντέλο ανάπτυξης έδειξε ότι στηρίζεται σε πήλινα πόδια και σε ορισμένες χώρες χρειάστηκε την κρατική στήριξη για να σταθεί. Ο  μύθος της αυτορρύθμισης της «ελεύθερης αγοράς» καταρρέει, και οι τραπεζίτες προσφεύγουν στη βοήθεια του κράτους με την απειλή ότι η κατάρρευση του τραπεζικού συστήματος θα έχει περισσότερες αρνητικές επιπτώσεις για την κοινωνία.

Ωστόσο, είναι αμφίβολο αν τα χρήματα που διοχετεύονται στις τράπεζες θα προωθηθούν για την ανακούφιση των μικρών επιχειρήσεων και των πολιτών.

Οι συνέπειες αυτής της κατάστασης είναι μεγαλύτερες για τις χώρες της νότιας Ευρώπης, με την Ελλάδα να βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα. Η δεινή θέση της χώρα μας δεν σχετίζεται μόνο με τη διεθνή κρίση αλλά και με μια σειρά από λάθη και αυθαιρεσίες στον τρόπο διακυβέρνησης, καθώς και  χαρακτηριστικές ελληνικές παθογένειες, όπως η στρεβλή και κοντόφθαλμη ανάπτυξη η οποία βασίστηκε στο κομματικό και πελατειακό κράτος.  Μεταρρυθμίσεις που έπρεπε να έχουν γίνει εδώ και χρόνια αναβάλλονταν από το φόβο του πολιτικού κόστους.

Ο ανεξέλεγκτος δανεισμός, η συνεχής αύξηση των εισαγωγών με ταυτόχρονη μείωση των εξαγωγών, η έλλειψη ανταγωνιστικότητας των ελληνικών προϊόντων στις διεθνείς αγορές, η διόγκωση του δημόσιου τομέα, οι υπερβολικές μισθολογικές απαιτήσεις ορισμένων επαγγελματικών ομάδων, η διαφθορά και η φοροδιαφυγή  δημιούργησαν σταδιακά ένα τεράστιο δημοσιονομικό έλλειμμα, οδηγώντας το κράτος σε όλο και περισσότερο δανεισμό  και τελικά σε ένα εξαιρετικά υψηλό δημόσιο χρέος.

Όσο δεν λαμβάνονται μέτρα για τη συγκράτηση του χρέους και αυτό αυξάνεται τόσο δυσκολότερη γίνεται η αποπληρωμή του. Από εκεί και πέρα η ιστορία είναι γνωστή: Το υψηλό χρέος και η προβλεπόμενη αδυναμία μιας χώρας να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της απέναντι στους δανειστές της κλονίζει την εμπιστοσύνη των αγορών, αυξάνοντας τα επιτόκια και τη δυσκολία δανεισμού.

Έτσι η χώρα εγκλωβίζεται στο πρόβλημά της. Την ίδια ώρα αρχίζουν να παίζονται διάφορα κερδοσκοπικά  παιχνίδια από  οικονομικά κέντρα τα οποία καταφέρνουν έτσι να αποκομίσουν τεράστια οφέλη.

Οι αρνητικές προβλέψεις και αξιολογήσεις για την οικονομική πορεία μας χώρας δημιουργούν αρνητικό κλίμα, και οποιαδήποτε προσπάθεια καταβάλλει η χώρα για να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της και να σταθεί στα πόδια της θεωρείται ανεπαρκής. Η προσφυγή σε δανειακούς μηχανισμούς, όπως το ΔΝΤ, γίνεται αναπόφευκτη με πολύ αρνητικές επιπτώσεις για τους πολίτες.

Έτσι τα τελευταία δύο χρόνια η χώρα μας υφίσταται πολλαπλά σοκ. Νέα μέτρα και νόμοι έχουν επώδυνες επιπτώσεις για τους κατοίκους της χώρας σε οικονομικό, κοινωνικό και ψυχολογικό επίπεδο. Επειδή η λήψη μέτρων δεν σταμάτα και το βαρέλι μοιάζει να μην έχει πάτο, η ανασφάλεια, η αβεβαιότητα και ο φόβος για το μέλλον εντείνονται.

Τα έντονα εσωτερικά προβλήματα λόγω της ύφεσης, της ανεργίας και της σημαντικής μείωσης των εισοδημάτων,  συνοδεύονται και από διεθνή απαξίωση για τη χώρα, η οποία αποτυπώνεται σε υποτιμητικά σχόλια και δημοσιεύματα για την παραγωγικότητα, την υπευθυνότητα  και την εντιμότητα των Ελλήνων.

Οι Έλληνες χρησιμοποιούνται ως ο αποδιοπομπαίος τράγος της Ευρώπης.  Η αιφνίδια και δραστική ανατροπή των συνθηκών ζωής από τη μία και η διεθνής κατακραυγή από την άλλη έχουν καταφέρει ένα συλλογικό τραύμα στους πολίτες της χώρας, που θα περάσουν πολλά χρόνια μέχρι να επουλωθεί.

Αυτό βέβαια δεν μας απαλλάσσει από την επιτακτική ανάγκη να κάνουμε  έναν ειλικρινή απολογισμό των δικών μας λαθών σε ατομικό, συλλογικό και θεσμικό επίπεδο.

Η κρίση του καπιταλισμού και η κερδοσκοπία των αγορών βρήκαν έδαφος γόνιμο σε μια χώρα όπου κανείς ποτέ δεν θέλησε να αναλάβει  το πολιτικό κόστος να νοικοκυρέψει τα δημοσιονομικά, να δυσαρεστήσει επαγγελματικές και κοινωνικές ομάδες και να σχεδιάσει με βάση το μακροπρόθεσμο δημόσιο όφελος. Το μοντέλο της υπερχρέωσης εξυπηρετούσε θαυμάσια την κοντόφθαλμη, ανεύθυνη και ιδιοτελή τακτική της  αναβολής των δύσκολων αποφάσεων για το μέλλον, υποσκάπτοντάς το ωστόσο.

Πόσους και πόσους  δημόσιους και επιχορηγούμενους οργανισμούς δεν είδαμε τα  προηγούμενα χρόνια να  διασπαθίζουν  δημόσιο χρήμα και να βρίσκονται χρεωμένοι , χωρίς ποτέ να υφίστανται τις συνέπειες.  Αντιθέτως μάλιστα  κατάφερναν, όντας υπερχρεωμένοι, να  αποσπούν περισσότερα κονδύλια από τον κρατικό απολογισμό, για να καλύψουν τις μαύρες τρύπες της κακοδιαχείρισης, αντί να λογοδοτούν.

Τι μπορεί να γίνει

Είναι πολύ δύσκολο για τους έλληνες πολίτες να εμπιστευτούν εκείνους που χθες μας οδήγησαν  στην κρίση και σήμερα εμφανίζονται ως σωτήρες μας. Το αίτημα των καιρών είναι μια πραγματική ανανέωση σε πρόσωπα, κόμματα και πολιτικές. Ελάχιστοι Έλληνες εξακολουθούν πια να πιστεύουν ότι τα μέτρα θα σταματήσουν εδώ και ότι η ανάπτυξη και η έξοδος από την κρίση βρίσκονται κοντά.

Χρειάζεται να ειπωθεί η αλήθεια στον ελληνικό λαό ότι τα μέτρα για τη διαρθρωτική αδυναμία της ελληνικής οικονομίας να συγκρατήσει τη συνεχώς αυξανόμενη ανεργία και ότι τα μέτρα που παίρνονται οδηγούν σε ύφεση και δεν δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας. Αποτελούν υποχρέωση προς τους δανειστές μας και θα περάσει αρκετός καιρός για να ανακάμψει η ελληνική οικονομία.

Χρειάζονται μέτρα για την πάταξη της φοροδιαφυγής με εξονυχιστικό έλεγχο και διασταύρωση των στοιχείων, ώστε να σταματήσουν να πληρώνουν τα σπασμένα οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι.

Χρειάζεται να αρχίσουν κάποτε να φορολογούνται όπως πραγματικά τους αναλογεί οι μεγαλοϊδιοκτήτες των πολυτελών προαστίων και οι κάτοχοι των παχυλών λογαριασμών εντός και εκτός Ελλάδας. Αυτό προϋποθέτει πολιτική βούληση, νέους μηχανισμούς ελέγχου και νέες λογιστικές πρακτικές.

Χρειάζεται να μπει ένα τέρμα στις μίζες και τα «φακελάκια», οι ένοχοι να οδηγούνται στον εισαγγελέα και να σταματήσουν οι πολίτες να είναι όμηροι διεφθαρμένων ειδικών και υπαλλήλων.

Χρειάζεται οι διοικήσεις των οργανισμών να έχουν συνέχεια και συνέπεια και να παίρνουν την ευθύνη που τους αναλογεί για τη χρηστή διαχείριση, τον προγραμματισμό και την επίτευξη των στόχων και όχι να επιλέγονται και να απομακρύνονται με κομματικά κριτήρια.

Χρειάζονται νόμοι που να εφαρμόζονται αλλά και αυστηρότεροι μηχανισμοί ελέγχου. Αντί για οριζόντιες περικοπές και απολύσεις στο στενό και ευρύτερο δημόσιο τομέα που καίνε τα χλωρά μαζί με τα ξέρα, έχουμε ανάγκη από αξιολόγηση με κριτήρια την αποτελεσματικότητα και την παραγωγικότητα.

Χρειάζεται αλλαγή νοοτροπίας σε όλα τα επίπεδα, περισσότερη ευθύνη, ενδιαφέρον, αλληλεγγύη, συλλογικότητα, διαφάνεια.

Χρειάζεται να συνειδητοποιήσουμε την αλληλεξάρτησή μας σε όλα τα επίπεδα και ότι μακροπρόθεσμα η ατομική και οικογενειακή μας ευημερία είναι άμεσα συνδεδεμένη με το δημόσιο συμφέρον.

Την ώρα που διαρρηγνύεται η κοινωνική συνοχή, που οι επόμενες γενιές μεγαλώνουν με δυσκολίες και στερήσεις, που στοχοποίουνται οι πιο αδύναμες και περιθωριοποιημένες ομάδες της κοινωνίας μας, χρειάζεται επίσης να προασπιστούμε το κράτος πρόνοιας, τη δημόσια δωρεάν υγεία και εκπαίδευση, τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα και την κοινωνική δικαιοσύνη. –

Μανόλης Γλέζος: Απαιτούμε και αξιώνουμε να μας δώσουν οι Γερμανοί αυτά που μας οφείλουνε

07:11, 21 Νοε 2012 | tvxsteam tvxs.gr/node/111700

«Έχω πει επανειλημμένως ότι αυτή η υπόθεση του χρέους της Γερμανίας προς την Ελλάδα, πρέπει να περάσει στα χέρια του ελληνικού λαού. Πρέπει να δημιουργηθούν οργανώσεις σε ολόκληρη την Ελλάδα, οι οποίες θα διεκδικούν το δίκαιο. Αυτό που δικαιούμαστε. Δεν ζητάμε τίποτα παραπάνω από το δίκαιό μας. Δεν επαιτούμε. Απαιτούμε και αξιώνουμε να μας δώσουν οι Γερμανοί αυτά που μας οφείλουνε, και που τα έχουν δώσει σε όλα τα άλλα κράτη εκτός από την Ελλάδα!» ο ήρωας της Εθνικής Αντίστασης Μανόλης Γλέζος, εξηγεί στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs, όλα τα ζητήματα γύρω από το χρέος της Γερμανίας προς την Ελλάδα, με αφορμή το νέο του βιβλίο «Και ένα μάρκο να ήταν…», συμμετέχοντας στον δημόσιο διάλογο του tvxs.gr.

Κρ.Π.: Πώς αποφασίσατε να γράψετε αυτό το βιβλίο;

Μ.Γλ.: Το κίνητρο που με οδήγησε να γραφτεί το βιβλίο είναι η επικαιροποίηση του θέματος και μία σύγχυση που υπάρχει γύρω από τις οφειλές της Γερμανίας προς την Ελλάδα.

Κρ.Π.: Δηλαδή;

Μ.Γλ.: Δεν είναι ξεκαθαρισμένο απολύτως το θέμα. Κατά τη γνώμη μου, ένα τμήμα του πληθυσμού της χώρας γνωρίζει, αλλά ένα άλλο, που είναι και το μεγαλύτερο, δεν το γνωρίζει.

Γιατί μας οφείλει η Γερμανία, και τι ακριβώς μας οφείλει είναι η μία πλευρά. Και το γιατί δεν μας τα έχει δώσει ως τώρα, είναι η άλλη πλευρά.

Ας εξετάσουμε πρώτα το θέμα «Τί μας οφείλει η Γερμανία;».

Επειδή όμως, υπάρχουν προβλήματα ορολογίας εδώ, και γίνεται αρκετή σύγχυση, πρέπει να το ξεκαθαρίσουμε.

Όταν ένα κράτος νικήσει ένα άλλο κράτος, όλα εκείνα τα υλικά που σχετίζονται με τα θέματα της διεξαγωγής του πολέμου, κατάσχονται, και δικαιωματικά, σύμφωνα με τους διεθνής νόμους, ανήκουν στο κράτος – κατακτητή.

Δηλαδή, ότι συλληφθεί, για παράδειγμα, από το κράτος που κάνει την κατοχή μιας χώρας, σχετικά με τα όπλα που θα βρει από το στρατό που θα κατακτήσει, αλλά και τα όπλα που βρίσκονται στα εργοστάσια ή στις αποθήκες του κράτους, ή και ένα εργοστάσιο κατασκευής πυρομαχικών ή όπλων, όλα αυτά θεωρούνται λάφυρα πολέμου, και δεν έχουν σχέση με τα προβλήματα των οφειλών που συζητάμε τώρα.

Εν ολίγοις, ότι βρήκαν οι Γερμανοί σε όπλα ή σε πυρομαχικά από τις ελληνικές αποθήκες ή από εργοστάσια που παρήγαγαν πυρομαχικά (όπως το περίφημο Μπαρουτάδικο), ήταν λάφυρα πολέμου και δικαιωματικά ανήκουν στον κατακτητή, οπότε, δεν υπολογίζονται στα θέματα των οφειλών προς το άλλο κράτος, από τη στιγμή που λήγει ένας πόλεμος. Δεν συζητάμε, λοιπόν, γι’ αυτά και πρέπει να διαλυθεί η σύγχυση που υπάρχει σχετικά με αυτό το θέμα.

Οι οφειλές τις Γερμανίας προς την Ελλάδα, είναι δύο κατηγοριών: Οφειλές προς το Δημόσιο και οφειλές προς τους πολίτες. Είναι, μία διαχωριστική γραμμή, η οποία πρέπει ευκρινώς να την ξεκαθαρίσουμε.

Τις οφειλές προς το Δημόσιο τις ονομάζουμε γενικά «επανορθώσεις» και τις άλλες «αποζημιώσεις προς τους πολίτες».

Οι «επανορθώσεις», που είναι το κύριο θέμα, δημιουργήθηκαν από τη στιγμή που η Γερμανία επενέβη στην οικονομία της χώρας μας, και άρπαξε, λήστεψε, και στην ουσία την κατέστρεψε.

Τα μέτρα, λοιπόν, που πήρε τότε η κυβέρνηση της Γερμανίας, ο κατοχικός στρατός, είναι τα εξής:

Μόλις μπήκε μέσα ο γερμανικός στρατός, ακολουθούσε ένα συνεργείο οικονομολόγων που είχε σχεδιάσει από πριν, το τι θα κάνει στην Ελλάδα. Και το πρώτο μέτρο τους ήταν:

Το 51%  όλων των μετοχών, όλων των κρατικών επιχειρήσεων (των λεγόμενων ΔΕΚΟ) και όλων των μεγάλων ιδιωτικών επιχειρήσεων, εμπορικών και βιομηχανικών και όλων των τραπεζών, αμέσως να περνάνε στα χέρια των γερμανών.

Όπως είναι γνωστό από την οικονομία, ακόμα και το 15% των μετοχών να έχει κάποιος σε μία επιχείρηση, κανονίζει όλη την επιχείρηση. Εδώ, όμως, δεν πρόκειται για το 15%. Πρόκειται για το 51%!

Οπότε, γίνεται αντιληπτό, ό,τι όλη η οικονομία της χώρας πέρασε στα χέρια των Γερμανών. Αυτό, είναι μια πρώτη ληστεία.

Και πάμε σε μία δεύτερη ληστεία:

Αναβίωσαν την Οθωμανική «δεκάτη» και την εφάρμοσαν όσο μπορούσαν καλύτερα: Το 10% της αγροτικής παραγωγής υποχρεωτικά περνούσε αμέσως στα χέρια τους, χωρίς κανένα αντάλλαγμα.

Μια τρίτη ληστεία, ήταν η εξής:

Υπήρχε μία διάταξη της Χάγης, που έλεγε ότι ο λαός μιας χώρας ο οποίος έχει κατακτηθεί, υποχρεούται να διατρέψει τον στρατό κατοχής. Το 1907, όμως, ύστερα από επεμβάσεις ανθρωπιστικών οργανώσεων τέθηκε μία ακροτελεύτια φράση, η οποία έλεγε: «Εάν δύναται». Δηλαδή, να τους διατρέφει, αλλά, εάν δύναται!

Για να δούμε, λοιπόν, αυτό το «εάν δύναται», εδώ στην Ελλάδα:

Το εκστρατευτικό σώμα της στρατιάς του Βίλχεμ Φον Λιστ που κατέκτησε τη χώρα, το αποτελούσαν 500.000 στρατός. Ακολούθησαν και 250.000 του στρατού της Ιταλίας που ήταν στην Αλβανία, οπότε σύνολο ήταν 750.000. Ακολούθησε και το πρώτο σώμα στρατού της Βουλγαρίας, που ήταν 60.000, και φτάνουμε στο σύνολο 810.000 στρατού!

Ήταν δυνατόν ο ελληνικός λαός να διαθρέψει 810.000 στρατό; Και επιπλέον, όλων αυτών, υποχρεώθηκε μόνο η Ελλάδα, κατ’ εξαίρεση όλων των άλλων εθνών που είχαν κατακτήσει οι Γερμανοί, να διατρέφει και το εκστρατευτικό σώμα της Γερμανίας που πολεμούσε στην Αφρική (για το οποίο αγνοώ τον ακριβή αριθμό του).

Άρα, δεν μπορούσε να πληρώσει αυτή την υποχρέωση. Δεν ήταν δυνατόν. Και γι’ αυτό οι Γερμανοί, που ήταν πάντοτε νομότυποι και ήθελαν να είναι εντάξει με τους νόμους της Χάγης, άρα και με το «εάν δύναται», έκαναν (μαζί με τους Ιταλούς, βέβαια) τον εξής… λογαριασμό:

Ότι είναι παραπάνω (κάτι που οι ίδιοι το καθόριζαν) από το «εάν δύναται», μετατρέπεται σε δάνειο της Ελλάδας, προς τη Γερμανία και την Ιταλία. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, δημιουργήθηκε και το αναγκαστικό δάνειο.

Μία άλλη σύγχυση που υπάρχει, είναι αυτό που λέγεται ότι οι Γερμανοί κατέσχεσαν τον χρυσό που υπήρχε στην Τράπεζα της Ελλάδος. Αυτό είναι λάθος.

Η κυβέρνηση της 4ης Αυγούστου, πήρε όλο το χρυσό (δεν άφησε ούτε μια ουγγιά!), μαζί με την ντροπή της, φεύγοντας προς τη Μέση Ανατολή, μετά Αφρική και μετά Αγγλία.

Αντ’ αυτού, τί βρήκε όμως η Γερμανία;

Βρήκε όλα τα κέρματα τα ασημένια, τα νικέλινα, τα χάλκινα, κλπ., τα οποία τα κατέσχεσε, τα έλιωσε, και πήρε γύρω στους 77 τόνους χαλκό, 19 τόνους νικέλιο, 9 τόνους ασήμι και διάφορα άλλα πολύτιμα, και για όλα αυτά μας έδωσε 109 χρυσές λίρες Αγγλίας, για να μην… έχουμε παράπονο ότι δεν μας πληρώνει!

Άλλο πράγμα που έκανε:

Όλοι οι Γερμανοί στρατιώτες, ήταν εφοδιασμένοι με το πλαστό κατοχικό χαρτονόμισμα, το οποίο, συνήθως, ήταν πενηντάρικο. Με αυτό το πενηντάρικο έτρωγαν στα εστιατόρια, πήγαιναν στα καφενεία, αγόραζαν ότι ήθελαν από τα περίπτερα, έμπαιναν γενικά στα καταστήματα, αγόραζαν και πλήρωναν με αυτά τα «λεφτά».

Οι Έλληνες, λοιπόν, δεν καταλάβαιναν τι έγραφαν τα γοτθικά γράμματα, έβλεπαν μόνο τον αριθμό «50» και καταλάβαιναν ότι είναι ένα πενηντάρικο. Την άλλη μέρα που πήγαν στις Τράπεζες για να εισπράξουν την αντιστοιχία του σε δραχμές, το πήραν οι υπάλληλοι της Τράπεζας, και ανέλαβαν τα ανώτερα κλιμάκια, για να δουν τι είναι ακριβώς αυτό το χαρτονόμισμα, δηλαδή, τι αντιπροσωπεύει.

Τους είχαν πει, τότε, απ’ ότι θυμάμαι, ότι ένα μάρκο αντιστοιχούσε σε μία δραχμή. Εξέτασαν, λοιπόν, το τραπεζογραμμάτιο για να δούνε ποια τράπεζα το έχει εκδώσει. Έγραφε επάνω, ότι το έχει εκδώσει η Reichs Credit Kassensheine, ένα κρατικοπιστωτικό ίδρυμα.

Ανοίξανε, λοιπόν, τον κατάλογο των τραπεζών, και δεν αναφερότανε στον κατάλογο των τραπεζών,το Reichs Credit Kassensheine, δηλαδή, αυτό το συγκεκριμένο κρατικοπιστωτικό ίδρυμα.

Επίσης, ούτε υπογραφή υπουργού οικονομικών υπήρχε, αλλά ούτε και υπογραφή του τραπεζίτη που εξέδωσε αυτό το τραπεζογραμμάτιο.
Υπήρχε μονάχα, ένας κόκκινος αριθμός, ο οποίος ήταν ο αύξων αριθμός του συγκεκριμένου τραπεζογραμματίου.

Αυτό το γεγονός, λοιπόν, ήταν μία πρώτη ληστεία όλου του Ελληνικού πληθυσμού με αυτά τα πλαστά τραπεζογραμμάτια.

Η δεύτερη μορφή ληστείας ήταν η ακόλουθη:

Πήγαινε στο περίπτερο ένας Γερμανός φαντάρος, για παράδειγμα, και αγόραζε, με αυτό το πλαστό τραπεζογραμμάτιο, ένα πακέτο τσιγάρα που έκαναν 6 δραχμές και ζητούσε και τα ρέστα! Έπαιρνε, δηλαδή, και ρέστα σε ελληνικές δραχμές!

Γι αυτό το θέμα, είναι καταγεγραμμένο από Έλληνες συγγραφείς και ένα χαρακτηριστικό επεισόδιο:

Πήγε ένας Γερμανός σε ένα κουρείο, ξυρίστηκε, και μόλις τράβηξε το πλαστό πενηντάρικο να πληρώσει, του είπε ο κουρέας: «Δωρεάν! Στο χαρίζω!». Έφυγε ο φαντάρος, και οι θαμώνες που ήταν στο κουρείο αναρωτήθηκαν: «Γιατί τον έδιωξες και δεν πληρώθηκες;». Και τότε ο κουρέας τους απάντησε: «Ε, όχι να πληρώνουμε και τα κερατιάτικα!». Διότι, και θα τον ξύριζε και θα τον πλήρωνε!

Πάμε τώρα, στην τρίτη μορφή ληστείας, με το πλαστό χαρτονόμισμα:

Η κυβέρνηση της κατοχής, είχε να αντιμετωπίσει το εξής πρόβλημα:

Απ’ όλα τα χαρτονομίσματα που κυκλοφορούσαν, δεν ήταν μονάχα το ελληνικό, δεν ήταν μόνο αυτό το πλαστό γερμανικό, ήταν και το γνήσιο το γερμανικό, ήταν και η ιταλική λιρέτα η ψεύτικη, όπως και η ιταλική λιρέτα η αληθινή. Επίσης, ήταν και το βουλγαρικό λέβα, αλλά και το αλβανικό χαρτονόμισμα.

Είπε, λοιπόν η ελληνική κυβέρνηση στους Γερμανούς, ότι, δεν μπορούμε να τα βγάλουμε πέρα με όλα αυτά. Θα πρέπει κατά κάποιον τρόπο να δεχτείτε να αποσύρετε το χαρτονόμισμα (το πλαστό). Και τότε οι Γερμανοί απάντησαν: Ναι, να το αποσύρουμε, αλλά θα το πληρώσετε. Θα το αγοράσετε! Η αγορά αυτή, κόστισε στην Ελλάδα, γύρω στις 530.000 χρυσές λίρες Αγγλίας!

Κάντε τώρα το λογαριασμό:

Μας έδωσαν 109 χρυσές λίρες Αγγλίας για τα νομίσματα, και για όλη τη ληστεία που έκαναν με το πλαστό χαρτονόμισμα, μας υποχρέωσαν σε χειρότερης μορφής ληστεία, έναντι 530.000 χρυσών λιρών Αγγλίας.

Πέρα από αυτά, βέβαια, υπήρχαν και οι επιτάξεις.

Συναντούσαν για παράδειγμα κάποιον με ένα ποδήλατο; Τον σταματούσαν και του έλεγαν: Κατάσχεται, πάρε ένα χαρτί και στο τέλος του πολέμου, έλα να το πάρεις πίσω. Το ίδιο γινόταν με μουλάρια, με άλογα, με μοτοσυκλέτες, με σπίτια, με ότι τους άρεσε. Έκαναν κατάσχεση π.χ. σε ένα σπίτι, το καλύτερο σπίτι του κάθε χωριού, της κάθε κωμόπολης, για να μείνει ο στρατός ή ένας αξιωματικός. Αυτά τα γεγονότα είναι πασίγνωστα.

Για όλα αυτά, συνήλθε η δεκαεννιαμελής διασυμμαχική επιτροπή, στο Παρίσι, το 1946, και κατελόγισε ότι η Γερμανία πρέπει να δώσει στην Ελλάδα (πέρα από εκείνα που ζητούσε η ίδια η Ελλάδα), 7 δισεκατομμύρια 100 εκατομμύρια δολλάρια, αγοραστικής αξίας του 1938.

Αυτό, σύμφωνα με στοιχεία που μας έδωσε η Τράπεζα Ελλάδος για να κάνουμε την παραβολή, και μας έκανε η ίδια την παραβολή, ισοδυναμεί με 108 δισεκατομμύρια ευρώ, χωρίς τους τόκους. Αυτά είναι η οφειλή των επανορθώσεων για τη ζημιά που προκάλεσαν στην οικονομία της Ελλάδας.

Δεν το αποφασίσαμε εμείς αυτό το ποσόν. Οι Σύμμαχοι αποφάσισαν να το πληρώσουν οι Γερμανοί. Το ίδιο αποφάσισαν να πληρώσουν και οι άλλες χώρες του άξονα, δηλαδή, η Ιταλία και η Βουλγαρία, οι οποίες ήταν οι χώρες που κατέκτησαν την Ελλάδα. Αυτές οι δύο χώρες τα πλήρωσαν.

Η Γερμανία, όμως, δεν έχει πληρώσει. Και το ερώτημα που προβάλει, αβίαστα, είναι: Θα βλέπανε ποτέ οι Βούλγαροι φασίστες και οι Ιταλοί φασίστες την Ελλάδα, εάν δεν την κατακτούσε η Γερμανία;

Με ποιό δικαίωμα, αυτοεξαιρείται η Γερμανία και δεν πληρώνει;

Επίσης, να σημειώσω ότι έχει πληρώσει όλες τις άλλες χώρες για τις επανορθώσεις που της κατελόγισε η διασυμμαχική επιτροπή του Παρισιού, και δεν έχουν πληρώσει μόνο την Ελλάδα. Κι αυτό το χρέος τους, είναι μόνο για τις επανορθώσεις! Για την καταστροφή της οικονομίας της χώρας μας, που εξήγησα ήδη.

Κρ.Π.: Για το αναγκαστικό δάνειο;

Μ.Γλ.: Συνήψαν με άλλες δύο χώρες, αναγκαστικά δάνεια, με την Γιουγκοσλαβία και την Πολωνία, τις οποίες και εξόφλησαν, αλλά δεν έχουν εξοφλήσει ακόμα την Ελλάδα.

Από αυτό το αναγκαστικό δάνειο, οι Γερμανοί πλήρωσαν μόνο δύο δόσεις στην Ελλάδα, και αυτό είναι και μία αναγνώριση πως όντως υπάρχει αυτό το δάνειο.

Αυτά, είναι ως προς το Δημόσιο. Αλλά, ως προς το Δημόσιο, συμπεριλαμβάνονται και οι αρχαιολογικοί θησαυροί τους οποίους έχει αρπάξει και βέβαια δεν έχει επιστρέψει. Παρεμπιπτόντως, αναφέρω ότι συνάντησα υπουργό εξωτερικών της χώρας μας, ο οποίος αγνοούσε αυτό το θέμα.

Και προχωρώ με τις άλλες οφειλές, προς τους πολίτες:

Δηλαδή, για τις κατασχέσεις και για τις καταστροφές που έχουν υποστεί, όπως και για τα θύματα των ολοκαυτωμάτων. Αυτές είναι οι αποζημιώσεις στα θύματα. Αυτή η ορολογία χρησιμοποιείται.

Όπως είναι γνωστό με την τελευταία απόφαση του δικαστηρίου της Χάγης που δεν μπαίνει στην ουσία του θέματος, και αφήνει το ζήτημα να το λύσουν με διακρατικές συμφωνίες τα εμπλεκόμενα στις υποθέσεις αυτές, κράτη, το θέμα είναι πολιτικό. Και φυσικά τίποτα δεν μας έχει δώσει!

Όλα τα παραπάνω τα διαπραγματεύομαι στο βιβλίο μου «Και ένα μάρκο να ήταν…». Ο τίτλος υπονοεί, ότι και ένα μάρκο να ήταν, έπρεπε να πληρώσει η Γερμανία για να μην επαναληφθούν στο μέλλον, τα ανοσιουργήματα, τα οποία διέπραξαν ως Γ’ Ράιχ. Να τα πληρώσει, ως εγγύηση, δηλαδή.

108 δισεκατομμύρια ευρώ είναι οι επανορθώσεις, και 54 δισεκατομμύρια ευρώ είναι το αναγκαστικό δάνειο.

Το ερώτημα που προκύπτει, και θέλω να ολοκληρώσω με αυτό, είναι:

Για ποιο λόγο η Γερμανία δεν τα δίνει;

Οι κυβερνήσεις τις Ελλάδας, δεν τα διεκδίκησαν. Όμως, δεν παραιτήθηκαν και ποτέ -όπως μας έχουν πει επανειλημμένως- από τα δικαιώματα μας, αλλά και δεν τα αξίωσαν ποτέ.

Το δικαιολογητικό ήταν, ότι έπρεπε να είναι η διεθνής συγκυρία τέτοια ώστε… και οι συνθήκες να το επιτρέπουν ώστε… να γίνει εφικτή η πραγματοποίηση. Τέλος πάντων, ας αφήσουμε τα διπλωματικά κόλπα… οι ελληνικές κυβερνήσεις δεν αξίωσαν από τη Γερμανία να μας πληρώσει αυτά που μας οφείλει.

Κρ.Π.:  Η οφηλέτρια χώρα, όμως, η Γερμανία;

Μ.Γλ.: Το ερώτημα που προκύπτει είναι ένα:

Μας μισούν οι σημερινές κυβερνήσεις της Γερμανίας, επειδή με το έπος του ’40-’41, η Ελλάδα συνέτριψε τον μύθο του αήττητου άξονα; Μας μισούν οι γερμανικές κυβερνήσεις, διότι ανατρέψαμε όλα τα σχέδια του Χίτλερ, και πήρε άλλο δρόμο ο πόλεμος; Ο πόλεμος της ήττας του ναζισμού;
Μας μισούν οι Γερμανικές κυβερνήσεις –είναι κάτι σκληρό αυτό που θα πω- διότι, εάν σήμερα δεν βρίσκεται κάτω από ναζιστικό καθεστώς η σημερινή Γερμανία, και έχει ένα καθεστώς δημοκρατίας (αυτό που θέλει, δικαίωμα δικό της), και γι αυτό δεν εξοφλεί αυτά που οφείλει απέναντι στην Ελλάδα;

Αυτά είναι τα ερωτήματά μου. Και αυτά τα γράφω στο βιβλίο, το οποίο είναι αναλυτικό, και παράλληλα με έναν μεγάλο αριθμό ντοκουμέντων για όλα όσα υποστηρίζω, και γι αυτόν τον λόγο το θεώρησα αναγκαίο, αλλά και για να λυθεί η όποια σύγχυση.

Διότι δεν υπάρχει καμία συμφωνία, ούτε non paper από πλευράς της Ελλάδας, ότι παραιτούμαστε της διεκδίκησης αυτής της οφειλής της Γερμανίας προς τη χώρα μας.

Κρ.Π.: Οι Έλληνες πολίτες τι πρέπει να κάνουν προς την κατεύθυνση της διεκδίκησης της εξόφλησης αυτού του χρέους της Γερμανίας προς την Ελλάδα;

Μ.Γλ.: Έχω πει επανειλημμένως ότι αυτή η υπόθεση του χρέους της Γερμανίας προς την Ελλάδα, πρέπει να περάσει στα χέρια του ελληνικού λαού.

Πρέπει να δημιουργηθούν οργανώσεις σε ολόκληρη την Ελλάδα, οι οποίες θα διεκδικούν το δίκαιο. Αυτό που δικαιούμαστε. Δεν ζητάμε τίποτα παραπάνω από το δίκαιό μας. Δεν επαιτούμε. Απαιτούμε και αξιώνουμε να μας δώσουν οι Γερμανοί αυτά που μας οφείλουνε. Και που τα έχουν δώσει σε όλα τα άλλα κράτη εκτός από την Ελλάδα!

Ως Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα, προτείναμε στον ελληνικό λαό να κηρύξει μποϊκοτάζ στα γερμανικά προϊόντα. Και το αποδέχτηκαν αμέσως οι δικηγορικοί σύλλογοι της Ελλάδας, οι ιατρικοί σύλλογοι και το Τεχνικό Επιμελητήριο. Και γι αυτό το λόγο, εφόσον το πρότειναν τρεις βασικοί φορείς του ελληνικού λαού, είπαμε ότι θα πρέπει να το αποδεχτεί και ολόκληρος ο ελληνικός λαός. Και επιμένουμε.

Επίσης, 60 βουλευτές του Σύριζα θα φέρουν το θέμα στη Βουλή, έχουν υποβάλει τα σχετικά έγγραφα, για να γίνει η συζήτηση όπου υποχρεωτικά πρέπει να πάρουν μέρος όλα τα κόμματα για να πουν την άποψή τους, και έχουμε προτείνει επίσης, τον σχηματισμό διακομματικής επιτροπής στη Βουλή, προς την διεκδίκηση του ίδιου θέματος.

Αν κάποιοι Έλληνες, θέλουν να λειτουργήσουν αυτόνομα, πέραν δηλαδή του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα, δεν υπάρχει καμία αντίρρηση, αφού το θέμα είναι να παλεύουν για το θέμα αυτό, μέσω οποιουδήποτε πλαισίου ή μη.

Υπάρχει ήδη οργάνωση του λαού σε όλη την Ελλάδα, έχουν σχηματιστεί επιτροπές σε πάρα πολλά μέρη της χώρας μας (στον Πειραιά, στη Θεσσαλονίκη, στην Πάτρα, στην Καλαμάτα, στην Κρήτη, κλπ), όπου έχει αρχίσει η διεκδίκηση. Εκατοντάδες Δήμοι έχουν πάρει αποφάσεις ομόφωνες, γύρω από το θέμα.

Επιδιώκουμε να γίνει κτήμα ολόκληρου του ελληνικού λαού και να αγωνιστεί σύσσωμός ο ελληνικός λαός.

«Και ένα μάρκο να ήταν…», Μανώλης Γλέζος, Εκδ. Λιβάνη, 2012


*Η συγκεκριμένη συνέντευξη Μανόλη Γλέζου στην Κρυσταλία Πατούλη για το tvxs, διαβάστηκε μεταφρασμένη αυτούσια στον Χορστ Ράιχνεμπαχ, στην συνάντησή του με τον Μανόλη Γλέζο στις 20 Νοεμβρίου 2010. Επίσης, δημοσιεύτηκε στη Γαλλία, από το Κίνημα της Νάντης (Par solidarité, je suis Grec aussi.), και από τον Jose Manuel Lamarque (Help the Greek People), και συζητήθηκε σε γαλλικά ΜΜΕ.

Σχετικά Άρθρα:
Δημοσίευση στα Γαλλικά, από το Κίνημα της Νάντης ( Par solidarité, je suis Grec aussi.) και από τον Jose Manuel Lamarque (Help the Greek People):

mardi 27 novembre 2012

Manolis Glezos: Μ.Γλέζος: Notre demande et réclamation envers les Allemands, se résument à nous rembourser ce qu’ils nous doivent Να μας δώσουν οι Γερμανοί αυτά που μας οφείλουνε

Μ.Γλέζος: Να μας δώσουν οι Γερμανοί αυτά που μας οφείλουνε

Manolis Glezos: Notre demande et réclamation envers les Allemands, se résument à nous rembourser ce qu’ils nous doivent.
« Je l’ai dit à plusieurs reprises que le sujet de la dette allemande envers la Grèce, devrait passer aux mains du peuple grec. On doit créer des associations dans tout le territoire Grec, qui vont combattre pour protéger notre droit d’indemnisation. C’est ce qu’on mérite. Nous ne demandons rien de plus que d’être indemnisés. On ne demande pas de mendicité. Notre demande et réclamation, envers les Allemands, se résument à nous rembourser ce qu’ils nous doivent. Etant donnée que l’Allemagne a rendu tout ce qu’elle devait aux autres États, on ne comprend pas pourquoi la Grèce est l’exception! »
Le héros de la Résistance Grecque Manolis Glezos, explique à Crystalia Patouli et à http://www.tvxs.gr, tous les points principaux entourant la dette de guerre de l’Allemagne envers la Grèce, à l’occasion de son nouveau livre, « Même si il s’agissait seulement d’un Mark Allemand… ».
Cr.P.: Comment avez-vous décidé d’écrire ce livre?
M.Gl.: La motivation qui m’a amené à écrire ce livre est la nécessité de mettre à jour nos connaissances sur le sujet, afin d’effacer la confusion qui existe autour de la dette de guerre de l’Allemagne envers la Grèce.
Il s’agit d’un sujet qui n’est pas claire. À mon avis, une partie de la population est au courant, mais l’autre, qui est majoritaire, ignore des détails importants.
Pourquoi l’Allemagne nous doit de l’argent, et qu’est qu’elle nous doit exactement est la première partie de ce sujet. Et pourquoi jusqu’à ce jour elle n’a pas réglé sa dette envers nous est l’autre partie.
Considérons d’abord la question « Pourquoi l’Allemagne nous doit de l’argent? » et essayons de la répondre.
Etant donné qu’il y a des problèmes de terminologie ici, qui imposent beaucoup de confusion, on doit clarifier certaines choses.
Lorsqu’un État fait une déclaration de guerre qui est la déclaration formelle de son gouvernement national pour signifier l’état de guerre contre un autre, tous les documents liés aux sujets de la guerre, sont confisqués et selon le droit international, appartiennent à titre juste à l’Etat conquérant (qui dans notre cas était l’Allemagne).
À savoir que tout ce qui a été capturé, par exemple, les armes trouvées dans des usines ou des entrepôts de l’État occupé, ou une usine qui fabrique des armes, sont tous considérés comme butin de guerre, et n’ont aucun rapport avec les problèmes des dettes que nous discutons actuellement.
En bref, tout ce que les Allemands ont trouvé sont considérés comme butin de guerre et appartiennent de droit à l’occupant, donc on ne les compte pas sur les questions de dettes envers d’autres, une fois qu’une guerre ait finie. Nous ne parlons pas de cela donc, et il faut dissoudre la confusion qui existe sur ce sujet.
La dette de guerre de l’Allemagne envers la Grèce est divisé donc en deux grandes catégories: i) Il y a une dette envers l’Etat officiel Grec et ii) il y a une dette envers les citoyens Grecs. Il s’agit d’une ligne de séparation sensible qu’on veut bien clarifier ici.
En ce qui concerne la variété des appellations, la dette de guerre allemande envers l’Etat Grec est en général appelé « réparations » et envers les citoyens « indemnisations ».
Les « réparations », ce qui est le thème principal, est une obligation de l’Allemagne puisque pendant l’Occupation, l’Etat Allemand a intervenu dans l’économie de notre pays, et il l’a dépouillé, et pratiquement détruit.
A ce point présentons les mesures, que le gouvernement allemand de l’époque et l’armée d’occupation ont pris, qui sont les suivants:
Une fois qu’ils sont entrés dans le territoire Grec, suivies d’une équipe d’économistes, ils avaient prévu à l’avance, ce qu’ils voulaient faire en Grèce. Et la première étape était la suivante:
Le 51% des actions de toutes les entreprises publiques, de toutes les grandes entreprises privées (commerciales et industrielles) et de toutes les banques, sont immédiatement passées aux mains des Allemands.
Comme on le sait en économie, quelqu’un même en disposant seulement le 15% des actions d’une entreprise, peut en réalité diriger toute l’entreprise. Cependant dans notre cas il ne s’agit pas de 15%, il s’agit du 51%!
Donc, il est entendu que l’ensemble de l’économie du pays passa directement aux mains des Allemands. Il s’agit donc d’un premier vol.
Et passons donc à un second vol:
Ils ont relancé la «dekati» Ottomane (il s’agit d’une taxe que les Ottomans avaient fondé pendant leur occupation) et l’ont immédiatement appliqué : le 10% de la production agricole nationale passait immédiatement dans leurs mains, sans aucune indemnisation.
Le troisième vol, se présente comme suit:
Il y avait une réglementation du tribunal de Haye, qui disait que les habitants d’un pays qui a été conquis, doivent nourrir l’armée d’occupation. Cependant, en 1907, après des nombreuses interventions humanitaires une phrase qui précisait cette réglementation a été rajoutée. Cette phrase qui a été rajoutée est la suivante : « si il le peut ». Autrement dit, le peuple conquis doit nourrir ses occupants, mais seulement si il le peut!
Allons voir, alors, si en Grèce c’était possible de nourrir l’armée d’occupation :
Le corps expéditionnaire de l’armée de Wilhelm von Liszt qui a conquis le pays, comptait 500.000 hommes. Il faut aussi rajouter 250.000 hommes de l’armée Italien qui l’ont suivi et qui était en Albanie, donc en totale nous sommes aux 750.000 hommes. De plus, le premier corps d’armée en Bulgarie qui comptait 60.000 hommes les a rejoint, et donc en total nous comptons 810.000 hommes d’armée d’occupation!
Comment pouvait être possible que le peuple grec ait les moyens de nourrir 810.000 militaires? En addition seule la Grèce, à l’exclusion de toutes les autres nations occupées par les Allemands, était obligée de nourrir l’armée d’Allemagne qui se battait en Afrique (dont on ignore le nombre exact).
Donc, la Grèce n’avait pas le niveau financier de répondre à cette obligation. Il n’était pas possible. Cependant les Allemands voulaient être toujours en règle et en accord avec les lois du tribunal de Haye, et donc ils ont fait (avec les Italiens, bien sûr) … le compte suivant:
Ce qui dépasse le fameux phrase «s’il le peut » de la réglementation du tribunal de Haye ils l’ont transformé en prêt intérieur de la Grèce, en faveur de l’Allemagne et de l’Italie. Pour ce faire concrètement, ils ont forcé la Grèce de leur emprunter ce qui ne pouvait pas être inclus dans la phrase « s’il le peut » de la règlementation.
Une autre confusion qui existe, c’est ce qu’il est dit à propos de l’or qui se trouvait dans la Banque de Grèce et qui a été confisqué par les Allemands. Ceci est faux.
Le gouvernement du 4eme Août, prit tout l’or (ils n’ont rien laissé!), et avec leur honte, les membre de ce gouvernement sont allées au Moyen-Orient, puis en Afrique, et enfin en Angleterre.
Au lieu de cela, qu’est ce que l’Allemagne a trouvé?
Ils ont trouvé et rassembler toutes les pièces d’argent, de nickel chromé, de bronze, etc, les on fait fondre et par conséquent ils ont pris environ 77 tonnes de cuivre, 19 tonnes de nickel, 9 tonnes d’argent etc, et ils nous ont donné seulement 109 livres d’Angleterre en or, pour ne pas pouvoir se plaindre que nous sommes pas payés!
Une autre chose qu’ils ont fait:
Tous les soldats allemands, pendant l’occupation, étaient équipés d’un faux billet. Avec ce faux billet ils allaient manger au restaurant, ils allaient aux cafés, et en général ils achetaient tout ce qu’ils voulaient en payant avec cette «monnaie».
Les Grecs, ne comprenaient pas la signification des lettres gothiques qui figuraient sur les billets, et se basant au nombre «50», qui était écrit sur les deux faces de ce billet, ils comprenaient qu’il s’agit de l’argent. Le lendemain, ils allaient à la banque pour échanger cette monnaie en drachme, cependant le personnel de la Banque ne la reconnaissait, et s’est adressé aux supérieurs hiérarchiques, pour définir exactement ce que cette monnaie représente.
On leur avait dit, donc, autant que je me rappelle, que l’équivalent d’un tel Mark Allemand valait une drachme. Par conséquent, ils ont examiné, ces billets pour voir quelle banque les a délivrés. Il était écrit sur les billets, qu’une banque appelée Reichs Credit Kassensheine les a délivré, et qu’il s’agissait d’une institution d’intérêt public.
Ils ont cherché donc une liste des banques, néanmoins cette banque Credit Kassensheine Reichs n’existait nulle part.
De plus, ils n’ont pas trouvé ni la signature du ministre des Finances Allemand, ni la signature du banquier qui a délivré cette monnaie. Il y avait seulement, un chiffre en rouge, qui était le numéro de série du billet.
Ce fait, donc, fut le premier cambriolage de la population grecque avec ces fausses monnaies.
La seconde forme de vol qualifié était la suivante:
Un soldat allemand, par exemple, allait acheter un paquet de cigarettes en utilisant ce faux billet. Si le paquet coûtait 6 drachmes il demandait de lui rendre la monnaie puisque il insistait que son faux billet vaut plus! Il payait en fausse monnaie et il recouperait des drachmes grecques!
Un épisode typique qui se reproduit souvent sur la littérature Grecque de l’époque est le suivant :
Un Allemand est allé dans un salon de coiffure, il a été rasé, et il sort un faux billet pour payer. Le coiffeur lui a dit donc: « Ne me paie pas! C’est offert! ». Le soldat est parti, et les clients qui se trouvaient dans le salon de coiffure ont demandé au coiffeur : « Pourquoi il est parti sans payer ? ». Et donc le coiffeur répondit: « Eh bien, je l’ai rasé mais je ne vais pas le payer aussi pour cela! ». Parce qu’il serait obligé de lui rendre des drachmes en tant que monnaies.
Maintenant, allons à la troisième forme de vol avec ce faux billet:
Le gouvernement de l’occupation, a dû faire face au problème suivant:
Il y avait simultanément beaucoup de différentes monnaies en circulation, comme le drachme grec, la fausse monnaie allemande, la monnaie légale de l’Allemagne, les fausses lirettes italiennes, les lirettes italiennes légales, le lev bulgare, et la monnaie albanaise.
Par conséquent, le gouvernement grec a informé les Allemands, que cette situation ne pouvait pas être gérée par l’Etat. Donc l’Allemagne devrait en quelque sorte accepter de retirer cette fausse monnaie. Et puis les Allemands ont répondu: Oui, on est d’accord de la retirer, mais vous devrez payer. Vous allez l’acheter! Ce marché, a coûté à la Grèce autour de £ 530.000 d’or!
Faites maintenant le compte:
Ils nous ont donné £ 109 pour récupérer les métaux des anciennes monnaies Grecs, et pour cesser nous voler en utilisant ces faux billets, ils nous ont imposé une pire forme de vol, puisque on a été obligés d’acheter tous les faux billets pour £ 530.000 d’or.
Au-delà de cela, bien sûr, il y avait aussi les réquisitions.
Par exemple si un soldat allemand rencontrait quelqu’un qui possédait un vélo, il l’arrêta, il prenait son vélo, il lui donnait un papier et lui demandait de venir le récupérer à la fin de la guerre. La même chose se faisait avec des mules, des chevaux, des motos, des maisons, et en général avec tout ce qu’ils aimaient. Par exemple ils choisissaient la meilleure maison de chaque village, de chaque ville, et ils y faisaient loger l’armée ou des fonctionnaires. Ces faits sont bien connus.
Pour autant, après la guerre, la réunion de la Comité des Alliés à Paris en 1946, a conclu que l’Allemagne doit payer pour indemniser la Grèce (au-delà de ce que la Grèce exige elle-même), 7 milliards 100 millions de dollars qui avaient la valeur de marché en 1938.
Selon nos données -que la Banque de Grèce nous a fournies-, pour faire la comparaison aujourd’hui, nous avons calculé que ce montant équivaut à 108 milliards d’euros, sans intérêt. Il s’agit seulement de la dette des « réparations » pour les dommages causés à l’économie de la Grèce.
Ce n’est pas nous que nous avons décidé ce montant. Les Alliés ont décidé de faire payer les Allemands. Ils ont également décidé de faire payer les autres pays de l’Axe, c’est à dire, l’Italie et la Bulgarie, qui ont été les pays qui ont conquis la Grèce. Ces deux pays ont déjà payé.
Cependant, l’Allemagne n’a pas encore payé. Et la question posée, bien sûr, est la suivante:
On verrait jamais des fascistes bulgares et des fascistes italiens en Grèce, si elle n’était pas conquise par l’Allemagne?
De quel droit, l’Allemagne croit qu’elle est l’exception et refuse de payer?
Notez également qu’elle a indemnisé pour la même raison tous les autres pays pour lesquels des réparations ont été imposées par la Comité des Alliés à Paris. Cependant l’Allemagne n’a pas payé uniquement pour la Grèce. Et cette dette n’est que pour les « réparations »! Pour la destruction de l’économie de notre pays, comme je l’ai déjà expliqué.
La même chose ont fait en Pologne et en Yugoslavie, où ils ont forcé ces pays conquises de leur emprunter de l’argent, cependant pour ces emprunts intérieurs forcés la Yougoslavie et la Pologne, se sont remboursés. Seulement la Grèce est l’exception.
De cet emprunt forcé, les Allemands ont payé seulement à la Grèce les deux premiers versements, et c’est une reconnaissance de leur part du fait qu’ils doivent bien rembourser cet emprunt forcé.
Et soulignons qu’il s’agit des « réparations » à la base de ce qu’ils ont fait à l’économie de l’État Grec. Mais, il faut aussi mentionner les trésors archéologiques qui ont certainement volés et qui ne sont pas encore revenus. Soit dit en passant, je signale que j’ai rencontré le ministre des Affaires étrangères de la Grèce, qui n’était pas au courant de tout cela.
Et maintenant il faut procéder aux autres dettes envers les citoyens Grecs:
Il s’agit des convulsions et des dommages subis, ainsi que des indemnisations pour les victimes de l’Holocauste. Il s’agit de « l’indemnisation des victimes ». Cette terminologie est utilisée.
Comme on le sait, la dernière décision finale du tribunal de Haye ne rend pas dans les détails et propose que ce conflit doive être résolu par des accords inter-étatiques des pays impliqués. Ce sujet se transforme donc en sujet politique. Et bien sûr, on n’a rien reçu de la part de l’Allemagne!
Tout ce qui est mentionné ci-dessus est présenté et analysé en détail dans mon livre « Même si il s’agissait seulement d’un Mark Allemand… ». Le titre veut dire que même si la dette de guerre était égale à un Mark Allemand, l’Allemagne devrait payer pour ne pas laisser se reproduire les crimes du passé à cause du Troisième Reich. C’est à dire qu’il faut payer à titre de garantie.
Et on parle bien de € 108 milliards qui sont des « réparations », et 54 milliards d’euros qui est l’emprunt forcé imposée à la Grèce pendant l’occupation.
La question qui se pose, et je veux en finir avec cette question est:
Pourquoi l’Allemagne ne veut pas payer ?
Les gouvernements de la Grèce, n’ont jamais revendiqué. Cependant, ils n’ont jamais abandonné officiellement et officieusement comme ils m’ont informé à maintes reprises.
La justification de leur part, était que afin de demander cela la situation internationale devrait être favorable… et que les conditions le permettent … pour que ça soit possible de le réaliser. Quoi qu’il en soit, laissons les astuces diplomatiques … les gouvernements grecs n’ont jamais exigé que l’Allemagne nous paye ce qu’elle nous doit.
Cr.P.: Mais l’Allemagne, qu’est ce qu’elle a fait ?
M.Gl.: La question qui se pose est la suivante:
Les gouvernements actuels de l’Allemagne nous détestent, à cause de la saga de ’40-’41, quand la Grèce a brisé le mythe de l’invincibilité de l’Axe? Le gouvernement allemand nous déteste, parce qu’on a renversée tous les projets de Hitler, et la guerre a prit une route qui a conduit à la défaite du nazisme?
Le gouvernement allemand nous déteste –ce que je vais dire est très dur- parce que aujourd’hui elle n’est pas sous le régime nazie, et a un statut de démocratie (le système qu’ils veulent ils ont le droit de le posséder), et donc il ne veut pas payer la Grèce?
Toutes ces questions se sont traités dans le livre, qui est analytique, tandis qu’un grand nombre de documentaires sur tout ce que je dis peut justifier que mes propos ne soient pas absurdes, et pour cette raison j’ai considéré que mon livre est nécessaire, ainsi que pour résoudre la confusion autour de ce sujet.
Cr.P.: Le peuple grec qu’est qu’il faut faire pour réclamer le remboursement de cette dette de l’Allemagne envers la Grèce?
M.Gl.: Je l’ai dit à plusieurs reprises que le sujet de la dette allemande envers la Grèce, devrait passer aux mains du peuple grec. On doit créer des associations dans tout le territoire Grec, qui vont combattre pour protéger notre droit d’indemnisation. C’est ce qu’on mérite. Nous ne demandons rien de plus que d’être indemnisés. On ne demande pas de mendicité. Notre demande et réclamation, envers les Allemands, se résument à nous rembourser ce qu’ils nous doivent. Etant donnée que l’Allemagne a rendu tout ce qu’elle devait aux autres États, on ne comprend pas pourquoi la Grèce est l’exception!
Le Conseil national de revendication de la dette de l’Allemagne envers la Grèce, a appelé au boycott des produits allemands. Et toute de suite le Collectif des Avocats, les Associations Médicales et la Chambre Technique ont accepté.
En outre, 60 députées de Syriza porteront l’affaire à l’Assemblée Nationale ; nous avons déjà présenté les documents pertinents qui sont obligatoires pour que le débat puisse avoir lieu et toutes les parties donneront leur avis.
Si certains citoyens Grecs veulent traiter ce sujet de façon autonome, au-delà du Conseil national de la revendication de la dette de l’Allemagne envers la Grèce, il n’y a pas d’objection, puisqu’il s’agit de se battre sur cette question, à travers n’importe quelle manière.
Le peuple en Grèce est en train de s’organiser, des comités ont été formés dans de nombreuses régions de notre pays (au Pirée, à Thessalonique, à Patras, à Kalamata, en Crète, etc), et elles ont officiellement commencé la procédure de réclamation. Des centaines de municipalités ont obtenu des décisions unanimes sur cette question.
Nous combattons pour que ce sujet devienne la propriété du peuple grec et afin qu’on puisse tous unies combattre pour obtenir ce qu’on mérite.
* Il faut ici souligner que le 20 Novembre 2012, de sa propre initiative, Horst Raichnempach a demandé de rencontrer Manolis Glezos en Grece, et ils ont discute sur la question de la dette de l’Allemagne envers la Grèce, où il a été avisé de cette interview traduite en allemand.
Traduction du Grec : Lazaros Mavromatidis

Xρόνης Μίσσιος: Δε γουστάρω συγκεντρωτισμό, δε γουστάρω αυτά τα πράγματα!

missios_xronis
15:11, 20 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη | tvxs.gr/node/82922

«Για πρώτη φορά, ζω σε μια κοινωνία, η οποία δείχνει να ‘χει πάθει εγκεφαλικό! Δεν αντιδρά με τίποτα!», δήλωνε πριν από περίπου ένα χρόνο στο tvxs.gr και την Κρυσταλλία Πατούλη, ο Χρόνης Μίσσιος. Ο αντιστασιακός, αγωνιστής της Αριστεράς και συγγραφέας άφησε την τελευταία του πνοή σε ιδιωτικό νοσηλευτήριο της Αθήνας, έπειτα από πολύχρονη μάχη με τον καρκίνο.

Ο συγγραφέας του «Καλά εσύ σκοτώθηκες νωρίς» είχε μιλήσει τον περασμένο Φεβρουάριο στην Κρυσταλία Πατούλη, για τη σημερινή κατάσταση της χώρας, συμμετέχοντας στην ακτιβιστική Έρευνα για την Κρίση που δημοσιεύεται στο tvxs από το 2010.

Στο πρώτο μέρος της συνέντευξής του τόνιζε, μεταξύ άλλων: «πρέπει να αντιληφθούμε ποια είναι η ουσία και το νόημα της ζωής! Δηλαδή, δεν γίνεται αντί να ζούμε, να προσπαθούμε να επιβιώσουμε!» και προτείνοντας «να πάρουμε τα βουνά, να ξαναεποικήσουμε την Ελλάδα».

Xρόνης Μίσσιος: H κοινωνία δείχνει να έχει πάθει εγκεφαλικό!

«Η κρίση που περνάμε, είναι πολυεπίπεδη, δεν είναι μονάχα οικονομική. Oυσιαστικά είναι κρίση αξιών και χρεοκοπίας του λογοκρατούμενου και τεχνοκρατικού πολιτισμού μας. Τους κινδύνους για την οικολογική κρίση, πια, του πλανήτη, δεν τους αμφισβητεί κανείς, και όλο και περισσότεροι άνθρωποι συνειδητοποιούν την ανάγκη να στρατευτούν σε τέτοιου είδους προσπάθειες για να σώσουν ή να βελτιώσουν το περιβάλλον. Αυτό, όμως, είναι το ένα μέρος: Ο περιβαλλοντολογικός ακτιβισμός. Διότι στην πραγματικότητα υπάρχουν δύο περιβάλλοντα:

Το ένα είναι το φυσικό περιβάλλον και το άλλο είναι το κοινωνικό περιβάλλον, το ανθρώπινο περιβάλλον.

Το πρόβλημα προκύπτει από το γεγονός, ότι το ανθρώπινο περιβάλλον είναι οργανωμένο κατά τέτοιο τρόπο και δρα κατά τέτοιο τρόπο, ώστε καταστρέφει το φυσικό περιβάλλον. Συνεπώς για να διατυπώσουμε ένα οικολογικό αίτημα, που θα σημαίνει την σωτηρία του πλανήτη και συνεπώς της ζωής πάνω σε αυτόν, πρέπει να προσπαθήσουμε να δούμε πως θα ανατρέψουμε τις πρακτικές που οδηγούν στην καταστροφή του και πως θα οδηγηθούμε σ’ έναν βαθύτερο κοινωνικό μετασχηματισμό, ο οποίος θα αποκαταστήσει τη φυσική σχέση του ανθρώπου με τη φύση.

Αυτό σημαίνει, μια εξανάσταση της ανθρώπινης συνείδησης, σημαίνει μια καθημερινή απόκρουση της βαρβαρότητας του συστήματος και μιας διαφορετικής τοποθέτησης στη συμπεριφορά του ανθρώπου απέναντι σε αυτά τα προβλήματα. Και αυτό είναι πάρα πολύ δύσκολο. Γιατί αυτή τη κουλτούρα, ότι ο άνθρωπος είναι ο κυρίαρχος του πλανήτη, και ότι ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο και τον διόρισε κυρίαρχο του πλανήτη και του είπε ότι: «όλα αυτά είναι δικά σου», την κουβαλάμε από τα γεννοφάσκια μας!

Πρέπει να απαλλαχτούμε από τις θεωρίες του ανθρωποκεντρισμού, όπως και από τις αφελείς θεωρίες της θρησκείας και όλων αυτών των πραγμάτων. Αλλά κυρίως, πρέπει να αντιληφθούμε ποια είναι η ουσία και το νόημα της ζωής! Δηλαδή, δεν γίνεται αντί να ζούμε, να προσπαθούμε να επιβιώσουμε!

Κάθε πλάσμα έρχεται στον κόσμο με δικαιώματα, με δυνατότητες, να ζήσει τη ζωή του, να χαρεί, να είναι χορτάτο, να καλύπτει τις ανάγκες του, κλπ. Αλλά ο άνθρωπος έρχεται σ’ έναν κόσμο, όπου εκτός από τους πορφυρογέννητους, δεν ξέρει που πάει και τι κάνει, και πώς να ζήσει.

Ταυτόχρονα αυτή η ολιστική οικολογία- οικολογική αντίληψη, η οποία δεν ασκείται μόνο σ’ έναν οικολογικό ακτιβισμό αλλά βλέπει και θέλει και παλεύει να αναστρέψει τις καταστροφικές δομές του συστήματος και να εδραιώσει έναν καινούριο πολιτισμό, είναι σημαντική γιατί είναι η μόνη διαδικασία η οποία απαιτεί όχι την υπακοή ή την υποταγή των ανθρώπων σε μια πίστη ή σε μια ιδεολογία αλλά απαιτεί την αφύπνιση της συνείδησής του και την κατανόηση του νοήματος της ζωής.
Η ζωή είναι ένα χάρισμα. Είναι ένα χάρισμα που μας δίνεται μια φορά. Μια φορά! Και πρέπει να το χαρούμε, πρέπει να το δωρίσουμε, πρέπει να το ζήσουμε!

Η οικολογία μάς απαλλάσσει, επίσης, και από το άγχος του θανάτου. Ξέρουμε, ότι αυτό το δώρο, είναι με ημερομηνία λήξεως, και συνεπώς πρέπει να το χαρούμε και όχι να το σπαταλάμε μέσα σε βάσανα. Τι είναι αυτά τα πράγματα; Που κατάντησαν τη ζωή μας σήμερα;

Οι άνθρωποι δεν προλαβαίνουν να σκεφτούνε, δυστυχώς, να καταλάβουν, τι σημαίνει ζωή. Τρέχουν, τρέχουν, τρέχουν, κι όταν φτάνει το ηλιοβασίλεμα, αντί να κλαίνε γιατί πέρασε άλλη μια μέρα, και συνεπώς άλλο ένα βήμα προς το θάνατο, χαίρονται. Χαίρονται! Γιατί η μέρα τους ήταν φορτωμένη με οδύνη, με άγχος, με κυνηγητό, με προβλήματα, με όλα αυτά.

Η οικολογία είναι επαναστατική, με την έννοια ότι στοχεύει να καταργήσει όλες τις αρνητικές δομές της κοινωνίας. Είναι η μόνη επανάσταση, θα λέγαμε, η οποία δε φέρει εξουσία και δεν εδραιώνει καμία εξουσία. Και ξέρουμε από την ιστορία ότι και τα πιο ωραία, τα πιο όμορφα, τα πιο ρομαντικά όνειρα των επαναστατών, σκοτώθηκαν από την εξουσία. Αυτή ήταν η αιτία της καταστροφής. Αυτή είναι η αιτία που μετατρέπει τα όνειρα σε εφιάλτη.

Είναι δυνατόν να μιλάμε για οικολογία και για πράσινη ανάπτυξη και να έχουμε την εκμετάλλευση του ανθρώπου από άνθρωπο;

Μιλάω για την κυβέρνηση και για την πράσινη ανάπτυξη! Σ’ αυτή την πράσινη ανάπτυξη, λοιπόν, από τους πρώτους μετόχους είναι οι εταιρίες της BP, από τους πρώτους επενδυτές σ’ αυτή την ιστορία. Δηλαδή είναι αυτός ο φαύλος κύκλος που έλεγε ο Ελύτης, ότι με έναν ανθρωποκεντρικό – τεχνοκρατικό πολιτισμό προσπαθούμε να διορθώνουμε τις ζημιές που έκανε ένας ανθρωποκεντρικός- τεχνοκρατικός πολιτισμός. Αυτός είναι ο φαύλος κύκλος.

Και τι θα πει ανάπτυξη, κι ως που πάει αυτή η ανάπτυξη τέλος πάντων; Αυτή η γραμμή που πάει; Έχει κανένα τέλος; Έχει κανένα τέρμα αυτή η γραμμή; Περάσαμε τη βιομηχανική επανάσταση, περάσαμε την επανάσταση την ηλεκτρονική, και το όφελος του ανθρώπου ποιό; Η ποιότητα της ζωής του, το νόημα της ζωής του έχει χαθεί, έχει αλλοτριωθεί! Η ζωή είναι αλλού και ο άνθρωπος ο σημερινός είναι αλλού! Οι περισσότεροι άλλα ζητούν κι άλλα ζούνε, άλλα επιθυμούν και άλλα πραγματοποιούν μέσα στην κοινωνία.

Είμαστε πια μια κοινωνία σχιζοφρενών. Από τη μια ένας αφύσικος πολιτισμός και από την άλλη η οντότητά μας σαν άνθρωποι. Είμαστε ψυχασθενείς. Απλώς ο καθένας νομίζει ότι ο άλλος είναι, κι όχι ο ίδιος!

Αν θέλουμε λοιπόν να οραματιστούμε ένα ανθρώπινο μέλλον, οφείλουμε κατ’ αρχήν να το οραματιστούμε σε ανθρώπινα μέτρα. Αυτές οι χαβούζες που λέγονται πόλεις εξαφανίζουν τον άνθρωπο.

Θα κάνω μια παρένθεση: πήγα κάποτε στην Ιταλία και μπήκα σε μία από αυτές τις τεράστιες εκκλησίες που έχουνε. Στάθηκα μέσα σ’ αυτό το πράγμα και χάθηκα πραγματικά. και ένιωσα έτσι, ανύπαρκτος. Αυτόματα σκέφτηκα κι ένα δικό μας, ένα εκκλησάκι σ’ ένα λοφίσκο, που μπαίνεις μέσα και ακουμπάς το Θεό ρε παιδί μου! Εκεί εκμηδενίζουν εντελώς τον άνθρωπο. Ενώ, αντίθετα, μπαίνεις σ’ σ’ ένα ερημοκλήσι και βλέπεις τον Παντοκράτορα από πάνω να σου χαμογελάει, να απλώσεις το χέρι να τον πιάσεις!

Δηλαδή, ο άνθρωπος ο οποίος θέλει να επικοινωνήσει, ανεξάρτητα αν πιστεύει στον Θεό ή δεν πιστεύει στο Θείο, κλπ. Όσο υπάρχουν άνθρωποι -κι αυτοί λιγοστεύουν ολοένα και περισσότερο και αντικαθίστανται από τους μεταλλαγμένους- θα νιώθουνε αυτή την ανάγκη μιας διαφορετικής επικοινωνίας. Πολλές φορές όταν είμαι «φορτωμένος» και έχει Πανσέληνο βγαίνω στην βεράντα εδώ έξω ανοίγω τα χέρια μου -όπως όταν σταύρωσαν τον Χριστό- κι ανοίγω το στόμα μου και προσπαθώ να… καταπιώ το φεγγάρι. Στέκω, έτσι, πέντε με δέκα λεπτά, και κάποια στιγμή χάνομαι, σταματάω μόνος μου, γιατί δεν ξέρω αν θα γυρίσω πίσω…

Εδώ κάτω έχω και μια ροδιά (αγαπάω πολύ τις ροδιές) η οποία, κάποια μέρα μου αρρώστησε. Πήγα στον Γεωπόνο, πήρα φάρμακα, πήρα τούτο, πήρα τ’ άλλο, την ράντισα, τίποτα! Η ροδιά κάθε μέρα και χειρότερα. Ήταν Πανσέληνος. Την σκεφτόμουνα κι ήμουν στενοχωρημένος. Κατέβηκα τα σκαλοπάτια, κι έκατσα σε μια πέτρα δίπλα της και άρχισα να της λέω πόσο πολύτιμη είναι για μένα, πόσο την αγαπάω, να την χαϊδεύω, να της μιλάω τρυφερά κλπ. Από την άλλη μέρα η ροδιά άρχισε να γίνεται καλύτερα. Έγιανε, και τον Σεπτέμβρη πέταξε και εκτός εποχής, πια, δυο τεράστια ρόδια. Τώρα, δεν ξέρω αν τα φάρμακα βοήθησαν, επίσης, αλλά εγώ αλλιώς το εισέπραξα και αλλιώς το ένιωσα.

Είναι δύσκολο να ανοίξουμε μια διέξοδο μέσω μιας οικολογικής επανάστασης. Και γιατί είναι δύσκολο; Από την δεκαετία του ’60 ο Μαρκούζε είχε επισημάνει, ότι αυτό το απεχθές κοινωνικό σύστημα δεν βρίσκεται πια έξω από τον άνθρωπο, αλλά έχει ενσωματωθεί μέσα στον άνθρωπο και έχει υποχρεώσει τον άνθρωπο να το αναπαράγει συνεχώς. Αυτό τι λέει;

Αυτό λέει, ότι υποχρεωτικά, έχουμε μια μετάλλαξη της συνείδησης, μια μεταφορά της, από την αυτονομία της αναζήτησης του καλού ή της ζωής, σε μια πρακτική η οποία αναπαράγει το σύστημα. Μας έχουν υποχρεώσει να παίρνουμε αυτοκίνητα, μας υποχρεώνουν να παίρνουμε κινητά, μας υποχρεώνουν να κάνουμε τούτο, ή το άλλο. Έχουν οργανώσει έτσι τη ζωή, ώστε δεν μπορούμε να διαφύγουμε.

Γι’ αυτό είναι πολύ δύσκολη μια επανάσταση της οικολογίας. Γιατί πρέπει να απαλλαγεί ο άνθρωπος, να ξεράσει από μέσα του, όλο το σύστημα, να μπορέσει να απελευθερωθεί και να μπορέσει τελικά να δει τα πράγματα όπως είναι, να δει τη ζωή του, να παλέψει, ν’ αντισταθεί, να πολεμήσει.

Σήμερα και σ’ αυτόν τον τομέα -και είναι πολύ αισιόδοξο- διάφορες παρέες παίρνουν τα βουνά και προσπαθούν να ζήσουν έξω από το σύστημα. Ακόμα, σε κάποιες περιοχές έχουν καταργήσει και το χρήμα. Εσύ έχεις βγάλει φέτος περισσότερα φασόλια, εγώ έχω πατάτες, ο άλλος έχει λάδι, ο άλλος είναι γιατρός κι αντί για πληρωμή θα του δώσω αυγά ή κοτόπουλο, κλπ.

Αυτά νομίζω είναι από τα πιο σημαντικά πράγματα που συμβαίνουν σήμερα στην ελληνική κοινωνία, διότι από το οργανωμένο πολιτικό- θεσμικό σύστημα δεν μπορούμε να περιμένουμε τίποτα. Πρόκειται για μια κατάσταση η οποία αποκλείεται να αναπαράξει τίποτα καλό, τίποτα της προκοπής.

Δεν πίστευα ποτέ ότι θα ξαναζήσω μια περίοδο εθνικής υποτέλειας της πατρίδας μου.

Πιτσιρικάς δεκατριών χρονών πολέμησα τους Γερμανούς. Μετά, πολέμησα τον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό, την εποχή που ερχόταν εδώ ο Αμερικανός  στρατηγός και του έλεγε ο Έλληνας Πρωθυπουργός, διανοούμενος Κανελλόπουλος, «Ιδού ο στρατός σας!», δείχνοντας τον ελληνικό στρατό. Την εποχή που ερχόταν ο πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών ο περίφημος Πιουριφόι, και έμπαινε στο γραφείο του Πρωθυπουργού και ανέβαζε τα πόδια του πάνω στο γραφείο και του έλεγε τι να κάνει και τι να μην κάνει…

Ε, περίπου τα ίδια δε ζούμε τώρα; Έρχονται οι Τροϊκανοί. Τα ίδια δεν κάνουνε; Έχουμε κυβέρνηση; Πού είναι;

Λέω καμιά φορά, σ’ αυτά τα παιδιά που τρέχουν στις διαδηλώσεις και χτυπιούνται με τους μπάτσους και μετά τους πλακώνουν με τα χημικά σα να ‘ναι κατσαρίδες, «Τι πάτε και σκοτώνεστε μες στους δρόμους και δεν πάτε να καταλάβετε τα χωράφια της Μονής του Βατοπεδίου και να κάνετε μια φάρμα; Είστε όλοι σας μορφωμένα παιδιά, έχετε διάφορες ειδικότητες, να καταλάβετε τα βασιλικά κτήματα, αυτού του κερατά στο Τατόι, να κάνετε μια φάρμα; Θα ‘χετε και τον κόσμο μαζί σας! Ποιος θα σας πει κουβέντα; Πάτε και πετάτε γκαζάκια, και καίτε το αυτοκίνητο του αλλουνού του κακομοίρη, τι σας φταίει ο άλλος;».

Θέλω να πω, ότι, δυστυχώς, επίσης για πρώτη φορά, ζω σε μια κοινωνία η οποία δείχνει να χει πάθει εγκεφαλικό! Δεν αντιδρά με τίποτα! Να συμβαίνουν τόσο τρομακτικά πράγματα και μέσα σ’ αυτήν και στον κόσμο και γύρω της, και να μην παίρνει χαμπάρι! Να μην αντιδρά με τίποτα!

Άκουγα τον Γιανναρά να λέει «Τουλάχιστον ας κατέβουν εκατό- διακόσιες χιλιάδες κόσμος να καταλάβουν το Σύνταγμα και να κάτσουν εκεί και να απαιτήσουν Συντακτική Εθνοσυνέλευση». Αλλά πού; Αυτό που λέγεται, πια, ότι απέμεινε σαν σύνθημα γραμμένο σε γκρεμισμένους τοίχους: «ΑΡΙΣΤΕΡΑ», τυρβάζει περί των… ευαγγελίων ακόμα!

Ξέρεις τι είπε ο Δαντόν πριν τον καρατομήσουν; «Τα βήματα της ανθρώπινης ιστορίας είναι οι ταφόπετρες των ρομαντικών». Κατάλαβες; Και μέσα σε όλη την πορεία της ιστορίας, οι μόνοι που έσωσαν την αθωότητά τους ήταν αυτοί που σκοτώθηκαν νωρίς, πριν γίνουν εξουσία. Γιατί, σου λέω, ότι η εξουσία είναι το χειρότερο, είναι το τρομακτικότερο εφεύρημα του ανθρώπου!

Εγώ είμαι υπέρ της άμεσης δημοκρατίας, υπέρ των μικρών κοινοτήτων, και το μόνο που θα έλεγα σήμερα που η χώρα μας περνάει κρίση, θα ‘τανε, «πάρτε τα βουνά, ξαναγυρίστε στα χωριά σας, ξαναγυρίστε στη γη! Ξαναεποικήστε την Ελλάδα!»

Έχουμε μια χώρα η οποία είναι ευλογία Θεού, παράγει τα πάντα! Από βότανα, από τρόφιμα, τα πάντα μπορεί να παράξει. Ποτέ όμως δεν είχαμε μια ικανή πολιτική ηγεσία.

Είναι πάρα πολύ εύκολο να φτιάξεις μια ιδεολογία ή μια θεωρία για την κοινωνία και να καλέσεις τους ανθρώπους να την εφαρμόσουν. Είναι όμως τρομερά δύσκολο, ως ανυπέρβλητο, να ξεπεράσεις το εμπόδιο του εαυτού σου και της κουλτούρας που σου πότισαν από τα γεννοφάσκια σου και τα δεσμά που έχει δέσει γύρω σου το σύστημα.

Γι’ αυτό ο δρόμος προς την απελευθέρωση από τη βαρβαρότητα, είναι ένας δρόμος πάνω από την πυρρά, που πρέπει να περάσει ο καθένας μας. Πάρα πολύ δύσκολος δρόμος.

Για την ώρα το κάνουν αυτοί που έχουν κάποια δυνατότητα να το κάνουν. Δηλαδή, γνωρίζω ανθρώπους, οι οποίοι φύγανε και πήγανε στο Πήλιο, ένα από τα πιο παραγωγικά βουνά της Ελλάδας -εκεί και… μπουκάλια να φυτέψεις θα φυτρώσουνε και υπάρχουν κτήματα τα οποία είναι εγκαταλελειμμένα, γεμάτα ελιές, καρυδιές, μηλιές κλπ.- και νοίκιασαν ένα κτήμα, ίσα ίσα για να μην χάσει ο ιδιοκτήτης την κυριότητα, δηλ. με 500 ευρώ το χρόνο, για να καλλιεργούν και να ζουν εκεί, να πουλάν το λάδι και καμιά φορά να βγαίνουν και στην λαϊκή αγορά. Κάποιοι από αυτούς είναι και γιατροί ή δάσκαλοι και διοργανώνουν εκδηλώσεις. Περνάνε όμορφα, με την παρέα τους, με τα οργανάκια τους, κάθε άνοιξη συγκεντρώνουν τις εμπειρίες τους, για το πως π.χ. γίνεται το μελιτζανάκι τουρσί, τα καρύδια γλυκό, πώς από το λάδι γίνεται το σαπούνι, πώς χτίζουν σπίτια με αχυρόμπαλες κλπ., διάφορες γνώσεις, γιατί όλοι τους είναι και πολύ ενδιαφέροντες άνθρωποι και έχουν κυνηγήσει αυτήν τη γνώση, η οποία είναι πολύτιμη.

Με την τεχνολογία, έχουμε χάσει πολύτιμες γνώσεις από την εμπειρία του ανθρώπου, που εξασφάλισαν την επιβίωσή του στον πλανήτη για εκατομμύρια χρόνια. Σήμερα η γνώση μας έρχεται απ’ το μέλλον, δεν έρχεται από το παρελθόν!

Παλιά οι νέοι σέβονταν τους ηλικιωμένους, ενώ, σήμερα, συνήθως, δεν τους σέβονται. Παλιά τους σέβονταν γιατί, εκτός των άλλων, ο ηλικιωμένος κατείχε τη γνώση και ήξερε πότε θα φυτέψει, τι καιρό θα κάνει, τι αλλαγές θα γίνουν, από τι πάσχει το φυτό κλπ. Σήμερα ο εγγονός ξέρει περισσότερα για την τεχνολογία από τον παππού. Τον βλέπεις και πιάνει το κινητό και τραβάει φωτογραφίες και ο παππούς… κοιτάει.

Αλλά, δεν υπάρχει παιδεία, σήμερα. Μη γελιόμαστε. Υπάρχει εκπαίδευση. Άλλο πράγμα η παιδεία κι άλλο πράγμα η εκπαίδευση. Σήμερα, λοιπόν, τα παιδιά εκπαιδεύονται. Γιατί; Για να βρούνε τη μηχανή του κέρδους! Να εξασφαλίσουν κάποια θέση σε κάποιο επάγγελμα.

Τη μηχανή του κέρδους! Αυτό είναι το πρόβλημα. Όσο στην κοινωνία μας η κυρίαρχη αξία του συστήματος είναι το κέρδος, από κει και πέρα μην ψάχνεις να βρεις… αυτό διαποτίζει όλες τις ανθρώπινες σχέσεις και διαποτίζει όλες τις κοινωνικές δραστηριότητες όπως είναι η παιδεία και όλα τα πράγματα.
Πιστεύω, λοιπόν, ότι αν υπάρχει ελπίδα διεξόδου,  οι άνθρωποι και κυρίως οι νέοι θα την διαμορφώσουν.

Καμιά φορά με ρωτούν οι δημοσιογράφοι: Χρόνη, έχεις μετανιώσει για τη ζωή σου; Λέω όχι. Όχι! Τί πιο ωραίο να πεθαίνεις για ένα όραμα, για έναν όμορφο μύθο, απ’ το να ζεις συνεχώς μια χαμοζωή; Εμείς, λοιπόν, ταξιδέψαμε σ’ έναν υπέροχο μύθο, σ’ ένα πάρα πολύ όμορφο όραμα. Τώρα, αν αυτό στο τέλος της ζωής μας κατάντησε εφιάλτης, αυτό είναι άλλο θέμα, είπαμε, είναι θέμα της εξουσίας.

Αν είχα τη δυνατότητα να γυρίσω τα χρόνια πίσω, και με τη γνώση που έχω σήμερα, τι θα άλλαζα; Όλα! Πρώτα απ’ όλα πήραμε μια εμπειρία από την εξουσία, από την ιστορία, και υπήρχε και μια διαφορετική πραγματικότητα, ένα διαφορετικό μέτωπο από αυτό που δίναμε τις μάχες. Εμείς δώσαμε μάχες χαρακωμάτων, υπερασπιστήκαμε τη δημοκρατία, υπερασπιστήκαμε τα ανθρώπινα δικαιώματα, δεν είδαμε την κρίση που ερχόταν… Και σε ότι αφορά τις μεταλλαγές της ιδεολογίας από τη στιγμή που έγινε εξουσία η Σοβιετική Ένωση, και σε ότι αφορά την επερχόμενη κρίση του πλανήτη, μέσω της εξέγερσης της βιομηχανικής επανάστασης κλπ., τα οποία τα θεωρούσαμε, τότε, ευλογία Θεού! Δεν είναι τυχαίο ότι ο Λένιν έλεγε ότι εξηλεκτρισμός και βαριά βιομηχανία είναι τα δυο πόδια που θα οικοδομήσουν τον κομμουνισμό.

Και φτάσαμε στο Τσερνομπίλ και σε άλλου είδους ιστορίες, και στη συνάντηση καπιταλισμού και υπαρκτού σοσιαλισμού σε ότι αφορά τις πρακτικές για το περιβάλλον, για τα χημικά στις διατροφές των ανθρώπων και όλα αυτά. Δεν είναι τυχαίο ότι δυο από τις μεγαλύτερες λίμνες του κόσμου, η λίμνη της Βαϊκάλης και η λίμνη του Μίσιγκαν και οι δυο είναι μολυσμένες. Δεν υπερασπιστήκαμε, τότε, τέτοια πράγματα.

Σήμερα, μια σημαντική λέξη είναι η λέξη «βιότοπος». Τι σημαίνει; Σημαίνει βιώνουμε μαζί, κι αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό. Γιατί βιώνουμε μέσα στην διαφορετικότητά μας κι όχι σε κάποια ομπρέλα ιδεολογική η οποία μπορεί να μας οδηγεί σε διαφωνίες και σε συγκρούσεις όπως αυτές που συντηρούνται σήμερα μέσα στον χώρο της αριστεράς, οι οποίες δεν έχουν κανένα νόημα.

Όσο για έναν… εμπνευσμένο αρχηγό και ηγέτη εγώ πιστεύω πάρα πολύ ότι σε μια κοινότητα, η συλλογική γνώμη είναι πολύ πιο ασφαλής και πιο ισχυρή από οποιονδήποτε ηγέτη.

Στο άλλο σημείο στο οποίο επίσης έχω διαφωνία με τον όποιον ηγέτη και την ιδεολογία, είναι ότι πιστεύω στο αυθόρμητο των ανθρώπων, δηλαδή, μέσα σε αυτή τη διαδικασία ανατροπής ή επανάστασης πρέπει να αναπτυχτεί ένα κίνημα όχι καθοδηγούμενο αλλά αυθόρμητο. Ένα κίνημα που γεννιέται από τη συνείδηση των ανθρώπων που ξέρουν που πάνε και ξέρουν τι θέλουν. Διαφορετικά, κινδυνεύουμε να ξαναγυρίσουμε σε μορφές εξουσιαστικές, κι αυτή τη στιγμή που σου μιλάω, εγώ ασκώ εξουσία.

Διότι υποτίθεται ότι είμαι η έδρα, ο καθηγητής, ο παντογνώστης, ο πολυγνώστης κλπ. Αυτό είναι μια εξουσία, όπως μια εξουσία είναι της μάνας προς το παιδί ή του πατέρα προς το παιδί ή όλα αυτά που συμβαίνουν γύρω μας. Πιστεύω λοιπόν στο αυθόρμητο των μαζών που παλιότερα εμείς οι κουμουνιστές καταριόμασταν σαν αναρχικό. Σήμερα μπορεί κανένας άνθρωπος να ορίσει τι σημαίνει αναρχικός; Βρισκόμαστε μέσα σε ένα σύστημα το οποίο είναι δομημένο με ανήθικους τρομοκρατικούς και βάρβαρους κανόνες. Το να αρνηθείς τους κανόνες και τη θέσπιση αυτού του συστήματος τι σημαίνει, ότι είσαι αναρχικός;
Με αυτή την έννοια είμαστε όλοι αναρχικοί! Γιατί όλοι αναζητούμε το κάλλιστο.

Εγώ δεν ψήφισα κι ούτε θα ψηφίσω. Τι να πάω να ψηφίσω δηλαδή, να μας κοροϊδεύουνε με τη θέληση μας; Δεν πάω. Μου λένε οι άλλοι, μα ξέρεις το άκυρο είναι καλύτερο και το λευκό είναι… Ε, δε μ’ ενδιαφέρει! Με πήρε κι ο Μίκης με την κίνηση που έκανε και του λέω, βρε Μίκη μου, πρώτα πρώτα είναι τρελό στα ογδόντα μου να ξαναγίνω πολιτικός, όταν ξέρω τι σημαίνει πολιτική. Δεύτερον, εμένα με ενδιαφέρει η επόμενη μέρα. Δηλαδή αν αυτή τη στιγμή ανατρεπόταν αυτή η κυβέρνηση, η λεγόμενη κυβέρνηση, τι θα προκύψει; Άλλη μια κυβέρνηση με τα ίδια πάλι, με το ίδιο στήσιμο, με τα ίδια πράγματα; Εγώ βρίσκομαι στην άλλη όχθη! Δεν γουστάρω αυτό το σύστημα, δεν γουστάρω καπιταλισμό, δεν γουστάρω νεοφιλελευθερισμό, δε γουστάρω συγκεντρωτισμό, δε γουστάρω αυτά τα πράγματα! Θέλω μικρές κοινότητες, αυτόνομες, σε ανθρώπινα μέτρα να μπορέσουμε να ζήσουμε σαν άνθρωποι. Έχω μια άλλη λογική, μια άλλη αντίληψη για το πώς οργανώνεται η κοινωνία.

Ξέρω πια τι σημαίνει πολιτική. Δεν γίνεται. Κατ’ αρχήν στην Ελλάδα δεν έχουμε το στοιχειώδες. Δεν έχουμε έναν στοιχειώδη πολιτικό πολιτισμό, γιατί αυτά τα καθίκια δεν μπορούν να τα βρουν μεταξύ τους. Η πατρίδα κινδυνεύει, η πατρίδα βουλιάζει, και πολεμάν σαν κατίνες ο ένας τον άλλον, εσύ έκανες εκείνο στο αυτό κι εσύ έκανες το άλλο. Δεν έχουν την παλικαριά, την εντιμότητα να κάτσουν σε ένα τραπέζι και να αφήσουν τις κατινιές στην άκρη και να κουβεντιάσουν. Είναι τυχαίο; Μα ένας δεν αυτοκτόνησε απ’ αυτούς εδώ τριανταπέντε χρόνια; Ένας δεν ζήτησε συγγνώμη, ένας δεν παραιτήθηκε;

Γι αυτό λέω, ότι είναι πρόβλημα συνείδησης και όχι ιδεολογίας; Είναι πρόβλημα συμπεριφοράς κι όχι ιδεολογίας.

Και δυστυχώς, πιστεύω, ότι εμείς ήμασταν οι… τελευταίοι των Μοικανών. Σε εμάς το σύστημα ασκούσε σωματική βία, μας έκλεινε φυλακή, μας βασάνιζε, μας χτυπούσε για να μας υποτάξει. Για τις σημερινές γενιές είναι πιο δύσκολα. Τους κάνουν λοβοτομή, τους απορροφά το σύστημα συνεχώς μέσα στη μηχανή του κέρδους, δεν τους αφήνει περιθώρια ούτε να οραματιστούν, ούτε να φανταστούν, τους αφαιρεί την κριτική σκέψη. Την ψυχή!

Κι ας είμαστε η χώρα των μεγάλων ποιητών. Κανένας λαός δέκα εκατομμυρίων δεν έχει τρία νόμπελ και ένα βραβείο Λένιν. Και μάλιστα, θα υπήρχαν κι άλλοι που θα έπρεπε να πάρουν το νόμπελ και δεν το πήραν… αλλά τέλος πάντων.

Θυμάμαι, τον Βάρναλη… ήμασταν ένα βράδυ στη Βουκουρεστίου και θέλαμε να ανεβούμε στη Δεξαμενή και λέει ο Βάρναλης του Κορνάρου «κουμπάρε περίμενε λιγάκι να περάσει κανένα ταξί να μας πάρει να ανεβούμε πάνω. Ε, περιμέναμε, και σε λίγο βλέπουμε μια ωραία γυναίκα να περπατάει και τότε λέει ο Βάρναλης «κουμπάρε, ήρθε ταξί, πάμε! Άμα βλέπουμε αυτή μπροστά μας… φτάνουμε!». Ο Βάρναλης, ήταν καταπληκτικός άνθρωπος και διαφορετικός, και δεν υπάρχει άλλος στίχος που να περιγράφει σήμερα την κατάντια του ελληνικού λαού “Δειλοί, μοιραίοι, κι άβουλοι αντάμα προσμένουν, ίσως, κάποιο θάμμα”. Όπως έχουμε και μεγάλους λογοτέχνες και γυναίκες, τη Σωτηρίου και άλλες. Είχαμε καλή λογοτεχνία. Τώρα δεν έχουμε τίποτα! Α, ο Μακριδάκης είναι καλός.

Τολμάτε ρε, τολμάτε! Γράψτε αυτό που θέλετε, αυτό που σκέφτεστε. Εγώ έγραφα, κι έγραφα με την ψυχή, κι όταν με είπαν συγγραφέα πρώτη φορά τα ‘χασα! Μα, σοβαρά μιλάτε ρε παιδιά, συγγραφέας; Δεν είχα καμία τέτοια πρόθεση απλά στις παρέες, στον κήπο τους έλεγα ιστορίες και μου έλεγαν, ρε Χρόνη γιατί δεν τα γράφεις αυτά τα πράγματα; Κι έτσι βγήκε.

Γιατί τα βιώματα ήταν ουσιαστικά. Κατάλαβες; Ζούσαμε. Είχε συνέχεια η ζωή μας, δεν ήταν αυτή η γκρίζα καθημερινότητα, αλλά ήταν μεγάλο κατόρθωμα να παραμείνεις άνθρωπος.

Ήταν πολύ σημαντικό να μπορείς να κοιτάξεις τη μάπα σου το πρωί στον καθρέφτη και να πεις, «είμαστε εντάξει ρε μάγκα, πάμε». Δεκαεφτά χρονών παιδί ήμουν και καταδικασμένος για θάνατο, κι εγώ τους έγραφα… Τώρα, βέβαια, λέω για «τί»;

[…]
Διαβάστε επίσης το δεύτερο μέρος της συνέντευξης: «Χρόνης Μίσσιος στο tvxs.gr: Είναι επιτακτική η ανάγκη της συνεργασίας»


Υπάρχει ελπίδα να αλλάξει αυτός ο κόσμος… Κεμάλ. Της Κρυσταλίας Πατούλη

11:11, 19 Νοε 2012 | tvxsteam tvxs.gr/node/111646

Παγκόσμια μέρα κατά της παιδικής κακοποίησης σήμερα. Πόσο σημαντικό είναι αυτό; Πόσο σημαντικό είναι να μην πονάμε (ψυχικά ή σωματικά) τα παιδιά; Όσο σημαντικό είναι οτιδήποτε μας πονάει αυτή τη στιγμή για ολόκληρο τον πλανήτη.  Της Κρυσταλίας Πατούλη

Η εξάλειψη της παιδικής κακοποίησης είναι η σημαντικότερη εγγύηση για έναν ανθρώπινο πλανήτη που δεν θα προκαλεί πόνο στον εαυτό του.

Όμως ακόμα και πρόσφατες έρευνες, όπως π.χ. από τη χώρα μας, καταδεικνύουν πως ένα στα δύο παιδιά κακοποιείται.

Σε ένα παιδί που ακόμα διαμορφώνεται η ψυχική του δομή, κάθε τι κακοποιητικό που βιώνει και δεν μπορεί να το διαχειριστεί, συνήθως, είτε το απωθεί κλειδώνοντάς το στο νευρικό του σύστημα, είτε το ενδοβάλλει, επίσης ασυνείδητα, δηλαδή, το… οικειοποιείται, επαναλαμβάνοντάς το.

Τι σημαίνει «δεν μπορεί να το διαχειριστεί»; Σημαίνει, συνήθως, πως το συγκεκριμένο κακοποιητικό βίωμα αποτελεί γι’ αυτό το μικρό παιδί, ψυχικό τραύμα.

Τι σημαίνει ψυχικό τραύμα; Σημαίνει ένα είδος σοκ, που τα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου διαχωρίζονται, παύουν να συνεργάζονται, διότι δεν δύνανται να διαχειριστούν μαζί το τραυματικό γεγονός.

Τα συναισθήματα είναι πρωτόγνωρα (συνήθως απειλητικά), πολύ έντονα, και ένα παιδί δεν έχει την δυνατότητα να αναμετρηθεί μαζί τους βάζοντας τη λογική του να τα επεξεργαστεί.

Συμβαίνει, λοιπόν, ένα είδος αυτόματης λοβοτομής, ώστε να μπορέσει να συνεχίσει να ζει, χωρίς να… τρελαθεί.

Δεν χρειάζονται πολλές κακοποιήσεις για να τραυματιστεί ψυχικά ένα παιδί. Και μία εμπειρία κακοποίησης, αρκεί, για να εισχωρήσει στην… ομάδα των επιζώντων της βίας.

Τί σημαίνει «ομάδα» επιζώντων της βίας;

Σημαίνει μια εντελώς ανομοιογενή ομάδα που συνθέτεται από όλους εκείνους που έχουν υποστεί ένα έστω τραυματικό γεγονός, π.χ. από:

  • Πόλεμο
  • Αιχμαλωσία
  • Βασανισμό
  • Φυλάκιση
  • Βιασμό
  • Οποιαδήποτε μορφή βίας (ψυχική ή σωματική)
  • Φυσικές καταστροφές
  • Οποιαδήποτε μορφή κακοποίησης (ψυχική ή σωματική) – Άλλωστε, ο λόγος, η αιτία της, ελάχιστα παίζουν ρόλο.

Και γιατί ο λόγος, ή η αιτία της, παίζουν ελάχιστα ρόλο; Διότι:

Συμπτώματα της διαταραχής μετατραυματικού στρες, εκδηλώνονται σε όλους τους επιζώντες, οποιασδήποτε μορφής βίας!

Ακόμα, όμως, και ένα περιβάλλον που λείπει η αγάπη και η φροντίδα, μπορεί να λειτουργήσει τραυματικά, όπως εάν είχε υποστεί ένα παιδί οποιασδήποτε μορφής ψυχοσωματική κακοποίηση.

Δυστυχώς, οι γονείς ανά τον κόσμο, έχουν συνήθως άγνοια για όλα αυτά, όταν αποφασίζουν να γεννήσουν ένα παιδί και να το μεγαλώσουν. Κανείς δεν τους ενημέρωσε.

Κυρίως, όμως, έχουν συνήθως άγνοια για τα δικά τους παιδικά ψυχικά τραύματα, γι’ αυτό και δεν τα διαχειρίστηκαν.

Το πιο πιθανό, λοιπόν, είναι ότι κινδυνεύουν να τα επαναλάβουν με ανάλογο τρόπο στα παιδιά τους.

«Άλλωστε, συχνά οι ενήλικες, καθώς και τα παιδιά, νιώθουν την ανάγκη να αναπαραστήσουν ασυνείδητα τη στιγμή του όποιου τρόμου έχουν βιώσει, με την ψευδαίσθηση ότι θα μεταβάλουν την κατάληξη της τραυματικής συνάντησης, με αποτέλεσμα ό,τι φοβούνται να κινδυνεύουν να το προκαλέσουν»!

Η επανάληψη της κακοποίησης που έχει υποστεί κάποιος, είτε σε άλλους (συμπεριλαμβανομένων των παιδιών), είτε στον ίδιο του τον εαυτό, υπάρχει ελπίδα να σταματήσει κάποτε, εάν ο ίδιος στην ενήλικη ζωή του επανεπεξεργαστεί (και με τα δύο του ημισφαίρια, δηλαδή, και με τη λογική και με τα συναισθήματά του) τα δικά του τραύματα, βρίσκοντας έναν -τουλάχιστον- γνώστη/αρωγό που θα τα κατανοήσει.

Διότι εάν κάποιος δεν τα επανέλαβε, αυτό συνέβη, διότι στη ζωή του το πιθανότερο είναι πως υπήρχε ένας ανάλογος γνώστης –αρωγός που  κατανόησε την κακοποίηση που υπέστη ως παιδί.

Τόσο σημαντική είναι η συμπαράσταση της κοινωνίας δίπλα σε ένα παιδί που κακοποιείται. Ακόμα και μόνο η κατανόηση για ότι άδικα βιώνει, μπορεί να είναι αρκετό, για να μην επαναλάβει ότι εισέπραξε.

Εάν ο κόσμος ακόμα και στον 21ο αιώνα, πλήττεται από πολέμους, κοινωνικές αδικίες, βία και φασισμό, η βασικότερη αιτία είναι η παιδική ηλικία των κατοίκων του, που σε συντριπτική πλειοψηφία έχουν κακοποιηθεί, χωρίς κανείς να τους έχει υπερασπιστεί ή κατανοήσει από το οικογενειακό ή κοινωνικό τους περιβάλλον και χωρίς στην ενήλικη ζωή τους, αυτοί οι ίδιοι, να έχουν επανεπεξεργαστεί τον… καθρέφτη τους.

Είναι, λοιπόν, προφανές, για ποιόν λόγο, κυβερνούν τις χώρες αυτής της γης, ψυχικά τραυματισμένοι ενήλικες, που ποτέ δεν άντεξαν να διαχειριστούν τα τραύματά τους, που τα… κατάπιαν και τα επαναλαμβάνουν ες αεί, γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, συνεχίζοντας τους πολέμους, την οικονομική, πολιτική, κοινωνική, ρατσιστική και κάθε είδους βία, από την ελάχιστη έως την πιο φρικιαστική και αποτρόπαια.

«Όταν κάποτε η άγνοια που προέκυψε από την απώθηση της παιδικής ηλικίας εξαλειφθεί και η ανθρωπότητα ξυπνήσει από το λήθαργό της, θα μπορέσει να αναστείλει αυτή την παραγωγή του κακού…» Άλις Μίλερ

Αν υπάρχει, λοιπόν, έστω και μία ελπίδα να αλλάξει αυτός ο κόσμος… Κεμάλ, αυτή βρίσκεται πρώτα και κύρια, στο πώς μεγαλώνουν τα παιδιά του…

«Oι δικτάτορες είναι καταδικασμένοι σε αποτυχία και σε ψυχαναγκαστική επανάληψη. Και πάντα νέα θύματα θα πληρώνουν το τίμημα.

Και ο Χίτλερ με τη συμπεριφορά του αποκάλυψε σε όλον τον κόσμο πώς ήταν ο πατέρας του: καταστροφικός, ανελέητος, επιδειξιμανής, αδιάκριτος, αλαζονικός, διεστραμμένος, εγωκεντρικός, κοντόφθαλμος και ανόητος.

Με την ασυνείδητη μίμησή του τού έμεινε πιστός. Για τον ίδιο λόγο παρόμοια συμπεριφορά επέδειξαν επίσης δικτάτορες όπως ο Στάλιν, ο Μουσολίνι, ο Τσαουσέσκου, ο Ιντί Αμίν, ο Σαντάμ Χουσείν και τόσοι άλλοι.

Η βιογραφία του Χουσείν αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα ακραίας ταπείνωσης παιδιού, την οποία αργότερα πλήρωσαν με τη ζωή τους χιλιάδες θύματα της εκδικητικότητάς του.

Η άρνηση να μάθουμε από αυτά τα γεγονότα φαντάζει παράδοξη, ωστόσο δεν είναι δύσκολο να εξηγηθεί.

Ο αδίστακτος τύραννος κινητοποιεί τους συγκαλυμμένους φόβους των ανθρώπων που κακοποιούνται όταν ήταν παιδιά, ανθρώπων που δεν μπόρεσαν -και εξακολουθούν να μην μπορούν- να κατηγορήσουν τον πατέρα τους και οι οποίοι παραμένουν πιστοί σε αυτόν, παρά τα βασανιστήρια που έχουν υποστεί.

Ο τύραννος συμβολίζει αυτόν τον πατέρα από τον οποίο τα άτομα κρέμονται με κάθε τους κλωστή, με την ελπίδα ότι κάποτε, επιστρατεύοντας την τυφλότητά τους, θα τον μετατρέψουν σε στοργικό άνθρωπο». (Άλις Μίλερ, Το σώμα δεν ψεύδεται ποτέ, Εκδ. Ροές)

Συνοψίζοντας:

Κάποιοι έως και βαριά ψυχικά ασθενείς, δεν μπόρεσαν να διαχειριστούν τον θάνατο, τον πόνο και την οργή που έχουν μέσα τους, γι αυτό τα προκαλούν στους άλλους.

Το πιο πιθανόν είναι, ότι κάποιος (-οι) τους τα προκάλεσε ατιμώρητος (σε μια ηλικία που ακόμα χτιζόταν η ψυχική τους δομή), και προφανώς, συγχρόνως, η κοινωνία γύρω τους έμεινε απαθής.

Αντιδρώντας στη φρίκη που εισέπραξαν οι ίδιοι, την ενδόβαλλαν, την κατάπιαν, έγιναν οι ίδιοι φρίκη για να την αντέξουν, γι’ αυτό και επαναλαμβάνουν ότι τους αρρώστησε…

Η άρρωστη κοινωνία, βγάζει άρρωστους ανθρώπους. Κι ότι προκάλεσε την αρρώστεια τους -χωρίς να επέμβει καμία δικαιοσύνη- το επαναλαμβάνουν στους άλλους ή και στον εαυτό τους.

Γι αυτό ζουν -συνειδητά ή ασυνείδητα: Για να βλέπουν να πονάνε οι άλλοι από τον πόνο που προκάλεσαν. Για να καθρεφτίζονται σε… φωτογραφίες πόνου, που είναι οι ίδιοι, μέσα τους.

Αν συνεχίσει η κοινωνία να απαξιεί για την… παιδική ψυχή της, θα συνεχίσει να βλέπει το πρόσωπo αυτής της απαξίωσής μπροστά της.

Αν, όμως, η κοινωνία, Κεμάλ, μπορέσει να σταματήσει κάποτε την παιδική κακοποίηση, υπάρχει μια ελπίδα να αλλάξει.-

Σχετικά άρθρα – παραπομπές:

Σχετικά Άρθρα:

Μ. Γλέζος: Κλαίω για την κατάντια μας, για την κομματικοποίηση αυτής της μεγαλειώδους εξέγερσης

21:11, 17 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/111540

Αν και συμμετέχω ολοψύχως σε αυτή την μνημειώδη εκδήλωση της λαϊκής εξουσίας, όπως την πραγμάτωσαν οι φοιτητές στο Πολυτεχνείο, κλαίω και για την κατάντια μας, για την κομματικοποίηση αυτής της μεγαλειώδους εξέγερσης» ο ήρωας της Εθνικής Αντίστασης Μανόλης Γλέζος, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs, με αφορμή την 39η επέτειο της ηρωϊκής εξέγερσης του Πολυτεχνείου

M.Γλ.: Η σημερινή μέρα σηματοδοτεί ένα μεγάλο γεγονός, και από εκεί και πέρα υπάρχει και μια μεγάλη πίκρα.

Τί είναι αυτό που σηματοδοτεί την εξέγερση του Πολυτεχνείου;

Δεν ξέρω αν είναι γνωστό, ότι τους εκπροσώπους των τμημάτων των Πανεπιστημιακών Σχολών, τους διόριζε η χούντα. Τον Οκτώβριο του 1973 οι Σχολές, ύστερα από κοινή συνεννόηση σε όλη την Ελλάδα, αποφάσισαν και κατήργησαν τους διορισμένους από την χούντα εκπροσώπους, και με λαϊκές συνελεύσεις σε κάθε τμήμα, σε κάθε σχολή, σε κάθε έτος, εξέλεξαν τους δικούς τους εκπροσώπους.

Αυτό, η χούντα το θεώρησε ότι αποτελεί καταπάτηση της εξουσίας της και γι’ αυτό και επήλθε αυτή η σύγκρουση. Περικύκλωσαν τις σχολές και αξίωσαν την εφαρμογή του χουντικού καθεστώτος.

Το μεγαλύτερο μέρος των φοιτητών -καθ’ ολοκληρία- συμμετείχε σε αυτή την προσπάθεια και έγινε επίκεντρο το Πολυτεχνείο, επειδή εκεί προσήλθαν και οι εκπρόσωποι των άλλων σχολών των Πανεπιστημίων της Αθήνας.

Το γεγονός, δε, το μεγάλο, είναι ότι για πρώτη φορά έχουμε την λειτουργία της άμεσης δημοκρατίας στα Πανεπιστήμια. Για όλα απεφάσιζε η συνέλευση του κάθε τμήματος, της κάθε σχολής, του κάθε έτους. Αυτή είναι και η μεγάλη κατάκτηση, την οποία αποκρύπτουν οι υπέρμαχοι του κομματισμού.

Κι αυτό είναι και η μεγάλη πικρία. Γιατί αποκρύπτεται; Γιατί στις επετείους κυριαρχεί η κομματικοποίηση; Στην εξέγερση δε λειτουργούσαν κομματικά οι φοιτητές. Λειτουργούσαν μόνο οι συνελεύσεις τους.

Γιατί, λοιπόν, παρελαύνουν στις επετείους του Πολυτεχνείου, κατά κόμματα; Αυτό είναι το κρίμα.

Γι’ αυτό το λόγο, δεν συμμετέχω σε αυτές τις εκδηλώσεις. Πήρα μέρος στην πρώτη μεγαλειώδη διαδήλωση που έγινε, και πήγα επίσης κανά δυο φορές ακόμα, προσπαθώντας να τους πείσω ότι άλλο ήταν το πνεύμα του Πολυτεχνείου (πέρα από τα αιτήματα «Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία» τα οποία εξακολουθούν να ισχύουν και σήμερα), αλλά δεν τα κατάφερα, και γι’ αυτό απέχω από τις εκδηλώσεις που γίνονται, όπως είπα.

Αν και συμμετέχω ολοψύχως σε αυτή την μνημειώδη εκδήλωση της λαϊκής εξουσίας, όπως την πραγμάτωσαν οι φοιτητές στο Πολυτεχνείο, κλαίω και για την κατάντια μας, για την κομματικοποίηση αυτής της μεγαλειώδους εξέγερσης.

Κρ.Π.: Και το βασικότερο αίτημα του Πολυτεχνείου: «Κάτω η χούντα»;

Μ.Γλ.: Σήμερα, είναι το «Κάτω η Τρόικα» και η εσωτερική και η εξωτερική, όπως και το «Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία», τα βασικά αιτήματα του Πολυτεχνείου, που εξακολουθούν να ισχύουν και τώρα. Δεν καταφέραμε στο διάστημα από τότε μέχρι σήμερα να τα πραγματώσουμε. Γίνανε κάποια βήματα, αλλά όλα τα πήγανε πίσω τα μνημόνια.

Κρ.Π.: Για την άνοδο του φασισμού στην Ελλάδα;

Μ.Γλ.: Σε κρίσιμες εποχές, πάντα ο φασισμός προσπαθεί να πάρει το πάνω χέρι, χρησιμοποιώντας τα ίδια συνθήματα που χρησιμοποιούσε σε όλες τις εποχές.

Δεν θα ξεχάσω, ότι η πρώτη οργάνωση που έφτιαξαν οι Γερμανοί εδώ στην Ελλάδα, και αποτελούνταν και από Γερμανούς και από Έλληνες, η ΕΣΠΟ, την οποία ανατίναξε η ΠΕΑΝ (Πανελλήνια Ένωση Αγωνιζομένων Νέων), είχε τον εξής αποκαλυπτικό τίτλο:  ΕΣΠΟ: Εθνική Σοσιαλιστική Πατριωτική Οργάνωση. Αυτό τα λέει όλα. Δεν νομίζω ότι χρειάζεται εξηγήσεις.

Κρ.Π.: Πρέπει βγει εκτός νόμου η Χρυσή Αυγή;

Μ.Γλ.: Όχι εκτός νόμου, αλλά εκτός της συνείδησης των Ελλήνων, πρέπει να τεθεί η Χρυσή Αυγή. Αποκαλύπτοντας, όλα αυτά τα ψεύτικα τα οποία εξαγγέλλει και προσπαθεί να δελεάσει τους ψηφοφόρους. Πρέπει να γίνει η αποκάλυψη, η απογύμνωση του ιδεολογικού της υπόβαθρου.

Κρ.Π.: Για την πολύ δύσκολη για τους Έλληνες, γενική κατάσταση που επικρατεί σήμερα στη χώρα, τι έχετε να πείτε; Τι πρέπει να κάνει ο ελληνικός λαός;

Μ.Γλ.: Να πάρει την κατάσταση στα χέρια του!

Κρ.Π.: Να εμπνευστεί από τους φοιτητές του Πολυτεχνείου;

Μ.Γλ.: Να αξιοποιήσει την εξέγερση του Πολυτεχνείου, να πάρει όλα τα καλά της σημεία, και να απορρίψει όλα τα κακά –αν είχε- και να προχωρήσει μπροστά.
Όσο έχουμε ανάγκη από φωστήρες, σωτήρες και αρχηγούς, δεν πάμε μπροστά.

Κρ.Π.: Οι σωτήρες του εαυτού μας είμαστε εμείς οι ίδιοι…

Μ.Γλ.: Να εμπιστευτούμε τον εαυτό μας! Επιμένω σε αυτό. –

 

Π. Κοροβέσης: Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, είχαμε μια εξέγερση με στοιχεία άμεσης δημοκρατίας

05:11, 17 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/111475

«Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, είχαμε μια εξέγερση με στοιχεία άμεσης δημοκρατίας […] Αυτό το κεφάλαιο έχει ελάχιστα προσεχθεί, διότι η άμεση δημοκρατία είχε μέσα της την απόρριψη και του καινούργιου συστήματος που θα ερχόταν μετά…» ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Περικλής Κοροβέσης, που με την συγκλονιστική κατάθεσή του συνετέλεσε αποφασιστικά στην καταδίκη της χούντας, από το Συμβούλιο της Ευρώπης, το 1969, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs, με αφορμή την 39η επέτειο της ηρωϊκής εξέγερσης του Πολυτεχνείου.

Π.Κ.: Κατ’ αρχήν πρέπει να δούμε τι ήταν το Πολυτεχνείο και τι ήταν η χούντα.

Η χούντα έχει παρουσιαστεί σαν ένα πραξικόπημα κάποιων στρατιωτικών που «έτσι τους ήρθε» και έτσι το κάνανε. Αυτό είναι λάθος αντιμετώπιση της Ιστορίας. Διότι, αυτό το πραξικόπημα, ήταν αποτέλεσμα της διεθνής πολιτικής των Ηνωμένων Πολιτειών, που μετά τον δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και την εποχή του ψυχρού πολέμου, όποια χώρα είχε μια τάση προς τη δημοκρατία και με μια έννοια την ανεξαρτησία, καθοριζόταν επισήμως ως χώρα που τείνει προς τον κομμουνισμό και έκαναν πραξικοπήματα που ηγούνταν κατά κανόνα από αξιωματικούς που ήταν πράκτορες της CIA.

Αυτό έγινε σε ολόκληρη τη Λατινική Αμερική και έγινε και το πείραμα στην Ελλάδα, όταν εμφανίστηκε η περίπτωση του παππού Παπανδρέου, ο οποίος ήθελε μία κεντρώα κυβέρνηση, μη δεξιά.

Αν και ο Γεώργιος Παπανδρέου ήταν κατεξοχήν ο ηγέτης που είχε συνεργαστεί με τους Εγγλέζους και με τη Δύση, εντούτοις, επειδή είχε κάποιες φιλελεύθερες απόψεις, τον φοβηθήκανε. Ο Γεώργιος Παπανδρέου, όπως και ο γιός του Ανδρέας και ο γιος του Γιώργος, δεν ήταν οι… ρηξικέλευθοι ηγέτες. Αντίθετα, ήταν προσαρμοσμένοι στον δυτικό κόσμο. Αυτό όμως δεν τους έφτανε, οπότε το πραξικόπημα που έγινε στην Ελλάδα στην ουσία ήταν αμερικάνικη επιβολή.

Τότε γίνονταν και τα γεγονότα στη Μέση Ανατολή (όπως ο πόλεμος των 7 Ημερών, κλπ.) και ήθελαν την Ελλάδα σαν μεγάλη στρατηγική βάση. Έχει αποδειχθεί, άλλωστε, ότι ο Παπαδόπουλος ήταν πράκτορας της CIA. Άρα, έχουμε ένα πραξικόπημα των Αμερικανών στην Ελλάδα.

Το ΄74 που έπεσε η χούντα, άλλαξε και η αμερικάνικη πολιτική. Παρατηρούμε, ότι οι χούντες δεν τους εξυπηρετούν πια, διότι δημιουργούν λαϊκές εξεγέρσεις. Από τότε ξεκινά μία τακτική νέου αποικισμού, αλλά με τελείως άλλους όρους, με εργαλεία την Παγκόσμια Τράπεζα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου.

Το χρέος θα είναι το επόμενο πραξικόπημα.

Σε ότι αφορά στην εξέγερση του Πολυτεχνείου, το Πολυτεχνείο ήταν μία καθαρή λαϊκή εξέγερση, ένα αυθόρμητο λαϊκό κίνημα, όπου δεν είχαν καμία σχέση τα κόμματα, οι οργανώσεις και οτιδήποτε άλλο.

Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, είχαμε μια εξέγερση με στοιχεία άμεσης δημοκρατίας. Αυτό το κεφάλαιο έχει ελάχιστα προσεχθεί, διότι η άμεση δημοκρατία είχε μέσα της την απόρριψη και του καινούργιου συστήματος που θα ερχόταν μετά… Δεν υπήρχαν παρατάξεις, δεν υπήρχανε σημαίες. Όλοι ήταν υποχρεωμένοι να ακολουθήσουν τη γενική συνέλευση. Το Πολυτεχνείο, γι’ αυτούς τους λόγους, είναι ένα ιστορικό γεγονός μεγάλης σημασίας, το οποίο στην πορεία του αφομοιώθηκε από το κράτος και έγινε μία σχολική εορτή, ένας σχολικός θεσμός, όπως π.χ. οι εξετάσεις του Ιουνίου.

Κανονικά, όμως, θα έπρεπε να κρατηθεί η επέτειος του Πολυτεχνείου, εκτός κράτους και εκτός πολιτικών κομμάτων.

Αλλά τα κινήματα της άμεσης δημοκρατίας, όπως είναι αυθόρμητα, έτσι δεν έχουν και διάρκεια στο χρόνο, δεν έχουν στο… μυαλό τους την προοπτική να κρατηθούν ως θεσμός. Γι’ αυτό όλη η προσπάθεια εξατμίζεται, όπως εξατμίστηκαν πρόσφατα και τα κινήματα της πλατείας Συντάγματος, που κι αυτά, επίσης, ήταν αμεσοδημοκρατικά.

Επιπλέον, είχαν γίνει και κάποιες άλλες προσπάθειες νωρίτερα, όπως για τον Οτσαλάν, ή για την Γιουγκοσλαβία, αλλά ούτε και αυτές είχαν συνέχεια.

Άρα λοιπόν, έχουμε ένα πρόβλημα, ότι είναι μεν δημοκρατικά, μαζικά κινήματα, αλλά έχουν το μειονέκτημα να μην έχουν διάρκεια στο χρόνο, όπως και αποτελεσματικότητα. Φουσκώνουν και ξεφουσκώνουν χωρίς να δημιουργούν έναν θεσμό.

Κρ.Π.: Το Πολυτεχνείο τί επιρροή είχε ενάντια στη χούντα;

Π.Κ.: Το Πολυτεχνείο, ήταν ένας αποφασιστικός παράγοντας για να επιταχύνει τη διαδικασία της πτώσης της χούντας, αλλά νομίζω ότι η αρχή της πτώσης της έγινε όταν έχασε τη νομιμοποίησή της στο Συμβούλιο της Ευρώπης όπου καταδικάστηκε ως μια κυβέρνηση βασανιστών. Με αυτό το γεγονός, έχασε την οποιαδήποτε νομιμοποίησή της και αυτό σιγά σιγά και με κάποιον τρόπο σαν σαράκι την… έτρωγε.

Κρ.Π.: Πότε και πώς έγινε αυτό το Συμβούλιο;

Π.Κ.: Το 1969 στο Συμβούλιο της Ευρώπης και ενώ η χούντα είχε δαπανήσει τεράστια κονδύλια (και σε γραφεία δημοσίων σχέσεων κλπ) για να διαμορφώσει την εικόνα, ότι το πραξικόπημα έγινε για να κρατηθεί η Ελλάδα στην Ευρώπη, για την δημοκρατία, και ενάντια στον κομμουνισμό, η εικόνα αυτή χαλάει όταν διαπιστώνεται επισήμως από αυτό το Συμβούλιο, ότι είναι μια χώρα που βασανίζει, φυλακίζει, φακελώνει, διώχνει κόσμο και εξορίζει, στην καρδιά της Ευρώπης. Οπότε, χάνει το κύρος της.

Σε αυτή την αποσαφήνιση της εικόνας της χούντας, έπαιξαν πολύ σημαντικό ρόλο οι Έλληνες του εξωτερικού, αλλά και Ευρωπαίοι και Αμερικάνοι και Αυστραλοί. Όλοι οι δημοκράτες ανά τον κόσμο. Υπήρχε, δηλαδή, ένα τεράστιο κίνημα από όλα τα μέρη του κόσμου, όπως και από μέρη που δεν θα το περιμέναμε, π.χ. στη Νέα Ζηλανδία.

Άρα, λοιπόν, βρέθηκε η χούντα απομονωμένη.

Συγχρόνως, διαμορφώνεται ένα εσωτερικό κίνημα στην Ελλάδα, πρώτα στη Νομική και ακολουθεί κατόπιν το Πολυτεχνείο, με αποτέλεσμα να ταραχτεί ο ιστός της χούντας.

Δημιουργεί μετά το πραξικόπημα με τον Ιωαννίδη, ψάχνει να βρει μία δήθεν πολιτική λύση με τον Μαρκεζίνη που συμφωνεί και το τότε ΚΚΕ Εσωτερικού (Δρακόπουλος, Κύρκος), αλλά και αυτή δεν πείθει, με αποτέλεσμα από εσωτερικές διαδικασίες η χούντα να ραγίζει από μέσα, μέχρι να γίνει το πραξικόπημα της Κύπρου, που τη διέλυσε.

Μετά την τραγωδία της Κύπρου, έσπευσαν να σώσουν το καθεστώς φέρνοντας τον Καραμανλή…

Από τη μια μέρα στην άλλη, αυτό το καθεστώς από χουντικό έγινε δημοκρατικό. Μάλιστα, ο Καραμανλής, ορκίστηκε στον Γκιζίκη (στον χουντικό στρατηγό) ώστε να γίνει αυτή η ομαλή μετάβαση, ως ένα προϊόν συμβιβασμού, εφόσον έγινε και με δύο όρους: Πρώτον ότι θα επανέφερε τον Κωνσταντίνο και δεύτερον, ότι δεν θα πείραζε τους πρωταίτιους. Αλλά, ο Καραμανλής, ως διπλωμάτης και ιντριγκαδόρος, παραβίασε τη συμφωνία του, γέλασε τον Κωνσταντίνο λέγοντάς του «μην έρθεις τώρα, έλα αργότερα», και με τους χουντικούς, ενώ είχε πει ότι θα τους εξασφαλίσει ατιμωρησία, πέρασε τελικά από δίκη τους πρωταίτιους όπως και κάποιους βασανιστές, προφανώς για να αποκτήσει λαϊκό έρεισμα.

Κρ.Π.: Εκτός του ότι το Πολυτεχνείο ήταν μία αυθόρμητη εξέγερση που λειτούργησε για πρώτη φορά με άμεση δημοκρατία και τάραξε τον ιστό της χούντας, για ποιόν άλλο λόγο είναι σημαντικό ιστορικά;

Π.Κ.: Στην παγκόσμια ιστορία έχουν γίνει διάφορες εξεγέρσεις, που μπορεί μεν να έχουν χαθεί, αλλά το πνεύμα τους να είναι ζωντανό. Όσο θυμόμαστε το Πολυτεχνείο, τόσο δυναμώνει η ελπίδα για μια νέα εξέγερση εναντίον της τωρινής κατοχής στην Ελλάδα (οικονομικής κατοχής, εννοώ). Δηλαδή, το Πολυτεχνείο εμπνέει με την έννοια: Πώς το έκαναν κάποιοι τότε; Άρα, γιατί να μη μπορούμε να το κάνουμε και εμείς σήμερα;

Κρ.Π.: Ως ένας άνθρωπος που αγωνιστήκατε ενάντια στη χούντα τι έχετε να πείτε σήμερα;

Π.Κ.: Ο αγώνας δεν είναι στρατιωτική θητεία, που πηγαίνεις κανά δυο χρόνια και… ξόφλησες. Είναι αγώνας καθημερινός, εφ’ όρου ζωής. Δηλαδή, πρέπει να αγωνιζόμαστε κάθε μέρα και το κυριότερο απ’ όλα, να περιφρουρούμε τον εαυτό μας από την προσωπική ήττα.
Αν ηττηθούμε προσωπικά, από φτώχεια, από ανεργία, από μιζέρια, ή οτιδήποτε άλλο, το επόμενο στάδιο μπορεί να είναι η αυτοκτονία. Αν όμως αυτοκτονήσεις δίνεις τον εαυτό σου ως προσφορά, στο άδικο κοινωνικό σύστημα.

Χρειάζεται, όμως, να συνεχίζουμε. Κι άμα είσαι ζωντανός, θα βρεις και δεύτερο και τρίτο και τέταρτο και συχνά δεκάδες χιλιάδες ή και περισσότερους. Έτσι κινείται η ιστορία. Πρέπει να το δούμε στην πορεία της ιστορίας, που προχωράει και δεν χάνεται και δεν νικιέται, γιατί αυτό είναι συνυφασμένο με τη ζωή.

Κρ.Π.: Στο βιβλίο «Ανθρωποφύλακες» που γράψατε ως μαρτυρία για τους βασανισμούς που είχατε υποστεί από τη χούντα και το οποίο κατατέθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που καταδίκασε την χούντα, γράφατε στο πρόλογο: «προσπάθησα να παραμείνω πολίτης». Τι σημαίνει να προσπαθείς να παραμείνεις πολίτης σήμερα;

Π.Κ.: Η βαθιά έννοια του ναζισμού και του ρατσισμού, είναι ότι καθιερώνουν αυθαίρετα μία κατηγορία «ανώτερων» ανθρώπων και όλοι οι υπόλοιποι, κατ’ αυτήν, είναι κατώτεροι, άρα δεν έχουν ανθρώπινα δικαιώματα.

Αυτό ξεκινάει στην ιστορία από την εποχή που ξεκίνησαν να παίρνουν τους μαύρους σκλάβους από την Αφρική (για τρεις αιώνες η Αγγλία ήταν το μεγαλύτερο κέντρο σκλάβων) διαμορφώνοντας μια κατηγορία ανθρώπων που ήταν… μεταξύ αλόγου και ανθρώπου.

Όταν είσαι μεταξύ αλόγου και ανθρώπου, ένα ζώο δηλαδή, δεν έχεις ανθρώπινα δικαιώματα, κι αυτό που παλεύεις είναι να φύγεις από αυτή την κατηγορία που σε έχουν κατατάξει οι «ανώτεροι» (δηλαδή, η άρια φυλή, η καθαρή φυλή, ή δεν ξέρω ποια άλλη φυλή…) και να αποκτήσεις ανθρώπινα δικαιώματα. Κι όταν παλεύεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, πρέπει να καταργήσεις την τυραννία. Η τυραννία δεν εξανθρωπίζεται. Καταργείται.

Κρ.Π.: Τι έχετε να πείτε για την άνοδο του φασισμού στην Ελλάδα;

Π.Κ.: Η άνοδος του φασισμού στην Ελλάδα, οφείλεται στο ότι οι συνεργάτες των ναζί, οι δοσίλογοι, οι εκτελεστές, οι βασανιστές, το παρακράτος, ουδέποτε τελικά δεν εκδιώχθηκαν και ουδέποτε υπήρξε μια βαθιά αντιφασιστική προπαγάνδα στην Ελλάδα, κι επιπλέον, όλοι αυτοί στη συνέχεια, περάσανε… ως εθνικόφρονες.

Όταν ήμουν στρατιώτης, το ’64, μας είχαν δώσει ένα βιβλίο που είχε ένα πρόλογο για το ποιος είναι ο καλός φαντάρος. Αυτός ο πρόλογος είναι αυτά που λέει σήμερα η Χρυσή Αυγή. Τα ίδια έλεγε και ο Παπαδόπουλος. Ο ελληνικός φασισμός ήταν ενσωματωμένος στο ελληνικό κράτος και στα κόμματα και ουδέποτε είχε καταπολεμηθεί.

Κρ.Π.: Και κατάγεται από τον εμφύλιο και μετά…

Π.Κ.: Από την Κατοχή και μετά, δεν υπήρχε μια κάθαρση. Στην ουσία αυτοί που κυνηγηθήκανε μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο πόλεμο, δεν ήταν οι φασίστες και οι συνεργάτες των Γερμανών και των Ιταλών. Ήταν αυτοί που είχαν αντισταθεί εναντίον των Γερμανών και των Ιταλών. Έγινε ακριβώς το αντίθετο. Εφόσον, λοιπόν, ο φασισμός αυτοδιασώθηκε, θα αποδώσει σήμερα καρπούς΄ διότι αυτός ο ναζισμός που υπάρχει σήμερα, προϋπήρχε διάχυτος σε διάφορα κόμματα. Υπήρχε και στη ΝΔ και στο Πασόκ, και δεν ξέρω που άλλου…

Τώρα, βρίσκουν τον εαυτό τους… Στην ουσία, είναι σαν να υπάρχει μία απόσταξη του ελληνικού πολιτικού συστήματος, που είναι η Χρυσή Αυγή.
Διότι οι φασιστικές απόψεις, υπάρχουν στα σχολικά βιβλία, στην τηλεόραση, στην καθημερινή συμπεριφορά.

Πώς περνάνε διάφορες απόψεις στην καθημερινή μας ζωή; Μια έκφραση, λέει για παράδειγμα, ότι «δεν κάνουμε φίλο ποτέ έναν Βούλγαρο». Ή μια άλλη συνηθισμένη έκφραση, λέει, ότι «η γυναίκα δεν πιάνεται ποτέ φίλος», κάτι το οποίο είναι φιλοσοφικό απόφθεγμα ενός μεγάλου Γάλλου φασίστα.

Δεν αντιλαμβανόμαστε ότι χρησιμοποιούμε στην καθημερινή μας ζωή διάφορες φασιστικές συμπεριφορές, ή ανάλογες φασιστικές εκφράσεις και απόψεις…

Δεν είναι έτσι όμως. Ο άνθρωπος, κρίνεται από την προσωπική του στάση και την συμπεριφορά. Δεν κρίνεται ούτε με το φύλο του, ούτε με το χρώμα του, ούτε με τη θρησκεία του.

Κρ.Π.: Τα συνθήματα του πολυτεχνείου «Κάτω η χούντα» και «Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία», πόσο επίκαιρα είναι σήμερα;

Π.Κ.: Αν υποθέσουμε ότι τα σημερινά πολιτικά καθεστώτα, στην ουσία είναι ολιγαρχίες… ε, σχετίζονται με τη χούντα.  Τα ολιγαρχικά καθεστώτα, άσχετα αν λέγονται φιλελεύθερα, δεν είναι δημοκρατικά.

Για το ψωμί; Όταν σήμερα το 50% της νεολαίας δεν έχει δουλειά, όταν περίπου 2μιση εκατομμύρια Έλληνες είναι κάτω από το όριο της φτώχειας, το «Ψωμί» παραμένει επίκαιρο σαν αίτημα.

Η Ελευθερία; Ελευθερία σημαίνει δικαίωμα συμμετοχής στα κοινά…

Ναι, μεν, τώρα καθένας μπορεί να λέει ότι θέλει, αλλά αυτό μόνο σε περιορισμένης κυκλοφορίας έντυπα και σε κανένα σάιτ. Όμως, πολλά από αυτά που λέμε τώρα, δεν θα γίνουν ποτέ κεντρικό θέμα συζήτησης σε κάποιον τηλεοπτικό σταθμό. Άρα, η ελευθερία έκφρασης περιορίζεται σήμερα, επειδή είναι ήδη περιορισμένη.

Κρ.Π.: Τα φασιστικά στοιχεία της ελληνικής κοινωνίας που έχουν αναδυθεί σήμερα, γιατί δεν εκδηλώνονταν νωρίτερα, στον βαθμό που εκδηλώνονται σήμερα;

Π.Κ.: Πρώτα από όλα, γιατί έβρισκαν έκφραση μέσα από άλλα κόμματα. Ένα μεγάλο μέρος του χουντικού μηχανισμού απορρόφησε το Πασόκ και η ΝΔ. Τώρα που βλέπουν ότι το Πασόκ και η ΝΔ καταρρέουν, συγκροτούνται στο δικό τους ιστό. Δηλαδή, στην ουσία, ο ναζισμός στην Ελλάδα, ουδέποτε εξαφανίστηκε. Μεταλλάχθηκε. Έγινε νοοτροπία.

Η άποψη π.χ., ότι επειδή είσαι πεζός και εγώ έχω αυτοκίνητο, οφείλεις να προσέχεις εμένα, είναι φασιστική νοοτροπία. Ή το ότι βγάζεις από το αυτοκίνητο το τασάκι και πετάς το περιεχόμενο στο δρόμο…

Κρ.Π.: Ή ότι επειδή έχω λεφτά, κάνω ότι θέλω…

Π.Κ.: Και αυτό συνάδει με τα σκυλάδικα, με την τηλεόραση, τα σήριαλ. Για παράδειγμα, αυτό το… ανώδυνο που προβάλλεται από τα σήριαλ, μιας καθημερινής ζωής χωρίς κανένα πρόβλημα, χωρίς αιχμές, χωρίς καμιά εμβάθυνση, διαμορφώνει μία φασιστική νοοτροπία σαν σύνολο.

Στην τηλεόραση βλέπουμε μία συγκεκριμένη κατηγορία ανθρώπων που κρύβουν το πραγματικό πρόσωπο της κοινωνίας. Σπάνια να δούμε ένα ρεπορτάζ π.χ. για τους άστεγους της Αθήνας, για τους ανθρώπους που ψάχνουν στα σκουπίδια…

Κρ.Π.: Για τους ανθρώπους που έχουν μία άλλη στάση και αντιστέκονται με κάποιον τρόπο, είτε ομάδες εθελοντών κλπ.;

Π.Κ.: Έχουμε δει καμιά εκπομπή στην τηλεόραση με πρεζάκια, να δούμε σε τι αθλιότητα ζούνε στους δρόμους; Δημιουργούν κοινωνικά στρώματα μέσα στην εξαθλίωση, όπως είναι οι πρεζάκηδες, όπως είναι οι οροθετικοί, όπως είναι και μια μεγαλύτερη ομάδα, οι μετανάστες, για να δημιουργούν ένα καινούργιο πρόβλημα στην κοινωνία. Αντί να ασχοληθούν με το πραγματικό, με το ότι και οι ίδιοι εξαθλιώνονται, ασχολούνται με τον χειρότερο σε μοίρα και τον ενοχοποιούν.

Μου έχει συμβεί στην περιοχή που ζω. Αντί να πουν πώς καταντήσανε έτσι τα παιδιά, ή να δούμε πως μπορούμε να βοηθήσουμε, λένε «πώ,πω, τι θα γίνουμε με αυτούς του πρεζάκηδες;». Αντί να τους συμπαρασταθούν, τους θεωρούν πρόβλημα για την δικιά τους την καλοπέραση. Δεν λέω ότι είναι ευχάριστο να βλέπεις κάποιον να τρυπιέται μπροστά στα μάτια σου, αλλά εν πάση περιπτώσει είναι άρρωστοι αυτοί οι άνθρωποι.

Όποιος νομίζει ότι το άτομό του είναι ανώτερο από τους άλλους, και δεν είναι ίσο, είναι φασισμός. Και αυτό μπορούμε να το δούμε π.χ. και σε αυτόν που αγοράζει τα ακριβά ρούχα, τα ακριβά αυτοκίνητα. Αλλά, το να εμφανίζεις τον εαυτό σου ανώτερο από τον άλλον, είναι μία σαφής φασιστική συμπεριφορά.-

 

Σάββας Στρούμπος: Το ζήτημα που θέτει η Μεταμόρφωση…

06:11, 17 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/111484

«Κατά τη γνώμη μου, το ζήτημα που θέτει η Μεταμόρφωση και η σύγχρονη μετεγγραφή του, είναι πολύ σημαντικό: Αν ο σύγχρονος άνθρωπος δεν αποφασίσει να αλλάξει ριζικά τον τρόπο ζωής του, αν δεν επιλέξει να συγκρουστεί με το φαντασιακό σύμπαν των αστικών αξιών και να διεκδικήσει έναν άλλο τρόπο ζωής, η κατάληξη θα είναι μία κοινωνία Γκρέγκορ Σάμσα» ο σκηνοθέτης της Ομάδας Σημείο Μηδέν, Σάββας Στρούμπος, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη, με αφορμή τη Μεταμόρφωση του Κάφκα.

Κρ.Π.: Eίσαι χρόνια βοηθός σκηνοθέτη σε παραστάσεις του Θόδωρου Τερζόπουλου

Σ.Στρ.: O Τερζόπουλος είναι o δάσκαλός μου. Φυσικά όταν έχεις πάρει τόσο έντονες επιρροές, πάντα ψάχνεις να βρεις το προσωπικό σου στίγμα και με την έννοια αυτή να μπεις στη δημιουργία ελεύθερος, να δοκιμάσεις πράγματα και να δοκιμαστείς, ακόμα και να κάνεις λάθη, γιατί χωρίς λάθη δεν μπορείς να μάθεις…

Σε κάθε περίπτωση, για μένα είναι πολύ σημαντικό να αναγνωρίζω ένα πολύ ισχυρό σημείο αναφοράς, σε αυτόν τον άνθρωπο, σε αυτό το θέατρο και τελικά σε αυτήν την παράδοση.

Κρ.Π.: Από πότε ξεκίνησες να σκηνοθετείς;

Σ.Στρ.: Ξεκίνησα το 2009 με το διήγημα του Κάφκα Στη Σωφρονιστική Αποικία, το οποίο ήταν και η εναρκτήρια παράσταση της Ομάδας Σημείο Μηδέν.

Ανέκαθεν με ενδιέφερε η σκηνοθεσία, αλλά αναζητούσα το βασικό ερέθισμα που θα άνοιγε αυτή την πόρτα. Όταν διάβασα την Αποικία, ένιωσα ότι είχε έρθει η στιγμή να δοκιμάσω και να δοκιμαστώ σε ένα τέτοιο εγχείρημα.

Τελικά, η παράσταση έγινε και παρουσιάστηκε για δύο χρόνια στο Χώρο Ιστορικής Μνήμης της Κοραή, στα κρατητήρια της Γκεστάπο. Με μία δαιμονική  σύμπτωση της τύχης, συνέπεσαν χρονικά η εξέγερση του Δεκέμβρη του ’08, ο πόλεμος στη Γάζας, η Κούνεβα και η Σωφρονιστική αποικία, μέσα σε ένα μήνα.

Η προβληματική στον Καφκικό κόσμο έχει κάποια βασικά χαρακτηριστικά. Στη Σωφρονιστική Αποικία έχεις ένα μηχάνημα βασανισμού το οποίο εγγράφει πάνω στο σώμα του κατάδικου μέχρι θανάτου, το νόμο που εν αγνοία του έχει παραβιάσει.

Αν αυτό το βγάλουμε από τη σφαίρα της κυριολεξίας και το ανάγουμε στη σφαίρα της συμβολοποίησης και της μεταφοράς, πέρα από την προφανή πολιτική διάσταση της σωματικής βασάνου (κρατική καταστολή, εξορίες, βασανισμοί κλπ), υπάρχει και μία ψυχο-κοινωνική διάσταση. Και με την έννοια αυτή, πολιτική αλλά διά της υπαρξιακής οδού.

Το πώς δηλαδή πάνω στο Σώμα (με σίγμα κεφαλαίο, που είναι το σώμα, η ψυχή, το μυαλό, το πνεύμα) εγγράφεται ο βόρβορος του νεωτερικού τρόπου ζωής, του αστικού πολιτισμού. Μέσα από συνήθειες, συμπεριφορές, σωματικότητες, σκέψεις, ήθη, αξίες και θεσμούς…

Μέσα σε έναν τέτοιο λαβύρινθο βλέπω τη μεταμόρφωση.

Κρ.Π.: Δηλαδή; Πού;

Σ.Στρ.: Στους θεσμούς και μηχανισμούς από-ανθρωποποίησης του σύγχρονου ανθρώπου. Εμάς σαν ομάδα δεν μας ενδιέφερε να αναπαραστήσουμε στην Μεταμόρφωση το ζωύφιο. Ο Κάφκα ξεκινάει το διήγημά του με την φοβερή αφήγηση: «Όταν ο Γκρέγκορ Σάμσα ξύπνησε ένα πρωί από ανήσυχα όνειρα, βρήκε τον εαυτό του στο κρεβάτι, μεταμορφωμένο σε ένα τεράστιο απεχθές ζωύφιο».

Στα γερμανικά είναι ungeheueren Ungeziefer δηλαδή, ένα τεράστιο απεχθές βδέληγμα. Εμείς το μεταφράσαμε «τεράστιο απεχθές ζωύφιο».

Δεν μας ενδιέφερε, λοιπόν, να αναπαραστήσουμε κάποιο ζωύφιο. Μας ενδιέφερε η υπαρξιακή διάσταση της μεταμόρφωσης.

Τι είναι η μεταμόρφωση ως διαδικασία ψυχικής, πνευματικής, σωματικής και ηθικής αλλοτρίωσης και από-ανθρωποποίησης;

Και ο συλλογισμός συνεχίζεται… Σκεφτόμουν για παράδειγμα: Είναι μόνο ο Γκρέγκορ το πρόβλημα; Ξυπνάει, βλέπει τον εαυτό του έτσι, σε ένα κατά τα άλλα υγιές οικογενειακό, εργασιακό και κοινωνικό περιβάλλον, σε μία κατά τα άλλα υγιή κοινωνία;

Ή τελικά, άτομο – οικογένεια – κοινωνία είναι ομόκεντροι κύκλοι αλλοτρίωσης και από-ανθρωποποίησης, με ελάχιστες δυνατότητες διαφυγής; Γι’ αυτό αντιμετωπίσαμε το φαινόμενο της Μεταμόρφωσης ως συλλογικό τοπίο.

Δηλαδή, ο Γκρέγκορ Σάμσα υφίσταται τη διαδικασία της μεταμόρφωσης από την αρχή της παράστασης μέχρι το τέλος, που ο Κάφκα τον βάζει να πεθαίνει, όμως, την ίδια στιγμή όλα τα πρόσωπα της οικογένειας έχουν ήδη υποστεί την αντίστοιχη διαδικασία, αν και με ενδεχομένως διαφορετικούς τρόπους.

Αν θέλεις, τα υπόλοιπα πρόσωπα της οικογένειας μεταμορφώνουν το θύμα εφόσον τα ίδια έχουν ήδη μεταμορφωθεί. Του επιβάλλουν μία εικόνα που είναι αντανάκλαση του εαυτού τους. Την ίδια όμως στιγμή αυτός δεν κάνει τίποτα για να βγει από τη φυλακή που του έχουν στήσει οι άλλοι. Την ενδοβάλλει. Την πιστεύει. Και με την έννοια αυτή, είναι συγχρόνως θύτης και θύμα του ίδιου του τού εαυτού, λατρεύει τη φυλακή του, δεν κάνει τίποτα για να βγει από εκεί…

Θα έλεγα ότι αντιμετωπίσαμε τη Μεταμόρφωση με κριτικό βλέμμα. Και μέσα από αυτό το κριτικό βλέμμα προσπαθήσαμε να βιώσουμε και να φέρουμε με το σώμα και τη φωνή μας την υπαρξιακή αγωνία του εγκλεισμού, που αφορά στον Γκρέγκορ Σάμσα, τον γιο της οικογένειας αλλά και σε όλους τους άλλους.

Κρ.Π.: Όλους τους άλλους; Την οικογένεια και την κοινωνία;

Σ.Στρ.: Την οικογένεια και την κοινωνία ως μία μηχανή μεταμόρφωσης εαυτών και αλλήλων.
Αυτό που έχει ενδιαφέρον στη Μεταμόρφωση, το οποίο επίσης νομίζω ότι είναι χαρακτηριστικό του Καφκικού κόσμου (του σύμπαντος-Κάφκα,τελικά), είναι  η κίνηση και η ενέργεια του χρόνου, η οποία αφορά και τη θεατρική τέχνη:

Υπάρχει η συσσώρευση του ζόφου, της υπαρξιακής αγωνίας του εγκλεισμού κάθε προσώπου ξεχωριστά -και όλων μαζί – ως μία μηχανή μεταμόρφωσης που φτάνει στα όρια του θανάτου. Και λες «μα, που θα φτάσει αυτή η ιστορία; Τι θα γίνει; Θα δούμε μπροστά μας μια άλλη μορφή Αρχαίας Τραγωδίας;»

Παρ’ όλα αυτά, ο Κάφκα, στο ακραίο σημείο συσσώρευσης της αγωνίας, δημιουργεί μια αδιανόητη ρωγμή. Αυτοαναιρείται και υπερβαίνει αυτό που έχει ήδη ορίσει και ξαφνικά τα πρόσωπα μεταμορφώνονται σε εξαρθρωμένες μαριονέττες, δημιουργούν μία εφιαλτική κλοουνάτα απο-ανθρωποποιημένων ατόμων.

Μας ενδιέφερε πολύ η κριτική στάση απέναντι στο νεωτερικό τρόπο ζωής και στους διαχρονικούς μηχανισμούς αλλοτρίωσης των ανθρώπων. Μας ενδιέφερε πολύ, μέσα από την κριτική στάση να μελετήσουμε το βίωμα της υπαρξιακής αγωνίας των σύγχρονων ανθρώπων, ώστε χωρίς να περάσουμε σε διδακτισμούς (γιατί κι ο διδακτισμός νομίζω πως έχει ξεπεραστεί στο θέατρο), να επιχειρήσουμε, έστω και δια της αρνητικής οδού, να δώσουμε τα ερεθίσματα και τις παραστάσεις ενός άλλου τρόπου ζωής.

Τι σημαίνει ο άνθρωπος, ο οποίος αντιλαμβάνεται, συνειδητοποιεί τη φυλακή του και επιλέγει να σπάσει το τοίχος και να βγει έξω; Κατά τη γνώμη μας, είναι υπαρξιακή επιλογή του ανθρώπου να επιλέξει ή να μην επιλέξει την φυλακή του.

Δια της αρνητικής οδού, λοιπόν, χωρίς να προτείνουμε ότι αυτό είναι το σωστό ή το λάθος, μας ενδιαφέρει να δώσουμε τα ανάλογα ερεθίσματα για σκέψη, προβληματισμό και αναστοχασμό, που ενδεχομένως θα μπορούσαν να οδηγήσουν κάποιους ανθρώπους στην υιοθέτηση ενός διαφορετικού τρόπου ζωής. Με την έννοια αυτή, η μεταμόρφωση μπορεί να έχει ένα αρνητικό πρόσημο, ως από-ανθρωποποίηση, αλλά μπορεί να έχει και θετικό πρόσημο.

Κρ.Π.: Δηλαδή, ακριβώς το αντίθετο.

Σ.Στρ.: Ακριβώς. Όπου βλέπεις τον εαυτό σου στον καθρέφτη, στον θρυμματισμένο καθρέφτη και παλεύεις, διεκδικείς να ξαναβάλεις τα κομμάτια στη θέση τους και να επαναπροσδιορίσεις τη ζωή σου. Όχι ως άτομο σε… κενό αέρος, αλλά ως άτομο σε σχέση με τους άλλους ανθρώπους, με την κοινωνία στην οποία ζεις, και τελικά με τον ίδιο σου τον εαυτό.

Έτσι, χωρίς να σημαίνει ότι δημιουργείται ένα νέο δόγμα αλλαγής του κόσμου, είναι κι αυτό μια επανάσταση, έστω σε στοιχειακό, κυτταρικό επίπεδο, που νομίζω ότι στις μέρες μας τουλάχιστον, αλλά και πιο διαχρονικά, έχει μεγάλη σημασία.

Κρ.Π.: Να επιλέξεις να μεταμορφωθείς και όχι να… παραμορφωθείς;

Σ.Στρ: Να μεταμορφωθείς σε άνθρωπο που διεκδικεί την ελευθερία του και έχει επίγνωση της ζωής και του θανάτου, της θνητότητας του. Γνωρίζει το πέρας, το όριο κι έτσι, αποχτά επίγνωση της σημασίας της κάθε στιγμής, της αξίας των ανθρώπινων σχέσεων…

Κρ.Π.: Σήμερα στην Ελλάδα η πλειοψηφία ζει έναν εγκλωβισμό. Δηλαδή, κάποιος που δεν έχει δουλειά, που δεν βλέπει μέλλον… που του στερούνται βασικά δικαιώματα και που δεν έχει δυνατότητα πολλών επιλογών, νιώθει αυτόν τον εγκλωβισμό και την στέρηση ελευθερίας. Γιατί τι άλλο είναι η ελευθερία από δυνατότητα επιλογών;

Σ.Στρ.: Κατά τη γνώμη μου, το ζήτημα που θέτει η Μεταμόρφωση και η σύγχρονη μετεγγραφή του, είναι πολύ σημαντικό:
Αν ο σύγχρονος άνθρωπος δεν αποφασίσει να αλλάξει ριζικά τον τρόπο ζωής του, αν δεν επιλέξει να συγκρουστεί με το φαντασιακό σύμπαν των αστικών αξιών και να διεκδικήσει έναν άλλο τρόπο ζωής, η κατάληξη θα είναι μία κοινωνία Γκρέγκορ Σάμσα.

Κρ.Π.: Μια κοινωνία που οδεύει προς την… αυτοκτονία, με κάποιον τρόπο;

Σ.Στρ.: Δεν είναι τυχαίο το παράδειγμα που δίνει ο Κάφκα: ο Γκρέγκορ στο τέλος πεθαίνει. Προσωπικά, δεν μπορώ να αντιληφθώ κυριολεκτικά ότι συμβαίνει στη Μεταμόρφωση. Δηλαδή ότι ο Γκρέγκορ μεταμορφώνεται σε ζωύφιο και ότι στο τέλος το ζωύφιο πεθαίνει. Νομίζω πως έτσι θα ήταν ένα απλό παραμύθι…

Στο «Θεώρημα» του Παζολίνι, η κόρη της οικογένειας στο τέλος φτάνει σε κατάσταση στουπόρ, στην απόλυτη ακινησία. Κλειδώνει το σώμα της. Χάνει την οποιανδήποτε επαφή με το περιβάλλον. Αυτή είναι μία μορφή υπαρξιακού θανάτου. Είναι κάτι σαν αυτό που παθαίνει ο Γκρέγκορ Σάμσα.

Κι αν το δεις συμβολικά, είναι ακριβώς η επίδραση του σύγχρονου κόσμου, πάνω στον άνθρωπο. Εκεί είναι που ο νεωτερικός τρόπος ζωής δημιουργεί ιδεολογίες. Την ιδεολογία του σολιψισμού. Ας μην το ξεχνάμε: η λέξη Idiot (ηλίθιος) εμπεριέχει τον ιδιώτη, την ιδιώτευση, το περιχαρακωμένο άτομο.. .

Κατά τη γνώμη μου, οι οποιεσδήποτε μορφές αντίστασης που αναπτύσσονται σήμερα, σκοπό έχουν να δημιουργήσουν την συνάντηση, να επαναφέρουν το όνειρο. Να συναντήσει πάλι ο άνθρωπος τον απέναντί του, τον άλλον και διαφορετικό, που δεν είναι τίποτε άλλο από προβολή της απωθημένης πλευράς του ίδιου του εαυτού. Να σπάσει ο πάγος, και να ανάψει η φωτιά. Να ξαναβρεθεί η ουτοπία, ο ανοιχτός ορίζοντας… Με την έννοια αυτή είμαι υποστηρικτής των περισσότερων μορφών κοινωνικής αντίστασης του σήμερα. Αυτών δηλαδή, που πασκίζουνε για μια νέα μορφή κοινωνικής δημιουργίας. Τελικά το παιχνίδι παίζεται εκεί. Γιατί ένας υγιής άνθρωπος –με την έννοια της ψυχικής, σωματικής και πνευματικής αυτονομίας- σε κενός αέρος, δεν μπορεί να υπάρξει.-

Info:

Η παράσταση Η Μεταμόρφωσητου Φραντς Κάφκα, παρουσιάζεταιαπό 26 Οκτωβρίου και για περιορισμένο αριθμό παραστάσεων, κάθε Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή στις 9.30μ.μ. στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης. Έκτακτη παράσταση Πέμπτη 29/11, 9.30 μ.μ.

Ομάδα Σημείο Μηδέν

Μετάφραση : Δανάη Σπηλιώτη, Σάββας Στρούμπος

Σκηνοθεσία: Σάββας Στρούμπος

Σκηνικά: Γιώργος Κολιός

Κοστούμια: Γιώργος Κολιός, Rebekka Gutsfeld

Μουσική : Λεωνίδας Μαριδάκης

Φωτισμοί : Κώστας Μπεθάνης

Ηθοποιοί: Μαρία Αθηναίου, Ελεάνα Γεωργούλη, Θοδωρής Σκυφτούλης, Σάββας Στρούμπος, Μιλτιάδης Φιορέντζης

Eργαζόμενοι των εκδόσεων Λυμπέρη ΑΕ: Είμαστε παρόντες και διεκδικούμε!

17:11, 16 Νοε 2012 | tvxsteam  tvxs.gr/node/111457

200 εργαζόμενοι
15 περιοδικά
2 ραδιοφωνικοί σταθμοί
ΕΙΜΑΣΤΕ ΠΑΡΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΜΕ

Πριν από δυόμισι χρόνια, εμείς οι εργαζόμενοι των Εκδόσεων Λυμπέρη, κληθήκαμε να στηρίξουμε τον «καπετάνιο», Αντώνη Λυμπέρη, για να μην βουλιάξει το «καράβι», όπως του άρεσε να επαναλαμβάνει.

Σε αυτά τα δυόμισι χρόνια έχουμε υποστεί τρεις μειώσεις μισθών – πολλοί και τέσσερις.

Κατά τον προηγούμενο, όπως και φέτος, υποχρεωτικά περιήλθαμε σε εκ περιτροπής (4μερη) εργασία, που σήμαινε κι άλλη συρρίκνωση των αποδοχών μας.
Το τελευταίο οκτάμηνο αρχίσαμε να πληρωνόμαστε «έναντι» αυτών των κατακερματισμένων αποδοχών μας, οι οποίες στην συντριπτική τους πλειοψηφία δεν ξεπερνούσαν τα 400 ευρώ.

Σήμερα, ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ ΠΛΗΡΩΘΕΙ ΟΥΤΕ ΜΙΣΟ ΕΥΡΩ για τους τελευταίους τέσσερις μήνες, κατά τους οποίους δουλεύαμε ακόμα πιο σκληρά, παρά τα ελάχιστα αποθέματα κουράγιου.

Την Τετάρτη 7 Νοεμβρίου 2012, ο «καπετάνιος» με ένα επιτηδευμένα «συγκινητικό» e-mail (που έκανε πολλούς φίλους του από τα media και όχι μόνο, να σπεύσουν να προσφέρουν χαρτομάντιλο παρηγοριάς στην οικογένεια Λυμπέρη) ανακοίνωσε τον τερματισμό της λειτουργίας των Εκδόσεων Λυμπέρη στους 200 εργαζόμενους που έχουμε απομείνει εδώ, στο -ήδη-, από καιρό, λεηλατημένο κτίριο του Κορωπίου.

Δεν ήταν εδώ. Δεν ήταν μαζί μας. Ο «καπετάνιος» είχε προλάβει και είχε «σωσίβια», που, κάτω από εξαιρετικά αμφιβόλου νομικής υπόστασης ενέργειες, πήρε μαζί του:  Τα περιοδικά Hello!, ΕΓΩ Weekly, 7 Μέρες TV, και Τηλεκοντρόλ.

Ο «τίμιος επιχειρηματίας» -όπως, πολλές φορές άφηνε να εννοηθεί για τον εαυτό του, όταν μιλούσε για άλλους «κακούς» εκδότες συναδέλφους του- μόλις την Τετάρτη 31 Οκτωβρίου, ενημέρωσε πως πρέπει να κάνουμε υπομονή άλλες πέντε μέρες, καθώς θα είχε απάντηση για το περίφημο «δάνειο» που θα έπαιρνε από τις τράπεζες. Διαφορετικά, όπως είπε, θα άρχιζε τις επαφές για την μετακίνηση κάποιων τίτλων περιοδικών σε ενδιαφερόμενο επιχειρηματία. Όμως,

ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΑΛΗΘΕΙA;

Η παραχώρηση των τίτλων είχε, ήδη, δρομολογηθεί εδώ και πολλούς μήνες, με τη σύσταση παράλληλων εταιρικών σχημάτων από το Μάρτιο του 2012!
Ο «καπετάνιος», ακόμα και την τελευταία στιγμή, έλεγε ασύστολα ψέματα.

Έλεγε κατά συρροή ψέματα σε διακόσιους εργαζόμενους στους οποίους όφειλε τέσσερις μισθούς, οι οποίοι δεν είχαν χρήματα ούτε για τα εισιτήρια τους πλέον, κι όμως ταξίδευαν μέχρι την άλλη άκρη της Αττικής, για να κυκλοφορήσουν στην ώρα τους και στην εντέλεια όλα τα περιοδικά του.

Μέχρι σήμερα εμείς παραμένουμε εδώ, εφόσον δεν έχουμε απολυθεί, στο άδειο κτίριο του Κορωπίου, για να υπερασπιστούμε τα δίκαια και αυτονόητα.

Εμείς, οι διακόσιοι εναπομείναντες εργαζόμενοι στο «καράβι» του Αντώνη Λυμπέρη,

ΑΠΑΙΤΟΥΜΕ

  • Άμεση καταβολή των δεδουλευμένων μας, καθώς και της αποζημίωσής μας.
  • Έλεγχο αρμοδίων Αρχών για τη νομιμότητα της κυκλοφορίας των τεσσάρων εντύπων που παραχώρησε στο νέο εκδοτικό σχήμα, ενώ ήδη υπάρχουν δικαστικές αποφάσεις, μετά από τα ασφαλιστικά μέτρα που καταθέσαμε, οι οποίες ρητώς απαγορεύουν κάθε μεταβολή των περιουσιακών στοιχείων της Εταιρείας.
  • Οι αρμόδιες Αρχές να διασφαλίσουν την είσπραξη των οφειλών του εργοδότη μας προς το Ταμείο μας, που αγγίζουν τα 3.000.000 ευρώ.
  • Οι συνδικαλιστικές Ενώσεις του Τύπου και των ΜΜΕ να παραμείνουν αλληλέγγυες στις προσπάθειες μας και να συνεχίσουν όλες τις συνδικαλιστικές και νομικές κινήσεις για την ικανοποίηση των δίκαιων αιτημάτων μας.
  • Τα ΜΜΕ που ασχολούνται με το θέμα μας να τηρούν τουλάχιστον τη στοιχειώδη δημοσιογραφική δεοντολογία, που επιτάσσει να ακούγονται όλες οι πλευρές, άρα και η πλευρά των εργαζομένων.
  • Το αναγνωστικό κοινό και, γενικώς, όλους τους ενδιαφερόμενους, να συμπαρασταθούν εμπράκτως στον αγώνα μας, μεταξύ άλλων επιλέγοντας να μην αγοράζουν τα τέσσερα έντυπα που, κάτω από αμφισβητούμενες συνθήκες, άρχισαν να εκδίδονται από νέα εκδοτικά σχήματα εις βάρος των δικαιωμάτων των εργαζομένων.

ΔΕΝ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΠΟΥΜΕ ΤΟΝ ΑΓΩΝΑ
ΔΕΝ ΧΑΡΙΖΟΥΜΕ ΤΑ ΔΕΔΟΥΛΕΥΜΕΝΑ ΜΑΣ ΟΥΤΕ ΤΙΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ ΜΑΣ

Για τους άστεγους: Έκπληξη 4!

11:11, 16 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/111348

Η «Έκπληξη!», η καθιερωμένη εικαστική εκδήλωση του artAZ για την υποστήριξη των αστέγων

της Αθήνας, επιστρέφει με την τέταρτη έκδοση της, μεγαλύτερη και πιο επίκαιρη από ποτέ.

H Αλεξάνδρα Κολλάρου, ιδρύτρια του artAZ, αλλά και εμπνευστής της συγκεκριμένης έκθεσης,

αναφέρει στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs:

«Η ΕΚΠΛΗΞΗ θέτει την τέχνη στην υπηρεσία της κοινωνίας. Δυστυχώς η φετινή διοργάνωση

είναι εξαιρετικά επίκαιρη – το πρόβλημα των αστέγων στην πόλη μας έχει γιγαντωθεί.

Αν και η έκθεση μας από μόνη της δε μπορεί φυσικά να λύσει το πρόβλημα, αποτελεί

ένα σημαντικό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Φέτος έχουμε δίπλα μας περισσότερους

από 300 καλλιτέχνες απ’ όλον τον κόσμο. Θέλουμε να καλέσουμε και όλους τους συμπολίτες

μας να υποστηρίξουν την προσπάθεια μας και να γίνουν κομμάτι της – όλοι μαζί μπορούμε

να κάνουμε τη διαφορά».

Μεταξύ 16-18 Νοεμβρίου, στην Αίθουσα «Κωστής Παλαμάς», (Κτίριο «Δ10») στην «Τεχνόπολις»

του Δήμου Αθηναίων, Πειραιώς 100, στο Γκάζι  έργα τέχνης «αγνώστου πατρότητας»* περιμένουν

να τα υιοθετήσουμε, ενισχύοντας με αυτόν τον τρόπο το Πρόγραμμα Στήριξης Αστέγων της «ΚΛΙΜΑΚΑ».

Έκπληξη 4 – Η έκθεση

Η εικαστική πλατφόρμα artAZ κάλεσε τους καλλιτέχνες να δημιουργήσουν, από ένα έργο τέχνης.

Τα έργα τους έχουν ενιαία διάσταση (18 x 24 εκ.) και θα προσφέρονται

σε ενιαία συμβολική τιμή (50 €), ενώ είναι υπογεγραμμένα στην πίσω πλευρά τους.

Έτσι η ταυτότητα* του δημιουργού διατηρείται μυστική και αποκαλύπτεται μετά την αγορά

του έργου.  Με άλλα λόγια, μία πραγματική «έκπληξη» περιμένει τους ενδιαφερόμενους!

Οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες, που προσφέρουν τα έργα τους αφιλοκερδώς, καλύπτουν

όλη τη γκάμα της καλλιτεχνικής έκφρασης και βρίσκονται σε διαφορετικά στάδια της καριέρας τους.

Φέτος όμως οι συμμετοχές δε περιορίζονται σε Έλληνες εικαστικούς:

Καλλιτέχνες από Αγγλία, Αίγυπτο, Αμερική, Αυστρία, Γαλλία, Γερμανία, Ινδία,

Ιταλία, Κίνα, Μαρόκο, Νιγηρία, Σουηδία κ.α., ανταποκρίθηκαν στην πρόσκληση

και μέσα από τη συμμετοχή τους δηλώνουν την υποστήριξη τους στον σκοπό,

υπογραμμίζοντας για μία ακόμη φορά την οικουμενικότητα της εικαστικής γλώσσας.

Ένα πολυσυλλεκτικό εικαστικό μίγμα λοιπόν -από διεθνώς καταξιωμένους δημιουργούς

μέχρι φοιτητές της Σχολής Καλών Τεχνών- συγκεντρώνεται με πρόθεση να εκπλήξει και

να παρασύρει το κοινό να συμμετάσχει στον σκοπό της εκδήλωσης.

Η έκθεση των έργων της «ΕΚΠΛΗΞΗΣ» ξεκινάει, όπως πάντα, on line στο artAZ.

Στις 15 Οκτωβρίου 2012 ξεκινάει η ανάρτηση των έργων, τα οποία θα ανανεώνονται

σε καθημερινή βάση.

Το ετήσιο ραντεβού θα κορυφωθεί και πάλι στις εγκαταστάσεις της «Τεχνόπολις»

του Δήμου Αθηναίων, στην Αίθουσα «Κωστής Παλαμάς», όπου θα παρουσιαστούν τα έργα

ζωντανά στο κοινό και θα πραγματοποιηθεί η πώληση τους.

Τα έσοδα από τις πωλήσεις των έργων θα διατεθούν και φέτος στην ΚΛΙΜΑΚΑ.

«Spectrum»

Παράλληλα στο δεύτερο επίπεδο της αίθουσας θα φιλοξενηθεί το «Spectrum» – μία ομαδική έκθεση,

με έργα επιλεγμένων καλλιτεχνών, που παντρεύει διαφορετικές τεχνοτροπίες και εικαστικά

ιδιώματα που απέχουν μεταξύ τους, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα καλλιτεχνικής δημιουργίας.

Ποσοστό από τις πωλήσεις των έργων του «Spectrum» θα διατεθεί επίσης για τους σκοπούς

της «ΕΚΠΛΗΞΗΣ».

Εγκαίνια:

Παρασκευή 16 Νοεμβρίου  19:30–22:30
Σάββατο 17 Νοεμβρίου  12:00–21:00

Έκθεση έργων: Online στο artAZ (www.artaz.gr), από τις 15 Οκτωβρίου 2012

& στην «Τεχνόπολις» του Δήμου Αθηναίων, 16-17 Νοεμβρίου 2012.

Πώληση έργων: Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2012, 12:00 – μέχρι εξάντλησης των έργων,

Αίθουσα «Κωστής Παλαμάς», (Κτίριο «Δ10»), «Τεχνόπολις» του Δήμου Αθηναίων

(Πειραιώς 100, Γκάζι).

(Φωτογραφίες από τα εικαστικά έργα που θα φιλοξενηθούν στην Εκλπληξη4! από επώνυμους

και ανώνυμους καλλιτέχνες, οι οποίοι τα υπογράφουν στο πίσω μέρος του κάθε έργου)

info

Το artAZ είναι διαδικτυακή πλατφόρμα προώθησης της σύγχρονης τέχνης. Ο βασικός σκοπός

του είναι να αναδεικνύει και να προωθεί το δημιουργικό ταλέντο, να ενημερώνει

για τις τελευταίες εξελίξεις, να ανακαλύπτει και να παρουσιάζει ότι είναι νέο και

ενδιαφέρον στον κόσμο της τέχνης, λειτουργώντας πάντα σαν σύνδεσμος μεταξύ της Ελληνικής

και της Διεθνούς εικαστικής πραγματικότητας. Η ιστοσελίδα είναι πλήρως διαθέσιμη

σε Ελληνική και Αγγλική έκδοση.
www.artaz.gr

Η ΚΛΙΜΑΚΑ είναι ένας κοινωνικός φορέας, μη κερδοσκοπικός ο οποίος παρέχει πολύπλευρες

υπηρεσίες σε κοινωνικά αποκλεισμένα άτομα με στόχο την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής τους

και την κοινωνική τους επανένταξη.

Από το 2001 υλοποιεί ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα στήριξης στους άστεγους συμπολίτες

μας περιλαμβάνοντας δράσεις από την πρόληψη έως την αποκατάσταση. Το Πρόγραμμα

Στήριξης Αστέγων είναι μια πρωτοβουλία του φορέα ΚΛΙΜΑΚΑ η οποία στηρίζεται

αποκλειστικά σε δωρεές και εθελοντική προσφορά.
www.klimaka.org.grwww.astegoi-klimaka.blogspot.com

Βαγγέλης Ραπτόπουλος: Έχουν ανοίξει μεγάλες πληγές, φανερές και κρυφές

08:11, 14 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/111158

Ε, λοιπόν, η Δεξιά, δηλαδή ο νικητής του εμφυλίου, δεν σεβάστηκε καθόλου και δεν τίμησε καθόλου την Αριστερά, με την οποία ντεφάκτο συνυπήρχαν. Οι Από Πάνω κέρδισαν στην αναμέτρηση και όχι μόνο δεν τίμησαν, αλλά αντίθετα ατίμασαν και εξανδραπόδισαν τους Από Κάτω που είχαν ηττηθεί. Αντί για ένωση και μάλιστα από έρωτα, το ζευγάρι των προνομιούχων και των μη-προνομιούχων έχει παρελθόν αβυσσαλέας φαγωμάρας εδώ σ’ εμάς. Έχουν ανοίξει μεγάλες πληγές, φανερές και κρυφές» ο συγγραφέας Βαγγέλης Ραπτόπουλος, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs, με αφορμή την πιο κρυφή πληγή

Κρ.Π.: Να ξεκινήσεις λέγοντας για την εμπειρία –από την ιδέα μέχρι το τυπογραφείο– της συγγραφής του τελευταίου σου μυθιστορήματος με τίτλο «Η πιο κρυφή πληγή» που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Ίκαρος;

Β.Ρ.: Αν και πρόκειται για το 24ο βιβλίο μου, το περίεργο είναι ότι δυσκολεύομαι να το συνοψίσω.

Υπάρχουν στο οπισθόφυλλο μόνο δύο ασαφείς και ελαφρώς γενικόλογες φρασούλες. «Μια σύγχρονη ερωτική ιστορία, με φόντο τα Δεκεμβριανά του ’44». Και: «Ένας ισόβιος έρωτας στην εποχή των στιγμιαίων ερώτων και ο εφιάλτης του εμφυλίου στα χρόνια της κρίσης».

Αργά ή γρήγορα, βέβαια, κάποιοι θα δώσουν την περίληψη, και αναρωτιέμαι πώς θα ξεπεράσουν το σκόπελο: την αντίφαση που διαπερνά ολόκληρο το βιβλίο.

Η σύγχρονη ερωτική ιστορία είναι σαν να αντιστρατεύεται το ιστορικό φόντο και τον κοινωνικό προβληματισμό. Και ο εφιάλτης ενός νέου εμφυλίου είναι σαν να υποσκάπτει το άθλιο θαύμα ενός παθιασμένου έρωτα στην αντι-ερωτική εποχή μας.

Γι’ αυτό και η διττή σημασία του τίτλου: από τη μία «η πιο κρυφή (ερωτική) πληγή» του πρωταγωνιστή μου και από την άλλη «η πιο κρυφή πληγή» της χώρας.

Κρ.Π.: Ποιά ήταν η πρωταρχική ιδέα, που σε ώθησε να αρχίσεις να γράφεις αυτό το μυθιστόρημα;

Β.Ρ.: Αν και κάτι τέτοιο ισχύει για όλα τα μυθοπλαστικά έργα, έχω μια αίσθηση -ειδικά γι’ αυτό- ότι ήθελα να το γράψω όλη μου τη ζωή.

Εκείνο που θυμάμαι από την προεφηβεία μου κιόλας, είναι ότι οι ιστορίες που άκουγα στο περιβάλλον μου για τα Δεκεμβριανά, με γέμιζαν με φρίκη.

Από όλες τις φρικιαστικές αφηγήσεις των μεγάλων (και υπήρχαν πολλές: με αρρώστιες, δυστυχήματα κι άλλα αποτρόπαια γεγονότα), εκείνες για τα Δεκεμβριανά, από την ίδια τη χροιά της φωνής των αφηγητών, από το πώς προσέγγιζαν τα πράγματα, ένιωθα ότι ήταν οι πιο ζοφερές.

Μάλιστα υπάρχει μία αφήγηση στο βιβλίο, που την άκουσα από τον μακαρίτη τον πατέρα μου, ο οποίος την έλεγε φρίττοντας, και την έχω «απαλλοτριώσει», βάζοντας να την διηγείται ο παππούς του ήρωά μου:

«Στη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, λέει, υπήρχε ένας αστυνόμος στο Περιστέρι, ονόματι Ευθύμιος Γερόσταθος. Ο παππούς μου, σίγουρα, θα μου είχε διηγηθεί την ιστορία μ’ ένα σωρό λεπτομέρειες, αλλά σ’ εκείνη την ηλικία τι να πρωτοσυγκρατήσεις; Μου έχει μείνει ένα περίγραμμά της μόνο.

»Ήταν απλός αστυνομικός ή αξιωματικός; Μήπως ακόμα και διοικητής του ντόπιου αστυνομικού τμήματος; Εννοώ ότι αγνοώ  κατά πόσο ήταν ήδη αστυνόμος, ή αν τον έκαναν μετά θάνατον. Το μόνο που ξέρω με σιγουριά είναι ότι ο παππούς μου επέμενε κι ήταν κατηγορηματικός: ο Γερόσταθος ήταν μεγάλο κάθαρμα, συνεργάτης των Γερμανών και μανιακός καταδότης.

»Οπότε, στα Δεκεμβριανά, λέει, όταν κατέβηκαν από το βουνό οι αντάρτες του ΕΛΑΣ, κι έφτασαν χαμηλά ώς εδώ, δυο βήματα από το ποτάμι, τον Κηφισό, πρώτη τους δουλειά ήταν να κυριεύσουν τα αστυνομικά τμήματα της συνοικίας. Μετέφεραν, λοιπόν, δέσμιο τον κρατούμενο στο χώρο τής σημερινής παιδικής χαράς, που τότε ήταν αλάνα, και τον πέρασαν από λαϊκό δικαστήριο.

»Ο παππούς μου είχε δει με τα ίδια του τα μάτια τις χαροκαμμένες μανάδες, που ο Γερόσταθος είχε δώσει, είχε καταδώσει, τα παιδιά τους στους Γερμανούς, και τα είχαν εκτελέσει στο Χαϊδάρι ή τα είχαν στείλει στα διάφορα Άουσβιτς, να ξεφωνίζουν μαζεμένες γύρω του: «Θάνατος! Θάνατος! Θάνατος!»

»Κι ύστερα του όρμησαν, λέει, και τον έγδαραν ζωντανό, με κάτι μεγάλα καρφιά, απ’ αυτά που διαπερνούν καδρόνια».

Από τον τρόπο που τα έλεγε ο πατέρας μου, αυτό που αποκόμιζα εγώ ως παιδάκι, ήταν ότι υπήρχαν μεγάλη αγριότητα και απερίγραπτη φρίκη.

Μπορεί ο πατέρας μου να θεωρούσε δικαιολογημένη τη λαϊκή αντίδραση, σαν να έλεγε: φαντάσου τι είχαν νιώσει οι άνθρωποι, για να φτάσουν σ’ αυτό το σημείο. Αλλά δεν έπαυε να εκπέμπει και αποτροπιασμό, σαν να του φαινόταν ταυτόχρονα και τρομερά σκοτεινό το όλο θέμα, βάρβαρο και αιμοσταγές, μια θηριωδία.

Με άλλα λόγια, αυτές οι ιστορίες από παιδί με είχαν σφραγίσει ανεξίτηλα, και υπ’ αυτή την έννοια ήθελα ανέκαθεν να γράψω για τα Δεκεμβριανά. Εκτός του ότι μάζευα όλα τα σχετικά δημοσιεύματα στον Τύπο, συνέλεγα και βιβλία γι’ αυτή την πιο ακραία από τις ακραίες περιόδους της νεοελληνικής Ιστορίας.

Ωστόσο η ιδέα του μυθιστορήματος μού ήρθε τον καιρό των Αγανακτισμένων. Στη διάρκεια της κατάληψης και των συγκεντρώσεών τους, εκεί, στην πλατεία Συντάγματος. Ήταν σαν να έψαχνα χρόνια μια ευκαιρία, και μου την προσέφερε εκείνο το ξέσπασμα.

Στην «Πιο κρυφή πληγή», μιλάω αναλυτικά για το κοινωνικό αυτό φαινόμενο, μέσω της ηρωίδας που είναι δημοσιογράφος και επιχειρεί μια ανατομία των Αγανακτισμένων, όσο και μια απόπειρα σύνδεσής τους με τα Δεκεμβριανά του ’44.

Σύνδεση, με την έννοια ότι ξαναβγήκαν οι μάζες στους δρόμους, και ότι κάτι συλλογικό γεννιόταν εκείνες τις μέρες. Κι ας επρόκειτο για κάτι αυθόρμητο και τυφλό, με υλικά ετερόκλητα: μισο-χρυσαυγίτικα, μισο-συριζαίϊκα, μισο-ανεξάρτητων Ελλήνων του Καμμένου ― ο κόσμος των Αγανακτισμένων ήταν όλα αυτά μαζί και χωριστά.

Αφενός, λοιπόν, η έξοδος των μαζών στους δρόμους και το γεγονός ότι σηκώθηκαν από τον καναπέ τους και εγκατέλειψαν το κουκούλι του ατομικισμού τους. Και αφετέρου η αγανάκτηση η ίδια, σαν προπομπός μιας ταξικής σύγκρουσης, μιας αντιπαράθεσης που κατάγεται –ίσως- από τον εμφύλιο.

Κρ.Π.: Ως ένα αδιαχείριστο πρόβλημα, που το σέρνουμε ως τις μέρες μας, όπως αναφέρουν ακόμη και ιστορικοί;

Β.Ρ.: Ο εμφύλιος ως άλυτο πρόβλημα, που το κουβαλάμε ακόμα, και γι’ αυτό ακριβώς πάντα είμαστε επιρρεπείς σε έναν νέο. Άρα, σαν να διαφάνηκε ο φόβος ενός νέου εμφυλίου, με τους Αγανακτισμένους.

Κρ.Π.: Η ερωτική ιστορία… σου εμφανίστηκε ως ιδέα, μέσα στους Αγανακτισμένους;

Β.Ρ.: Εκεί μου πρωτοήρθε η ιδέα και έδεσε με το υλικό των Δεκεμβριανών του ’44. Το κλίμα και η ατμόσφαιρα στο Σύνταγμα είχε ώρες ώρες κάτι το ευφορικό και ερωτικό. Τα πρόσωπα έλαμπαν, σαν κάτι απογεύματα στις καλοκαιρινές διακοπές, που οι άνθρωποι νιώθουν πληρότητα.

Κρ.Π.: Μια σύγχρονη ερωτική που συνδέεται με τον εμφύλιο…

Β.Ρ.: Αρχίζει στα χρόνια της Μεταπολίτευσης, όταν οι δύο κεντρικοί ήρωες είναι ακόμα έφηβοι, και φτάνει ώς το καλοκαίρι του 2011, με τους Αγανακτισμένους. Μια ερωτική ιστορία απολύτως σύγχρονη, που όμως συνδέεται με τα Δεκεμβριανά του ’44.

Κρ.Π.: «Λύνεται» μέσα από την ιστορία του βιβλίου αυτή η σύνδεση;

Β.Ρ.: Αυτό που κατάλαβα γράφοντας, είναι ότι ο έρωτας παραμένει ανώτερος από τις ιδεολογίες κι από τα όποια επιχειρήματα. Συχνά, δε, κρύβεται απλώς πίσω τους.

Κρ.Π.: Ο έρωτας ως ουσία της ζωής;

Β.Ρ.: Ακριβώς. Κι αυτό είναι κάτι παγκόσμιο, πανανθρώπινο, και ταυτόχρονα πολύ δικό μας, ελληνικό. Ίσως τα μικρά μεγέθη και το γλυκό φως (ούτε εκτυφλωτικό ούτε σβησμένο από ομίχλες, όσο πρέπει), να μας υποχρεώνουν να εκτιμάμε προπαντός τη ζωή, και τίποτε άλλο.

Κρ.Π.: Κάτι όμως είχες εξ αρχής μέσα στο μυαλό σου. Άλλαξε στην πορεία;

Β.Ρ.: Πέρασα πολλά στάδια. Ακόμα και ως προς το μέγεθος. Στην αρχή νόμιζα ότι θα γράψω ένα ολιγοσέλιδο βιβλίο, αλλά στη διαδρομή γιγαντώθηκε. Επίσης πίστευα ότι θα διαρκούσε πολύ λιγότερο η ιστορία που αφηγούμαι, αλλά εντέλει απλώθηκε μες στο χρόνο: από τη Μεταπολίτευση μέχρι σήμερα.

Αυτό που ανακάλυψα τελειώνοντας το βιβλίο, είναι ότι είχα φρικάρει. Δηλαδή, η εξερεύνηση των Δεκεμβριανών του ’44 και η σύνδεσή τους με το τώρα, με κατατρόμαξαν.

Γι’ αυτό υπογραμμίζω ότι δεν έχουμε να κάνουμε μ’ ένα ιστορικό μυθιστόρημα για τον εμφύλιο και ότι «Η πιο κρυφή πληγή» είναι μια σύγχρονη ερωτική ιστορία.

Το βιβλίο μου εξερευνά την πιθανότητα αναβίωσης των Δεκεμβριανών και σκαλίζει το παρελθόν ψάχνοντας τι μπορεί να μας συμβεί στο άμεσο μέλλον. Τι μπορεί να μας συμβεί, ως συνέπεια της οικονομικής κρίσης, αλλά και των πάντα ανοιχτών λογαριασμών μας με την Ιστορία.

Κρ.Π.: Πολλοί φοβούνται, όπως για παράδειγμα, όταν είχα ρωτήσει τον Μάνο Ελευθερίου στο «Τί να κάνουμε;», και μου είχε πει: «Τίποτα. Θα γίνουν πάλι αυτά που γίναν με τα Δεκεμβριανά», ή η ιστορικός Τασούλα Βερβενιώτη, στο «Φοβάμαι μην φαγωθούμε πάλι μεταξύ μας».

Β.Ρ.: Ο Βαγγέλης που άρχισε να γράφει αυτό το βιβλίο και ο Βαγγέλης που το τελείωσε, δεν ήταν ο ίδιος άνθρωπος. Είμαι ακόμα πιο πολύ φοβισμένος για το τι μας περιμένει, ή για το τι σημαίνει πραγματικά όλη αυτή η αγριότητα, όχι πια ως ιστορικό γεγονός, αλλά ως μελλοντική προοπτική.

Μάλλον, αυτό που διαφοροποιεί τα πράγματα στην περίπτωση του εμφυλίου, είναι ότι οι άνθρωποι γνωρίζονται. Το να πολεμήσω με έναν αλλοεθνή στο μέτωπο, που ούτε τον ξέρω ούτε με ξέρει, είναι άλλο. Εκεί είναι ένας ανθρώπινος στόχος. Το να σφάζεις τον γείτονα ή τον εξάδελφό σου, όμως, με τους οποίους έχεις κι άλλα νταραβέρια, έχει μαζευτεί άλλο πύον ― αυτό αγριεύει ιδιαζόντως τα πράγματα.

Κρ.Π.: Γιατί η προδοσία από έναν δικό σου άνθρωπο είναι η χειρότερη;

Β.Ρ.: Επενδύονται πολλά περισσότερα, όταν συγκρούεσαι με έναν γνωστό σου, και ακόμα πιο πολύ με έναν συγγενή σου. Οι αιτίες ποικίλλουν τότε, η κατάσταση περιπλέκεται και η βία διαχέεται προς κάθε κατεύθυνση. Υπάρχει κάτι το αυτοκαταστροφικό σ’ έναν εμφύλιο, κάτι εξ ορισμού αυτοκτονικό.

Το σίγουρο πάντως είναι ότι, ως συγγραφέας, δηλαδή κάποιος που βασανίστηκε με το υλικό του, τρόμαξα ακόμα πιο πολύ. Μου φάνηκαν ακόμα πιο μελανά τα πράγματα. Και βλέποντας σήμερα ότι ο δημόσιος διάλογος γίνεται με όλο και πιο σκληρό και επιθετικό τρόπο, αγωνιώ ειλικρινά για την έκβαση των πραγμάτων.

Κρ.Π.: Το στοίχημα ποιό είναι, όμως, σήμερα; Μήπως, από τη μια να μη χάνουμε την ανθρωπιά μας και να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, και από την άλλη να δείχνουμε έναν άλλο δρόμο ώστε να λυθούν τα… τραγικά προβλήματά μας, από εκείνον που οδήγησε στα Δεκεμβριανά;

Β.Ρ.: Αυτό ακούγεται λίγο σαν τετραγωνισμός του κύκλου.

Κρ.Π.: Αν, όμως, ωραιοποιούμε τα πράγματα, ή στρογγυλεύουμε τις γωνίες, δεν γινόμαστε έως και απάνθρωποι σε σχέση με εκείνους που έχουν υποστεί με τον πιο σκληρό τρόπο τα αποτελέσματα αυτής της κρίσης; Επίσης, δεν υπάρχει ο κίνδυνος ν’ αρχίσει ο κόσμος να… συνηθίζει, από την μικρότερη αδικία έως και σε ότι αποτρόπαιο συμβαίνει γύρω του;

Β.Ρ.: Πιστεύω ότι τα όρια είναι δυσδιάκριτα και ότι όσοι εξωραΐζουν την κατάσταση έχουν εξίσου άδικο με όσους τη διεκτραγωδούν. Επί παραδείγματι, υπάρχει η απόπειρα ενοχοποίησης των λαϊκών μαζών από το κατεστημένο («όλοι μαζί τα φάγαμε»). Ταυτόχρονα, όμως, και μεγάλο μέρος του λαού δεν είναι αθώα περιστερά, έχουν διαφθαρεί πια οικτρά και πολλοί μη-προνομιούχοι. Αν αρχίσεις, λοιπόν, να μοιράζεις τώρα ευθύνες, θα το βρεις αργότερα μπροστά σου.

Κρ.Π.: Και ποιος θα κρατήσει «ενός λεπτού σιγή για τους απεγνωσμένους«; Ποιός θα μιλήσει για όσους δεν φταίνε σε τίποτα και πρέπει να υποστούν τα αποτελέσματα του τρόπου ζωής… κάποιων -ασυνείδητων- άλλων;

Β.Ρ.: Πιθανότατα κανείς, εάν δεν το κάνουν οι ίδιοι. Εξάλλου παράπλευρες απώλειες υπάρχουν σε κάθε ιστορική περίοδο: είτε με παχιές αγελάδες είτε με ισχνές και με κρίση. Επίσης σήμερα η εξαχρείωση είναι τόσο γενικευμένη, ώστε οι ελάχιστοι αθώοι χάνονται άδικα. Όταν δεν αποτελείς μια μειοψηφία δυναμική, καταλήγεις το αιώνιο θύμα.

Κρ.Π.: Ως ένας από τους σημαντικότερους συγγραφείς της γενιάς σου, αυτοεκπαιδευμένος -όπως έχει φανεί από τα βιβλία σου- να διαβλέπει το κοινό αίσθημα, πώς διαχειρίστηκες μέσα από το βιβλίο το θέμα του εμφυλίου, αλλά και τις σημερινές πολιτικές συγκρούσεις;

Β.Ρ.: Από τους σημαντικότερους, δεν ξέρω αν είμαι. Ελπίζω, όμως, να είμαι από τους συγγραφείς μας που δεν υπάρχει και τόσο μεγάλη απόσταση ανάμεσα στα λόγια και στα έργα τους.

Εύχομαι να διαχειρίστηκα το θέμα των Δεκεμβριανών του ’44, αλλά και της σημερινής πολιτικής κατάστασης, έτσι ώστε το γραπτό μου να απηχεί, να συλλαμβάνει και να εκφράζει όντως κάτι ευρύτερο. Τότε η αγωνία μου θα έχει πιάσει τόπο και ο κόπος μου δεν θα πάει χαμένος.

(Φωτογραφία του Αμερικανο-ουκρανού Ντμίτρι Κέσελ (συνεργάτη του περιοδικού Life), στο Περιστέρι, όπου Αθηναίες αναζητούν συγγεννείς τους ανάμεσα σε ξεθαμμένα πτώματα, αμέσως μετά τα Δεκεμβριανά του ’44)

Και την ίδια στιγμή, ακόμα πιο βαθιά μέσα μου, εύχομαι να μην το διαχειρίστηκα σωστά, δηλαδή η πρόβλεψή μου για ένα επερχόμενο αιμοτοκύλισμα να διαψευστεί όσο πιο πολύ γίνεται. Να μην έρθουμε ποτέ αντιμέτωποι με όσα διαισθάνθηκα και αποτύπωσα στο βιβλίο, με τη φρίκη που διαβλέπω.

Κρ.Π.: Είναι ένα κομμάτι της Ιστορίας μας που αφορά όλους τους Έλληνες, οι οποίοι ειδικά σήμερα καλούνται να το διαχειριστούν, θέλοντας και μη;

Β.Ρ.: Όντως. Και ο κίνδυνος είναι να γίνεις πιο βίαιος και πιο επιθετικός απ’ ό,τι πρέπει. Ή, από φόβο ότι θα αδικήσεις τον άλλον, να παρα-είσαι εφησυχασμένος, και να αδικείς τελικά και τον εαυτό σου και τον άλλον ― γιατί αυτό κάνεις όταν απέχεις από τα κοινά και καταντάς συνεργός στο κακό.

Υπάρχουν εγγενείς αδυναμίες και ατέλειες και δυσλειτουργίες στη νεοελληνική κοινωνία. Γι’ αυτό ακριβώς και κινδυνεύουμε να αναβιώσουν τα Δεκεμβριανά. Επειδή είμαστε μια κοινωνία βαθιά προβληματική, με σήμα κατατεθέν της την αναξιοκρατία, με μια αγκυλωμένη κρατική μηχανή, με κραυγαλέα απουσία δικαιοσύνης, με παροιμιώδη ατιμωρησία υπεύθυνων για κολοσσιαία οικονομικά σκάνδαλα. Και την ίδια στιγμή, έχουμε τον βίαιο εξαναγκασμό σε πτώχευση όχι της χώρας, αλλά του χαμηλοσυνταξιούχου και του μικρομεσαίου, του μη-προνομιούχου.

Από την άλλη, παρότι πρόκειται για το πιο πολιτικοποιημένο μου μυθιστόρημα, παρότι θίγονται εν εκτάσει ο εμφύλιος και η σημερινή πολιτική κατάσταση, και είναι σχεδόν ακατόρθωτο σε ένα τέτοιου είδους γραπτό να μην πάρεις θέση ― σήμερα που το έχω τελειώσει, καταλαβαίνω ότι το μυθιστόρημά μου λέει κάτι φαινομενικά εναντίον της πολιτικής. Ότι ο έρωτας υπερβαίνει και τις ιδεολογίες και τους εμφυλίους, και συχνά κρύβεται πίσω από μια στράτευσή σου υπέρ της άλφα ή της βήτα άποψης.

Αν ήταν μαθηματικό θεώρημα «Η πιο κρυφή πληγή», ναι, θα έλεγε ότι ο έρωτας βρίσκεται υπεράνω όλων. Ο έρωτας, δηλαδή η ζωή. Αυτή ρυθμίζει τα πράγματα, και είναι ανώτερη από κάθε ιδεολογία κι από κάθε πολιτική στράτευση. Αυτή έχει σημασία, πολύ περισσότερο απ’ όσο θα νομίζουμε από εδώ και πέρα, που εντείνεται και πολώνεται η κατάσταση, σε συνθήκες που μπορεί να οδηγήσουν μέχρι και σε έναν εμφύλιο.

Κρ.Π.: Η έλξη είναι δύο ασυνείδητα που ξέρουν καλά ότι ταιριάζουν και αυτό δεν αφορά μόνο το άτομο που σε έλκει, όσο τις σημαντικότερες σχέσεις που καθρεφτίζει πίσω στο χρόνο, που μπορεί να είναι η μάνα, ο πατέρας, ο παππούς, η γιαγιά. Δηλαδή οι σχέσεις που καθορίζουν ακόμα και τις ερωτικές σχέσεις, που εκτείνονται στο χρόνο ακόμα και γενιές πίσω.

Β.Ρ: Ο Καζαντζάκης έχει ένα ολόκληρο κεφάλαιο γι’ αυτό, στην αρχή της αυτοβιογραφίας του («Αναφορά στον Γκρέκο»), με τον τίτλο «Οι πρόγονοι». Μέσα από συμπεριφορές μας, που πολλές φορές φαίνονται εντελώς παράλογες, είναι σαν να εκφράζονται οι πρόγονοί μας. «Μέσα από τα σπλάχνα μας», όπως το θέτει.

Και για να επιστρέψω στο θέμα του εμφυλίου: σε μια τέτοια σύρραξη, το θέμα δεν είναι ποιοι έχουν δίκιο, αλλά ότι τελικά καταντούν και οι δύο πλευρές δήμιοι. Το θέμα είναι ότι μπαίνει ολόκληρη η κοινωνία σε έναν φαύλο κύκλο, ο οποίος εξαφανίζει οποιονδήποτε έχει την παραμικρή αντίρρηση.

Κρ.Π.: Χάνεται ο διάλογος…

Β.Ρ.: Χάνεται η ουσία και χάνεται ένα πολύτιμο κομμάτι, που αποτελείται από τους πιο ανήσυχους κι από όσους είναι πιο κοντά στην ανθρώπινη ύπαρξη.

Αυτοί οι αντιρρησίες, οι αμφισβητίες, οι αιρετικοί και οι αταξινόμητοι, λειτουργούν ως καταλύτες για τη ζύμωση μέσα στους κόλπους της κοινωνίας. Και χωρίς αυτούς, οι υπόλοιποι παραλύουν και μαραίνονται. Οι αταξινόμητοι που δρουν ως καταλύτες προστατεύουν την κοινωνία από το να μη γίνει απάνθρωπη αγέλη ― γι’ αυτό είπα πριν ότι είναι πιο κοντά στην ανθρώπινη ύπαρξη.

Κρ.π.: Και τη συνύπαρξη;

Β.Ρ.: Ναι, αυτά πάνε μαζί, ή δεν υπάρχουν καθόλου. Και γι’ αυτό, λόγω της ύπαρξης που σημαίνει συνύπαρξη, γεννιούνται και όλα αυτά τα πελώρια ζητήματα.

Πού αρχίζει και πού σταματά η βία; Πότε γίνεται αποδεκτή ή δίκαιη; Είναι μέρος της ανθρώπινης ύπαρξης ή μια διαστροφή της; Ερωτήματα αναπάντητα ίσως, και από τη φιλοσοφία και από τη ζωή.

Κρ.Π.: Όταν, όμως, αναγκαστείς να απαντήσεις με βία, όταν φτάσεις στο έσχατο σημείο της βίας, πρέπει να έχεις υπόψιν σου ότι εκεί μιλά και κερδίζει όποιος έχει τη δυνατότερη βία. Οπότε, ο νικητής δεν είναι αυτός που έχει δίκιο, αλλά εκείνος που έχει τη μεγαλύτερη δύναμη στη βία.

Β.Ρ.: Μα το φοβερότερο όλων δεν ήταν ο εμφύλιος, όπως νομίζει ο περισσότερος κόσμος, αλλά το τι επακολούθησε.

Η μετεμφυλιακή περίοδος ήταν το μεγάλο σιδέρωμα (με την έννοια της βίαιης τακτοποίησης, αλλά και της προκρούστειας προσαρμογής) της ελληνικής κοινωνίας, με εξορίες, με φυλακές, κυνηγητά, πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων, φακέλους κι όλα αυτά. Εκείνα τα χρόνια, μετά τον εμφύλιο, έγινε χειρότερο πογκρόμ. Τότε μπήκε ο γύψος!

Παρ’ όλα αυτά, την ώρα της βίας υπάρχουν ευθύνες παντού. Χρειάζονται δύο πλευρές για έναν εμφύλιο. Όπως ακριβώς συμβαίνει και με τα ζευγάρια. Δεν υπάρχει ζευγάρι που να έχει χωρίσει και να φταίει ο ένας μόνο.

Κρ.Π.: Όταν ένα ζευγάρι φτάνει στον χωρισμό, τον συγκατασκευάζει, όπως συγκατασκεύαζε και τη σχέση του, νωρίτερα. Όμως, το αν θα τιμήσεις, και πώς, και πόσο, κάποιον που χώρισες, είναι άλλο θέμα…

Β.Ρ.: Ε, λοιπόν, η Δεξιά, δηλαδή ο νικητής του εμφυλίου, δεν σεβάστηκε καθόλου και δεν τίμησε καθόλου την Αριστερά, με την οποία ντεφάκτο συνυπήρχαν.

Οι Από Πάνω κέρδισαν στην αναμέτρηση και όχι μόνο δεν τίμησαν, αλλά αντίθετα ατίμασαν και εξανδραπόδισαν τους Από Κάτω που είχαν ηττηθεί. Αντί για ένωση και μάλιστα από έρωτα, το ζευγάρι των προνομιούχων και των μη-προνομιούχων έχει παρελθόν αβυσσαλέας φαγωμάρας εδώ σ’ εμάς. Έχουν ανοίξει μεγάλες πληγές, φανερές και κρυφές.

Κρ.Π.: Κι αν ένα… ζευγάρι δεν μπορεί να διαχειριστεί τα θέματά του φτάνοντας στο χωρισμό τιμώντας ο ένας τον άλλον, τότε πώς μπορεί να διαχειριστεί μια ολόκληρη κοινωνία τα θέματα της, τις διαφωνίες της;

Β.Ρ.: Ε, γι’ αυτό έχουμε φτάσει εδώ που φτάσαμε.-

«Η φωτογραφία του εξωφύλλου, αλλά και μία από τις τρεις συνολικά, που περιλαμβάνονται στο νέο μου μυθιστόρημα, Η πιο κρυφή πληγή.

Δεκέμβριος 1944, στα στενάκια της Πλάκας, και συγκεκριμένα στη γωνία των οδών Θέσπιδος και Σέλλεϋ – τα ονόματα διακρίνονται ψηλά, στους δύο τοίχους. Ο φωτογράφος παραμένει άγνωστος.» Β.Ρ.

Γενική απεργία! _ 14 November 2012 _ Take the streets!

Tarragona,Spain.
Tarragona,Spain.
Police attacks protesters after they blocked traffic on Oxford Street, London.

Police attacks protesters after they blocked traffic on Oxford Street, London.
europeans against the political system.
Athens, 14.11.2012
Athens, 14.11.2012
Police charging against protestors in Madrid, Spain now.

Police charging against protestors in Madrid, Spain now.
europeans against the political system.
Pontevedra, Spain
Pontevedra, Spain
‎14/11/12 Livorno, Italy.
14/11/12 Livorno, Italy.
‎14/11/12 Πίζα, Ιταλία
14/11/12 Πίζα, Ιταλία
 World Riots 24/h.
14 November 2012 - Take the streets!
‎14 November 2012 – Take the streets!
NOW – Workers picket in Lisbon, Portugal.

NOW - Workers picket in Lisbon, Portugal.
NOW – People in the streets in Madrid, Spain.

NOW - People in the streets in Madrid, Spain.

Γιάννης Ρίτσος: Τούτες τις μέρες ο άνεμος μας κυνηγάει…

17:11, 12 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110926

Δημοσιεύτηκαν πάνω από εκατό ποιητικές συλλογές και συνθέσεις του, εννέα μυθιστορήματα, τέσσερα θεατρικά έργα και μελέτες, πολλές μεταφράσεις, χρονογραφήματα κ.ά.. Το 1968 προτάθηκε για το βραβείο Νομπέλ, το 1975 αναγορεύτηκε επίτιμος διδάκτορας του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και το 1977 τιμήθηκε με το Βραβείο Ειρήνης Λένιν. Ο κορυφαίος Έλληνας ποιητής Γιάννης Ρίτσος πέθανε στις 11 Νοεμβρίου του 1990.

Το 1921 άρχισε να συνεργάζεται με τη «Διάπλαση των Παίδων». Συνεισέφερε επίσης ποιήματα στο φιλολογικό παράρτημα της «Μεγάλης Ελληνικής Εγκυκλοπαίδειας» του Πυρσού.

Το 1934 εκδόθηκε η πρώτη ποιητική συλλογή του με τίτλο «Τρακτέρ», ενώ ξεκίνησε να δημοσιεύει στο «Ριζοσπάστη» τη στήλη «Γράμματα για το Μέτωπο». Την ιδια χρονιά γίνεται μέλος του ΚΚΕ, στο οποίο παρέμεινε πιστός μέχρι το θάνατό του.

Το 1935 κυκλοφορούν οι «Πυραμίδες», το 1936 ο «Επιτάφιος» και το 1937 «Το τραγούδι της αδελφής μου».

Έλαβε ενεργό μέρος στην Εθνική Αντίσταση, ενώ κατά το χρονικό διάστημα 1948-1952 εξορίστηκε σε διάφορα νησιά. Συγκεκριμένα συλλαμβάνεται τον Ιούλιο του 1948 και εξορίζεται στη Λήμνο, κατόπιν στη Μακρόνησο (Μάης 1949) και το 1950 στον Άι Στράτη.

Μετά την απελευθέρωσή του τον Αύγουστο του 1952 έρχεται στην Αθήνα και προσχωρεί στην ΕΔΑ. Το 1954 παντρεύεται με την παιδίατρο Γαρυφαλιά (Φαλίτσα) Γεωργιάδη κι ένα χρόνο αργότερα γεννιέται η -μοναδική- κόρη τους Ελευθερία (Έρη).

Το 1956, τον ίδιο χρόνο δηλαδή, τιμήθηκε με το Α΄ Κρατικό Βραβείο Ποίησης για τη «Σονάτα του Σεληνόφωτος».

Πιο αναλυτικά:

Ο Γιάννης Ρίτσος (1909-1990) γεννήθηκε στη Μονεμβασιά Λακωνίας, γιος του μεγαλοκτηματία Ελευθέριου Ρίτσου και της Ελευθερίας το γένος Βουζουναρά. Είχε τρία αδέρφια.

Το 1919 αποφοίτησε από το Σχολαρχείο της Μονεμβασιάς και το 1921 γράφτηκε στο Γυμνάσιο του Γυθείου. Την ίδια χρονιά πέθαναν ο αδερφός του Μανώλης και η μητέρα του. Το 1924 δημοσίευσε τα πρώτα του ποιήματα στη Διάπλαση των Παίδων με το ψευδώνυμο Ιδανικόν Όραμα.

Το 1925 ολοκλήρωσε και τις γυμνασιακές του σπουδές στο Γύθειο και έφυγε με την αδερφή του Λούλα για την Αθήνα. Είχε προηγηθεί η οικονομική καταστροφή του πατέρα του και έτσι ο Ρίτσος εργάστηκε στην Αθήνα, αρχικά ως δακτυλογράφος και στη συνέχεια ως αντιγραφέας στην Εθνική Τράπεζα.

Το 1926 αρρώστησε από φυματίωση και επέστρεψε στη Μονεμβασιά ως το φθινόπωρο του ίδιου χρόνου, οπότε γράφτηκε στη Νομική Σχολή της Αθήνας, χωρίς να μπορέσει ποτέ να φοιτήσει.

Υπήρξε βοηθός βιβλιοθηκάριου και γραφέας στο Δικηγορικό Σύλλογο της Αθήνας. Το Γενάρη του 1927 νοσηλεύτηκε στην κλινική Παπαδημητρίου και λίγο αργότερα μπήκε στο σανατόριο Σωτηρία, όπου έμεινε τελικά για τρία χρόνια.

Στη Σωτηρία ο Ρίτσος γνωρίστηκε με τη Μαρία Πολυδούρη και με μαρξιστές και διανοούμενους της εποχής του, ενώ παράλληλα έγραψε κάποια ποιήματά του που δημοσιεύτηκαν στο φιλολογικό παράρτημα της Μεγάλης Εγκυκλοπαίδειας.

Από το φθινόπωρο του 1930 και για ένα χρόνο έζησε στα Χανιά, αρχικά στο Άσυλο Φυματικών της Καψαλώνας και μετά από προσωπική του καταγγελία των άθλιων συνθηκών ζωής που επικρατούσαν εκεί σε τοπική εφημερίδα, μεταφέρθηκε μαζί με όλους τους τρόφιμους στο σανατόριο Άγιος Ιωάννης. Τον Οκτώβρη του 1931 επέστρεψε στην Αθήνα και ανέλαβε τη διεύθυνση του καλλιτεχνικού τμήματος της Εργατικής Λέσχης. Εκεί σκηνοθέτησε και συμμετείχε σε παραστάσεις.

Η υγεία του βελτιώθηκε σταδιακά, το ίδιο και τα οικονομικά του με τη βοήθεια της αδερφής του Λούλας, που είχε στο μεταξύ παντρευτεί και φύγει για την Αμερική.

Τον επόμενο χρόνο ο πατέρας του μπήκε στο Ψυχιατρείο στο Δαφνί (όπου πέθανε το 1938) · πέντε χρόνια αργότερα τον ακολούθησε η Λούλα, που βγήκε το 1939.

Το 1933 συνεργάστηκε με το περιοδικό της Αριστεράς Πρωτοπόροι και δούλεψε στο εμπορικό θέατρο για τέσσερα χρόνια (θίασοι Ζωζώς Νταλμάς, Ριτσιάρδη, Μακέδου).

Στο χώρο της δημοσιογραφίας εμφανίστηκε επίσης στις στήλες του Ριζοσπάστη -όπου δημοσίευσε την πρώτη του ποιητική συλλογή Τρακτέρ με το ψευδώνυμο Ι.Σοστίρ- και των Ελεύθερων Γραμμάτων (1945).

Το 1934 προσλήφθηκε ως επιμελητής εκδόσεων του οίκου Γκοβόστη και γράφτηκε στο Κ.Κ.Ε.. Το 1937 νοσηλεύτηκε στο σανατόριο της Πάρνηθας.

Τον επόμενο χρόνο προσλήφθηκε στο Βασιλικό Θέατρο και το 1940 στη Λυρική Σκηνή.

Κατά τη διάρκεια του ελληνογερμανικού πολέμου και της κατοχής ο Ρίτσος έζησε κατάκοιτος, παρόλα αυτά συμμετείχε στη δραστηριότητα του μορφωτικού τμήματος του ΕΑΜ και αρνήθηκε να δεχτεί χρήματα από έρανο όταν κινδύνεψε η ζωή του από τις κακουχίες.

Στη διάρκεια των Δεκεμβριανών επισκεπτόταν συχνά την Καισαριανή, συναντήθηκε με τον Άρη Βελουχιώτη και συνεργάστηκε με το Λαϊκό Θέατρο Μακεδονίας. Το 1948 εξορίστηκε λόγω της αριστερής δράσης του στο Κοντοπούλι της Λήμνου, τον επόμενο χρόνο στη Μακρόνησο, το 1950-1951 στον Άη Στράτη. Το 1952 επέστρεψε στην Αθήνα και πολιτεύτηκε στην ΕΔΑ.

Το 1954 παντρεύτηκε την παιδίατρο Φηλίτσα Γεωργιάδου από τη Σάμο, με την οποία απέκτησε μια κόρη την Έρη. Το 1956 ταξίδεψε στη Σοβιετική Ένωση ως μέλος αντιπροσωπείας διανοουμένων και δημοσιογράφων και το 1959 επισκέφτηκε τη Ρουμανία.

Το 1962 επισκέφτηκε ξανά τη Ρουμανία όπου συναντήθηκε με το Ναζίμ Χικμέτ και κατόπιν πήγε στην Τσεχία και τη Σλοβακία, όπου ολοκλήρωσε την Ανθολογία Τσέχων και Σλοβάκων ποιητών, την Ουγγαρία και τη Λ.Δ. της Γερμανίας.

Το 1964 συμμετείχε στις βουλευτικές εκλογές με την ΕΔΑ. Μετά το πραξικόπημα του Παπαδόπουλου το 1967 εξορίστηκε ξανά, αυτή τη φορά στη Γυάρο και τη Λέρο, το 1968 στη Σάμο, όπου τέθηκε υπό κατ’οίκον περιορισμό στο σπίτι της γυναίκας του για λόγους υγείας. Το 1970 επέστρεψε στην Αθήνα, μετά όμως από άρνησή του να συμβιβαστεί με το καθεστώς του Παπαδόπουλου εξορίστηκε εκ νέου στη Σάμο ως το τέλος του χρόνου που μπήκε για εγχείρηση στη Γενική Κλινική Αθηνών.

Το 1973 συμμετείχε στα γεγονότα του Πολυτεχνείου.

Μετά την πτώση της δικτατορίας και τη μεταπολίτευση έζησε κυρίως στην Αθήνα και τιμήθηκε για το έργο του από την Ελλάδα και άλλες χώρες του κόσμου.

Ενδεικτικά αναφέρουμε εδώ πως ο Γιάννης Ρίτσος τιμήθηκε με το Μέγα Διεθνές Βραβείο Ποίησης της Biennale του Knokk – le – zont στο Βέλγιο (1972), το Διεθνές Βραβείο Δημητρώφ στη Σόφια (1975), το Μέγα Γαλλικό Βραβείο Ποίησης Alfred de Vigny , το βραβείο Λένιν (1977), το Διεθνές Βραβείο του Παγκοσμίου Συμβουλίου Ειρήνης (1979), το βραβείο Ποιητή Διεθνούς Ειρήνης του ΟΗΕ, το Χρυσό Μετάλλιο του Δήμου Αθηναίων (1987), το Μετάλλιο Ειρήνης Γρηγόρη Λαμπράκη (1989), τον Μεγάλο Αστέρα της Φιλίας των Λαών (Γ.Λ.Δ.), το μετάλλιο Ζολιό – Κιουρί (1990). Το 1986 προτάθηκε για το βραβείο Νόμπελ. Υπήρξε μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών(1937) και της Ακαδημίας Λογοτεχνών και Επιστημών Mainz της Ο.Δ.Γ, και ανακηρύχτηκε επίτιμος διδάκτωρ των Πανεπιστημίων Θεσσαλονίκης (1975), Μπίρμιγχαμ (1978), Karl Marx της Λειψίας (1984), της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Αθήνας (1987).

Πέθανε το Νοέμβρη του 1990 και η σορός του ενταφιάστηκε στη γενέτειρά του.

Θεμελιώδες χαρακτηριστικό της ποίησης του Γιάννη Ρίτσου στάθηκε η στράτευσή της στην υπηρεσία του ανθρωπισμού, της αγάπης και της ελληνικότητας.

Κατά τη διάρκεια της εξηντάχρονης πνευματικής πορείας του ο Ρίτσος πέρασε γρήγορα από το χώρο του νεορομαντισμού-νεοσυμβολισμού του μεσοπολέμου στην πολιτικά στρατευμένη υπέρ του κομμουνισμού τέχνη, στα πλαίσια της οποίας διαμόρφωσε μια γνήσια λυρική γραφή και πρόβαλε την κοσμοθεωρία του, παραμένοντας σ’ όλη τη ζωή του ένας εξαιρετικά ευαίσθητος δέκτης των συνεπειών των πολιτικών και κοινωνικών εξελίξεων τόσο στην Ελλάδα, όσο και σ’ όλο τον κόσμο.

1. Για περισσότερα βιογραφικά στοιχεία του Γιάννη Ρίτσου βλ. Βελουδής Γ., «Ρίτσος Γιάννης», Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό9α. Αθήνα, Εκδοτική Αθηνών, 1988, Κώττη Αγγελική, «Χρονολόγιο Γιάννη Ρίτσου», Νέα Εστία130, Χριστούγεννα 1991, αρ.1547, σ.4-9, Πετρόπουλος Θοδωρής, «Χρονολόγιο Γιάννη Ρίτσου», Διαβάζω205, 21/12/1988, σ.34-46, Κώττη Αγγελική, Γιάννης Ρίτσος · Ένα σχεδίασμα βιογραφίας, Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1997 και Παππάς Γιάννης Η., «Χρονολόγιο Γιάννη Ρίτσου», Ελί – τροχος4-5, Χειμώνας 1994-1995, σ.15-31. (πηγή: ritsosgiannis.blogspot.gr)

Ρωμιοσύνη

Aυτά τα δέντρα δε βολεύονται με λιγότερο ουρανό,
αυτές οι πέτρες δε βολεύονται κάτου απ’ τα ξένα βήματα,
αυτά τα πρόσωπα δε βολεύονται παρά μόνο στον ήλιο,
αυτές οι καρδιές δε βολεύονται παρά μόνο στο δίκιο.

Eτούτο το τοπίο είναι σκληρό σαν τη σιωπή,
σφίγγει στον κόρφο του τα πυρωμένα του λιθάρια,
σφίγγει στο φως τις ορφανές ελιές του και τ’ αμπέλια του,
σφίγγει τα δόντια. Δεν υπάρχει νερό. Mονάχα φως.
O δρόμος χάνεται στο φως κι ο ίσκιος της μάντρας είναι σίδερο.
Mαρμάρωσαν τα δέντρα, τα ποτάμια κ’ οι φωνές μες στον ασβέ-
στη του ήλιου.
H ρίζα σκοντάφτει στο μάρμαρο. Tα σκονισμένα σκοίνα.
Tο μουλάρι κι ο βράχος. Λαχανιάζουν. Δεν υπάρχει νερό.
Όλοι διψάνε. Xρόνια τώρα. Όλοι μασάνε μια μπουκιά ουρανό
πάνου απ’ την πίκρα τους.
Tα μάτια τους είναι κόκκινα απ’ την αγρύπνια,
μια βαθειά χαρακιά σφηνωμένη ανάμεσα στα φρύδια τους
σαν ένα κυπαρίσσι ανάμεσα σε δυο βουνά το λιόγερμα.

Tο χέρι τους είναι κολλημένο στο ντουφέκι
το ντουφέκι είναι συνέχεια του χεριού τους
το χέρι τους είναι συνέχεια της ψυχής τους –
έχουν στα χείλια τους απάνου το θυμό
κ’ έχουνε τον καημό βαθιά-βαθιά στα μάτια τους
σαν ένα αστέρι σε μια γούβα αλάτι.

Όταν σφίγγουν το χέρι, ο ήλιος είναι βέβαιος για τον κόσμο
όταν χαμογελάνε, ένα μικρό χελιδόνι φεύγει μες απ’ τ’ άγρια γε-
νεια τους
όταν κοιμούνται, δώδεκα άστρα πέφτουν απ’ τις άδειες τσέπες τους
όταν σκοτώνονται, η ζωή τραβάει την ανηφόρα με σημαίες και
με ταμπούρλα.

Tόσα χρόνια όλοι πεινάνε, όλοι διψάνε, όλοι σκοτώνονται
πολιορκημένοι από στεριά και θάλασσα,
έφαγε η κάψα τα χωράφια τους κ’ η αρμύρα πότισε τα σπίτια τους
ο αγέρας έρριξε τις πόρτες τους και τις λίγες πασχαλιές της πλατείας
από τις τρύπες του πανωφοριού τους μπαινοβγαίνει ο θάνατος
η γλώσσα τους είναι στυφή σαν το κυπαρισσόμηλο
πέθαναν τα σκυλιά τους τυλιγμένα στον ίσκιο τους
η βροχή χτυπάει στα κόκκαλά τους.

Πάνου στα καραούλια πετρωμένοι καπνίζουν τη σβουνιά και τη
νύχτα
βιγλίζοντας το μανιασμένο πέλαγο όπου βούλιαξε
το σπασμένο κατάρτι του φεγγαριού.

Tο ψωμί σώθηκε, τα βόλια σώθηκαν,
γεμίζουν τώρα τα κανόνια τους μόνο με την καρδιά τους.

Tόσα χρόνια πολιορκημένοι από στεριά και θάλασσα
όλοι πεινάνε, όλοι σκοτώνονται και κανένας δεν πέθανε –
πάνου στα καραούλια λάμπουνε τα μάτια τους,
μια μεγάλη σημαία, μια μεγάλη φωτιά κατακόκκινη
και κάθε αυγή χιλιάδες περιστέρια φεύγουν απ’ τα χέρια τους
για τις τέσσερις πόρτες του ορίζοντα.

Τούτες τις μέρες  
(Από τη συλλογή «Καπνισμένο Τσουκάλι»)

Τούτες τις μέρες ο άνεμος μας κυνηγάει, μας κυνηγάει
Γύρω σε κάθε βλέμμα το συρματόπλεγμα
γύρω στην καρδιά μας το συρματόπλεγμα
γύρω στην ελπίδα το συρματόπλεγμα
Πολύ κρύο, πολύ κρύο, πολύ κρύο εφέτος

Πιο κοντά, πιο κοντά
μουσκεμένα χιλιόμετρα μαζεύονται γύρω τους

Μέσα στις τσέπες του παλιού πανωφοριού τους
έχουν μικρά τζάκια να ζεσταίνουν τα παιδιά
Κάθονται στον πάγκο κι αχνίζουν
απ’ τη βροχή και την απόσταση
Η ανάσα τους είν’ ο καπνός ενός τραίνου
που πάει μακριά, πολύ μακριά
Κουβεντιάζουν
και τότε η ξεβαμμένη πόρτα της κάμαρας
γίνεται σαν μητέρα που σταυρώνει τα χέρια της
κι ακούει

Πιο κοντά, πιο κοντά
Τούτες τις μέρες…
Πιο κοντά, πιο κοντά

O ήλιος είναι ελληνικός. Tου Jose Manuel Lamarque

01:11, 12 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110936

Οι Ισλανδοί πραγματοποίησαν πρόσφατα δημοψήφισμα για νέο σύνταγμα. Αυτοί οι άνθρωποι, που δεν διαφέρουν σε τίποτα σε σχέση με τους υπόλοιπους λαούς, έχουν μιλήσει ανοιχτά, εξ’αρχής, ενάντια στην αποπληρωμή του χρέους τους. Ακόμη και αν η Ισλανδία αποπληρώσει το χρέος της, δεν δίστασε ποτέ να τοποθετηθεί ενάντια σε αυτό. Έτσι, μέσα από τη διαδικασία του δημοψηφίσματος για ένα νέο Σύνταγμα,  έχει προταθεί από την επιτροπή του πολίτη της Ισλανδίας να εθνικοποιηθούν οι φυσικοί πόροι. Το σύνολο του πληθυσμού ήταν υπέρ ενός τέτοιου μέτρου. Toυ Jose Manuel Lamarque

Αυτό  ακριβώς είναι αυτό που θα πρέπει διεκδικήσει και ο ελληνικός λαός.

Ας μην ξεγελαστούν οι Έλληνες και ας παραδεχτούν επιτέλους ότι διαθέτουν πηγές φυσικού αερίου, πετρελαίου και χρυσού. Και γι αυτό θα πρέπει να ζητήσουν οι πόροι αυτοί να ανήκουν στην Ελλάδα, και στους πολίτες της.

Αυτό είναι το δημοκρατικό κύμα που πρέπει να παρασύρει τον ελληνικό λαό. Για πολύ καιρό, οι Έλληνες θεωρούνταν ως ένας μη ενήλικος λαός. Κυρίως από την ελίτ του κόσμου της διεθνούς οικονομίας. Έχει έρθει η ώρα για την απελευθέρωσή τους!

Η εθνικοποίηση των πόρων της Ελλάδας, είναι η μόνη λύση, γιατί πρόκειται για μια Κληρονομιά που πρέπει να επιστρέψει στο λαό της. Γιατί αυτό επιτρέπεται για τους Ισλανδούς και όχι για τους Έλληνες. Γιατί η νόμιμη απαίτηση των ανθρώπων του Βορρά είναι αποδεκτή από όλα τα ευρωπαϊκά κλιμάκια ως ένα σημαντικό βήμα προς περισσότερη δημοκρατία, ενώ δεν ισχύει το ίδιο για τον ελληνικό λαό, τον κληρονόμο της Δημοκρατίας;

Όσον αφορά στο πετρέλαιο, στο φυσικό αέριο και στο χρυσό, όλα αυτά ανήκουν στον ελληνικό  λαό και θα είναι η διέξοδος από την ελληνική κρίση. Έφτασε ο καιρός που οι Έλληνες θα πρέπει να εκμεταλλευτούν το φυσικό μάννα της χώρας του, ώστε να ξεφύγουν από το να θεωρούνται αποκλειστικά και μόνο ως ένας λαός τουρισμού, που είναι μόνο ικανός να φωτογραφίζεται από το Μάιο έως το Σεπτέμβριο.

Οι φυσικοί πόροι και η εθνικοποίηση τους, θα οδηγήσει μακριά από την πτώχευση. Και οι κοινωνία θα είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση τους και την εκμετάλλευση τους. Γιατί η σωστή λειτουργία εξαρτάται από την καλή θέληση του ελληνικού λαού. Και κανείς δεν θα μπορούσε να κάνει ό, τι θέλει μέσα από μια οποιαδήποτε σύμβαση. Πρέπει ο ελληνικός λαός να αποφασίσει.

Γιατί οι Έλληνες δεν πρέπει να ξεχνάνε τη στιγμή της γέννησης των μαθηματικών και του θέατρου. Χωρίς την ελληνική γλώσσα, τα στόματά μας θα ήταν κούφια και χωρίς λόγια.

Σήμερα, η λόγος ανήκει στους Έλληνες. Αν δεν θέλουν να πέσουν θύματα απάτης, πρέπει να κινητοποιηθούν, και  μόνοι τους να επιβάλουν στην πράξη την κρατικοποίηση του ελληνικού φυσικού πλούτου. Συμπεριλαμβανομένου του Ήλιου…

Έλληνες ξεσηκωθείται και κοιτάξτε τον ήλιο.

Βάλτε το χέρι σας στο κύμα

και φορέστε το στο πρόσωπό σας.

Θαυμάστε το τοπίο της χιλιετίας και

αγγίξτε τις πέτρες σας,

Μπορουν να σας μεταγγίσουν μιαν άλλη εποχή.

Ακούστε το χτύπο της καρδιάς σας,

και κάθε παλμός της ας παρασύρει σαν κύμα το μυαλό σας.

Σηκώστε την ψυχή σας μεχρι τον γαλάζιο ουρανό,

για να πάρετε πίσω αυτό που έχει κλαπεί.

και βάλτε την Ελλάδα στα μάτια σας,

Και μακάρι η σκέψη σας να γίνει πράξη καθαρή.

Μετάφραση: Λάζαρος Μαυροματίδης

(Διαβάστε στην αγγλική και γαλλική γλώσσα το άρθρο στο: Help the greek people)

Tribune libre pour Crystalia Patouli – helpthegreekpeople.blogspot.gr

Tribune libre pour Crystalia Patouli – helpthegreekpeople.blogspot.gr

Débat public en Grèce avec la participation des littéraires, des scientifiques, des intellectuels et des artistes – Interview du compositeur Grecochypriote Alkinoos Ioannidis

Dans le cadre du dialogue public intitulé «Qu’est ce qu’on doit faire»  qui se publie sans cesse depuis 2010 au site www.tvxs.gr des personnalités importantes sont invitées de parler sur la crise économique en Grèce et en Europe, en présentant leur point de vue personnel concernant les raisons de la crise et comment la société pourrait faire face.

Le but principal de cette initiative est d’ouvrir un dialogue au niveau européen, essayant de faire circuler les idées. Pour cela plein de personnalités et des intellectuels européens ont déjà participé exprimant leur avis ainsi que beaucoup de textes grecs ont été traduits et sont publiés en France, en Angleterre, en Espagne, en Allemagne et en Italie.
Par exemple des articles de l’écrivain Grec Yianis MAKRIDAKIS et du compositeur et parolier Hainis Dimitris APOSTOLAKIS ont été publiés en France ainsi que les articles du journaliste français Jose Manuel LAMARQUE ont été publiés en Grèce. Plus précisément, la première lettre de Yiannis MAKRIDAKIS intitulée:L’Europe au bord de la dictaturea été publiée dans Le Cercle des Echos et ainsi qu’à Marianne 2, le cas échéant, et son deuxième article La Grèce, première victime d’une colonisation européenne a été publié simultanément dans de nombreux pays européens. Enfin, le mouvement des Nantes a republié les articles de Yiannis MAKRIDAKIS. Les dirigeants, du «The forum democratique des Intellectuels » en France, par le biais de Philippe MURER, ont également contacté Yianis MAKRIDAKIS afin de représenter la Grèce à ce Mouvement européen pour la Défense de la Démocratie en Europe.
En addition, l’article du grand musicien Grec Hainis Dimitris APOSTOLAKIS intitulée Crise grecque : naissance d’un débat européen provoqué par deux lettres ouvertes a été publiée en France, ainsi que des articles du journaliste français Jose Manuel Lamarque (qui participe activement à ce dialogue ouvert) se publient régulièrement en Grèce.
Cette initiative donc vise de commencer un dialogue créatif à travers une communication constante et une coopération de solidarité ayant comme but la publication régulière d’articles qui traitent les questions brûlantes de l’actualité en Grèce et en Europe par le biais de différents sites de bonne réputation en Europe comme il est le www.tvxs.gr et autres médias en Grèce qui participent activement et soutiennent la promotion de ce dialogue. Dans ce cadre donc, on vous envoi pour une éventuelle publication un entretien de Alkinoos IOANNIDIS, un compositeur, parolier et interprète chypriote qui est considéré parmi les artistes les plus importants artistes de la Grèce contemporaine. C’est la participation la plus récente dans ce dialogue ouvert qui est toujours en cours.
En ce moment on voudrait vous préciser que tous les journalistes ainsi que les traducteurs qui travaillent pour promouvoir ce dialogue qui est une idée originale de la journaliste Crystalia PATOULI, sont des volontaires et il n’y a aucun profit économique. Puisque le seul but est de faire circuler librement les idées dans un niveau européen.
Lazaros MAVROMATIDIS
«En ce moment notre société n’a pas besoin d’une haine stérile et aveugle. Elle a besoin des gens qui à travers des collectifs seront en mesure d’offrir »… Le compositeur, parolier et chanteur Alkinoos IOANNIDIS parle à Crystalia PATOULI à l’occasion de sa chanson intitulée La Patrie* (voir à la fin de l’entretien) afin de participer au dialogue public qui se publie à tvxs depuis 2010.
Cr.P.: Comment vis-tu la crise grecque actuelle ? Comment vois-tu de tes propres yeux cette histoire?
Alk.I.: Nous vivons cette crise depuis de nombreuses années. Certes, il y a de nouvelles données, mais ce n’est pas un choc pour moi.
Je pense que tout ce qu’on vit actuellement est le résultat d’une « maladie chronique ». On faisait expérience de ses symptômes depuis toujours, on s’habituait à certains symptômes pendant un certain temps, puis, parfois, nous avons fait quelque chose pour les combattre, parfois on n’a rien fait … Nous avons connu, et bien non averti, la longue préparation du résultat d’aujourd’hui. Ce qu’on vit maintenant n’est pas brusquement arrivé.
Je me sens donc, que je n’ai jamais vécu dans un pays sain, qui est soudain tombé malade. Au contraire…
Au fil des années nous avons accepté tant de choses, et en plus on se considérait peut-être intouchables, ou, encore, on pensait qu’au moins ces choses ne peuvent pas nous toucher personnellement. On permet, par exemple, de vivre dans des villes qui ne sont pas accessibles aux personnes handicapées, ou on permet à nous-mêmes et à nos amis de vivre sans se soucier de l’autre de manière substantielle et tangible. Par exemple, nous acceptons tous -même si ça fait déjà treize ans après le tremblement de terre du ’99- que les enfants orphelins de l’orphelinat Chatzikiriakeio vivent dans des conteneurs, étant donné que les dommages causés à l’immeuble en ‘99 ne sont pas encore réparés. Mais quel avenir mérite une société qui laisse abandonnés dans un conteneur ses enfants orphelins?
Les années qui viennent de passer n’étaient pas si fertiles, même si certains parlent des « bons moments ». Même si, pour certains les dernières années étaient leur « Belle époque » personnelle, en tant que société on n’était pas du tout spirituellement préparés, pour les moments difficiles, qui peuvent toujours se produire.
Il y avait de la pauvreté autour de nous et en nous, qu’on ignorait systématiquement. La réalité est que ceux qui n’étaient pas pauvres, ceux qui arrivaient de couvrir leurs besoins réels ou superficiels, se foutaient de leurs camarades.
En d’autres termes, je ne me suis jamais senti que je vis dans un pays qui promet quelque chose de bien. Je pense que beaucoup de nos concitoyens s’attendaient à la venue du moment où la société toute entière serait drapée du voile de cette misère actuelle. Et c’est une honte de se mobiliser seulement après que cette nouvelle réalité ait touché notre porte-monnaie et pas avant.
Cr.P.: D’après toi quelles sont les raisons principales qui nous ont amenés à la situation actuelle?
Alk.I.: Il s’agit d’une question très complexe et je ne suis pas la bonne personne pour répondre à cela, mais je pense que nous nous sommes laissés vivre dans la stupidité générale des décennies précédentes, en oubliant ce qui est important et ce qui ne l’est pas, et cela suffit pour être amenés sans le réaliser au présent amer.
Il y a certainement d’autres facteurs, exogènes, comme il y a sûrement des « requins » prêtes à avaler toute sorte de vulnérabilité qu’ils trouvent dans leur chemin, mais tout aussi certainement, il y a de responsabilité de la part de la victime.
Cr.P.: Donc, tu crois qu’il y a de la responsabilité au côté de la victime?
Alk.I.: Bien sûr, il y a de la responsabilité. Tout d’abord, nous sommes tous responsables puisque nous avons toléré ce genre de politique pour si longtemps.
Autrement dit, si nous sommes des êtres stupides qui n’ont aucun pouvoir et ne peuvent pas définir la moindre évolution du contexte politique contemporain, puis la seule chose qu’il nous reste à faire est de se laisser vivre comme des esclaves. Mais si on n’accepte pas être dans une situation d’esclavage, alors nous avons certainement une responsabilité pour ce qui s’est passé.
Cr.P.: En un mot, le statut du citoyen actif ne se résume pas uniquement à son droit et obligation d’aller voter tous les quatre ans?
Alk.I.: Tu sais, ce n’est pas ça la démocratie… La démocratie est tout simplement le droit du citoyen de s’impliquer activement dans la communauté, et cela possède une durée de vie sans compromis.
La démocratie signifie être capable de s’auto-organiser, de participer à des activités collectives, d’avoir des idées qui peuvent être mises en œuvre à travers un processus de collaboration et de pouvoir en acceptant les différences de l’autre, de réussir à travailler avec quelqu’un qui a un autre point de vue, de savoir discuter avec son ami, avec son voisin, avec sa femme et avec ses enfants…
En fin de compte la démocratie signifie être capable de communiquer avec soi-même… Quelque chose qui n’est pas évident à certains moments que nous vivons. Tout cela, c’est la démocratie. La démocratie ne doit pas se diminuer en une grande « faveur » que le système nous fait en nous appelant au vote tous les quatre ans.
Cr.P.: Et peut-être certains considèrent terrible le fait qu’on ait le droit de voter tous les quatre ans?
Alk.I.: La vérité, est que certains semblent penser qu’ils nous rendent une très grande faveur, quand ils nous accordent ce privilège. Cependant, aux temps que nous vivons il y a des gens qui contestent même ce moindre privilège démocratique.
Cr.P.: Qu’est ce que tu veux dire ?
Alk.I.: Je veux dire, qu’il y a beaucoup de gens parmi nos concitoyens qui disent: « Où es tu Papadopoulos ! (notice du traducteur : Référence au dictateur Grec qui était l’organisateur du coup d’état qui a duré de 1967 à 1974) »  ou « nous avons besoin d’une dictature », en réponse à la pourriture qu’un autre système, démocratique…a « causée ».
Cr.P.: Que considères-tu comme le problème le plus important aujourd’hui en Grèce?
Alk.I.: Le manque de culture. C’est le plus gros problème. Parce que même si on se laisse sucer le sang par le système, le seul espoir dans cette histoire ne vient ni de la politique ni encore moins des économistes et des banquiers.
Au lieu de cela, l’espoir est né du  niveau culturel de la population qui vie dans cet endroit. Puisque même si on améliore notre situation financière pour des raisons que je ne peux pas maintenant imaginer, cela n’aura aucun sens si nous restons spirituellement au niveau qui nous a amené ici.
Pendant longtemps on sous-estimait régulièrement, les immigrants de l’Europe de l’Est ignorant la supériorité de leur niveau culturel et on les utilisait pour faire les métiers qu’on n’acceptait pas de faire se croyant des êtres supérieurs. Ils savaient cent poèmes par cœur, tandis que nous la dernière fois qu’on a lue un poème était  à l’école.
Ce niveau spirituel, qui se traduit par la qualité de pensée, la qualité d’action et la qualité de vie, qui détermine la morale et l’esthétique, qui se transforme en action politique dans le plus pur sens du terme, depuis des décennies, les responsables ont réussi de le baisser significativement. Et quand j’utilise le mot « responsables », je ne sous-entend pas seulement les ministres de l’éducation.
Je considère que nous les artistes et tous ceux qu’on appelle des «intellectuels» ainsi que le radio, la télévision et les magazines, on est tous responsables du paysage culturel contemporain en Grèce. Je veux dire que ce genre de responsabilité est une affaire de tous les gens qui sont censés de s’occuper de ce que nous appelons              « culture », n’importe si on cultive réellement l’esprit spirituel de la société ou si on  rêve que nous arrivons de le faire. Et avec nous la majorité du «public» se rend aussi responsable à travers ses choix.
Cr.P.: Le fait que la majorité de nos concitoyens se préoccupât principalement de son intérêt personnel pendant de nombreuses années ne consiste pas un manque de civilisation?
Alk.I.: Mais nous croyons que notre intérêt personnel est d’avoir une vie plus confortable que notre voisin.
Et pour être plus précis cela se reflète par le fait que nous ne soyons pas des gens qui se préoccupent de leur voisin affamé, en revanche, nous sommes préoccupés de la famine uniquement lorsque nous avons faim nous-mêmes. En addition, le fait que nous tolérions un état assassin, laissant sa grand-mère mourir sans défense tout en payant des taxes et en ayant cotisé à la Sécurité Sociale pendant toute sa vie, ou ce que j’ai mentionné auparavant, à propos des personnes handicapées, qui ne peuvent même pas aller prendre un café, et encore moins de travailler, tout cela montre un manque de civilisation.
Je voyage très souvent à l’étranger, que ce soit en Europe ou en Amérique, et je croise des nombreuses personnes en fauteuil roulant qui se déplacent en liberté. Parfois j’oublie où je suis et je me demande: «Qu’est-il arrivé? Un accident est arrivé à tout le monde ici? ». Et puis je me souviens tout simplement qu’à l’étranger les personnes à mobilité réduite ont accès à leur ville…
Cr.P.: Par conséquent, ils ne se sentent pas marginalisés, même s’ils sont une minorité ils ont les mêmes droits que tout le monde…
Alk.I.: Tu vois ? Nous sommes en train de discuter de ce qui est évident: si les minorités ont le droit à la vie! Et ce n’est pas une conséquence de la crise de ces deux dernières années. Cela se passait même dix ans avant la crise.
Cr.P.: Peut-être plus tôt? Par exemple, pendant la guerre civile et les années d’après, la plupart des gens ont commencé de… se retirer de la vie publique en mettant l’accent sur ​​l’intérêt personnel, et en pointant du doigt (et pas seulement) comme un mauvais exemple tous types d’objecteurs, des contradicteurs et des combattants?
Alk.I.: Je ne veux absolument pas me référer à la guerre civile, surtout à nos jours et dans le contexte que nous vivons ce dernier temps. Ces choses-là sont dangereuses. Il existe de nombreux autres exemples qu’on pourrait citer…
Je pense qu’il devrait y avoir de la prudence dans la façon dont on se rapporte à ces questions, et surtout comment nous les utilisons en ce moment. Et il faut qu’on fasse beaucoup d’attention à la façon dont telles conversations sont exploitées par certaines personnes qui adorent la guerre. Je ne le dis pas par modération. Au contraire.
Cr.P.: Tu as ce point de vue en tant qu’un homme de culture, éponyme qui possède une plus grande responsabilité et doit mesurer ses paroles?
Alk.I.: Non. Je dis cela parce que je me soucie de mon pays. Je me soucie de tous ceux qui m’entourent. Je me soucie de mes enfants, qui grandissent ici. Donc, pour ces raisons j’exprime cette opinion. C’est égoïste pendant des périodes dangereuses, afin de soutenir son avis, d’entrer dans des questions qui peuvent allumer le feu.
Cr.P.: Et comment penses-tu que nous pouvons faire face à la situation actuelle? Par exemple, tu trouves que nous sommes hors de contrôle?
Alk.I.: Je pense que nous allons vivre des choses bien pires. Nous sommes qu’au début …
Par exemple, je ne pense pas qu’avec une baguette magique, dans deux ans, tout ira mieux, et que tout homme qui cultive maintenant  le rage et la violence et qu’il est prêt d’injecter n’importe où son haine envers quoi qu’il lui disent qu’il mérite d’être haï, en deux ans, sera transformé en une personne créative, qui progresse spirituellement et se développe.
À savoir, je ne crois pas, que la reprise de la société viendra si facilement et si rapidement. Malheureusement…
Cr.P.: Et que penses-tu qu’on devrait faire?
Alk.I.: Pendant des années, je croyais que nous vivions dans une époque qui n’était pas favorable à la convention collective.
La plupart des collectivités qui ont vu le jour -et j’ai vécu du près- ont été fragmentées, impersonnelles, et condamnées à survivre dans le paysage politique de l’ère post-dictatoriale, malgré les efforts et les sacrifices de beaucoup des gens. Vue que leur existence était problématique ou inefficace je pensais donc qu’il n’y avait pas vraiment la raison d’exister.
J’ai eu tort, car aujourd’hui, il existe déjà une préparation précieuse. Mais à l’époque je pensais qu’il était la période la plus appropriée afin que chacun puisse se développer personnellement, grâce à un parcours personnel et non-aligné au projet politique précis et unique d’un parti politique.
Maintenant, je vois que divers collectifs commencent de fleurir autour de nous, et cela me plaît. Et le résultat n’est pas seulement le travail social qu’ils produisent, qui consiste par exemple à, donner de l’alimentation aux sans-abri, ou à offrir des médicaments à certaines personnes qui en ont besoin, ou à soutenir certains expulsés de la société, ce qui en soi est une œuvre sociale grande et importante. Mais à travers de ce genre de fonctionnement collectif on réussi tous ensemble de moduler la réflexion et l’expérience d’exploitation en offrant la possibilité d’une intégration au tissu social suivant un chemin fertile et créatif. Et cela est quelque chose d’inestimable.
Je ne parle pas de la «philanthropie (philanthropia : en grec)». C’est horrible en tant que concept, cette offre publique de notre surplus, pour des raisons souvent complaisants ou suspects. Même la définition du mot philanthropie n’est pas convaincante. Par exemple un philhellène, ne doit pas être grec.
Il n’existe pas un « philhellène grecque » donc en mobilisant le même processus de la pensée les « philanthropes », se placent en dehors de toutes les personnes. Ils sont au-delà de l’homme, comme les demi-dieux. Le point donc est d’être humain, et pas philanthrope.
Seul, chacun de nous est fou et incomplète, et souvent incompétent, même si son parcours personnel possède toujours la magie de la route solitaire. Mais, par une action collective, on réussi de conjoindre l’individu et la société tout entière. Il y a un grand besoin pour chacun de nous aujourd’hui de penser qu’on n’est pas seul, que la société fonctionne encore, que nous soyons libres, dans le cadre d’un collectif, d’un groupe.
Cela fonctionne pour l’instant dans le sens inverse: des jeunes s’inscrivent dans des groupes qui les unissent uniquement entre eux, en cultivant la haine envers les autres. Et il s’agit d’une inclusion, d’une compagnie. Mais ce n’est pas un processus créatif, puisque cette union ne résoudra pas les problèmes ; elle va en créer des nouveaux.
En ce moment notre société n’a pas besoin d’une haine stérile et aveugle. Elle a besoin des gens qui à travers des collectifs seront en mesure d’offrir.
Cr.P.: Et cela est la démocratie? Un collectif organisé. Au moins, cela devrait être…
Alk.I.: Oui. L’expérience du passé est traumatisante parce que les seuls collectifs qui ont «agi» massivement dans notre société grecque depuis des années, ce sont surtout les partis politiques et les équipes de football.
Cr.P.: Et il s’agit des collectifs verticaux. Alors que nous voyons maintenant que la création des collectifs d’aujourd’hui est horizontale.
Alk.I.: Oui, cela est très intéressant. De plus, notre besoin de trouver chacun sa compagnie est également intéressant. Afin de s’unir et de se rassembler. Parmi nous il y a tant des personnes qui vivaient en tant que morceaux cassés dans des partis politiques.
Cr.P.: Pour tous ceux qui sont sans travail, sans rien … que veux-tu dire?
Alk.I.: Que puis-je dire? Ceux qui vivent dans un certain confort, que ce soit volé ou non, nous devons des excuses à ceux qui sont exploités et anéantis par le même système qui a donné à nous l’opportunité de survivre. Pas avec une stupide culpabilité mais avec la reconnaissance qu’on aurait pu être à leur place.
Je n’ai aucun conseil à donner, et je ne veux pas leur souhaiter du courage puisque les mots et les paroles faciles ne peuvent pas aider quelqu’un qui se trouve devant une impasse. Des opérations et interventions nécessaires dans la vie quotidienne de tout le monde, sont la seule façon qui peut nous tenir à côté de nos concitoyens. Et je ne parle pas des actes spectaculaires, dignes d’une publicité médiatique, mais chaque particulier, doit rester de façon consciente aux cotés de chaque voisin et de la société en général.
Cr.P.: Beckett a dit que lorsque nous sommes plongés dans la merde jusqu’au cou la seule chose qu’il nous reste est de chanter … Quelle chanson dirais-tu dans ce cas?
Alk.I.: Je n’aime pas les chansons engagées d’où ressort la colère. En fin de compte je crois que ce genre des chansons ne sert à rien. Je pense qu’une telle chanson ne sert ni sa nature, ni la politique.
Etant donné que je vois qu’il y a un grand besoin d’expression, aujourd’hui, je pense que cette expression ne viendra pas en criant des slogans à travers des chansons. Par exemple, je considère que Manos Hadjidakis fût un grand révolutionnaire. Même s’il y avait des voix qui disaient son point de vue politique était conservatif. Cela ne me regarde pas du tout. Le fait qu’il ait donné tant de beauté dans le monde, en donnant un outil musical pour affronter les mauvais moments, nous a aidé de devenir des meilleures personnes, et cet acte est le geste le plus révolutionnaire qu’on peut faire.
Il n’avait pas besoin d’écrire des chansons clairement « politiques ». Si on lit attentivement les paroles de Gatsos, avec qui ils ont travaillé ensemble la plupart du temps, on verra un homme très sensible aux questions sociales.
Il y avait donc certains artistes qui n’ont jamais pris avantage de leurs engagements politiques en les exprimant à travers leur travail. De l’autre part, ils n’ont jamais payé le prix, comme certains artistes militants. Mais ces gens se souciaient profondément de leur art et de l’homme qu’ils ont sincèrement  servi à la fois, en faisant leur travail artistique avec soin. Et cela, je pense, c’est assez.

Cr.P.: Mais le public a besoin d’entendre la position de quelqu’un qu’il apprécie. Il est important de parler. Même de dire exactement cela. De plus à l’occasion de ce que tu viens de  mentionner concernant le besoin d’expression, la créativité n’est pas un élément important à notre époque?

Alk.I.: Mais oui! Bien sur ! Il n’y a pas d’autre moyen. Autrement dit, si les consommateurs restent prêts à avaler ce que les autres créent pour eux, je ne vois pas d’avenir.

Le souhait est que chacun puisse progressivement créer ses propres choses, en déposant son dévouement et son amour, pour être en mesure d’offrir. Mais cela il faut le faire dans tous les manifestations de sa vie n’importe s’il s’occupe simplement de ses enfants, ou s’il écrit de la poésie, ou s’il pratique l’agriculture, ou même s’il crée des choses encore plus rares comme une belle histoire d’amour…
Cr.P.: Mais quand on crée quelque chose on n’a pas besoin d’une source d’inspiration ? Par exemple Hadjidakis a donné de l’inspiration … Et le plus important est d’être capable d’inspirer, c’est ce qui se passe aussi dans des relations humaines… Comment et quoi va donc nous inspirer, aujourd’hui?
Alk.I.: J’ai visité  les Zapatistes, et je n’ai jamais entendu une moindre chanson en colère. Leurs chants révolutionnaires sont des chansons pleines de beauté. Il y a tant de beauté qui te fait te sentir mal.
Et puis je pense aux chants révolutionnaires des révolutions de l’Amérique Latine ou de la guerre civile espagnole. Personne ne crie la misère, personne ne maudit du système et personne ne chante la haine. On écoute la chanson et on a besoin de rendre le monde meilleur, non pas parce on le haie, mais parce que on le rêve autrement. Et on se bat ainsi. La haine, est remplacée par le rêve.
L’autre manière me semble très malheureux. Citer les torts de l’époque dans une chanson, d’une voix rauque en général à cause de nombreuses cigarettes et fatigué par les nombreux « combats », ou en revanche entendre une voix brave du style « allons mes braves compatriotes », je trouve qu’une telle production artistique « engagée » n’ait pas de sens. Tous les artistes bien-pensants contemporains nous ne pouvons pas éviter ce piège, mais le résultat n’est probablement pas significative.

Cr.P.: Donc, suggères-tu d’essayer créer quelque chose qui nous inspire à vivre une vie meilleure?

Alk.I.: Oui. Mais si on s’en fiche de notre voisin et on reste exclusivement enfermés dans notre problème, comme on faisait pendant des années, il est impossible de vivre une vie meilleure.

Je pratique un métier qui exige de fortes doses d’égoïsme. Néanmoins, je cherche d’apprendre à mes enfants que si notre voisin n’a pas les moyens de vivre décemment, nous aussi on ne peut pas être décents. Quand tout autour de nous est la souffrance, on ne peut pas être heureux, il est impossible de vivre ainsi. Si une personne est condamnée à l’enfer, personne ne peut jouir du ciel et du paradis.
Cr.P.: Veux tu nous parler de ta chanson intitulée «La Patrie»?
Alk.I.: Cette chanson a été écrit en 2008 et publié au début de 2009, avant la «crise». Il renvoie à des expériences que j’ai vécues moi-même. Ce n’est pas une citation historique des événements que j’ai lu quelque part ou j’ai vu passer à la télévision. La plupart de ces expériences, je les ai vécu à Chypre ou en Grèce et les autres ailleurs.
Il s’agit plutôt d’une chanson existentielle et pas d’une chanson politique. Cette chanson signale des événements qui ont façonné ma perception, donc la façon dont je vois le monde, mes certitudes, mon ignorance, ma confusion et mon existence en général.
Cr.P.: La patrie est le pays de son père…
Alk.I.: Exactement. Dans de nombreux cas, pour moi la terre de mon père était … une terre de feu. Les incidents mentionnés dans les paroles, le montrent.
Je raconte mes souvenirs de l’invasion de ’74 à Chypre, la trahison et après l’invasion turque. Les dictateurs avaient mis en otage ma mère, qui travaillait comme animatrice à la radio et lui ont mis le pistolet derrière la tête pour qu’elle annonce leurs communiqués de presse… jusqu’à ce que les Turcs envahissent et le «mission» ait été achevée.
Lors du bombardement, moi et mon frère nous nous sommes cachés sous la table, pour éviter le plâtre tombant du plafond au dessus de nous, et nous mangions du raisin. Quand les parachutistes turcs ont commencé de tomber, nous sommes approchés de la fenêtre où on les regardait tous ensemble avec mon père. Ce dernier afin de ne pas avoir peur nous disait: « regardez qu’est ce qu’elle est magnifique leur chute » …
En ce qui concerne mes parents orphelins, l’un grand-père a été tué par les nazis et l’autre par leurs partenaires, les nationalistes bulgares.
Puis je raconte autres événements, comme la guerre en Yougoslavie, où nous sommes arrivés après un long voyage difficile et dangereux. A Belgrade, l’hôtel où nous avons séjourné était  bien sûr vide, – qui allait rester là ?- mais quand même j’ai vu là bas une personne du service vêtu en costume, un vrai fantôme de travail … Ce nuit je dormais et je ne me suis pas réveillé par les sirènes lors du bombardement afin de descendre à recourir refuge. Ni les bombes ont réussi de me réveiller, puisque j’ai toujours eu le sommeil lourd et profond…
Le lendemain, j’ai chanté à la Place de la République, la place principale de Belgrade, devant des milliers de gens souriants qui ne savent pas s’ils seront encore en vie la minute suivante, et comme dernier acte potentielle ils ont choisi de chanter. Le jour d’après, j’ai vu le corps humain dans les décombres d’Alexinats, quelques heures seulement après l’attentat.
Ou encore je raconte ce que j’ai vu en face du bâtiment « K. Maroussi » à la jonction de la place de la Concorde et de l’avenue de l’Université à Athènes. J’ai vu ce bâtiment en train de se brûler pendant une grande manifestation. C’était le 10 Janvier, 1991, un jour après l’assassinat du syndicaliste de gauche Nikos Temponeras par un partisan de la partie droite qui était en gouvernement à l’époque. Le bâtiment a pris feu, selon quelques uns à cause des cocktails Molotov et selon d’autres à cause des bombes lacrymogènes qui tombaient sans cesse. L’avenue était vide, quelques personnes sont restées pour regarder impuissants, sans voix.
Les pompiers montaient en utilisant des énormes escaliers essayant de sauver les gens qui  se précipitaient aux fenêtres et j’ai vu les policiers qui lançaient des gaz lacrymogènes contre les pompiers depuis la place de la Concorde, bloquant leur chemin. Ils se moquaient d’eux et ils les insultaient sans cesse. Les caméras fixaient l’objectif ailleurs pour ne pas être obliges de conserver cet image et la faire passer le soir à la télévision. Quatre personnes ont été brûlées. Les trois d’entre eux ont été reconnus et leurs familles sont toujours en deuil. La quatrième personne n’a pas été reconnue et reste toujours inconnue. L’Innocent Inconnu. Pour moi, cet événement était un moment décisif dans ma vie.
Ainsi que l ‘«ouverture» de la Ligne Verte à Chypre il y a quelques années…
Je ne peux pas ignorer le frisson de certains vieux qui allaient voir leur maison dans la partie occupée après tant d’années, ainsi que la tristesse d’autres qui ne pouvaient pas supporter cette émotion et pour cela ils n’ont pas franchi la Ligne Verte. Je ne peux pas oublier ceux qui sont allés à la tombe de leurs parents, et enfin ils l’ont trouvé dévasté. Et d’autres, qui ont franchi cette ligne parce qu’ils voulaient visiter un casino pas cher, ou parce que les restaurants sont bon marchés, c’est-à-dire pas en tant que pèlerins, mais en tant que consommateurs. Nous sommes tous humains, et pour cela j’enregistre tous les comportements…
Cr.P.: Qu’est ce que c’est la patrie pour toi?
Alk.I.: Lanostalgie. C’est tout. Il n’y aucun endroit qui me fait y retourner très souvent. Je ne parle pas dans le sens romantique, mais je parle d’une nostalgie qui déchire les tripes et qui révèle à nouveau son vrai visage – le visage que le flux de la vie quotidienne nous amène à oublier – avant de nous jeter à nouveau dans ce qui va suivre.
Le lieu, la terre, la lumière et les gens qui la définissent. La nostalgie est ma maison. Et mes enfants. La mémoire et la promesse. C’est ça ma patrie.
Cr.P.: Etant donné qu’on parle de la nostalgie, je pense que la patrie que j’avais connue est déjà perdue. Peut-être nous devrions déjà avoir fait quelque chose de plus important, de plus collectif? A savoir, par exemple en Espagne, ils ont créé un texte commun étant en accord sur certaines exigences de base afin de  faire valoir.
Alk.I.: Nous les Grecs, nous ne savons pas vivre ensemble. Alors que les Espagnols ont vécu une guerre civile, peut-être plus douloureuse que la nôtre, en quelque sorte ils ont réussi de s’entendre – au moins une grande partie de leur société – en certaines choses de base.
Ici en Grèce chacun vit enfermé dans sa petite cage, qui peut inclure deux ou trois autres personnes de notre choix ; ensuite nous décidons que le reste est des abrutis et enfin nous sommes heureux de vivre ainsi.
Cr.P.: Et finalement beaucoup d’intellectuels Grecs sont directement financés… par l’Etat, n’est ce pas?
Alk.I.: Cela ne pouvait pas être autrement. Par exemple, en ce qui concerne l’Espagne, il n’y a aucun groupe espagnol qui a essayé de se produire à l’étranger et ils n’ont pas eu, le moindre soutien des services culturels du pays. J’ai vécu cela dans de nombreux festivals où j’ai participé à l’étranger.
Cela ne veut pas dire que leur état fonctionne mieux que le notre, ou que tout justifie ce qui s’est passé dans leur pays, mais que certaines personnes dans certains endroits sont vraiment engagés et aiment ce qu’ils font et par conséquent ils ressentent l’obligation de le faire correctement. Tiens, prends un exemple similaire de l’Etat Grec où afin d’avoir le soutien de l’Etat, il faut « se coucher » avec l’Etat!
Et ensuite quand les Espagnols se tournent contre leur Etat, ils savent très bien ce qu’il faut conserver et  en revanche, ce qu’il faut changer afin que l’Etat puisse fonctionner correctement.
Ici, si quelqu’un est contre l’Etat, il le fait parce qu’ils est en général contre la puissance de l’Etat, donc théoriquement il se manifesterait n’importe l’endroit où il se trouve, ou encore, la grande majorité des gens qui détestent l’Etat et ses mécanismes, sont contre l’Etat parce qu’ils ont brusquement réalisé que ses mécanismes ne fonctionnaient pas en leur faveur.
Regarde si tu veux, la forte présence des centres culturels d’autres pays et comment ils fonctionnent ici, en Grèce, dans un pays qui n’a aucun intérêt commercial pour eux, vue à sa taille, et imagine à quel point ces grands pays se sont vraiment intéressés. Par exemple les espagnoles ont l’Instituto Cervantes, les français l’Institut Français, les anglais le British Council, les allemands l’Institut Goethe, et les Russes l’Institut Pushkin. Et cherche respectivement, l’institut équivalent chargé de la promotion de la culture Grecque dans d’autres pays…  La situation est tragi-comique.
Aux endroits où on a rencontré du travail sérieux, c’était grâce au sacrifice des grecs individuels. Dans le cas contraire, le silence de l’Etat officiel régnait sans fin… Et il s’agit d’un silence payé pendant des décennies à la base d’un gros budget.
Nous avons devant nous un chemin long et difficile. Et c’est ce chemin qui donne de l’intérêt à notre histoire! Nous ne devons pas être déçus par la distance que nous devons parcourir. C’est la distance qui doit nous donner de la joie. Puisque l’indignation, ne peut pas être créative. Ce n’est pas créatif d’amener les gens dans l’apogée de la plus grande fureur. La colère sans rêve va nous refaire des moutons. Nous vivons mieux lorsque nous décidons ce que nous voulons construire sur les ruines de ce que nous voulons battre.
Cr.P.: La colère est une émotion secondaire. Autrement dit, je me suis senti quelque chose d’autre d’abord et puisque je ne suis pas arrivé de le gérer je suis finalement à la rage.
Alk.I.: Pour en arriver à cette conclusion, une conversation avec ton être intérieur est nécessaire. Mais on ne dialogue pas avec notre être intérieur depuis des décennies. Et pratiquement on ne fait aucun dialogue avec notre voisin.
On adore le bavardage indifférent, ou des petites disputes chez nous, ou dans les cafés, ou devant la télévision juste pour passer notre temps. En ce qui me concerne je deviens parfois bavard, je l’avoue…
Mais parlons, en essayant d’affronter nos faiblesses. Ce n’est pas grave de s’exposer… Tant pis … Enfin, nous allons entendre ce que chacun a à dire…-
=====>

Traduction du Grec : Lazaros MAVROMATIDIS

=====>
de Alkinoos IOANNIDIS
(Tirée de l’album: Orage, 2009 / Traduit du Grec par Lazaros MAVROMATIDIS)
Dis donc,
Dans un monde sauvage comme un chaudron bouillant
où le sang dégoulinant se transforme en sueur
Parfois nous rions, parfois nous rigolons
et nos sourires souvent peuvent adoucir le présent.
Mais quand je regarde les nouvelles
chaque soir à la télé
Je réalise qu’enfin l’important est caché
Puisque j’étais dans le feu, puisque je suis moi-même le feu
J’ai vu la fin ayant toujours bien ouvertes mes yeux.
J’ai vu le visage de la guerre, la violence de la «race»
étant trahi par des proches, par des plus patriotes
qui avaient ma mère en otage, derrière sa tête un pistolet
leurs fils toujours décorent notre Parlement d’aujourd’hui.
Caché sous une table, je m’en souviens comme maintenant
avec une tasse de raisin, au moment de l’attentat
j’ai vu mille parachutes dans le ciel, comme des taches,
j’en ai parlé à mon père qui me disait doucement :
«Regarde, qu’est ce qu’ils sont magnifiques!
Quelle jolie chute … »
J’ai vu mes parents orphelins, mon grand-père de Smyrne
réfugié à Drame et puis mort d’une sphère bulgare
et l’autre, à Londres, un fugitif chypriote
à vingt-sept ans il fut exécuté par les nazis.
J’ai vu la Nicosie divisé, et la Serbie explosé,
à Belgrade un fantôme dans un hôtel vide
et des bombes américaines tombaient quand je dormais
et quand même demain tout le monde ira chanter.
J’ai vu des morceaux du corps humain dans les décombres d’une ville
j’ai vu des mains et des jambes jetées par terre
j’ai vu des gens courir ayant ses enfants sur l’épaule
et moi en tant que touriste je filmais le moment.
Ici, dans ma ville laide qui a survécu par hasard
un peuple ravagé demande des médailles dopées
et des Jeux Olympiques au pays des funérailles
Excuse moi ma chérie de t’obliger vivre ici.
J’ai vu les flics souriants depuis la place de la Concorde
ils jetaient sans cesse des gaz lacrymogènes
les gens penchés aux fenêtres se brûlaient comme des bougies
et les medias indifférents tournaient ailleurs l’objectif.
Et j’ai vu des déracinés franchir la ligne verte
Pour une pute pas cher, pour un casino et des cigares
Quoi qu’il en soit, notre pauvre foi est confuse
Solomos vêtu en Armani et notre cœur reste ouvert.
Je ne veux pas m’enfermer dans une patrie personnelle
Je sais que tout ce qui me ressemble est une terre avortée
Je n’ai pas peur du monstre, je n’ai pas peur de mon ange
Je n’ai pas peur de la fin du monde, seulement toi tu me fais peur.
Tu me fais peur fan de l’équipe
Tu me fais peur pauvre hooligan
interprète du Dieu
et guerrier du passé
puisque tu tues pendant ton prière,
chantant des hymnes de rage
puisque la peur est ta patrie
quand tu cherches des parents
puisque tu hais l’ inconnue
lorsque tu hais l’autrui,
et enfin moi je ne comprends rien
je ne comprends pas le présent
et je ne sais pas où on va.
=====>
Biographie d’Alkinoos IOANNIDIS
Il est né à Chypre en 1969. Il a étudié la guitare classique au Conservatoire Européenne de Nicosie. En 1989, il se rendit à Athènes, où il a étudié à l’Ecole d’art dramatique du Théâtre national.
En tant qu’acteur, il a joué deux rôles principaux dans le théâtre antique d’Epidaure (1993 et ​​1996). Entre 1990 et 1993, pendant ses études, il a travaillé à la télévision et il a joué dans des films du cinéma.
Il est apparu dans le monde de la musique en tant que chanteur en 1993, et en tant que compositeur en 1997. Pendant son parcours il a publié plusieurs albums, et il a participé à plusieurs disques de ses collègues, en interprètant des chansons d’autres artistes ou en écrivant les paroles et la musique pour d’autres artistes. Il a aussi composé de la musique orchestrale pour le théâtre. Ses influences musicales principales sont les compositeurs grecs de ces dernières décennies, la musique traditionnelle de Chypre et la musique  byzantine et classique.
Pendant 17 ans il a travaillé avec les meilleurs musiciens et ingénieurs du son de la scène Grecque contemporaine. Il se reproduit dans de grandes salles, ouvertes, mais aussi dans de petits théâtres, en groupe ou en solo.
En 2005, il a pris des cours de composition au Conservatoire de Saint-Pétersbourg sous la tutelle du professeur Boris Tisienko. En même temps, il a suivi des cours d’arrangement orchestral avec Agkampampof Arkady et de polyphonie avec Anatoli Milka. À l’exception de ces études de courte durée, il se considère comme autodidacte.
Ses oeuvres chorales et orchestrales ont été présentées en Russie (Saint-Pétersbourg, Petrozavodsk), en Allemagne (Philharmonie de Berlin), en Grèce (Athens Concert Hall) et à Chypre, avec la participation de l’Orchestre symphonique académique de Saint-Pétersbourg, de l’Orchestre symphonique de la montagne Carélie, de la Kamerata Europaea et de l’Orchestre symphonique de Chypre.
Pendant sa carrière il a donné 70 concerts individuels à l’étranger, ainsi que 1700 concerts en total en Grèce et à Chypre jusqu’à aujourd’hui.
=====>
**Quelles sont les causes qui nous ont amenés à la crise et surtout ce que nous devrions faire est la question qui fait l’objet d’une enquête ouverte. Après l’annonce de l’insertion de la Grèce dans la sphère de Fonds Monétaire International et les nombreux Mémorandum déjà votés en Grèce, le journaliste et conseilleuse des relations humaines Crystalia Patouli adresse une invitation ouverte à partir d’Août 2010, aux personnes de lettres, des sciences, ainsi qu’à tous les intellectuels et les artistes. La publication de cette invitation ouverte daté du  Mars 2011, est publié exclusivement dans www.tvxs.gr. Dans ce dialogue, la question principale est « qu’est ce qu’on doit faire? » et sur cette question ont déjà répondu les suivantes personnalités ici.-

==========>

Ελεύθερο βήμα για την Κρυσταλία Πατούλη – helpthegreekpeople.blogspot.gr

Δημόσιος διάλογος στην Ελλάδα από προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών –  Συνέντευξη Ελληνοκύπριου καλλιτέχνη Αλκίνοου Ιωαννίδη

Στα πλαίσια του δημόσιου διαλόγου (με τον εν συντομία τίτλο «Τί να κάνουμε;») ο οποίος φιλοξενείται  από το 2010 στο ελληνικό ειδησεογραφικό σάιτ www.tvxs.gr,  προσωπικότητες των γραμμάτων, των επιστημών και των τεχνών, προσκαλούνται ανοιχτά, να μιλήσουν για την οικονομική κρίση στην Ελλάδα και την Ευρώπη, παρουσιάζοντας την δική τους οπτική γωνία σχετικά με τους λόγους που οδήγησαν σε αυτό το σημείο, εκθέτοντας παράλληλα και τις πιθανές ιδέες – προτάσεις τους για την αντιμετώπισή της.

Ο κύριος στόχος αυτού του διαλόγου που διευρύνεται και σε Πανευρωπαϊκό επίπεδο είναι να δημιουργηθεί ένας ελεύθερος κύκλος επικοινωνίας και διακίνησης ιδεών ανάμεσα στους ανθρώπους κυρίως των γραμμάτων, των τεχνών και των επιστημών της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Μέχρι στιγμής, πολλές προσωπικότητες και διανοούμενοι συμμετείχαν σε αυτόν, ενώ παράλληλα κείμενα μεταφράστηκαν και δημοσιεύτηκαν στη Γαλλία, την Αγγλία, την Ισπανία, τη Γερμανία και την Ιταλία και φυσικά την Ελλάδα.

Για παράδειγμα, δύο ανοιχτές επιστολές του Έλληνα συγγραφέα Γιάννη Μακριδάκη δημοσιεύτηκαν σε έγκριτα ειδησεογραφικά μέσα του εξωτερικού. Η πρώτη επιστολή με τίτλο: L’Europe au bord de la dictature δημοσιεύτηκε, εκτός των άλλων, στην εφημερίδα Les Echos και στο ειδησεογραφικό site του περιοδικού Marianne όπως αναλόγως και το άρθρο του La Grèce, première victime d’une colonisation européenne δημοσιεύτηκε ταυτόχρονα σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες.

Επιπλέον, και το κίνημα της Νάντης δημοσίευσε τα άρθρα του, αλλά και το «Δημοκρατικό Φόρουμ διανοουμένων» (The forum democratique) στη Γαλλία, μέσω του Philippe Murer, ο οποίος απ’ όσο γνωρίζουμε, πρότεινε στον Γιάννη Μακριδάκη να εκπροσωπήσει την Ελλάδα στο Ευρωπαϊκό Κίνημα για την υπεράσπιση της δημοκρατίας στην Ευρώπη.

Επίσης το άρθρο του σημαντικού Έλληνα τραγουδοποιού Χαϊνη Δημήτρη Αποστολάκη  με τίτλο Crise grecque : naissance d’un débat européen provoqué par deux lettres ouvertes δημοσιεύτηκε στη Γαλλία, ενώ ταυτόχρονα πολλά άρθρα του Γάλλου δημοσιογράφου  Jose Manuel Lamarque (που έχει συμμετάσχει στον συγκεκριμένο δημόσιο διάλογο) δημοσιεύονται και στην Ελλάδα.

Με βάση την συνεχή επικοινωνία, αλληλεγγύη και συνεργασία, ώστε να συνεχιστεί ένα δημιουργικός διάλογος μέσω της δημοσίευσης άρθρων στην Ελλάδα και την Ευρώπη από το http://www.tvxs.gr, όπως και άλλα ΜΜΕ της Ευρώπης και της Ελλάδας που ασχολούνται με τα φλέγοντα θέματα της επικαιρότητας, δημοσιεύουμε μια πρόσφατη συνέντευξη του Αλκίνοου Ιωαννίδη που είναι ένας από τους σημαντικότερους συνθέτες, στιχουργούς και ερμηνευτές της σύγχρονης Ελληνικής μουσικής σκηνής.

Στο σημείο αυτό θα θέλαμε να υπογραμμίσουμε ότι όλοι όσοι συμμετέχουν στη διακίνηση αυτού του διαλόγου καθώς επίσης και οι μεταφραστές είναι εθελοντές. Το όλο εγχείρημα ξεκίνησε από μία πρωτότυπη ιδέα της ανεξάρτητης δημοσιογράφου Κρυσταλίας Πατούλη η οποία τον διεξάγει εξαρχής επίσης εθελοντικά, και δημοσιεύεται όπως αναφέρθηκε ήδη, από το www.tvxs.gr.

Λάζαρος Μαυροματίδης

Αλκίνοος Ιωαννίδης: Δεν έχει ανάγκη η κοινωνία μας από στείρο και τυφλό μίσος

«Δεν έχει ανάγκη αυτή τη στιγμή η κοινωνία μας από στείρο και τυφλό μίσος. Έχει ανάγκη από ανθρώπους που μέσα από συλλογικότητες θα μπορέσουν να προσφέρουν» ο συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής Αλκίνοος Ιωαννίδης, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη με αφορμή την Πατρίδα*, συμμετέχοντας στον δημόσιο διάλογο του tvxs.

Κρ.Π.: Πώς έχεις βιώσει την σημερινή ελληνική κρίση; Πώς την έχεις αντιληφθεί, δηλαδή, με τη δική σου ματιά;

Αλκ.Ι.: Βιώνουμε αυτή την κρίση εδώ και πολλά χρόνια. Σίγουρα υπάρχουν νέα δεδομένα, αλλά δεν είναι κεραυνός εν αιθρία.

Είναι αποτέλεσμα χρόνιων ασθενειών. Βιώναμε τα συμπτώματά τους, κάποια τα συνηθίσαμε, για κάποια γκρινιάζαμε που και που, καμιά φορά κάναμε κάτι γι’ αυτά, καμιά φορά όχι… Ζήσαμε, και καλά ανύποπτοι, την πολυετή προετοιμασία της σημερινής κατάληξης. Δεν προέκυψε ξαφνικά.

Δεν αισθάνομαι, δηλαδή, ότι ζούσα σε μία υγιή χώρα, η οποία ξαφνικά αρρώστησε. Ίσα ίσα.

Δεχτήκαμε τόσα πράγματα όλα αυτά τα χρόνια, τα οποία δεν μας άγγιζαν, ίσως, ή –έστω- νομίζαμε ότι δεν μας άγγιζαν προσωπικά. Επιτρέπαμε, για παράδειγμα, στις πόλεις μας, να μην είναι φιλικές προς τα άτομα με αναπηρία, ή επιτρέπαμε στους εαυτούς μας και στους φίλους μας να ζουν χωρίς να νοιάζονται ουσιαστικά και έμπρακτα για τον διπλανό. Δεχόμαστε όλοι, δεκατρία χρόνια μετά τον σεισμό του ’99, τα ορφανά παιδιά του Χατζηκυριάκειου να ζουν σε κοντέινερ, αφού οι ζημιές στο κτήριο δεν έχουν ακόμη επισκευαστεί. Μα, ποιο μέλλον αξίζει σε μια κοινωνία που έχει τα ορφανά παιδιά της σε κοντέινερ;

Δεν ήταν καλά τα χρόνια που πέρασαν, κι ας μιλούν κάποιοι για τις «καλές εποχές». Ακόμα κι αν για κάποιους ήταν καλές όμως, δεν προετοιμαστήκαμε ούτε πνευματικά, ούτε πρακτικά, για τους δύσκολους καιρούς, που πάντοτε μπορούν να προκύψουν.

Υπήρχε φτώχεια γύρω και μέσα μας, από την οποία είχαμε πάψει να συγκινούμαστε. Όσοι δεν ήμασταν φτωχοί, όσοι καλύπταμε κουτσά-στραβά τις πραγματικές ή υπερβολικές μας ανάγκες, δεν δίναμε δεκάρα για τον διπλανό.

Με άλλα λόγια, δεν ένιωσα ποτέ πως ζω σε μια χώρα που υπόσχεται κάτι καλό. Νομίζω ότι πολλοί αναμέναμε ότι θα έρχονταν εποχές, όπου θα μας σκέπαζε το πέπλο αυτής της σημερινής μιζέριας. Και είναι κρίμα να κινητοποιούμαστε – όσο κινητοποιούμαστε, έστω αυτό το λίγο – μόνο αφότου έχει αγγίξει αυτή η υπόθεση το πορτοφόλι μας.

Κρ.Π.: Οι βασικότερες αιτίες που μας έφεραν στην σημερινή κατάσταση, ποιές είναι νομίζεις;

Αλκ.Ι.: Είναι πολύ σύνθετο το θέμα και ούτε είμαι ο κατάλληλος άνθρωπος για να απαντήσει σε αυτό, αλλά νομίζω ότι αφεθήκαμε, ζήσαμε μέσα στην ηλιθιότητα για δεκαετίες, ξεχάσαμε τι είναι σημαντικό και τι όχι, κι αυτό είναι αρκετό.

Υπάρχουν σίγουρα και άλλοι παράγοντες, εξωγενείς, όπως σίγουρα υπάρχουν «καρχαρίες» έτοιμοι να καταπιούν ότι ευάλωτο βρουν στο δρόμο τους, αλλά το ίδιο σίγουρα, υπάρχει και μια ευθύνη στη μεριά του θύματος.

Κρ.Π.: Υπάρχει ευθύνη, πιστεύεις, στη μεριά του θύματος;

Αλκ.Ι.: Βέβαια υπάρχει ευθύνη. Κατ’ αρχήν, ευθύνη υπάρχει στο ότι ανεχτήκαμε αυτού του είδους την πολιτική τόσα χρόνια.

Δηλαδή, αν είμαστε άβουλα όντα, τα οποία δεν έχουν καμία δύναμη και δεν μπορούν να καθορίσουν στο παραμικρό τις εξελίξεις, τότε ας το πάρουμε απόφαση κι ας ζήσουμε σαν δούλοι. Αλλά, αν δεν το δεχόμαστε αυτό, τότε σίγουρα έχουμε ευθύνη για όσα έχουν συμβεί.

Κρ.Π.: Με λίγα λόγια, δηλαδή, ο κάθε πολίτης δεν είναι μόνο για να πηγαίνει να ψηφίζει κάθε τέσσερα χρόνια;

Αλκ.Ι.: Ξέρεις, αυτό δεν είναι δημοκρατία, ακριβώς… Δημοκρατία είναι το να συμμετέχεις στα κοινά, κι αυτό να είναι μια σταθερή και αδιαπραγμάτευτη λειτουργία της ζωής.

Να μπορείς να αυτό-οργανώνεσαι, να συμμετέχεις σε δράσεις, να έχεις ιδέες οι οποίες να μπορούν να εφαρμόζονται μέσα από μια διαδικασία συλλογική, να μπορείς να δεχτείς τη διαφορετικότητα του άλλου και να την αξιοποιήσεις, να καταφέρεις να συνεργαστείς με αυτόν που έχει άλλη άποψη από τη δική σου, να συνεννοηθείς με τον φίλο, με τον γείτονά σου, με τη γυναίκα σου, με τα παιδιά σου.

Στο τέλος να μπορείς να συνεννοηθείς με τον εαυτό σου… Κάτι που δεν είναι καθόλου αυτονόητο στις εποχές που ζούμε. Όλα αυτά είναι δημοκρατία. Δεν είναι η μεγάλη «χάρη» που μας κάνουν, να ψηφίζουμε κάθε τέσσερα χρόνια.

Κρ.Π.: Και ίσως το θεωρούν και κάποιοι, τρομερό γεγονός, το ότι ψηφίζουν κάθε τέσσερα χρόνια;

Αλκ.Ι.: Η αλήθεια είναι ότι μοιάζει να νομίζουν ότι μας κάνουν πολύ μεγάλη χάρη, να μας παραχωρούν αυτό το προνόμιο. Το οποίο, όμως, στις εποχές που ζούμε, ακόμα και αυτό, υπάρχουν άνθρωποι που το αμφισβητούν.

Κρ.Π.: Δηλαδή;

Αλκ.Ι.: Θέλω να πω, ότι υπάρχουν αρκετοί που λένε «Α, ρε, Παπαδόπουλε!», ή «μια χούντα μας χρειάζεται», ως απάντηση στην σαπίλα που έφερε το… άλλο σύστημα, το δημοκρατικό.

Κρ.Π.: Ποιό θεωρείς το σημαντικότερο πρόβλημα, σήμερα, στην Ελλάδα;

Αλκ.Ι.: Η έλλειψη πολιτισμού. Αυτό είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα. Διότι, ακόμα και αν μας ρουφήξουν το αίμα, αν υπάρχει κάποια ελπίδα, μέσα σε όλη αυτή την ιστορία, δεν έρχεται ούτε από την πολιτική, ούτε από τους οικονομολόγους, ούτε από τους τραπεζίτες.

Αντίθετα, έρχεται από το επίπεδο του πολιτισμού των ανθρώπων που κατοικούν σε αυτόν τον τόπο. Γιατί, ακόμα και αν πάμε οικονομικά καλύτερα, για λόγους που δεν μπορώ να φανταστώ, τι νόημα θα έχει, αν παραμείνουμε πνευματικά στο επίπεδο των εποχών που μας έφεραν ως εδώ;

Κοιτούσαμε, χρόνια, υποτιμητικά τους ανατολικο-ευρωπαίους «υπηρέτες», κι ας ήξεραν εκατό ποιήματα επ’ έξω, κι ας είχαμε εμείς να διαβάσουμε ποίημα από το σχολείο.

Αυτό το πνευματικό επίπεδο, που μεταφράζεται σε ποιότητα σκέψης, πράξης και ζωής, που καθορίζει την ηθική και την αισθητική, που γίνεται πολιτικό με την πιο καθαρή έννοια της λέξης, κατάφεραν οι υπεύθυνοι, εδώ και δεκαετίες, να το κατεβάσουν πάρα πολύ. Και όταν λέω «υπεύθυνοι», δεν εννοώ μόνο τους Υπουργούς Παιδείας.

Εννοώ και εμάς τους καλλιτέχνες, και αυτούς που ονομάζουμε «πνευματικούς ανθρώπους» και τα ραδιόφωνα και τις τηλεοράσεις και τα περιοδικά. Εννοώ, όλους τους ανθρώπους που υποτίθεται ότι ασχολούνται με αυτό που ονομάζουμε «πολιτισμό», είτε κάνουμε πράγματι πολισμό είτε νομίζουμε ότι κάνουμε. Και, μαζί, φταίει και η πλειοψηφία του «κοινού». Όλοι, έχουμε την ευθύνη μας σ’ αυτό.

Κρ.Π.: Έλλειψη πολιτισμού δεν είναι το ότι η πλειοψηφία ενδιαφερόταν τόσα χρόνια κυρίως για το προσωπικό τους συμφέρον;

Αλκ.Ι.: Μα, νομίζουμε πως το προσωπικό μας συμφέρον είναι να περνάμε καλύτερα από τον γείτονα.

Το γεγονός ότι δεν μας απασχολεί ο άνθρωπος που πεινά δίπλα μας, και μας απασχολεί η πείνα μόνον όταν φτάσουμε να πεινάμε οι ίδιοι, ή το γεγονός ότι ανεχόμαστε ένα κράτος-δολοφόνο, που αφήνει τη γιαγιά να πεθάνει αβοήθητη, ενώ πλήρωνε τόσα χρόνια τους φόρους και την ασφάλειά της, ή το γεγονός που ανέφερα πριν, δηλαδή τα άτομα με αναπηρία, που δεν μπορούν να πάνε ούτε για έναν καφέ, πόσο μάλλον να εργαστούν.

Πηγαίνω στο εξωτερικό πολύ συχνά, είτε στην Ευρώπη, είτε στην Αμερική, και παρατηρώ άτομα σε καροτσάκι να κυκλοφορούν στο δρόμο, και καμιά φορά ξεχνιέμαι και λέω «Τί έγινε; Έπαθαν όλοι ατύχημα, εδώ;». Και μετά θυμάμαι ότι απλά, εκεί μπορούν να κυκλοφορήσουν…

Κρ.Π.: Δεν είναι δηλαδή περιθωριοποιημένοι, είναι μία μειοψηφία, που όμως έχει τα ίδια δικαιώματα με όλους…

Αλκ.Ι.: Είδες; Φτάσαμε να συζητάμε τα αυτονόητα: Το αν έχουν οι μειοψηφίες το δικαίωμα στη ζωή! Και αυτό δεν είναι αποτέλεσμα της κρίσης, των τελευταίων δύο ετών. Αυτό συνέβαινε και πριν από δέκα χρόνια.

Κρ.Π.: Ίσως πολύ νωρίτερα; Για παράδειγμα, από τον εμφύλιο και μετά, που ο περισσότερος κόσμος άρχισε να… ιδιωτεύει με έμφαση στο προσωπικό συμφέρον, και να δείχνει με το δάχτυλο (και όχι μόνον) ως κακό παράδειγμα τους παντός είδους αντιρρησίες και αγωνιστές;

Αλκ.Ι.: Δεν θέλω να αναφέρομαι καν στον εμφύλιο πια, ειδικά σε αυτή την περίοδο και σε αυτή την κατάσταση που ζούμε τον τελευταίο καιρό. Είναι επικίνδυνα πράγματα αυτά. Υπάρχουν τόσα άλλα παραδείγματα που μπορείς να πεις…

Νιώθω ότι θα πρέπει να υπάρχει μία σύνεση στο πώς αναφερόμαστε σε τέτοια θέματα, πώς τα χρησιμοποιούμε αυτή τη στιγμή. Και μια προσοχή, στο πώς εκμεταλλεύονται τέτοιες κουβέντες κάποιοι πολεμοχαρείς. Δεν το λέω από μετριοπάθεια. Κάθε άλλο.

Κρ.Π.: Το λες και ως ένας άνθρωπος του πολιτισμού, επώνυμος, με μεγαλύτερη ευθύνη;

Αλκ.Ι.: Όχι. Το λέω γιατί νοιάζομαι για τον τόπο μου. Νοιάζομαι για τους ανθρώπους μου. Για τα παιδιά μου, που μεγαλώνουν εδώ. Γι αυτό το λέω. Είναι εγωιστικό, προκειμένου να υποστηρίξουμε μια άποψή μας, να μπαίνουμε σε θέματα τα οποία ανάβουν φιτίλια σε εποχές που δεν τα αντέχουν.

Κρ.Π.: Και πώς πιστεύεις ότι μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τη σημερινή κατάσταση; Πιστεύεις π.χ. ότι είμαστε εκτός ελέγχου;

Αλκ.Ι.: Πιστεύω ότι έχουμε να ζήσουμε πολύ χειρότερα πράγματα. Είμαστε στην αρχή…

Δεν θεωρώ, δηλαδή, ότι μαγικά, π.χ. σε δύο χρόνια, όλα θα γίνουν καλύτερα, κι ότι ο κάθε άνθρωπος που σήμερα έχει οργή και βία μέσα του και είναι έτοιμος να την διοχετεύσει οπουδήποτε, ή να μισήσει οτιδήποτε του λένε πως αξίζει να μισηθεί, σε δύο χρόνια θα είναι ένας δημιουργικός άνθρωπος, που θα προχωράει πνευματικά και θα αναπτύσσεται.

Δεν νομίζω, δηλαδή, ότι η ανάκαμψη θα έρθει τόσο εύκολα και τόσο γρήγορα. Δυστυχώς.

Κρ.Π.: Και τί νομίζεις ότι θα έπρεπε να κάνουμε;

Αλκ.Ι.: Εδώ και χρόνια πίστευα ότι ζούσαμε σε μια εποχή που δεν ευνοούσε την συλλογικότητα.

Οι περισσότερες συλλογικότητες που είδα και που έζησα, μέσα στο μπερδεμένο, διασπασμένο, απρόσωπο, μεταπολιτευτικό τοπίο, παρά τις προσπάθειες και τις θυσίες πολλών, ήταν προβληματικές, ή αναποτελεσματικές, και άρα, χωρίς ουσιαστικό λόγο ύπαρξης.

Είχα λάθος, γιατί σήμερα υπάρχει μια προεργασία πολύτιμη. Πίστευα όμως, ότι η εποχή ήταν περισσότερο κατάλληλη για να μπορέσει ο καθένας να αναπτυχθεί προσωπικά, να μπορέσει ο καθένας να προχωρήσει σαν άνθρωπος, μέσα από μια προσωπική και ανένταχτη –όχι μόνο κομματικά- πορεία.

Τώρα βλέπω διάφορες συλλογικότητες να αρχίζουν να ανθούν γύρω, και αυτό με χαροποιεί. Και το αποτέλεσμα δεν είναι μόνο το έργο που παράγουν, π.χ. το αν θα φάνε φαγητό κάποιοι άστεγοι, ή αν θα πάρουν τα φάρμακά τους κάποιοι άνθρωποι που τα έχουν ανάγκη, ή αν θα υποστηριχθούν κάποιοι διωγμένοι από την κοινωνία, το οποίο είναι από μόνο του σπουδαίο. Αλλά είναι και το γεγονός, ότι διαμορφώνει τρόπο σκέψης και λειτουργίας, και χαρίζει την εμπειρία της έμπρακτης και δημιουργικής ένταξης στο σύνολο. Και αυτό είναι κάτι ανεκτίμητο.

Δεν μιλώ για την «φιλανθρωπία». Μου είναι φρικτή σαν έννοια, αυτή η –συχνά δημόσια- εκ του ασφαλούς «προσφορά» μέρους του υπερ-περισσεύματος, για λόγους συνήθως αυτάρεσκους ή ύποπτους. Άσε που η ίδια η λέξη μπάζει νερό. Γιατί, για να είναι κανείς φιλόζωος, πρέπει ο ίδιος να μην είναι ζώο. Για να είναι φιλέλληνας, να μην είναι Έλληνας.

Δεν υπάρχει «φιλόζωο ζώο», ούτε «φιλέλληνας Έλληνας». Έτσι, ούτε και «φιλάνθρωπος άνθρωπος». Οι φιλάνθρωποι, θέτουν εαυτούς εκτός του συνόλου των ανθρώπων. Γίνονται υπεράνω του ανθρώπου, κάτι σαν ημίθεοι. Το θέμα είναι να είσαι Άνθρωπος, όχι φιλάνθρωπος.

Μόνος του, ο κάθε ένας μας είναι τρελός και ελλιπής, και συνήθως ανίκανος, κι ας έχει τη μαγεία του ο μοναχικός δρόμος. Αλλά, μέσα από τη συλλογική δράση, κερδίζει το άτομο και μαζί όλη η κοινωνία. Υπάρχει μεγάλη ανάγκη στον καθένα μας σήμερα, να αισθανθεί ότι δεν είναι μόνος του, ότι λειτουργεί, παραμένοντας ελεύθερος, στα πλαίσια μιας συλλογικότητας, μιας ομάδας.

Αυτό λειτουργεί και ανάποδα: νέα παιδιά εντάσσονται σε ομάδες που το μόνο που τους ενώνει είναι το μίσος προς κάποιους άλλους. Κι αυτό είναι μια ένταξη, μια συντροφικότητα. Δεν είναι όμως μια δημιουργική διαδικασία, δεν λύνει προβλήματα, δημιουργεί καινούργια.

Δεν έχει ανάγκη αυτή τη στιγμή η κοινωνία μας από στείρο και τυφλό μίσος. Έχει ανάγκη από ανθρώπους που μέσα από συλλογικότητες θα μπορέσουν να προσφέρουν.

Κρ.Π.: Και αυτό είναι και η δημοκρατία; Δηλαδή, μία οργανωμένη συλλογικότητα. Τουλάχιστον αυτό θα έπρεπε να είναι…

Αλκ.Ι.: Ναι. Το βιώσαμε τραυματικά, γιατί οι συλλογικότητες που «έδρασαν» μαζικά στην κοινωνία μας για χρόνια, ήταν κυρίως τα πολιτικά κόμματα και οι ποδοσφαιρικές ομάδες.

Κρ.Π.: Και αυτές είναι κάθετες συλλογικότητες. Ενώ τώρα βλέπουμε ότι δημιουργούνται περισσότερο οριζόντιες συλλογικότητες.

Αλκ.Ι.: Ναι, αυτό έχει μεγάλο ενδιαφέρον. Ενδιαφέρον έχει και η ανάγκη μας να βρεί ο καθένας τη συντροφιά του. Να συνενωθεί και να συνεννοηθεί. Αρκετά ζήσαμε σπασμένοι σε κόμματα και κομματάκια.

Κρ.Π.: Για όλους αυτούς που είναι χωρίς δουλειά, χωρίς, τίποτα… τί έχεις να πεις;

Αλκ.Ι.: Τι να πω; Όσοι ζούμε με κάποια άνεση, είτε κλέψαμε είτε όχι, οφείλουμε μια απολογία σε όσους, το ίδιο σύστημα που εμάς μας άφησε να επιβιώσουμε, αυτούς τους εκμεταλλεύτηκε και τους εκμηδένισε. Όχι με τις ανόητες, δακρύβρεχτες ενοχές του χορτάτου, αλλά με την επίγνωση πως θα μπορούσε να ήμασταν εμείς στη θέση τους.

Δεν έχω να δώσω καμιά συμβουλή, ούτε κουράγιο να πω, ούτε με τα λόγια μπορεί να βοηθήσει κάποιος σε αυτή την ιστορία. Χρειάζονται πράξεις, στην καθημερινή ζωή του καθενός μας, και μόνο έτσι μπορείς να σταθείς δίπλα στους συνανθρώπους σου. Και δεν μιλώ για εντυπωσιακές πράξεις, που να αξίζουν προβολής, αλλά τον συγκεκριμένο, συνειδητό τρόπο που στέκεται ο καθένας μας απέναντι στον κάθε συνάνθρωπο και στο κοινωνικό σύνολο γενικότερα.

Κρ.Π.: Ο Μπέκετ είχε πει, πως όταν είμαστε μέχρι το λαιμό μες στα σκατά, δε μας μένει τίποτ’ άλλο, παρά να τραγουδήσουμε… Ποιό τραγούδι θα έλεγες σε αυτή την περίπτωση;

Αλκ.Ι.: Δεν μου αρέσουν τα οργισμένα τραγούδια. Δεν πιστεύω ότι εξυπηρετούν, στο τέλος, τίποτα. Με το πολιτικό τραγούδι, έτσι όπως το εννοούμε συνήθως, είμαι τσακωμένος γενικώς. Θεωρώ πως ούτε το τραγούδι υπηρετεί, τελικά, ούτε την πολιτική.

Και επειδή βλέπω ό,τι υπάρχει μεγάλη ανάγκη έκφρασης, σήμερα, αυτή η έκφραση δεν θα έρθει ουρλιάζοντας συνθήματα μέσα από τα τραγούδια. Θεωρώ μεγάλο επαναστάτη, για παράδειγμα, τον Χατζιδάκι. Κι ας λένε πως ήταν δεξιός, δεν πα’ νάταν ότι ήθελε; Δε με ενδιαφέρει καθόλου. Το γεγονός ότι έδωσε τόση ομορφιά στον κόσμο, έδωσε πρόσωπο και σχήμα σε εποχές άσχημες και μας βοήθησε να γίνουμε καλύτεροι, είναι η πιο επαναστατική πράξη που μπορεί να κάνει κανείς.

Δεν χρειαζόταν να γράψει εμφανώς «πολιτικά» τραγούδια. Όπως και ο Γκάτσος, με τον οποίο κυρίως συνεργάστηκε. Αν καθίσεις να διαβάσεις τους στίχους του θα δεις έναν πολύ ευαισθητοποιημένο, γύρω από τα κοινωνικά θέματα, άνθρωπο.

Υπήρξαν κάποιοι που δεν εκμεταλλεύτηκαν ποτέ τα πιστεύω τους μέσα από το έργο τους. Από την άλλη βέβαια, δεν πλήρωσαν και το τίμημα, όπως κάποιοι φανερά στρατευμένοι. Όμως, νοιάστηκαν βαθιά την τέχνη τους και τον άνθρωπο. Τα υπηρέτησαν και τα δύο, κάνοντας πάρα πολύ καλά τη δουλειά τους. Κι αυτό, νομίζω, είναι αρκετό.

Κρ.Π.: Όμως, ο κόσμος έχει ανάγκη να ακούσει τη θέση που έχει κάποιος που εκτιμά. Είναι σημαντικό να μιλάτε. Έστω και για να πείτε ακριβώς αυτό. Επίσης, με την ευκαιρία που αναφέρθηκες στην ανάγκη για έκφραση, δεν είναι σημαντική σε αυτή την περίοδο και η δημιουργικότητα; 

Αλκ.Ι.: Μα ναι! Δεν γίνεται αλλιώς. Δηλαδή, αν παραμείνουμε καταναλωτές, έτοιμοι να καταπιούμε σαν έτοιμη τροφή αυτό που δημιουργούν οι άλλοι για μάς, δεν βλέπω κανένα μέλλον.

Το θέμα είναι να μπορέσει σιγά σιγά ο καθένας να δημιουργήσει τα δικά του πράγματα, με αφοσίωση και αγάπη, για να μπορεί να τα δώσει. Ότι κι αν φτιάχνει. Μπορεί να μεγαλώνει παιδιά, ή να γράφει ποιήματα, ή να είναι αγρότης, ή να μαγειρεύει, ή, ακόμα και να δημιουργεί πράγματα ακόμη πιο σπάνια, όπως μια ωραία ερωτική σχέση…

Κρ.Π.: Μα δεν δημιουργείς όταν κάτι σε εμπνέει; Και ο Χατζιδάκις έδινε έμπνευση… Και το σημαντικότερο είναι να μπορείς να εμπνέεις, όπως συμβαίνει και στις σχέσεις… Πώς και από τι θα εμπνευστούμε, λοιπόν, σήμερα;

Αλκ.Ι.: Πήγα στους Ζαπατίστας, δεν άκουσα ένα οργισμένο τραγούδι, ποτέ. Τα επαναστατικά τραγούδια τους, είναι τραγούδια γεμάτα ομορφιά. Τόση ομορφιά που σε πονά.

Και μετά σκέφτομαι τα επαναστατικά τραγούδια των άλλων επαναστάσεων της Λατινικής Αμερικής, ή του ισπανικού εμφυλίου. Κανείς δεν ουρλιάζει τη μιζέρια του, ούτε βρίζει το σύστημα, ούτε τραγουδάει το μίσος. Τα ακούς και έχεις την ανάγκη να κάνεις τον κόσμο καλύτερο, όχι γιατί απλώς σιχαίνεσαι αυτόν που υπάρχει, αλλά γιατί τον ονειρεύεσαι αλλιώς. Και έτσι πολεμάνε. Όχι με μίσος, αλλά με όνειρο.

Το άλλο μου φαίνεται πολύ μίζερο. Το να παραθέτεις τα κακώς κείμενα της εποχής σ’ ένα τραγούδι, με φωνή βραχνή συνήθως, κουρασμένη από τους «πολλούς αγώνες» και τα τσιγάρα, ή στεντόρια, σε στυλ «εμπρός γενναίοι μου, οπισθοχώρηση»…

Όλοι οι και καλά σκεπτόμενοι σύγχρονοι καλλιτέχνες, δεν αποφεύγουμε αυτήν την παγίδα, αλλά το αποτέλεσμα μάλλον δεν έχει νόημα.

Κρ.Π.: Οπότε προτείνεις να ψάξουμε να βρούμε ή να δημιουργήσουμε, οτιδήποτε μας εμπνέει να ζήσουμε μια καλύτερη ζωή;

Αλκ.Ι.: Ναι. Αλλά αν δεν ασχοληθείς παράλληλα με τον διπλανό σου και μείνεις αποκλειστικά στο πρόβλημά σου, όπως τόσα χρόνια έμενες στην πάρτη σου, είναι αδύνατον να ζήσεις μια καλύτερη ζωή.

Ασκώ επάγγελμα που προϋποθέτει μεγάλες δόσεις εγωισμού. Παρ’ όλα αυτά, προσπαθώ να μάθω στα παιδιά μου ότι εάν ο διπλανός σου δεν ζει αξιοπρεπώς, ούτε κι εσύ μπορείς να είσαι αξιοπρεπής. Όταν γύρω σου υπάρχει δυστυχία, όσο κι αν ψήνεσαι πως είσαι ευτυχής, είναι αδύνατον να ζήσεις καλά. Αν ένας πάει στην κόλαση, κανείς δεν πάει στον παράδεισο.

Κρ.Π.: Τι θα έλεγες για το τραγούδι σου «Πατρίδα»;

Αλκ.Ι.: Γράφτηκε το 2008 και κυκλοφόρησε αρχές του 2009, πριν την «κρίση». Αναφέρεται σε εμπειρίες που έζησα ο ίδιος. Δεν παραθέτω ιστορικά στοιχεία που διάβασα κάπου ή που παρακολούθησα στην τηλεόραση. Τις περισσότερες από αυτές τις εμπειρίες, τις έζησα στην Κύπρο ή εδώ, στην Ελλάδα. Κάποιες άλλες, σε άλλα μέρη.

Είναι περισσότερο υπαρξιακό, παρά πολιτικό τραγούδι. Αναφέρει γεγονότα που καθόρισαν τις αντιλήψεις μου, τον τρόπο που αντιλαμβάνομαι τον κόσμο, τις βεβαιότητες, την άγνοια, το μπέρδεμα και την ύπαρξή μου γενικώς.

Κρ.Π.: Η πατρίδα είναι η γη του πατρός…

Αλκ.Ι.: Ακριβώς. Σε πολλές περιπτώσεις, η δική μου γη του πατρός, έγινε γη… του πυρός. Τα περιστατικά που αναφέρω μέσα στους στίχους του, αυτό –μάλλον- δείχνουν.

Λέω για τις μνήμες που έχω από την εισβολή το ’74 στην Κύπρο, από την προδοσία και την επακόλουθη Τουρκική εισβολή. Είχαν συλλάβει οι πραξικοπηματίες τη μητέρα μου, που εργαζόταν ως εκφωνήτρια στο ραδιόφωνο και της έβαζαν το πιστόλι στον κρόταφο για να κάνει τις ανακοινώσεις τους… μέχρι που μπήκαν οι Τούρκοι και η «δουλειά» τους ολοκληρώθηκε.

Στον βομβαρδισμό, είχαμε κρυφτεί κάτω από το τραπέζι, για να μην πέφτουν οι σοβάδες από το ταβάνι πάνω μας, και τρώγαμε με τον αδερφό μου σταφύλι. Όταν άρχισαν να πέφτουν οι Τούρκοι αλεξιπτωτιστές, με πήγε στο παράθυρο ο πατέρας μου να τους δω και για να μην τρομάξω μου έλεγε, «κοίταξε τί ωραίοι που είναι, τι ωραία που πέφτουν…»

Για τους ορφανούς γονείς μου – ο ένας παππούς σκοτώθηκε από τους ναζί, ο άλλος από τους συνεργάτες τους, Βούλγαρους εθνικιστές.

Μετά, άλλα γεγονότα, στον πόλεμο στην Γιουγκοσλαβία, όπου είχαμε φτάσει, μετά από ένα μεγάλο, επικίνδυνο και δύσκολο ταξίδι. Στο Βελιγράδι, το ξενοδοχείο που θα μέναμε ήταν βέβαια άδειο –ποιος θα πήγαινε να μείνει εκεί;- ήταν όμως ένας μπάτλερ στην υποδοχή, ντυμένος με φράκο, ένα εργαζόμενο φάντασμα… Έμεινα να κοιμάμαι ένα βράδυ μέσα στον βομβαρδισμό, δεν ξύπνησα από τις σειρήνες για να κατεβώ στο καταφύγειο, ούτε και οι βόμβες με ξύπνησαν, πάντα κοιμάμαι βαριά…

Την επομένη τραγούδησα στην πλατεία Δημοκρατίας, την κεντρική πλατεία της πόλης, μπροστά σε χιλιάδες χαμογελαστών ανθρώπων, που δεν ήξεραν αν θα ήταν ζωντανοί το επόμενο λεπτό, και ως τελευταία πράξη διάλεγαν να τραγουδήσουν. Την επομένη, είδα τα ανθρώπινα μέλη μέσα σε μπάζα στο Αλέξινατς, λίγες ώρες μετά τον βομβαρδισμό του.

Ή, το «Κ. Μαρούση», το κτήριο στη συμβολή Πανεπιστημίου και Ομόνοιας, όπου το είδα να καίγεται στη διάρκεια μεγάλης διαδήλωσης. Ήταν 10 Ιανουαρίου του 1991, μία μέρα μετά τη δολοφονία του Τεμπονέρα. Πήρε φωτιά το κτήριο, άλλοι λένε από μολότωφ, άλλοι από τα δακρυγόνα που έπεφταν ασταμάτητα. Άδειασε η λεωφόρος, ήρθε η πυροσβεστική, μείναμε λίγα άτομα να κοιτάμε ανήμπορα, αμίλητα.

Ανέβαιναν με σκάλες οι πυροσβέστες στα φλεγόμενα παράθυρα, όπου κρέμονταν άνθρωποι, ενώ οι αστυνομικοί πετούσαν από την Ομόνοια δακρυγόνα στους πυροσβέστες, εμποδίζοντάς τους. Τους περιγελούσαν και τους έβριζαν. Οι κάμερες των καναλιών γυρνούσαν αλλού το φακό. Κάηκαν τέσσερις άνθρωποι. Τους τρεις τους κλαίνε ακόμη οι δικοί τους. Ο τέταρτος δεν αναγνωρίστηκε και παραμένει άγνωστος. Ο άγνωστος Αθώος. Για μένα, ήταν μια καθοριστική στιγμή.

Ή, το «άνοιγμα» πριν από λίγα χρόνια της Πράσινης Γραμμής στην Κύπρο…

Η συγκίνηση κάποιων γερόντων που πήγαιναν μετά από τόσα χρόνια να δουν το σπίτι τους, άλλοι που δεν άντεχαν αυτή τη συγκίνηση και δεν πήγαιναν, και πονούσαν το ίδιο. Άλλοι που πήγαιναν στον τάφο των γονιών τους, για να τον βρουν ρημαγμένο. Και άλλοι, που πήγαιναν επειδή είχε καζίνο, ή επειδή ήταν φθηνότερα τα εστιατόρια, όχι δηλαδή σαν προσκυνητές, αλλά σαν καταναλωτές. Ανθρώπινα είναι όλα, αλλά δεν μπορώ να μην τα καταγράφω.

Κρ.Π.: Πατρίδα τί είναι για σένα;

Αλκ.Ι.: Η νοσταλγία. Αυτό είναι. Δεν υπάρχει κάτι άλλο στο οποίο να επιστρέφω τόσο συχνά. Όχι με τη ρομαντική της έννοια, αλλά με αυτή που σου σκίζει τα σωθικά, που σου φανερώνει ξανά το αληθινό σου πρόσωπο – το πρόσωπο που η ροή της καθημερινότητας σε κάνει να ξεχνάς – πριν σε εκσφενδονίσει πάλι μπροστά.

Ο τόπος, το χώμα του, το φως του και οι άνθρωποι που με καθόρισαν. Η νοσταλγία είναι η πατρίδα μου. Και τα παιδιά μου. Η μνήμη και η υπόσχεση.

Κρ.Π.: Λέγοντας για νοσταλγία, νιώθω ότι η πατρίδα που ήξερα, χάνεται. Μήπως θα ‘πρεπε ήδη, να είχαμε κάνει κάτι σημαντικότερο, με μεγαλύτερη συλλογικότητα; Δηλαδή, για παράδειγμα οι Ισπανοί, έφτιαξαν ένα καταστατικό, συμφώνησαν σε κάποια βασικά αιτήματα και τα διεκδικούν.

Αλκ.Ι.: Εμείς δεν ξέρουμε να είμαστε μαζί. Ενώ και οι Ισπανοί έζησαν έναν εμφύλιο, ίσως και εντονότερο από τον δικό μας, με κάποιον τρόπο καταφέρνουν σε κάποια βασικά πράγματα – ένα μεγάλο τουλάχιστον μέρος της κοινωνίας τους – να συνεννοούνται.

Εμείς ζούμε ο καθένας μέσα στο μικρό του κλουβάκι, που μπορεί να περιλαμβάνει και άλλους δυο-τρεις, αποφασίζουμε πως οι υπόλοιποι είναι μαλάκες και είμαστε ευχαριστημένοι.

Κρ.Π.: Και πολλοί πνευματικοί άνθρωποι της Ελλάδας, είναι… κρατικοδίαιτοι ή συμβιβασμένοι;

Αλκ.Ι.: Δεν θα μπορούσε να είναι αλλιώς. Για παράδειγμα, επειδή αναφέραμε την Ισπανία, εκεί δεν υπάρχει ισπανικό μουσικό σχήμα που να βγαίνει να παίξει στο εξωτερικό και να μην έχει τη μικρή ή τη μεγάλη, πολλές φορές, στήριξη των πολιτιστικών υπηρεσιών της χώρας του. Το έχω ζήσει σε πολλά φεστιβάλ του εξωτερικού.

Αυτό δεν σημαίνει ότι το κράτος τους λειτουργεί καλά, ή ότι δικαιολογούνται όλα αυτά που έχουν συμβεί στη χώρα τους, αλλά ότι κάποιοι άνθρωποι που είναι σε κάποιες θέσεις, πραγματικά ασχολούνται και αγαπάνε αυτό που κάνουν και αισθάνονται μια υποχρέωση να το κάνουν καλά. Εδώ, για να είχε κάποιος μια ανάλογη στήριξη από το κράτος, έπρεπε να… κοιμάται με το κράτος!

Κι όταν στρέφονται οι Ισπανοί κατά του κράτους τους, ξέρουν πολύ καλά ποια είναι εκείνα τα καλά που πρέπει να κρατήσουν και τι, αντίθετα, πρέπει να αλλάξει στη λειτουργία του.

Όταν κάποιος εδώ στρέφεται κατά του κράτους, ή το κάνει γιατί είναι αντικρατιστής, οπότε θεωρητικά θα το έκανε όπου και αν βρισκόταν, ή αλλιώς, η μεγάλη πλειοψηφία του κόσμου που ξαφνικά αποστρέφεται το κράτος και τον κρατικό μηχανισμό, το κάνει γιατί διαπιστώνει, το ίδιο ξαφνικά, πως του είναι ασύμφορο. Σάμπως τόσα χρόνια, λειτουργούσε για το συμφέρον του.

Δες, αν θέλεις, πόσο έντονη παρουσία έχουν τα πολιτιστικά κέντρα άλλων χωρών εδώ, στην Ελλάδα, σε μια μικρού δηλαδή ενδιαφέροντος χώρα, και φαντάσου πώς λειτουργούν στις χώρες που τους ενδιαφέρουν πραγματικά. Δες το ισπανικό Ινστιτούτο Θερβάντες. Δες το Γαλλικό, δες το Βρετανικό, το Γκαίτε των Γερμανών, ή το Πούσκιν των Ρώσων. Και δες και τα αντίστοιχα, συνήθως ανύπαρκτα, δικά μας, στις άλλες χώρες… Κωμικοτραγική η κατάσταση.

Όποτε έγινε σοβαρή δουλειά, έγινε με τη θυσία ή το ψώνιο κάποιων τρελαμένων που μετά τους ζήτησαν και τα ρέστα. Κατά τα άλλα, απέραντη σιωπή… Πληρωμένη δεκαετίες τώρα με τεράστια κονδύλια.

Έχουμε δρόμο μακρύ και δύσκολο. Κι αυτό είναι το καλό της υπόθεσης! Δεν πρέπει να μας απογοητεύει η απόσταση που έχουμε να διανύσουμε. Πρέπει να μας δίνει χαρά. Γιατί η οργή, από μόνη της, δεν δημιουργεί τίποτα. Δημιουργικό δεν είναι το να φτάσει ο κόσμος στο απροχώρητο, στην κορύφωση της μεγαλύτερης οργής. Η οργή χωρίς όνειρο θα σε ξανακάνει πρόβατο. Δεν αρκεί το να γκρεμίζεις. Θα ζήσουμε καλύτερα, όταν αποφασίσουμε τι θέλουμε να χτίσουμε στα ερείπια αυτού που θέλουμε να γκρεμίσουμε.

Κρ.Π.: Η οργή είναι και δευτερεύον συναίσθημα. Δηλαδή, πρώτα κάτι άλλο αισθάνθηκα και δεν το διαχειρίστηκα, έτσι ώστε έφτασα να οργιστώ, τελικά.

Αλκ.Ι.: Για να φτάσεις σ’ αυτό το συμπέρασμα, προϋποτίθεται μια συνομιλία με το βαθύτερο είναι σου. Μα δε μιλιόμαστε με τον εαυτό μας εδώ και δεκαετίες. Και δεν συνομιλούμε ουσιαστικά ούτε με τον διπλανό μας.

Αδιάφορες χαριτωμένες κουβεντούλες κάνουμε οι περισσότεροι, ή καυγαδάκια, στο σπίτι, στα καφέ, στις τηλεοράσεις και στη δουλειά, για να περνά η ώρα. Κι εμένα, με πιάνουν τα διαόλια μου και γίνομαι φλύαρος και ξερόλας, το αναγνωρίζω.

Αλλά ας μιλήσουμε, ας βγάλουμε τα κουσούρια μας ο καθένας στη φόρα, ας εκτεθούμε, ας γνωριστούμε, δεν πειράζει… Κι ας ακούσουμε και τον άλλον, τι έχει να μας πει.-

*Πατρίδα

Toυ Αλκίνοου Ιωαννίδη
(από τον δίσκο: Νεροποντή, 2009)

Λοιπόν,
αγρίεψε ο κόσμος σαν καζάνι που βράζει
σαν το αίμα που στάζει, σαν ιδρώτας θολός
Πότε πότε γελάμε, πότε κάνουμε χάζι
και στα γέλια μας μοιάζει να γλυκαίνει ο καιρός.

Μα όταν κοιτάζω τις νύχτες τις ειδήσεις να τρέχουν
ξέρω ότι δεν έχουν νέα για να μου πουν
Ήμουν εγώ στη φωτιά, ήμουν εγώ η φωτιά
είδα το τέλος με τα μάτια ανοιχτά.

Είδα τον πόλεμο φάτσα, τη «φυλή» και τη «ράτσα»
προδομένη από μέσα, απ’ τους πιο πατριώτες
Να χουν τη μάνα μου αιχμάλωτη με τ όπλο στο στόμα
Τα παιδιά τους στολίζουν σήμερα τη Βουλή.

Κάτω από ένα τραπέζι το θυμάμαι σαν τώρα
με μια κούπα σταφύλι στου βομβαρδισμού την ώρα
είδα αλεξίπτωτα χίλια στον ουρανό σαν λεκέδες
Μου μιλούσε ο πατέρας μου να μη φοβηθώ.

«Κοίταξε τι ωραία που πέφτουν!
Τι ωραία που πέφτουν…»

Είδα γονείς ορφανούς, ο ένας παππούς απ τη Σμύρνη
στη Δράμα πρόσφυγας πήγε να βρει βουλγάρικη σφαίρα
κι ο άλλος, Κύπριος φυγάς στο μαύρο τότε Λονδίνο
στα εικοσιεπτά του στα δύο τον κόψανε οι Ναζί.

Είδα μισή Λευκωσία, βουλιαγμένη Σερβία
στο Βελιγράδι ένα φάντασμα σ’ άδειο ξενοδοχείο
Αμερικάνικες βόμβες και εγώ να κοιμάμαι
αύριο θα τραγουδάμε στης πλατείας τη γιορτή.

Είδα κομμάτια το κρέας μες στα μπάζα μιας πόλης
είδα τα χέρια, τα πόδια πεταμένα στη γη
Είδα να τρέχουν στο δρόμο με τα παιδιά τους στον ώμο
κι εγώ τουρίστας με βίντεο και φωτογραφική.

Εδώ στην άσχημη πόλη που απ’ την ανάγκη κρατιέται
ένας λαός ρημαγμένος μετάλλια ντόπας ζητάει
Ολυμπιάδες κι η χώρα ένα γραφείο τελετών
θα σου ζητήσω συγγνώμη που σε μεγάλωσα εδώ.

Τους είχα δει να γελάνε οι μπάτσοι κι απ την Ομόνοια
να πετάν δακρυγόνα στο πυροσβεστικό
Στο παράθυρο εικόνισμα, άνθρωποι σαν λαμπάδες
και τα κανάλια αλλού να γυρνούν το φακό.

Και είδα ξεριζωμένους να περνούν τη Γραμμή
για μια πόρνη φτηνή ή για καζίνο και πούρα
Έτσι κι αλλιώς μπερδεμένη η πίστη μας η καημένη
ο Σολωμός με Armani και την καρδιά ανοιχτή.

Δεν θέλω ο εαυτός μου να ‘ναι τόπος δικός μου
Ξέρω πως όλα αν μου μοιάζαν θα ταν αγέννητη η γη
Δε με τρομάζει το τέρας, ούτε κι ο άγγελός μου
ούτε το τέλος του κόσμου, με τρομάζεις εσύ.

Με τρομάζεις ακόμα, οπαδέ της ομάδας
του κόμματος σκύλε, της οργάνωσης μάγκα
διερμηνέα του Θεού, ρασοφόρε γκουρού
τσολιαδάκι φτιαγμένο, προσκοπάκι χαμένο
Προσεύχεσαι και σκοτώνεις, τραυλίζεις ύμνους οργής
έχεις πατρίδα το φόβο, γυρεύεις να βρεις γονείς
μισείς τον μέσα σου ξένο κι όχι, δεν καταλαβαίνω
δεν ξέρω πού πατώ και πού πηγαίνω.

“Ποιές αιτίες μας έφεραν ως εδώ, και κυρίως τί πρέπει να κάνουμε;» είναι το αντικείμενο έρευνας που ξεκίνησε εθελοντικά, ως πολιτική – κοινωνική δράση, η Κρυσταλία Πατούλη, θέτοντας το ερωτημα από τον Αύγουστο του 2010, σε πρόσωπα των γραμμάτων, των επιστημών, της μάχιμης διανόησης και των τεχνών, και με ανοιχτή πρόσκληση – επιστολή για συμμετοχή στον συγκεκριμένο δημόσιο διάλογο από τον Μάρτιο του 2011, ο οποίος δημοσιεύεται στο tvxs.gr.

Δημοσιεύτηκαν μέχρι στιγμής (ενημέρωση 5/11/2012) οι απαντήσεις των (δείτε εδώ)

  1. Κώστας Ακρίβος
  2. Άγγελος Αντωνόπουλος
  3. Αλέξανδρος Αντωνόπουλος
  4. Χαϊνης Δημήτρης Αποστολάκης
  5. Νίκος Αραπάκης
  6. Γιώργος Αρμένης
  7. Νάνος Βαλαωρίτης
  8. Λαοκράτης Βάσσης
  9. Τασούλα Βερβενιώτη
  10. Κώστας Βεργόπουλος
  11. Χάρης Βλαβιανός
  12. Γιάννης Βόγλης
  13. Δήμητρα Γαλάνη
  14. Χρήστος Γιανναράς
  15. Θανάσης Γκαϊφύλλιας
  16. Γρηγόρης Γκιζέλης
  17. Μανώλης Γλέζος
  18. Φίλιππος Γράψας
  19. Γιάννης Γρηγοράκης
  20. Θεόδωρος Γρηγοριάδης
  21. Νίκος Δαββέτας
  22. Συράκος Δανάλης
  23. Σωτήρης Δημητρίου
  24. Αντώνης Διαμαντής
  25. Θανάσης Διαμαντόπουλος
  26. Έφη Δραμαλή
  27. Νίκος Ερηνάκης
  28. Ηλίας Ευθυμιόπουλος
  29. Μάνος Ζαχαρίας
  30. Δημήτρης Ζερβουδάκης
  31. Αλέξης Ζήρας
  32. Γιάννης Ζουγανέλης
  33. Nίκος Ζούδιαρης
  34. Παναγιώτης Ήφαιστος
  35. Μίκης Θεοδωράκης
  36. Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος
  37. Αλκίνοος Ιωαννίδης
  38. Δημήτρης Καζάκης
  39. Κώστας Καζάκος
  40. Νίκος Καλογερόπουλος
  41. Θύμιος Καρακατσάνης
  42. Βασίλης Καραποστόλης
  43. Nίκος Καρατζάς
  44. Τάκης Καφετζής
  45. Αντώνης Καφετζόπουλος
  46. Γιώργος Κολέμπας
  47. Γιώργος Κοντογιώργης
  48. Μάνος Κοντολέων
  49. Περικλής Κοροβέσης
  50. Θωμάς Κοροβίνης
  51. Στέλιος Κούλογλου
  52. Μένης Κουμανταρέας
  53. Νίκος Κούνδουρος
  54. Νίκος Κουνενής
  55. Γιάννης Κούτρας
  56. Kώστας Κουτσομύτης
  57. Κώστας Λάμπος
  58. Κατίνα Τέντα – Λατίφη
  59. Γιώργος Λίλλης
  60. Λουδοβίκος των Ανωγείων
  61. Στέλιος Μάινας
  62. Γιάννης Μακριδάκης
  63. Αντώνης Μακρυδημήτρης
  64. Αφροδίτη Μάνου
  65. Άρης Μαραγκόπουλος
  66. Γιώργος Μαρκόπουλος
  67. Κατερίνα Μάτσα
  68. Ευάγγελος Μαυρουδής
  69. Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
  70. Γιώργος Μεράντζας
  71. Μανώλης Μητσιάς
  72. Θάνος Μικρούτσικος
  73. Χρόνης Μίσσιος
  74. Γιώργος Μιχαλακόπουλος
  75. Αμάντα Μιχαλοπούλου
  76. Γιάννης Μπέζος
  77. Μαρία Μπέϊκου
  78. Μαρία Μπέλου
  79. Γιάννης Μπεχράκης
  80. Κώστας Νασσίκας
  81. Ελένη Νίνα
  82. Γεράσιμος Νοταράς
  83. Κώστας Ντάρας
  84. Άννα Παναγιωτοπούλου
  85. Σπύρος Παπαδόπουλος
  86. Μίρκα Παπακωνσταντίνου
  87. Στέλιος Πελασγός
  88. Δήμητρα Πέτρουλα
  89. Λευτέρης Πιταράκης
  90. Βαγγέλης Ραπτόπουλος
  91. Μανώλης Ρασούλης
  92. Ευανθία Ρεμπούτσικα
  93. Ειρήνη Ρέππα
  94. Κωνσταντίνος Ρήγος
  95. Λουκία Ρικάκη
  96. Στέφανος Ροζάνης
  97. Τέος Ρόμβος
  98. Χρύσα Ρώπα
  99. Παντελής Σαββίδης
  100. Σίλας Σεραφείμ
  101. Μαρία Σκιαδαρέση
  102. Γεράσιμος Σκιαδαρέσης
  103. Θανάσης Σκρουμπέλος
  104. Αλέξης Σταμάτης
  105. Σωτηρία Σταυρακοπούλου
  106. Άρης Σφακιανάκης
  107. Περικλής Σφυρίδης
  108. Πέτρος Τατσόπουλος
  109. Θόδωρος Τερζόπουλος
  110. Κωνσταντίνος Τζούμας
  111. Νικήτας Τσακίρογλου
  112. Διονύσης Τσακνής
  113. Πατήρ Φιλόθεος Φάρος
  114. Άννα Φόνσου
  115. Σωτήρης Χατζάκης
  116. Κωστής Χατζηδάκης
  117. Θανάσης Χειμωνάς
  118. Έλενα Χουζούρη
  119. Γρηγόρης Ψαριανός
  120. Jose Manuel Lamarque

Συνεχίζοντας τον δημόσιο διάλογο, με θέμα την κοινωνικοπολιτική κατάσταση στη χώρα μας, μέσω και των ερωτημάτων της έρευνας “Τί πρέπει να κάνουμε” αλλά και κατόπιν του προεκλογικού ερωτήματος Ξέρω τι να ψηφίσω;” όπως και πολλών άλλων ερωτημάτων ανάλογα με την επικαιρότητα, απάντησαν σε συνεντεύξεις και άρθρα οι εξής:

  1. Αλέξης Πανσέληνος
  2. Ανδρέας Μήτσου
  3. Βαγγέλης Ραπτόπουλος
  4. Βασίλης Παπαθεοδώρου
  5. Γιάννης Μακριδάκης
  6. Γιάννης Υφαντής
  7. Γιώργος Ξενάριος
  8. Γιώργος Παναγιωτάκης
  9. Ελένη Ζιώγα
  10. Θανάσης Γκαϊφύλλιας
  11. Θεόδωρος Κουτρούκης
  12. Θόδωρος Τερζόπουλος
  13. Κατερίνα Μάτσα
  14. Κατίνα Σηφακάκη
  15. Κώστας Βεργόπουλος
  16. Λ. Κονιόρδου – Λ. Μυριβήλη – Κ. Λεμπέση
  17. Λαοκράτης Βάσσης
  18. Λίνα Νικολακοπούλου
  19. Μάκης Καραγιάννης
  20. Μάνος Ελευθερίου
  21. Μαρία Σκιαδαρέση
  22. Νάσος Βαγενάς
  23. Νικήτας Τσακίρογλου
  24. Νικος Αραπακης
  25. Νίκος Ερηνάκης
  26. Νίκος Ζούδιαρης
  27. Γιώργος Κοντογιώργης
  28. Νίκος Κούνδουρος
  29. Νίκος Κουνενής
  30. Περικλής Κοροβέσης
  31. Πέτρος Τατσόπουλος
  32. Στέφανος Ροζάνης
  33. Τασούλα Βερβενιώτη
  34. Τεύκρος Μιχαηλίδης
  35. Φωτεινή Τσαλίκογλου
  36. Χάρις Κατάκη
  37. Χριστόφορος Κάσδαγλης
  38. Χρόνης Μίσσιος

Και:

Όλες οι απαντήσεις του “Τί να κάνουμε;” δημοσιευμένες στο τvxs εδώ


Άλλες αναδημοσιεύσεις στο εξωτερικό:

Βαρλάμ Σαλάμοφ: Τι είδα και τι κατάλαβα στα Γκουλάγκ

10:11, 10 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110797

Βαρλάμ Σαλάμοφ (1907 – 1982)
Τι είδα και τι κατάλαβα στα Γκουλάγκ

1. Τόσο πόσο εύθραυστη είναι η ανθρώπινη κουλτούρα, ο πολιτισμός. Ο άνθρωπος γίνεται κτήνος μετά από τρεις εβδομάδες σε συνθήκες σκληρής χειρονακτικής εργασίας, παγωνιάς, πείνας και ξυλοδαρμών.

2. Το βασικό μέσο για διαφθορά του πνεύματος είναι το κρύο, στα στρατόπεδα της Μέσης Ασίας, μάλλον, οι άνθρωποι άντεχαν περισσότερο, εκεί ήταν πιο ζεστά.

3.  Κατάλαβα ότι η φιλία, η συντροφικότητα ποτέ δεν γεννιέται σε δύσκολες, σε πραγματικά δύσκολες – με τίμημα τη ζωή – συνθήκες. Η φιλία γεννιέται σε συνθήκες δύσκολες, αλλά ανεκτές (στο νοσοκομείο και όχι στο ορυχείο).

4. Κατάλαβα ότι ο άνθρωπος περισσότερο απ’ όλα συντηρεί το αίσθημα της οργής. Το κρέας είναι αρκετό για τον οργισμένο άνθρωπο – για τα υπόλοιπα αδιαφορεί.

5. Κατάλαβα τη διαφορά ανάμεσα στη φυλακή, η οποία ενδυναμώνει το πνεύμα και το στρατόπεδο, το οποίο τσακίζει την ανθρώπινη ψυχή.

6. Κατάλαβα ότι οι σταλινικές «νίκες» έγιναν γιατί εκείνος δολοφονούσε αθώους ανθρώπους – μια οργάνωση δέκα φορές μικρότερη αριθμητικά, αλλά τολμηρή θα μπορούσε να εκδιώξει στον Στάλιν μέσα σε δυο μέρες.

7. Κατάλαβα ότι ο άνθρωπος έγινε άνθρωπος γιατί σωματικά είναι δυνατότερος από οποιοδήποτε ζώο – κανένα άλογο δεν αντέχει τις συνθήκες εργασίας στον Μεγάλο Βορρά.

8. Είδα ότι η μοναδική ομάδα ανθρώπων, η οποία διατηρούσε ακόμη κάποια ανθρώπινα χαρακτηριστικά στην πείνα και στους προπηλακισμούς ήταν θρησκευόμενοι, τα μέλη διαφόρων σεκτών, σχεδόν όλοι, και το μεγαλύτερο μέρος των ιερέων.

9. Οι πρώτοι που έσπαγαν από τις κακουχίες ήταν οι στρατιωτικοί και τα στελέχη του κόμματος.

10. Είδα πόσο σημαντικό εργαλείο για τον διανοούμενο ήταν η συνηθισμένη προστυχιά.

11. Ότι ο λαός διακρίνει τους προϊσταμένους από τη δύναμη του χτυπήματός τους, από το πάθος τους να ξυλοκοπούν.

12. Ο ξυλοδαρμός ως ακαταμάχητο επιχείρημα (μέθοδος Νο 3)

13. Έμαθα την αλήθεια για την προετοιμασία μυστικών δικών από τους καλύτερους τεχνίτες αυτών των υποθέσεων.

14. Κατάλαβα γιατί στη φυλακή μαθαίνουν τα πολιτικά νέα (συλλήψεις κλπ) νωρίτερα από εκείνους που είναι ελεύθεροι.

15. Έμαθα ότι ο απόπατος της φυλακής (και του στρατοπέδου» δεν είναι ποτέ «απόπατος».

16. Κατάλαβα ότι μπορεί να ζεις οργισμένος.

17. Κατάλαβα ότι μπορείς να ζεις απαθής.

18. Κατάλαβα γιατί ο άνθρωπος δε ζει με ελπίδες – δεν υπάρχουν ελπίδες όταν είσαι κρατούμενος – εκεί δεν παίζουν ρόλο οι ελπίδες, αλλά το ένστικτο, η αυτοσυντήρηση – ίδια αρχή με την οποία ζουν το δέντρο, ο βράχος, το ζώο.

19. Είμαι υπερήφανος που αποφάσισαν από την αρχή, από το 1937, ότι ποτέ δεν θα γίνω επικεφαλής συνεργείου, αν είναι η βούληση μου να οδηγήσει στο θάνατο έναν άλλον άνθρωπο – αν η βούληση μου υπηρετήσει την διεύθυνση, καταπιέζοντας άλλους ανθρώπους – κρατούμενους όπως κι εγώ.

20. Τόσο οι σωματικές όσο και οι ψυχικές μου δυνάμεις αποδείχτηκαν ισχυρότερες απ’ ότι πίστευα – σ’ αυτή τη μεγάλη δοκιμασία, και είμαι υπερήφανος που ποτέ δεν πρόδωσα κανένα, κανείς δεν βρήκε τον θάνατο εξαιτίας μου, κανείς δεν τιμωρήθηκε με επιπλέον ποινή εξαιτίας μου, δεν κατέδωσα ποτέ κανέναν.

21. Είμαι υπερήφανος που δεν υπέβαλα καμία αίτηση μέχρι το 1955[1]

22. Είδα επί τόπου την επονομαζόμενη «Αμνηστία του Μπέρια» – ήταν ενδιαφέρον.

23. Είδα ότι οι γυναίκες είναι πολύ πιο αξιοπρεπείς και έτοιμες για θυσίες από τους άντρες – στην Κολιμά δεν υπήρξαν περιπτώσεις όπου άντρες ήρθαν να επισκεφτούν τις συζύγους τους. Γυναίκες όμως ήρθαν πάρα πολλές να επισκεφτούν τους συζύγους τους.

24. Είδα εκπληκτικές οικογένειας του Βορρά (ελεύθερους και πρώην κρατούμενους) με επιστολές «προς τους νόμιμους συζύγους» κλπ.

25. Είδα τους «πρώτους Ροκφέλερ», τους παράνομους εκατομμυριούχους, άκουσα τις εξομολογήσεις τους.

26. Είδα κρατούμενους, καθώς επίσης και πολυάριθμες «αποικίες» «Δ», «Ε», κλπ, «Μπερλάγκ».

27. Κατάλαβα ότι μπορείς να πετύχεις πάρα πολλά – νοσοκομείο, μεταγωγή, – αλλά θα έπρεπε να θέσεις σε κίνδυνο της ζωή σου λόγω των ξυλοδαρμών, της παγωμένης απομόνωσης.

28. Είδα την παγωμένη απομόνωση, σκαλισμένη σε ένα βράχο και πέρασα εκεί πολλές νύχτες.

29. Το πάθος της εξουσίας για την ατιμώρητη δολοφονία είναι μεγάλο – από υψηλούς αξιωματούχους μέχρι τους απλούς στρατιώτες – με το τουφέκι.

30. Την ακατανίκητη ροπή του Ρώσου για την κατάδοση, τις καταγγελίες.

31. Έμαθα ότι τον κόσμο πρέπει να τον χωρίζεις όχι σε καλούς και κακούς ανθρώπους, αλλά σε δειλούς και μη δειλούς. Το 95% των δειλών με την παραμικρή απειλή είναι ικανοί να διαπράξουν κάθε είδους προστυχιές, προστυχιές που οδηγούν άλλους ανθρώπους στο θάνατο.

32. Είμαι πεπεισμένος ότι το στρατόπεδο είναι ένα αρνητικό σχολείο, δεν είναι αδύνατον να περάσεις έστω και μια ώρα εκεί δίχως να διαφθαρείς. Ποτέ σε κανέναν τίποτα θετικό το στρατόπεδο δεν έδωσε και δεν μπορούσε να δώσει. Σε όλους, κρατούμενους και ελεύθερους στο στρατόπεδο επιδρά ως παράγον διαφθοράς.

33. Κάθε περιοχή είχε τα δικά της στρατόπεδα, τα δικά της εργοτάξια. Εκατομμύρια, δεκάδες εκατομμύρια κρατούμενοι.

34. Οι διώξεις δεν αφορούσαν μόνο την κορυφή, αλλά κάθε κοινωνικό στρώμα – σε κάθε χωριό, σε κάθε εργοστάσιο, σε κάθε οικογένεια υπήρξαν είτε συγγενείς, είτε γνωστοί που έγιναν θύματα των διώξεων.

35. Ως καλύτερη εποχή της ζωής μου θεωρώ τους μήνες που πέρασα στο κελί της φυλακής Μπουτίρσκαγια, όπου κατόρθωσα να στηρίξω ψυχολογικά αδύναμους ανθρώπους και όπου όλοι μιλούσαν ελεύθερα.

36. Έμαθα να «σχεδιάζω» τη ζωή μόνο για την επόμενη ημέρα και όχι παραπάνω.

37. Κατάλαβα ότι οι κλέφτες δεν είναι άνθρωποι.

38. Ότι στο στρατόπεδο δεν υπάρχουν εγκληματίες, ότι εκεί βρίσκονται άνθρωποι, οι οποίοι ήταν δίπλα σου (και θα είναι και αύριο), οι οποίοι βρέθηκαν έξω από τη γραμμή και όχι εκείνοι που παραβίασαν τη νομιμότητα.

39. Κατάλαβα πόσο παράξενο πράγμα είναι η αυταρέσκεια του πιτσιρικά, του νέου: καλύτερα να κλέψει παρά να ζητήσει. Ο κομπασμός και το αίσθημα αυτό είναι που οδηγούν τους πιτσιρικάδες στον πάτο.

40. Οι γυναίκες δεν έπαιξαν μεγάλο ρόλο στη ζωή μου – η αιτία γι’ αυτό είναι το στρατόπεδο.

41. Ότι η γνώση των ανθρώπων είναι άχρηστη γιατί δεν μπορώ να αλλάξω τη συμπεριφορά μου έναντι οποιουδήποτε άθλιου.

42. Οι τελευταίοι στις γραμμές, τους οποίους όλοι μισούν – και οι φρουροί και οι σύντροφοι – είναι εκείνοι που καθυστερούν, που είναι άρρωστοι και αδύναμοι, που δεν μπορούν να δραπετεύσουν μέσα στην παγωνιά.

43. Κατάλαβα τι θα πει εξουσία και θα πει άνθρωπος που κρατάει όπλο στα χέρια του.

44. Ότι τα όρια έχουν μπερδευτεί και αυτό είναι το βασικότερο χαρακτηριστικό του στρατοπέδου.

45. Ότι το να βρεθείς από τη θέση του κρατούμενου στη θέση του ελεύθερου είναι πολύ δύσκολο, σχεδόν αδύνατο, δίχως μακροχρόνια απόσβεση.

46. Ότι ο συγγραφέας πρέπει να είναι αλλοδαπός – στα ζητήματα που περιγράφει, ενώ αν γνωρίζει καλά το υλικό του τότε θα γράψει έτσι που κανείς δεν θα το καταλαβαίνει.

[1] το 1965 ο Σαλάβοφ υπέβαλε αίτηση για την αποκατάστασή του

Σημείωση του μεταφραστή*

Ο θάνατος του ποιητή

ως καθρέφτης της ρωσικής επανάστασης

ή

πως ο αιώνας μας απαλλάχθηκε από τον αυτόπτη μάρτυρα.

Ο άνθρωπος είναι τέτοιος όπως τον έφτιαξε ο Θεός,

μερικές φορές όμως είναι χειρότερος

Θερβάντες

Η Ρωσία είναι ένας άλλος κόσμος

έχει τους δικούς του νόμους,

τους οποίους η Ευρώπη

αγνοεί παντελώς

Ν. Β. Γκόγκολ

Έχοντας βγάλει από το σκότος

το πνεύμα της καταστροφής δεν είναι έντιμο να λες:

αυτό δεν το κάναμε εμείς, αλλά εκείνοι.

Ο μπολσεβικισμός είναι

το μοιραίο αποτέλεσμα της δράσης της ρωσικής διανόησης

στις πανεπιστημιακές έδρες, στις εφημερίδες, στην παρανομία.

Αλεξάντερ Μπλοκ

Στην αληθινή τραγωδία δεν πεθαίνει ο ήρωας,

αλλά ο χορός . . .

Ιωσήφ Μπρόνσκι

Όλα μου τα διηγήματα ουρλιάζουν

Β. Τ. Σαλάμοφ

Μια σχισμή στο παραπέτασμα του ζόφου. Η κραυγή του αυτόπτη μάρτυρα. Ο Γολγοθάς  της αιχμαλωσίας. Η ελπίδα μιας ελάχιστης ζωής. Τα κουρέλια του είναι και οι αδυσώπητες παρενέργειες του ολοκληρωτισμού.

«Οι νύχτες της Κολιμά» – μοναδικό πεδίο αναφοράς και μαρτυρολόγιο των θυμάτων μιας εξουσίας που δε δίστασε να αιματοκυλήσει τον ίδιο της τον λαό εν ονόματι «του φωτεινού κι ευτυχισμένου μέλλοντος». Μια εξουσία που μετέτρεψε τον πολίτη σε σκλάβο, σε «ομιλών εργαλείο», σε σάρκα, οστά και αίμα, πάνω στα οποία χτίστηκαν λεωφόροι, διώρυγες και άλλα «επιτεύγματα» της «σοσιαλιστικής εργασίας».

«Οι νύχτες της Κολιμά» – η ακτή του μηδενός, γεμάτη ερείπια που αχνίζουν ακόμη αίμα, πόνο, κραυγές, θάνατο. Μια ζοφερή αντήχηση στη χροιά ενός εξανθηματικού κόκκινου, όχι του κόκκινου της επανάστασης, μα του κόκκινου του αίματος των αθώων, των θυμάτων.

«Οι νύχτες της Κολιμά», δεν είναι μια εξ αποστάσεως μελέτη του θανάτου αλλά ο μείζων οιωνός του επικείμενου θανάτου, του θανάτου του ανθρωπισμού, του ανθρώπου, της ανθρωπότητας, αλλά, και εν τέλει, του μασκοφορεμένου δήμιου.

Βαρλαάμ Σαλάμοφ – ο αυτόπτης μάρτυρας μιας εκ των μεγαλυτέρων τραγωδιών που βίωσε ο άνθρωπος.

Βαρλαάμ Σαλάμοφ – ο χρονικογράφος του θανάτου, των στρατοπέδων συγκέντρωσης, του στρατηγείου της απάνθρωπης εξουσίας του σταλινισμού.

Βαρλαάμ Σαλάμοφ – ο ποιητής, ο θάνατος του οποίου ήταν ο καθρέφτης της ρωσικής επανάστασης.

Βαρλαάμ Σαλάμοφ – ο Φ. Μ. Ντοστογιέφσκι του 20ου αιώνα, ο άνθρωπος που γύρισε «Από το σπίτι των πεθαμένων».

*Μετάφραση από τα ρωσικά  Δημήτρης Β. Τριανταφυλλίδης ©samizdatproject.blogspot.gr

Ο Βαρλαάμ Τίχονοβιτς Σαλάμοφ γεννήθηκε στις 18 Ιουνίου (5 Ιουλίου με το παλιό ημερολόγιο) στην επαρχιακή πόλη της βόρειας Ρωσίας, τη Βολογκντά το 1907, η οποία βρισκόταν στην ίδια απόσταση τόσο από την Μόσχα όσο και από την Πετρούπολη, τις δύο πρωτεύουσες της Ρωσικής Αυτοκρατορίας, της εποχής εκείνης.

Ο πατέρας του συγγραφέα, Τίχον Νικολάγιεβιτς, ιερέας, ήταν ο επιφανής παράγων της πόλης, γιατί όχι μόνο ιερουργούσε στην εκκλησία, αλλά είχε και έντονη κοινωνική δράση, υποστήριζε τις σχέσεις με τους εξόριστους επαναστάτες, έβγαζε πύρινους λόγους κατά του κινήματος των Μελανών Εκατονταρχιών, έδινε την δική του προσωπική μάχη για την εκπαίδευση του απλού λαού, για την μύησή του στις γνώσεις και τον πολιτισμό.

Επί έντεκα σχεδόν χρόνια έζησε στην Αλάσκα ως ορθόδοξος ιεραπόστολος, ήταν άνθρωπος με ευρωπαϊκή κουλτούρα, με ανοιχτούς ορίζοντες της σκέψης του, πράγμα, που όπως ήταν φυσικό, του προκαλούσε διάφορα προβλήματα.

O κόσμος της νιότης, της ποίησης και των ελπίδων για τον Βαρλαάμ Σαλάμοφ καταστράφηκε τόσο εύκολα, όσο και ο τεράστιος δικέφαλος αετός που αποκαθηλώθηκε από το αέτωμα του Γυμνασίου Αρρένων της Βολογκντά, στο οποίο φοίτησε ο συγγραφέας από το 1914 έως το 1918. Το 1923 ο Βαρλάμ Σαλάμοφ ολοκλήρωσε τις σπουδές του στην δευτεροβάθμια τεχνική σχολή.

Το 1924 θα εγκαταλείψει για πάντα «την πόλη της νιότης του», το σπίτι όπου γεννήθηκε και μεγάλωσε. Το 1926 ο Σαλάμοφ γίνεται δεκτός στη σχολή Σοβιετικού Δικαίου του Πανεπιστημίου της Μόσχας.

Ο Βαρλαάμ Σαλάμοφ συμμετείχε ενεργά στα γεγονότα του 1927, 1928 και 1929 στην πλευρά της Αντιπολίτευσης. Στις 19 Φεβρουαρίου 1929 συλλαμβάνεται επειδή μοίραζε με προκηρύξεις την «Τελευταία διαθήκη του Β. Ι. Λένιν».

Ο Βαρλαάμ Σαλάμοφ καταδικάζεται σε τριετή εγκλεισμό σε στρατόπεδο καταναγκαστικών έργων και με ειδικό τμήμα μεταγωγών στάλθηκε στο στρατόπεδο Βισέρα, στην βόρεια περιοχή της οροσειράς των Ουραλίων Ορών.

Στις 12 Ιανουαρίου 1937 ο Βαρλάμ Σαλάμοφ «ως πρώην οπαδός της Αντιπολίτευσης» συλλαμβάνεται και πάλι και καταδικάζεται «για αντεπαναστατική τροτσκιστική δράση» σε πενταετή φυλάκιση σε στρατόπεδα καταναγκαστικών έργων ιδιαίτερα βαριάς χειρονακτικής εργασίας.

Το 1943 του επιβάλλεται νέα ποινή για αντισοβιετική προπαγάνδα: είχε αποκαλέσει τον Ιβάν Μπούνιν, ο οποίος είχε διαφύγει στο εξωτερικό «μεγάλο Ρώσο κλασσικό συγγραφέα». Η γνωριμία του με τους γιατρούς του στρατοπέδου αποδείχτηκε σωτήρια για τον συγγραφέα.

Χάρη στη βοήθειά τους, σπούδασε στη σχολή νοσηλευτών και εργάστηκε στο κεντρικό νοσοκομείο των κρατουμένων μέχρι την απελευθέρωσή του από το στρατόπεδο.

Επέστρεψε στη Μόσχα το 1952 αλλά οι αρχές δεν του χορήγησαν άδεια παραμονής και έτσι υποχρεώθηκε να επιστρέψει στην περιοχή Καλίνιν όπου εργάστηκε ως υπάλληλος σε εργοστάσιο παραγωγής τύρφης.

Ο Βαρλαάμ Σαλάμοφ αποκαταστάθηκε ως θύμα των διώξεων της σταλινικής τρομοκρατίας το 1954. Στη συνέχεια η μοναχική του ζωή ήταν αφιερωμένη στη συγγραφή.

Η μοίρα δεν ήταν καλή με τον Σαλάμοφ. «Οι νύχτες της Κολιμά» δεν δημοσιεύτηκαν όσο ζούσε.

Ελάχιστα ποιήματα του δημοσιεύτηκαν σε ορισμένα λογοτεχνικά περιοδικά. Το καθεστώς δεν μπορούσε να τον συγχωρήσει. Ήταν ένας ενοχλητικός αυτόπτης μάρτυς. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του, μισότυφλος, κωφός, χτυπημένος από τη νόσο του Πάρσκισον, τα πέρασε σε ίδρυμα αναπήρων της Ένωσης Σοβιετικών Συγγραφέων, απομονωμένος από τον υπόλοιπο κόσμο και ανυπεράσπιστος απέναντι στην απάνθρωπη σοβιετική κατασταλτική ψυχιατρική, η οποία με γνωματεύσεις ειδικών ιατρικών επιτροπών τον κρατούσε όμηρο.

Ελάχιστοι άνθρωποι τον επισκέπτονταν τα τελευταία χρόνια της ζωής του. Κυρίως νέα παιδιά, φοιτητές και λογοτέχνες που προσπαθούσαν να απαλύνουν τον πόνο του Βαρλάμ Σαλάμοφ. Πεθαίνει το 1982.

Παιχνίδια πολέμου. Της Μαρίας Ηλιού

11:11, 10 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110758

«Για μένα το δίκιο ήταν με το μέρος των ανταρτών του Δημοκρατικού Στρατού, ενώ έτρεμε το φυλλοκάρδι μου για την τύχη του θείου Αντώνη και του ξαδέρφου μου του Αντρέα, που, αξιωματικοί του Εθνικού Στρατού, πολεμούσαν κι οι δυό στο Γράμμο και στο Βίτσι.

Με τα ξαδέρφια μου της πατρικής ευρείας οικογένειας ποτέ δεν πάψαμε να έχουμε ζεστές αδελφικές σχέσεις. Ήμαστε και τα τέσσερα ορφανά από πατέρα και είχαμε συνδεθεί στενά από τα πρώτα μας παιδικά χρόνια.

Η θεία Λέλα ήταν η καλοσύνη προσωποποιημένη και πρόσφερε απλόχερα την αγάπη της σε όλους γύρω της. Τη συγκρατημένη ψυχρότητα της θείας Τασίτσας απέναντί μου τη σεβόμουνα και τη δικαιολογούσα.

Αλλά του θείου Γιάννη τις δημηγορίες εκείνα τα κυριακάτικα μεσημέρια που συναντιόμαστε γύρω από το κοκκινιστό της θείας Λέλας, χρειαζόταν γερό στομάχι για να τις υπομείνει κανείς.

Αφού ακούγαμε πρώτα την ταχτική προπαγάνδα της ραδιοφωνικής εκπομπής που άρχιζε με τη φράση «Σας ομιλούν οι από τριών χιλιάδων ετών Έλληνες της Μακεδονίας, της Θράκης και της Ηπείρου», ο θείος εξέφραζε αναλυτικά τις απόψεις του για τους «Εαμοβούλγαρους», τους «συμμορίτες» και τους «ασυνείδητους συνοδοιπόρους» τους. Τσιμουδιά εγώ!

Καθώς ήταν συν-κηδεμόνας μου με τη μαμά, την καλούσε από καιρό σε καιρό, για να δώσει οδηγίες για την ανατροφή μου. Μια φορά ήταν ιδιαίτερα επικριτικός και της συνέστησε να με συνετίσει, γιατί είχα δείξει ανάρμοστη συμπεριφορά στο τελευταίο κυριακάτικο τραπέζι.

Η μητέρα μου θορυβήθηκε: – «Σου αντιμίλησε, Γιάννη μου;» –«Όχι βέβαια. Αλλά την ώρα που έλεγα πως ο Ηλίας Ηλιού οφείλει να υπογράψει δήλωση μετανοίας για να γυρίσει στην οικογένειά του, να ‘ξερες πώς με κοίταξε!»… Δεν είχα προλάβει, φαίνεται, να λογοκρίνω το βλέμμα μου.

Μια δεκαετία περίπου μετά, πήγα να αναγγείλω στον θείο μου πως επρόκειτο να παντρευτώ τον Φίλιππο Ηλιού. Έγινε έξαλλος. Και, μεταξύ άλλων πολλών, μου είπε πως είναι αδιανόητο, η δική του ανηψιά να παντρευτεί έναν «πρώην κατάδικο» – λες κι ο Φίλιππος είχε υπάρξει βαρυποινίτης στο Αλκατράζ. (Στην πραγματικότητα, δεν είχε ούτε καταδικαστεί ούτε δικαστεί ούτε κατηγορηθεί ποτέ.

Είχε μόνο τσουβαλιαστεί, μαζί με πολλούς άλλους, όταν παρουσιάστηκε για να κάνει τη στρατιωτική του θητεία, την οποία εξέτισε έγκλειστος στο «σύρμα» του Μακρονησιού). Αυτή τη φορά του «αντιμίλησα». O θείος δεν ήρθε στο γάμο.
Πέρασαν άλλα είκοσι περίπου χρόνια, για να καταγραφεί και επίσημα εκείνη η φοβερή περιπέτεια του τόπου μας ως «εμφύλιος πόλεμος». Oι νεότερες γενιές είναι δύσκολο να συλλάβουν το βάρος των λέξεων αυτών. Εμφύλιος πόλεμος είναι να έχεις στην οικογένειά σου θύματα κι από τις δύο πλευρές».

Aπόπασμα από το βιβλίο της Μαρίας Ηλιού, «Παιχνίδια πολέμου«, (σειρά Μαρτυρίες, Εστία 2012)

Μια ενδιαφέρουσα πλευρά της καθημερινότητας μας ήταν το να διασχίζεις την Αθήνα τη νύχτα. Συσκότιση. Η συνηθισμένη μας διαδρομή: Σοφοκλέους – πλατεία Βικτωρίας – Σοφοκλέους. Όταν ήταν καλυμμένος και ο ουρανός και δεν φαίνονταν ούτε φεγγάρι ούτε αστέρια, το σκοτάδι έπηζε και περπατούσες σαν μέσα σε μαύρο σύννεφο, κοντά στους τοίχους για να μη χαθείς, τεντώνοντας τα αυτιά σου για να πιάσεις τους ήχους, την ένταση και την κατεύθυνση τους, αδιευκρίνιστους ήχους, βήματα, χαμηλόφωνες ομιλίες, έτσι ώστε να μην τσουγκρίσεις με αυτούς που έρχονταν από την απέναντι πλευρά, αλλά και να μην πέσεις απάνω σε αυτούς που προπορεύονταν. Ήταν φορές που σκιές ξεφύτρωναν αναπάντεχα μπρος στη μύτη σου.

Άλλοτε, μερικές σύντομες λάμψεις από κάποιο φακό, δικό σου ή ξένο, αποκαθιστούσαν για δευτερόλεπτα τη γνωστή σου πραγματικότητα και πάλι βουτούσες στην αδιαπέραστη μαυρίλα. Όταν έβρεχε, όλα ήταν πιο δύσκολα. Έπειτα από τόσες δεκαετίες, είναι σίγουρο πως οι αναμνήσεις έχουν ξεθωριάσει και αλλοιωθεί. Δεν βρίσκω, όμως, ανάμεσα τους, ίχνος φόβου για κάποιο πιθανό κακό συναπάντημα κατά τις νυκτερινές αυτές διαδρομές της οικογενειακής μας ομάδας των γυναικόπαιδων, στην Αθήνα του πολέμου.

Ένα ταξίδι από την πρώτη παιδική στην εφηβική ηλικία σε δύσκολα χρόνια: Πόλεμος. Κατοχή, Αντίσταση. Εμφύλιος, Ανυποψίαστοι οι ενήλικοι για τις εσωτερικές διεργασίες στον κόσμο των παιδιών. Καταστάσεις που άφησαν ανεξίτηλα σημάδια στην παιδική συνείδηση και προκαλούν τη μνήμη δεκαετίες αργότερα. Η εισβολή συνταρακτικών ιστορικών γεγονότων στην καθημερινότητα μιας γενιάς που τώρα φεύγει· θα μπορέσει να συνομιλήσει με τον σημερινό αναγνώστη;

Χαράλαμπος Πουλόπουλος: Κοινωνία αλληλεγγύης και όχι αποκλεισμών

07:11, 08 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110550

Η καλύτερη κοινωνία είναι μια κοινωνία αλληλεγγύης, συντροφικότητας, συλλογικότητας, και όχι μια κοινωνία αποκλεισμών.» ο διδάκτωρ κοινωνικών επιστημών και διευθυντής του ΚΕΘΕΑ (Κέντρο Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων) Χαράλαμπος Πουλόπουλος, μιλά στηνΚρυσταλία Πατούλημε αφορμή την πρόσφατη έρευνα του ΚΕΘΕΑ στα καταστήματα κράτησης ανηλίκων, τον περίφημο νόμο περί Ναρκωτικών αλλά και για την λογοκρισία στα ΜΜΕ, συμμετέχοντας στον δημόσιο διάλογο του tvxs.

Κρ.Π.: Ποιές είναι οι εξελίξεις με το θέμα του νόμου περί ναρκωτικών;

Χ.Π.: To νομοσχέδιο του Κώδικα Ναρκωτικών, που προετοιμαζόταν για δύο χρόνια περίπου, θα επανέλθει σύντομα, με κάποιες αλλαγές σε ορισμένα άρθρα. Το σημείο τριβής αφορούσε το άρθρο 29 για την αποποινικοποίηση της χρήσης.

Όλη η αντιπαράθεση που είχε ξεσπάσει αφορούσε την αποποινικοποίηση της χρήσης και τις επιπτώσεις που μπορεί αυτή να είχε στη διάδοση της χρήσης, στη διακίνηση κ.λπ. Το άρθρο 29 τροποποιήθηκε, ώστε να διατηρηθεί ο αποτρεπτικός χαρακτήρας του νόμου και να περνάει το μήνυμα ότι δεν είναι η κοινωνία υπέρ της χρήσης ουσιών.

Σύμφωνα με τη νέα μορφή του, η προμήθεια και η κατοχή ψυχοτρόπων ουσιών για προσωπική χρήση τιμωρείται με κράτηση μέχρι 2 μήνες ή πρόστιμο μέχρι 1000€. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι δεν θα φυλακίζεται κάποιος για χρήση ούτε θα «λερώνεται» το ποινικό του μητρώο, ενώ θα δίνεται η δυνατότητα και στην αστυνομία να ελέγχει τη διακίνηση των ναρκωτικών.

Επίσης μπήκαν άρθρα που αφορούν την εθνική στρατηγική και τον συντονισμό των φορέων αντιμετώπισης των εξαρτήσεων. Είναι γνωστό ότι η χώρα μας πάσχει στο σημείο αυτό, καθώς δεν υπάρχουν θεσμοθετημένες διαδικασίες εθνικού σχεδιασμού με τη συμβολή όλων των εμπλεκόμενων φορέων, ενώ ένα σημαντικό πρόβλημα που είχε επισημανθεί επανειλημμένως είναι και ο διττός ρόλος του ΟΚΑΝΑ, τόσο ως φορέα σχεδιασμού όσο και ως φορέα υλοποίησης, δηλαδή τόσο ως ελεγκτή όσο και ως ελεγχόμενου.

Το άρθρα του νομοσχεδίου για τους φορείς και τα όργανα έρχονται να ρυθμίσουν το θέματα αυτά.

Τα σημαντικά σε αυτό το νόμο, λοιπόν, είναι ο εξορθολογισμός των ποινών, η θεραπεία ως εναλλακτική λύση αντί της φυλάκισης και η θεσμοθέτηση ενός μηχανισμού χάραξης στρατηγικής. Είναι ένας νόμος που μπορεί να βοηθήσει στην κοινωνική ένταξη των χρηστών, στην προστασία της δημόσιας ασφάλειας και στην αποσυμφόρηση των φυλακών.

Παραμένει βέβαια ένα σοβαρό θέμα το να υιοθετηθούν μέτρα πρόληψης, έγκαιρης παρέμβασης, θεραπείας και κοινωνικής ένταξης, ανεξάρτητα από την ψήφιση του νόμου. Διότι, αν ο νόμος δεν συνοδευτεί με τα αντίστοιχα μέτρα, θα έχει πολύ μικρή εφαρμογή.

Μην ξεχνάμε ότι είμαστε σε μια περίοδο βαθιάς οικονομικής κρίσης, με σημαντικές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία πολλών ανθρώπων και ιδιαίτερα των νέων. Η ανεργία και η σημαντική μείωση του εισοδήματος, επιδεινώνουν τα προβλήματα ψυχικής υγείας και οδηγούν κάποιους ανθρώπους στη χρήση νόμιμων ή παράνομων ουσιών.

Κρ.Π.: Δηλαδή;

Χ.Π.: Όταν κάποιος δεν μπορεί να επιβιώσει ή δεν μπορεί να ζήσει την οικογένειά του βαθμιαία χάνει και την αυτοεκτίμησή του. Υπάρχουν έρευνες που δείχνουν ότι η άνεργοι έχουν υπερδιπλάσια ψυχολογικά προβλήματα σε σχέση με τους εργαζόμενους. Ειδικά μια παρατεταμένη ανεργία μπορεί να οδηγήσει τους ανθρώπους σε αδιέξοδο, σε αυτοκαταστροφική συμπεριφορά.

Το φαινόμενο της οικονομικής κρίσης και των επιπτώσεών της έχει μελετηθεί σε παγκόσμιο επίπεδο. Για παράδειγμα, έχουν γίνει μελέτες για την κρίση του 1929 στην Αμερική και την κρίση στην Ασία το 1990, όπως και σε άλλες χώρες.

Οι μελέτες δείχνουν ότι η αύξηση 0,1% της ανεργίας συνδέεται με 0,8% αύξηση στις αυτοκτονίες, ενώ αύξηση της ανεργίας κατά 3% συνδέεται με αύξηση κατά  4,45% των αυτοκτονιών. Επιπλέον η κρίση συνδέεται με χειροτέρευση της διατροφής, προβλήματα στα παιδιά και τους νέους, υπο-εκπαίδευση, φαινόμενα βίας και ρατσισμού κ.ά.

Κρ. Π.: Με τους εξαρτημένους χρήστες τί συμβαίνει;

Χ.Π.: Αν όλα αυτά συμβαίνουν στον γενικό πληθυσμό, ας δούμε τι μπορεί να συμβαίνει στους εξαρτημένους που βρίσκονται  στον πάτο του καζανιού.

Έχουν πολλά προβλήματα υγείας, όπως ηπατίτιδα ή aids, άλλα λοιμώδη νοσήματα, οδοντιατρικά προβλήματα, έχουν συλληφθεί ή φυλακιστεί αρκετές φορές και έχουν προβλήματα με το νόμο, κάνουν πολύ περισσότερες απόπειρες αυτοκτονίας από το γενικό πληθυσμό. Γενικά, οι εξαρτημένοι έχουν μεγαλύτερη θνησιμότητα από την αντίστοιχη ηλικιακή ομάδα στο γενικό πληθυσμό.

Έτσι αν η κρίση πλήττει  ανθρώπους που δεν είχαν πρόβλημα, για τους εξαρτημένους τα πράγματα είναι δυσκολότερα, γιατί θα βρεθούν σε ακόμη χειρότερη κατάσταση. Αυτό εμείς στο ΚΕΘΕΑ το βλέπουμε καθημερινά. Βλέπουμε, για παράδειγμα, μια τρομερή αύξηση στον υιό HIV (aids). Ενώ οι χώρα μας ήταν από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη σε κρούσματα HIV σε χρήστες ναρκωτικών, τα τελευταία χρόνια έχει χτυπήσει συναγερμός.

Επίσης, νέες ουσίες έχουν μπει στην πιάτσα των εξαρτημένων, που είναι πιο καταστροφικές, όπως είναι το σίσα, το οποίο το παρασκευάζουν μόνοι τους στα σπίτια τους οι εξαρτημένοι. Επιπλέον, φτάνουν σε σημείο να «βαράνε» ό,τι βρουν, ενώ συγχρόνως δεν παίρνουν μέτρα προστασίας, π.χ. κάνουν ένεση με την ίδια σύριγγα κ.λπ.

Τέλος, μειώνονται τα κίνητρά τους για να μπουν σε κάποιο θεραπευτικό πρόγραμμα. Σήμερα ένας χρήστης μπορεί να σκέφτεται: «Γιατί να σταματήσω τα ναρκωτικά; Για να παραμείνω άνεργος  και να μην μπορώ να ενταχθώ στην κοινωνία;». Με άλλα λόγια δεν βλέπουν στον ορίζοντα ελπίδα…

Κρ. Π.: Οι οργανισμοί απεξάρτησης πώς αντιμετωπίζουν αυτή την κατάσταση;

Χ.Π.: Σε αυτή την πολύ δύσκολη κατάσταση, πλήττονται και οι οργανισμοί αντιμετώπισης αυτών των προβλημάτων, όπως οι οργανισμοί κοινωνικής φροντίδας, οι οργανισμοί υγείας, κ.λπ.

Με τα μέτρα που παίρνονται συνεχώς για μείωση προσωπικού, μείωση των επιχορηγήσεων και όλα αυτά, αποδυναμώνονται οι φορείς την ώρα που αυξάνονται οι ανάγκες. Αυτό σημαίνει ότι θα ‘χουμε περισσότερα και εντονότερα προβλήματα το επόμενο διάστημα, σε όλους αυτούς τους τομείς που ανέφερα: Στην υγεία, στη διατροφή, στη χρήση ναρκωτικών, στην εμπλοκή με το νόμο, κλπ.

Υπάρχει και ο εξής  παραλογισμός: Μέσα από μία έρευνα που έκανε το ΚΕΘΕΑ πριν από μερικούς μήνες, βρέθηκε ότι ένας χρήστης που βρίσκεται στην πιάτσα, κοστίζει έξι φορές περισσότερο από έναν χρήστη που βρίσκεται σε ένα θεραπευτικό πρόγραμμα! Γιατί; Λόγω της επιδείνωσης των προβλημάτων σωματικής υγείας, επειδή πολλές φορές χρειάζεται να πάει στο νοσοκομείο, επειδή απασχολεί της αστυνομία, επειδή η δίωξη, η σύλληψη, η προσαγωγή του σε δίκη και η φυλάκισή του επίσης κοστίζουν. Μια πολιτική, συνεπώς, που κρατάει τους χρήστες στο δρόμο, στοιχίζει περισσότερο στο ελληνικό κράτος από το να ήταν σε θεραπευτικά προγράμματα.

Ακόμη, μια πολιτική που στέλνει τους χρήστες στη φυλακή στοιχίζει επίσης πολύ περισσότερο, διότι εάν ένας χρήστης, είτε είναι ανήλικος είτε είναι ενήλικος, μπει μέσα στη φυλακή, θα βγει από αυτήν σε χειρότερη κατάσταση –εάν δεν ακολουθήσει ένα θεραπευτικό πρόγραμμα- και αμέσως μετά την αποφυλάκισή του θα οδηγηθεί ξανά στη χρήση και στο έγκλημα.

Άρα κανείς δεν πρέπει να βλέπει όλη αυτή την κατάσταση κοντόφθαλμα, αλλά με μια μακροπρόθεσμη προοπτική, όπου θα έχει όφελος η κοινωνία μας, το οποίο μάλιστα  μπορεί να το αποκομίσει άμεσα. Βλέπουμε, όμως, ότι με τα γενικότερα μέτρα έχουμε μία κατάρρευση του κοινωνικού κράτους, ενώ θα έπρεπε, αντίθετα, να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην υποστήριξη των πολιτών και των ανθρώπων που αντιμετωπίζουν κάθε είδους προβλήματα.

Επίσης, οι εργαζόμενοι στους φορείς απεξάρτησης πλήττονται με σημαντικές μειώσεις στους μισθούς τους ενώ ταυτόχρονα καλούνται να αντιμετωπίσουν σοβαρά προβλήματα στο δρόμο, στη φυλακή, βάζοντας σε κίνδυνο την προσωπική τους υγεία.  Δυστυχώς, όπως έχει γίνει η κατάσταση σήμερα, οι φτωχοί καλούνται να βοηθήσουν τους φτωχότερους ενώ η κοινωνία αναπαράγει το πρόβλημα.

Κρ.Π.: Αν θα πρέπει να δοθεί έμφαση στα όλο και αυξανόμενα προβλήματα των ενήλικων χρηστών, πόσο μάλλον, θα συμβαίνουν τα ίδια και χειρότερα για τους ανήλικους χρήστες; Τι έδειξε η Έρευνα του ΚΕΘΕΑ για την φυλάκιση των ανηλίκων;

Χ.Π.: Πράγματι για τους ανήλικους και για τους νεαρούς ενήλικες χρειάζεται οπωσδήποτε να υπάρξουν διαφορετικά μέτρα. Η φυλακή και γενικά ο εγκλεισμός σε καμία περίπτωση δεν λύνει το πρόβλημα. Θα πρέπει να υπάρχει μια πολιτική προς την κατεύθυνση της ένταξης και όχι προς την κατεύθυνση του εγκλεισμού και του κοινωνικού αποκλεισμού. Για τα νέα παιδιά θα πρέπει να εξαντλούνται τα μέτρα που τα φέρνουν στην κοινωνία και όχι σε κάποιο σωφρονιστικό κατάστημα.

Αυτή τη στιγμή βρίσκονται στα σωφρονιστικά καταστήματα για ανήλικους στη χώρα μας 600 παιδιά. Από αυτά το 1/5 είναι έλληνες, το άλλο 1/5 είναι από την Αλβανία, το άλλο είναι από την Αλγερία, και οι υπόλοιποι από διάφορες άλλες χώρες της Αφρικής, της Ασίας και των Βαλκανίων. Παρατηρούμε ότι διαγράφεται μια τάση συχνότερου εγκλεισμού των ανθρώπων που προέρχονται από άλλες χώρες. Αυτή είναι η εύκολη λύση ακόμη κι αν είναι ανήλικα παιδιά.

Πολλά από αυτά τα παιδιά δεν ξέρουν καν για ποιο λόγο έχουν προφυλακιστεί -ένας μεγάλος αριθμός από αυτούς είναι υπόδικοι. Συλλαμβάνονται, δεν έχουν νομική στήριξη, είναι μόνοι τους, οδηγούνται μέχρι να εκδικαστεί η υπόθεσή τους σε ένα σωφρονιστικό κατάστημα, και παραμένουν εκεί μέχρι την εκδίκαση της υπόθεσης.

Αυτό είναι πάρα πολύ σοβαρό. Το να μπαίνει ένα νέο παιδί σε ένα σωφρονιστικό κατάστημα, σημαίνει π.χ. ότι μπορεί εκεί να δοκιμάσει ναρκωτικά. Μάλιστα, από έρευνες που έχουμε κάνει υπάρχουν πάρα πολλοί που δοκίμασαν πρώτη φορά τα ναρκωτικά μέσα στη φυλακή, και επίσης πολλοί από αυτούς μπαίνουν πιο βαθιά στο έγκλημα.

Δεν υπάρχει ένας διαχωρισμός των ανήλικων κρατουμένων, και επίσης φυλακίζονται με ασήμαντη αφορμή, ενώ ξέρουμε ότι η φυλακή είναι ένα φροντιστήριο για το έγκλημα.

Οι συνθήκες όπως ξέρουμε, από την άλλη, στα καταστήματα κράτησης είναι επιεικώς ανεπαρκής, και σε σχέση με την κτιριακή υποδομή και σε σχέση με το προσωπικό -καθώς υπάρχει έλλειψη προσωπικού και έλλειψη στην εκπαίδευση του προσωπικού- και σε σχέση με τις συνθήκες διαβίωσης των κρατουμένων, οι οποίες είναι δυσχερείς. Γενικά υπάρχουν πάρα πολλά προβλήματα υγιεινής, ασφάλειας, καθαριότητας, θέρμανσης κ.λπ., στα περισσότερα από αυτά τα καταστήματα.

Στην έρευνα που κάναμε, είδαμε, εκτός των άλλων, ότι χρειάζεται οπωσδήποτε κυρίως για τους ανήλικους να υπάρχουν προγράμματα απασχόλησης, εκπαίδευσης, και κατάρτισης, που θα τα βοηθήσουν για την στοιχειώδη επανένταξή τους στην κοινωνία, μετά από την αποφυλάκισή τους. Αυτό, άλλωστε, ζητάνε και οι ίδιοι. Χρειάζεται, επίσης, οπωσδήποτε να υπάρξουν κάποιοι μηχανισμοί ελέγχου για να προλαμβάνεται και να ελέγχεται η καταπάτηση των δικαιωμάτων των ανθρώπων που βρίσκονται  στα σωφρονιστικά καταστήματα.

Κρ.Π.: Για ποιά σωφρονιστικά καταστήματα; Μέχρι στιγμής υπάρχουν μόνο φυλακές. Όταν δημιουργηθούν σωφρονιστικά καταστήματα, τότε να τα ονομάζουμε έτσι...

Χ.Π.: Έτσι είναι ο όρος.

Κρ.Π.: Μα είναι παράλογος ο όρος. Όταν η φυλακή δεν έχει κανέναν σωφρονιστικό ρόλο -μάλλον τον αντίθετο έχει, όπως δείχνουν και οι έρευνες- δεν είναι λογικό να την ονομάζουμε έτσι. Μέχρι να αποκτήσουν κάποιον τέτοιον ρόλο θα τα ονομάζουμε «σκέτα» φυλακές. Που ούτε καν «φυλάνε». Ιδρύματα εγκλεισμού είναι...

Χ.Π.: Είναι τυπικός ο όρος. Το πρόβλημα αυτή τη στιγμή δεν σχετίζεται μόνο με το διάστημα του εγκλεισμού τους, αλλά και  μετά αυτό που ακολουθεί την αποφυλάκισή τους.

Το ερώτημα είναι: Τι μηχανισμοί και υπηρεσίες  υπάρχουν για όσους  αποφυλακίζονται, ώστε να ενταχθούν στο κοινωνικό σύνολο και να μην ξαναοδηγηθούν στο έγκλημα και στη φυλακή;

Σήμερα είναι περιορισμένες οι υπηρεσίες που παρέχονται για την επανένταξη και των φυλακισμένων και των αποφυλακισμένων, οι συνθήκες κράτησης είναι επιεικώς απαράδεκτες, ενώ συγχρόνως υπάρχει και υπερπληθυσμός στις φυλακές.

Κρ.Π.: Ακούστηκε πρόσφατα, ότι επειδή υπάρχει συνωστισμός στα διάφορα ιδρύματα εγκλεισμού, τους κρατάνε στα κρατητήρια των αστυνομικών τμημάτων, ουσιαστικά τον έναν πάνω στον άλλον…

Χ.Π.: Αν σκεφτεί κανείς ότι η τάση είναι για εγκλεισμό πολλών ομάδων που σήμερα ζουν στην κοινωνία μας, η κατάσταση θα γίνεται όλο και χειρότερη.

Δηλαδή, από εκείνους που χρωστάνε και θα φυλακιστούν αν δεν πληρώσουν, από τους μετανάστες που συλλαμβάνονται και οδηγούνται σε μια φυλακή. μπορούμε να καταλάβουμε ότι η κατάσταση θα γίνεται όλο και χειρότερη. Δυστυχώς αυτή είναι η πραγματικότητα.

Κρ.Π.: Επειδή μιλάμε για ανήλικους, με αφορμή αυτή την έρευνα που σήμερα δημοσιεύτηκε από το ΚΕΘΕΑ, δεν θα πρέπει να αναφερθεί ότι όταν ένα ανήλικο παιδί διαπράττει οτιδήποτε παράνομο, ουσιαστικά καθρεφτίζει την κοινωνία του, και αν έπρεπε να δικαστεί κάποιος, αυτός θα ήταν η ίδια η κοινωνία που τον δημιούργησε; Και τέλος, ότι αυτά τα ανήλικα παιδιά, θα έπρεπε να φροντίζονται από την κοινωνία και όχι να φυλακίζονται;

Χ.Π.: Βέβαια, αν σκεφτεί κανείς ότι πράγματι η οικογένεια μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό προστατευτικό παράγοντα στην ανάπτυξη ενός παιδιού, για την χρήση ναρκωτικών, για την παραβατικότητα ή οτιδήποτε… ωστόσο, ας δούμε και σε ποια κοινωνία ζούμε! Ποια είναι εκείνα τα  πρότυπα που μπορεί να προσφέρει αυτή η κοινωνία;

Αυτή τη στιγμή, πέρα από την οικονομική κρίση, περνάμε μία κρίση αξιών, ανεμπιστοσύνης και καχυποψίας απέναντι σε θεσμούς. Όταν όλα αυτά, έχουν γίνει… κουρέλια, στο σχολείο τα παιδιά, αντί να υποστηρίζονται στην ενσωμάτωση, πολύ εύκολα μπορεί να αποβάλλονται.

Όταν η πρόσβαση στις ουσίες είναι τόσο εύκολη, όταν δεν υπάρχουν διέξοδοι, σε σχέση με τον ελεύθερο χρόνο, σε σχέση με δημιουργικές δραστηριότητες, κλπ., τα παιδιά απομονώνονται, γίνονται πιο ευάλωτα, και μπορεί να καταλήξουν πολύ πιο εύκολα, ενδεχομένως στη χρήση ουσιών ή και σε παραβατική συμπεριφορά.

Κρ.Π.: Ποιός είναι ο ρόλος των ενηλίκων, και ευθύνη τους, όχι μόνο των γονιών, αλλά όλων μας, απέναντι σε όλα αυτά;

Χ.Π.: Είναι πολύ εύκολο να πούμε ότι ένα παιδί δεν φροντίστηκε όπως έπρεπε από την οικογένειά του. Δεν είναι όμως εκεί το θέμα. Γιατί σήμερα, οι ίδιοι οι γονείς αντιμετωπίζουν πρόβλημα για να ζήσουν –και μόνο- τα παιδιά τους, αφού οι περισσότεροι δεν έχουν δουλειά, ή είναι υποαπασχολούμενοι, με ποια διάθεση θα φροντίσει κάποιος το παιδί του, όταν η ίδια η οικογένεια βρίσκεται σε κίνδυνο; Και αυτό δεν αποτελεί ευθύνη των γονέων, αποτελεί ευθύνη κάποιων άλλων.

Τώρα, ένα άλλο θέμα είναι από πότε πρέπει να έχει ποινική ευθύνη ένας ανήλικος; Η άποψή μου είναι ότι δεν μπορεί να έχει ποινική ευθύνη ένας ανήλικος, πριν από τα 16 χρόνια και επίσης δεν θα έπρεπε να επιβάλλεται ποινή εγκλεισμού πριν από τα 18.

Υπάρχουν χώρες, για παράδειγμα η Σουηδία, που έχουν ως ηλικία έναρξης του εγκλεισμού τα 18 χρόνια. Αυτό τι σημαίνει; Σημαίνει ιδιαίτερη φροντίδα για τα νέα παιδιά. Επίσης ένα παιδί 12, 13, 14, 15 χρονών, τι ποινική ευθύνη μπορεί να έχει και τι σημαίνει να οδηγηθεί σε μία φυλακή;

Κρ.Π.: Δεν είναι απαράδεκτο ακόμα και να δικάζεται ένας ανήλικος, πόσο μάλλον να φυλακίζεται; Δεν είναι άλλο να επέμβουν κοινωνικοί λειτουργοί για να βοηθήσουν την ενσωμάτωση ενός παιδιού σε ένα κοινωνικό ή θεραπευτικό πρόγραμμα, και άλλο να φτάνουμε να δικάζουμε παιδιά που δεν έχουν ακόμα προλάβει να δομήσουν τη λογική συνείδησή τους και τον χαρακτήρα τους;

Χ.Π.: Μέχρι τα 18 χρόνια μπορούν να επιβάλλονται αναμορφωτικά ή θεραπευτικά μέτρα, όπως επιμέλεια γονιών, κοινωνικών λειτουργών, να υπάρξει ενδεχομένως μία ανάδοχη οικογένεια, δηλαδή, να υπάρξουν τρόποι να παραμείνει το παιδί στην κοινωνία και όχι να οδηγηθεί σε μία φυλακή.

Αυτό προϋποθέτει από την άλλη πλευρά μία κοινωνία πιο ανοιχτή, μια κοινωνία ένταξης και όχι μια κοινωνία αποκλεισμού. Η πραγματικότητα όμως είναι διαφορετική στη χώρα μας. Η τάση το τελευταίο διάστημα γενικά, και όχι μόνο σε θέματα ναρκωτικών, είναι μια τάση δίωξης, εγκλεισμού και αποκλεισμού.

Κρ. Π.: Το τελευταίο διάστημα αυξάνονται τα κρούσματα διώξεων και αυταρχισμού;

Χ.Π.: Το είδαμε αυτό ακόμα και στο χώρο της δημοσιογραφίας, το τελευταίο διάστημα.  Πιο πρόσφατη περίπτωση αυτή του Κώστα Αρβανίτη και της Μαριλένας Κατσίμη που κόπηκαν από την εκπομπή που παρουσίαζαν στη δημόσια τηλεόραση γιατί ενόχλησαν κάποιους.  Γι΄αυτό το θέμα υπήρξαν αντιδράσεις από πολλούς φορείς και άτομα, γιατί θεωρήθηκε ότι γίνεται μια προσπάθεια φίμωσης των δημοσιογράφων που ασκούν κριτική.

Υπήρξε και μία κοινή ανακοίνωση των φορέων αντιμετώπισης της εξάρτησης  (ΚΕΘΕΑ, 18 Άνω, ΟΚΑΝΑ, ΑΡΓΩ) για το συγκεκριμένο θέμα γιατί αυτοί οι δημοσιογράφοι έδιναν φωνή στους κοινωνικά αδύναμους ανθρώπους, όπως είναι οι εξαρτημένοι και προέβαλαν αυτά τα θέματα με ιδιαίτερη προσοχή και ευαισθησία.

Ένα πολύ σοβαρό θέμα σε μία περίοδο κρίσης, είναι αυτό που λέμε οριζόντια επιθετικότητα. Τι σημαίνει αυτό; Στην κρίση όπου οι άνθρωποι φοβούνται, αισθάνονται θυμό, υπάρχει αβεβαιότητα και ανασφάλεια, κάποιοι το εκμεταλλεύονται πολιτικά και εκτός των άλλων στοχοποιούν ομάδες. Συγκεκριμένα παραδείγματα αφορούν τους πρόσφυγες, τους μετανάστες ή, όπως είδαμε πριν λίγο καιρό, τη διαπόμπευση των οροθετικών γυναικών, που οδηγηθήκαν στη φυλακή όχι με διαδικασία που όριζε ο νόμος, και χωρίς να υπάρχει καταγγέλλων μάρτυρας – θύμα, τους αποδόθηκε μια κατηγορία που μπορεί να οδηγήσει κάποιον μέχρι και 10 χρόνια φυλακή.

Αύριο, μπορεί να στοχοποιηθούν οι εξαρτημένοι από ουσίες. Βλέπουμε λοιπόν ότι υπάρχει η τάση οι άνθρωποι να οδηγούνται είτε στο περιθώριο είτε στη φυλακή. Βλέπουμε τα δικαστήρια πολύ συχνά να παίρνουν αποφάσεις για εξοντωτικές ποινές ενώ θα έπρεπε να δίνεται η δυνατότητα σε αυτούς τους ανθρώπους να είναι στην κοινωνία.

Βέβαια, ένας δικαστής μπορεί να κατηγορηθεί εάν βάλει μικρή ποινή σε κάποιον παραβάτη, ενώ αν βάλει μία αυστηρή ποινή θα πουν ότι έκανε τη δουλειά του. Αυτός είναι ο παραλογισμός. Και οι ίδιοι οι δικαστές δέχονται πίεση προς την κατεύθυνση των εξοντωτικών ποινών, και όχι της ένταξης στην κοινωνία. Όλη αυτή η κατάσταση, αναπαράγει τα προβλήματα που έχουμε.

Κρ.Π.: Με λίγα λόγια, ακόμα ζούμε στο… Μεσαίωνα; Γιατί, ενώ έχουμε τις γνώσεις, ξέρουμε πάρα πολύ καλά τι πρέπει να κάνουμε ως κοινωνία, δεν το κάνουμε. Και δεν έχουμε καμία δικαιολογία…

Χ.Π.: Και επιπλέον κοστίζει. Το να είναι κανείς μέσα στη φυλακή κοστίζει περισσότερο, όπως ανέφερα ήδη, από το να βρίσκεται στην κοινωνία.

Πολύ εύκολα χτίζονται φυλακές, έχει αυξηθεί σημαντικά ο αριθμός των κρατουμένων (νομίζω είναι 12.000), και με ένα μαγικό τρόπο μπορεί να ψηφίζεται ένας νόμος που δίνει τη δυνατότητα σε κάποιους ανθρώπους να αποφυλακιστούν, και σε ένα σύντομο διάστημα ξαναπιάνει ταβάνι… ο αριθμός των φυλακισμένων. Ε, αυτό είναι τραγικό.

Κρ.Π.: Σε σχέση με την έρευνα για τον εγκληματικό από την πλευρά μιας κοινωνίας –για μένα- παράλογο φυλακισμό ενηλίκων, ποιό είναι το πιο σημαντικό που θα ήθελες να υπογραμμίσεις;

Χ.Π.: Νομίζω ότι το σημαντικό από αυτή την έρευνα είναι το εξής:

Να δημιουργηθεί, όπως προτείνει και το ΚΕΘΕΑ, ένα κέντρο για την αντιμετώπιση της παραβατικότητας ανηλίκων, που σχετίζεται με τη χρήση ναρκωτικών ουσιών.

Ένα ανοιχτό κέντρο όπου θα δίνεται η δυνατότητα σε παιδιά που έχουν προβλήματα παραβατικότητας να παρακολουθήσουν προγράμματα θεραπείας, απεξάρτησης και κοινωνικής επανένταξης.

Το σημαντικό, λοιπόν, συμπέρασμα από αυτή την έρευνα, είναι ότι οι ανάγκες των ανηλίκων που είναι φυλακισμένοι μπορούν να αντιμετωπιστούν από ένα ανάλογο κέντρο, με στόχο την αλλαγή, την εκπαίδευση, και την υποστήριξη για επανένταξη.

Αυτό το κέντρο θα μπορούσε να λειτουργήσει και θα μπορούσε να ενταχθεί και στην αλλαγή που γίνεται αυτή τη στιγμή στην νομοθεσία μας, δίνοντας τη δυνατότητα για λειτουργία συμβουλευτικών σταθμών στα δικαστήρια ανηλίκων αλλά και στα δικαστήρια ενηλίκων (για νέους ενήλικους), όπου θα μπορούσαν οι νέοι ενήλικες ως 25 ετών, να ακολουθήσουν έναν δρόμο απεξάρτησης, και κοινωνικής ένταξης.

Κρ.Π.: Είναι το Κέντρο απεξάρτησης Κασσάνδρα; Γιατί το έχετε ονομάσει έτσι;

Χ.Π.: Κασσάνδρα λέγεται η περιοχή που φτιάχτηκε το Κέντρο.

Κρ.Π.: Ναι, αλλά, γιατί το κρατήσατε σαν όνομα;

Χ.Π.: Το κρατήσαμε το όνομα και βάλαμε τον τίτλο: «Διαψεύδοντας την Κασσάνδρα» , διότι η Κασσάνδρα προέβλεπε συνήθως τα κακά μαντάτα…

Και τα κακά μαντάτα είναι ο αποκλεισμός, τα κακά μαντάτα είναι η παραβατικότητα, είναι η χρήση ουσιών. Αυτό το Κέντρο μπορεί να διαψεύσει την Κασσάνδρα, έστω κι αν λέγεται Κασσάνδρα.

Kρ.Π.: Το θέμα της ελευθερίας, της ανεξαρτητοποίησης, είναι το σημαντικότερο, και αφορά όλους μας, όχι μόνον τους εξαρτημένους από ουσίες. Τί θα ανέφερες γι’ αυτό;

Χ.Π.: Ο καλύτερος τρόπος για να μειωθεί η εξάρτηση και οι εξαρτήσεις, είναι μια καλύτερη κοινωνία.

Μια καλύτερη κοινωνία προϋποθέτει να βλέπουμε τι κάνουμε εμείς οι ίδιοι, να βλέπουμε τον εαυτό μας, τη σχέση μας με τους άλλους ανθρώπους και τη σχέση μας για το περιβάλλον. Δηλαδή, φροντίδα για τον εαυτό μας, για τους ανθρώπους δίπλα μας, φροντίδα για την κοινωνία και το κοινωνικό όπως και το φυσικό της περιβάλλον. Η καλύτερη κοινωνία είναι μια κοινωνία αλληλεγγύης, συντροφικότητας, συλλογικότητας, και όχι μια κοινωνία αποκλεισμών. –

Χαράλαμπος Πουλόπουλος είναι διδάκτωρ κοινωνικών επιστημών, διευθυντής του ΚΕΘΕΑ (Κέντρο Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων) .  Εργάζεται στον τομέα της αντιμετώπισης της τοξικοεξάρτησης από το 1983. Είναι πρόεδρος της Επιστημονικής και Συμβουλευτικής Επιτροπής της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Θεραπευτικών Κοινοτήτων (World Federation of Therapeutic Communities) και αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Θεραπευτικών Κοινοτήτων (EFTC).

Διαβάστε επίσης:

Τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα της έρευνας  που πραγματοποίησε το ΚΕΘΕΑ στα καταστήματα κράτησης ανηλίκων, στην οποία καταγράφονται τα κοινωνικο-δημογραφικά χαρακτηριστικά των κρατουμένων, οι συνθήκες κράτησης και οι ανάγκες τους.

Περισσότερα στοιχεία και πληροφορίες για τα αποτελέσματα τόσο της έρευνας στους κρατούμενους νέους όσο και της μελέτης γύρω από τις στάσεις και  αντιλήψεις των εργαζόμενων στα καταστήματα κράτησης ανηλίκων  μπορείτε να δείτε στο http://ketheakassandra.wordpress.com.

Οι καταστροφές της «Sandy» η κλιματική αλλαγή και οι ΗΠΑ. Tου Γιώργου Κολέμπα

08:11, 06 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110385

Ο τυφώνας «Σάντι» ξεκίνησε στα μέσα του Οκτώβρη στην ανατολική Καραϊβική, σαν βαρομετρικό χαμηλό. Οι υψηλές θερμοκρασίες των θαλάσσιων υδάτων έδωσε μεγάλη δυναμική στο σύστημα και στις 24 Οκτώβρη μετατράπηκε σε τυφώνα στη περιοχή κάπου 500 χιλ. νότια της Τζαμάικα. Στη συνέχεια ακολούθησε τη διαδρομή προς τις ανατολικές ακτές των ΗΠΑ. Του Γιώργου Κολέμπα

Στην Καραϊβική η «Sandy» επέφερε μεγάλες καταστροφές. Στη Τζαμάικα, στη Δομινικανική Δημοκρατία, στη Κούβα και κυρίως στην Αϊτή. Μετά από μια βδομάδα από το πέρασμά της φαίνεται καθαρά το μέγεθος της καταστροφής σε αυτές τις περιοχές.

Πέθαναν πάνω από 70 άνθρωποι εκ των οποίων οι 54 στην Αϊτή. Υπάρχουν ακόμα και αγνοούμενοι. Στη Τζαμάικα το 40% των δρόμων είναι αδιάβατοι και σε 3 επαρχίες καταστράφηκε όλη η γεωργική παραγωγή. Στο Σιαντάγκο, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Κούβας, ολόκληρες συνοικίες είναι διαλυμένες και 500.000 κάτοικοι δεν έχουν νερό και ρεύμα. Το 20% των σπιτιών στις πληγείσες περιοχές είναι ακατοίκητα. Η μεγαλύτερη καταστροφή εδώ και 50 χρόνια, σύμφωνα με τη Κυβέρνηση.

Αλλά χειρότερα από όλες αυτές τις περιοχές πλήγηκε η Αϊτή[1]. 20.000 μείνανε και πάλι άστεγοι και το 70% της σοδειάς στα νότια της χώρας καταστράφηκε. Ο υπεύθυνος για την ανθρωπιστική βοήθεια του ΟΗΕ στο νησί  Nigel Fisher αναγκάσθηκε να δηλώσει: «το μέγεθος των καταστροφών είναι πολύ μεγάλο, αλλά δυστυχώς το διεθνές ενδιαφέρον πολύ μικρό», ενώ η διευθύντρια του Γερμανικού Ερυθρού Σταυρού «φοβάται ότι ασθένειες όπως η χολέρα πολύ γρήγορα θα γίνουν επιδημίες».

Τα διεθνή ΜΜΕ δεν ασχολούνται βέβαια με τα αποτελέσματα της «Σάντυ» στην Καραϊβική. Ασχολούνται περισσότερο με αυτά στις ανατολικές περιοχές των ΗΠΑ. Εδώ η διαχείρισή τους επιδρά στην τελική ευθεία των εκλογών για τον πρόεδρο. Μπορεί στη μέχρι πριν τη «Σάντυ» προεκλογική εκστρατεία των δύο υποψηφίων να μη λέχθηκε κάτι για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Μετά όμως τις καταστροφές στις ανατολικές ακτές και τους 90 νεκρούς Αμερικανούς, ο δήμαρχος της Ν. Υόρκης Bloomberg(μέχρι πρότινος ρεπουμπλικάνος) αναγκάσθηκε να δηλώσει: «το κλίμα μας αλλάζει και η υπερθέρμανση του πλανήτη οδηγεί σε ακραία καιρικά φαινόμενα». Πρότεινε δε στους Αμερικανούς ψηφοφόρους να ψηφίσουν τον Ομπάμα, γιατί αυτός ενδιαφέρεται περισσότερο από τον Ρόμνεϊ για τη κλιματική αλλαγή.

Ο Ομπάμα πριν τη «Σάντυ» δεν είχε αναφερθεί καθόλου στην κλιματική αλλαγή. Τώρα όμως, αντιδρώντας στη δήλωση του Bloomberg, είπε: «η υπερθέρμανση είναι μια μεγάλη απειλή για το μέλλον των παιδιών μας. Έχουμε υποχρέωση απέναντί τους να κάνουμε κάτι ενάντια στην υπερθέρμανση».

Το 2009, στη Κοπεγχάγη, ο Ομπάμα είχε υποσχεθεί ότι μέχρι το 2020 οι ΗΠΑ θα μείωναν τις εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου κατά 17% σε σχέση με τις εκπομπές του 2005. Αλλά τον αντίστοιχο νόμο δε μπόρεσε να τον «περάσει» από το Κογκρέσο(πλειοψηφία οι ρεπουμπλικάνοι). Από τότε ο Ομπάμπα είχε υποβαθμίσει κατά πολύ το θέμα στην ατζέντα του.

Εξάλλου δεν είναι δημοφιλές και στους ψηφοφόρους: σε μια έρευνα γνώμης στο τέλος Σεπτεμβρίου, το 87% θεωρούν σαν μεγαλύτερο πρόβλημα την οικονομική κατάσταση στη χώρα απαιτούν σαν πρώτη προτεραιότητα την «ανάπτυξη»( το μοντέλο της οποίας είναι και η βασική αιτία για την κλιματική αλλαγή). Η κλιματική αλλαγή ήταν προς το τέλος της λίστας των προβλημάτων, που πρέπει να αντιμετωπισθούν.

Οι ρεπουμπλικάνοι από την άλλη πλευρά πιστεύουν ότι το ζήτημα της κλιματικής αλλαγής είναι κατασκευασμένο από τα ΜΜΕ και δεν έχει σχέση με το «τεχνικό θερμοκήπιο» σαν αποτέλεσμα των κάθε μορφής καύσεων από τις ανθρώπινες οικονομικές και άλλες δραστηριότητες. Ο Ρόμνεϊ μάλιστα σε μια σύνοδο του ρεπουμπλικανικού κόμματος στο τέλος Αυγούστου είχε δηλώσει ειρωνικά:

«Ο Ομπάμα υποσχέθηκε κάποτε ότι θα σταματήσει την άνοδο του επιπέδου της θάλασσας για να σώσει τον πλανήτη. Εγώ υπόσχομαι να βοηθήσω εσάς και τις οικογένειές σας». Πόνταρε στην ανησυχία των Αμερικανών εργαζόμενων που είναι πολύ μεγαλύτερη για την ανεργία, παρά για τη κλιματική αλλαγή.

Η οικονομική ελίτ βέβαια «τρίβει τα χέρια της» με τέτοιες καταστροφές. «Ανοίγουν πόρτες» για τις εταιρείες και τους «επενδυτές», που τις βλέπουν σαν ευκαιρίες πραγματοποίησης μεγάλων κερδών.

Η Αϊτή ζει εδώ και δεκαετίες μια ανθρωπιστική καταστροφή. Μετά τον καταστροφικό σεισμό της 12ης Ιανουαρίου του 2010, υποτίθεται ότι με τη διεθνή βοήθεια θα βελτιωνόταν η κατάσταση. Θα βοηθούσαν σε αυτό 10 δις. δολ της βοήθειας για τη κατασκευή σπιτιών για τους άστεγους, τη βελτίωση των υποδομών της χώρας και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Τρία χρόνια μετά η «Σάντυ» αποδεικνύει: τίποτα δεν άλλαξε για το 80% του πληθυσμού. Οι κερδισμένοι της διεθνούς βοήθειας είναι οι ξένες εταιρείες και επενδυτές καθώς και η ντόπια οικονομική ελίτ. Αυτοί κατασκευάζουν αεροδρόμια, δρόμους εργοστάσια κ.λπ. χωρίς να φορολογούνται ούτε για τα υλικά ούτε για τα μηχανήματα που εισάγουν για αυτό το σκοπό.

Στην ατζέντα της κυβέρνησης υπάρχουν μόνο οι στόχοι για δημιουργία καλού επιχειρηματικού κλίματος, για το άνοιγμα των αγορών και την αύξηση των κερδών. Για την επίτευξη αυτών των στόχων βοηθούν πολύ καλά οι καταστροφές αυτές, γιατί «ανοίγουν πόρτες» για τους επενδυτές, που τις βλέπουν σαν ευκαιρίες πραγματοποίησης μεγάλων κερδών.  Για τους απλούς ανθρώπους και την επιβίωσή τους μένουν  μόνο οι προσπάθειες των ξένων μη κυβερνητικών οργανώσεων, που έχουν να αντιμετωπίσουν όμως μια στρατιά γραφειοκρατών και διεφθαρμένων «ενδιάμεσων».-

[1] Η Αϊτή ζει εδώ και δεκαετίες μια ανθρωπιστική καταστροφή. Μετά τον καταστροφικό σεισμό της 12ης Ιανουαρίου του 2010, υποτίθεται ότι με τη διεθνή βοήθεια θα βελτιωνόταν η κατάσταση. Θα βοηθούσαν σε αυτό 10 δις. δολ της βοήθειας για τη κατασκευή σπιτιών για τους άστεγους, τη βελτίωση των υποδομών της χώρας και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Τρία χρόνια μετά η «Σάντυ» αποδεικνύει: τίποτα δεν άλλαξε για το 80% του πληθυσμού.

Οι κερδισμένοι της διεθνούς βοήθειας είναι οι ξένες εταιρείες και επενδυτές καθώς και η ντόπια οικονομική ελίτ. Αυτοί κατασκευάζουν αεροδρόμια, δρόμους εργοστάσια κ.λπ. χωρίς να φορολογούνται ούτε για τα υλικά ούτε για τα μηχανήματα που εισάγουν για αυτό το σκοπό.

Στην ατζέντα της κυβέρνησης υπάρχουν μόνο οι στόχοι για δημιουργία καλού επιχειρηματικού κλίματος, για το άνοιγμα των αγορών και την αύξηση των κερδών. Για την επίτευξη αυτών των στόχων βοηθούν πολύ καλά οι καταστροφές αυτές, γιατί «ανοίγουν πόρτες» για τους επενδυτές, που τις βλέπουν σαν ευκαιρίες πραγματοποίησης μεγάλων κερδών.  Για τους απλούς ανθρώπους και την επιβίωσή τους μένουν  μόνο οι προσπάθειες των ξένων μη κυβερνητικών οργανώσεων, που έχουν να αντιμετωπίσουν όμως μια στρατιά γραφειοκρατών και διεφθαρμένων «ενδιάμεσων».

Αλκίνοος Ιωαννίδης: Δεν έχει ανάγκη η κοινωνία μας από στείρο και τυφλό μίσος

17:11, 03 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110253

«Δεν έχει ανάγκη αυτή τη στιγμή η κοινωνία μας από στείρο και τυφλό μίσος. Έχει ανάγκη από ανθρώπους που μέσα από συλλογικότητες θα μπορέσουν να προσφέρουν» ο συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής Αλκίνοος Ιωαννίδης, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη με αφορμή την Πατρίδα*, συμμετέχοντας στον δημόσιο διάλογο του tvxs.

Κρ.Π.: Πώς έχεις βιώσει την σημερινή ελληνική κρίση; Πώς την έχεις αντιληφθεί, δηλαδή, με τη δική σου ματιά;

Αλκ.Ι.: Βιώνουμε αυτή την κρίση εδώ και πολλά χρόνια. Σίγουρα υπάρχουν νέα δεδομένα, αλλά δεν είναι κεραυνός εν αιθρία.

Είναι αποτέλεσμα χρόνιων ασθενειών. Βιώναμε τα συμπτώματά τους, κάποια τα συνηθίσαμε, για κάποια γκρινιάζαμε που και που, καμιά φορά κάναμε κάτι γι’ αυτά, καμιά φορά όχι… Ζήσαμε, και καλά ανύποπτοι, την πολυετή προετοιμασία της σημερινής κατάληξης. Δεν προέκυψε ξαφνικά.

Δεν αισθάνομαι, δηλαδή, ότι ζούσα σε μία υγιή χώρα, η οποία ξαφνικά αρρώστησε. Ίσα ίσα.

Δεχτήκαμε τόσα πράγματα όλα αυτά τα χρόνια, τα οποία δεν μας άγγιζαν, ίσως, ή –έστω- νομίζαμε ότι δεν μας άγγιζαν προσωπικά. Επιτρέπαμε, για παράδειγμα, στις πόλεις μας, να μην είναι φιλικές προς τα άτομα με αναπηρία, ή επιτρέπαμε στους εαυτούς μας και στους φίλους μας να ζουν χωρίς να νοιάζονται ουσιαστικά και έμπρακτα για τον διπλανό. Δεχόμαστε όλοι, δεκατρία χρόνια μετά τον σεισμό του ’99, τα ορφανά παιδιά του Χατζηκυριάκειου να ζουν σε κοντέινερ, αφού οι ζημιές στο κτήριο δεν έχουν ακόμη επισκευαστεί. Μα, ποιο μέλλον αξίζει σε μια κοινωνία που έχει τα ορφανά παιδιά της σε κοντέινερ;

Δεν ήταν καλά τα χρόνια που πέρασαν, κι ας μιλούν κάποιοι για τις «καλές εποχές». Ακόμα κι αν για κάποιους ήταν καλές όμως, δεν προετοιμαστήκαμε ούτε πνευματικά, ούτε πρακτικά, για τους δύσκολους καιρούς, που πάντοτε μπορούν να προκύψουν.

Υπήρχε φτώχεια γύρω και μέσα μας, από την οποία είχαμε πάψει να συγκινούμαστε. Όσοι δεν ήμασταν φτωχοί, όσοι καλύπταμε κουτσά-στραβά τις πραγματικές ή υπερβολικές μας ανάγκες, δεν δίναμε δεκάρα για τον διπλανό.

Με άλλα λόγια, δεν ένιωσα ποτέ πως ζω σε μια χώρα που υπόσχεται κάτι καλό. Νομίζω ότι πολλοί αναμέναμε ότι θα έρχονταν εποχές, όπου θα μας σκέπαζε το πέπλο αυτής της σημερινής μιζέριας. Και είναι κρίμα να κινητοποιούμαστε – όσο κινητοποιούμαστε, έστω αυτό το λίγο – μόνο αφότου έχει αγγίξει αυτή η υπόθεση το πορτοφόλι μας.

Κρ.Π.: Οι βασικότερες αιτίες που μας έφεραν στην σημερινή κατάσταση, ποιές είναι νομίζεις;

Αλκ.Ι.: Είναι πολύ σύνθετο το θέμα και ούτε είμαι ο κατάλληλος άνθρωπος για να απαντήσει σε αυτό, αλλά νομίζω ότι αφεθήκαμε, ζήσαμε μέσα στην ηλιθιότητα για δεκαετίες, ξεχάσαμε τι είναι σημαντικό και τι όχι, κι αυτό είναι αρκετό.

Υπάρχουν σίγουρα και άλλοι παράγοντες, εξωγενείς, όπως σίγουρα υπάρχουν «καρχαρίες» έτοιμοι να καταπιούν ότι ευάλωτο βρουν στο δρόμο τους, αλλά το ίδιο σίγουρα, υπάρχει και μια ευθύνη στη μεριά του θύματος.

Κρ.Π.: Υπάρχει ευθύνη, πιστεύεις, στη μεριά του θύματος;

Αλκ.Ι.: Βέβαια υπάρχει ευθύνη. Κατ’ αρχήν, ευθύνη υπάρχει στο ότι ανεχτήκαμε αυτού του είδους την πολιτική τόσα χρόνια.

Δηλαδή, αν είμαστε άβουλα όντα, τα οποία δεν έχουν καμία δύναμη και δεν μπορούν να καθορίσουν στο παραμικρό τις εξελίξεις, τότε ας το πάρουμε απόφαση κι ας ζήσουμε σαν δούλοι. Αλλά, αν δεν το δεχόμαστε αυτό, τότε σίγουρα έχουμε ευθύνη για όσα έχουν συμβεί.

Κρ.Π.: Με λίγα λόγια, δηλαδή, ο κάθε πολίτης δεν είναι μόνο για να πηγαίνει να ψηφίζει κάθε τέσσερα χρόνια;

Αλκ.Ι.: Ξέρεις, αυτό δεν είναι δημοκρατία, ακριβώς… Δημοκρατία είναι το να συμμετέχεις στα κοινά, κι αυτό να είναι μια σταθερή και αδιαπραγμάτευτη λειτουργία της ζωής.

Να μπορείς να αυτό-οργανώνεσαι, να συμμετέχεις σε δράσεις, να έχεις ιδέες οι οποίες να μπορούν να εφαρμόζονται μέσα από μια διαδικασία συλλογική, να μπορείς να δεχτείς τη διαφορετικότητα του άλλου και να την αξιοποιήσεις, να καταφέρεις να συνεργαστείς με αυτόν που έχει άλλη άποψη από τη δική σου, να συνεννοηθείς με τον φίλο, με τον γείτονά σου, με τη γυναίκα σου, με τα παιδιά σου.

Στο τέλος να μπορείς να συνεννοηθείς με τον εαυτό σου… Κάτι που δεν είναι καθόλου αυτονόητο στις εποχές που ζούμε. Όλα αυτά είναι δημοκρατία. Δεν είναι η μεγάλη «χάρη» που μας κάνουν, να ψηφίζουμε κάθε τέσσερα χρόνια.

Κρ.Π.: Και ίσως το θεωρούν και κάποιοι, τρομερό γεγονός, το ότι ψηφίζουν κάθε τέσσερα χρόνια;

Αλκ.Ι.: Η αλήθεια είναι ότι μοιάζει να νομίζουν ότι μας κάνουν πολύ μεγάλη χάρη, να μας παραχωρούν αυτό το προνόμιο. Το οποίο, όμως, στις εποχές που ζούμε, ακόμα και αυτό, υπάρχουν άνθρωποι που το αμφισβητούν.

Κρ.Π.: Δηλαδή;

Αλκ.Ι.: Θέλω να πω, ότι υπάρχουν αρκετοί που λένε «Α, ρε, Παπαδόπουλε!», ή «μια χούντα μας χρειάζεται», ως απάντηση στην σαπίλα που έφερε το… άλλο σύστημα, το δημοκρατικό.

Κρ.Π.: Ποιό θεωρείς το σημαντικότερο πρόβλημα, σήμερα, στην Ελλάδα;

Αλκ.Ι.: Η έλλειψη πολιτισμού. Αυτό είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα. Διότι, ακόμα και αν μας ρουφήξουν το αίμα, αν υπάρχει κάποια ελπίδα, μέσα σε όλη αυτή την ιστορία, δεν έρχεται ούτε από την πολιτική, ούτε από τους οικονομολόγους, ούτε από τους τραπεζίτες.

Αντίθετα, έρχεται από το επίπεδο του πολιτισμού των ανθρώπων που κατοικούν σε αυτόν τον τόπο. Γιατί, ακόμα και αν πάμε οικονομικά καλύτερα, για λόγους που δεν μπορώ να φανταστώ, τι νόημα θα έχει, αν παραμείνουμε πνευματικά στο επίπεδο των εποχών που μας έφεραν ως εδώ;

Κοιτούσαμε, χρόνια, υποτιμητικά τους ανατολικο-ευρωπαίους «υπηρέτες», κι ας ήξεραν εκατό ποιήματα επ’ έξω, κι ας είχαμε εμείς να διαβάσουμε ποίημα από το σχολείο.

Αυτό το πνευματικό επίπεδο, που μεταφράζεται σε ποιότητα σκέψης, πράξης και ζωής, που καθορίζει την ηθική και την αισθητική, που γίνεται πολιτικό με την πιο καθαρή έννοια της λέξης, κατάφεραν οι υπεύθυνοι, εδώ και δεκαετίες, να το κατεβάσουν πάρα πολύ. Και όταν λέω «υπεύθυνοι», δεν εννοώ μόνο τους Υπουργούς Παιδείας.

Εννοώ και εμάς τους καλλιτέχνες, και αυτούς που ονομάζουμε «πνευματικούς ανθρώπους» και τα ραδιόφωνα και τις τηλεοράσεις και τα περιοδικά. Εννοώ, όλους τους ανθρώπους που υποτίθεται ότι ασχολούνται με αυτό που ονομάζουμε «πολιτισμό», είτε κάνουμε πράγματι πολισμό είτε νομίζουμε ότι κάνουμε. Και, μαζί, φταίει και η πλειοψηφία του «κοινού». Όλοι, έχουμε την ευθύνη μας σ’ αυτό.

Κρ.Π.: Έλλειψη πολιτισμού δεν είναι το ότι η πλειοψηφία ενδιαφερόταν τόσα χρόνια κυρίως για το προσωπικό τους συμφέρον;

Αλκ.Ι.: Μα, νομίζουμε πως το προσωπικό μας συμφέρον είναι να περνάμε καλύτερα από τον γείτονα.

Το γεγονός ότι δεν μας απασχολεί ο άνθρωπος που πεινά δίπλα μας, και μας απασχολεί η πείνα μόνον όταν φτάσουμε να πεινάμε οι ίδιοι, ή το γεγονός ότι ανεχόμαστε ένα κράτος-δολοφόνο, που αφήνει τη γιαγιά να πεθάνει αβοήθητη, ενώ πλήρωνε τόσα χρόνια τους φόρους και την ασφάλειά της, ή το γεγονός που ανέφερα πριν, δηλαδή τα άτομα με αναπηρία, που δεν μπορούν να πάνε ούτε για έναν καφέ, πόσο μάλλον να εργαστούν.

Πηγαίνω στο εξωτερικό πολύ συχνά, είτε στην Ευρώπη, είτε στην Αμερική, και παρατηρώ άτομα σε καροτσάκι να κυκλοφορούν στο δρόμο, και καμιά φορά ξεχνιέμαι και λέω «Τί έγινε; Έπαθαν όλοι ατύχημα, εδώ;». Και μετά θυμάμαι ότι απλά, εκεί μπορούν να κυκλοφορήσουν…

Κρ.Π.: Δεν είναι δηλαδή περιθωριοποιημένοι, είναι μία μειοψηφία, που όμως έχει τα ίδια δικαιώματα με όλους…

Αλκ.Ι.: Είδες; Φτάσαμε να συζητάμε τα αυτονόητα: Το αν έχουν οι μειοψηφίες το δικαίωμα στη ζωή! Και αυτό δεν είναι αποτέλεσμα της κρίσης, των τελευταίων δύο ετών. Αυτό συνέβαινε και πριν από δέκα χρόνια.

Κρ.Π.: Ίσως πολύ νωρίτερα; Για παράδειγμα, από τον εμφύλιο και μετά, που ο περισσότερος κόσμος άρχισε να… ιδιωτεύει με έμφαση στο προσωπικό συμφέρον, και να δείχνει με το δάχτυλο (και όχι μόνον) ως κακό παράδειγμα τους παντός είδους αντιρρησίες και αγωνιστές;

Αλκ.Ι.: Δεν θέλω να αναφέρομαι καν στον εμφύλιο πια, ειδικά σε αυτή την περίοδο και σε αυτή την κατάσταση που ζούμε τον τελευταίο καιρό. Είναι επικίνδυνα πράγματα αυτά. Υπάρχουν τόσα άλλα παραδείγματα που μπορείς να πεις…

Νιώθω ότι θα πρέπει να υπάρχει μία σύνεση στο πώς αναφερόμαστε σε τέτοια θέματα, πώς τα χρησιμοποιούμε αυτή τη στιγμή. Και μια προσοχή, στο πώς εκμεταλλεύονται τέτοιες κουβέντες κάποιοι πολεμοχαρείς. Δεν το λέω από μετριοπάθεια. Κάθε άλλο.

Κρ.Π.: Το λες και ως ένας άνθρωπος του πολιτισμού, επώνυμος, με μεγαλύτερη ευθύνη;

Αλκ.Ι.: Όχι. Το λέω γιατί νοιάζομαι για τον τόπο μου. Νοιάζομαι για τους ανθρώπους μου. Για τα παιδιά μου, που μεγαλώνουν εδώ. Γι αυτό το λέω. Είναι εγωιστικό, προκειμένου να υποστηρίξουμε μια άποψή μας, να μπαίνουμε σε θέματα τα οποία ανάβουν φιτίλια σε εποχές που δεν τα αντέχουν.

Κρ.Π.: Και πώς πιστεύεις ότι μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τη σημερινή κατάσταση; Πιστεύεις π.χ. ότι είμαστε εκτός ελέγχου;

Αλκ.Ι.: Πιστεύω ότι έχουμε να ζήσουμε πολύ χειρότερα πράγματα. Είμαστε στην αρχή…

Δεν θεωρώ, δηλαδή, ότι μαγικά, π.χ. σε δύο χρόνια, όλα θα γίνουν καλύτερα, κι ότι ο κάθε άνθρωπος που σήμερα έχει οργή και βία μέσα του και είναι έτοιμος να την διοχετεύσει οπουδήποτε, ή να μισήσει οτιδήποτε του λένε πως αξίζει να μισηθεί, σε δύο χρόνια θα είναι ένας δημιουργικός άνθρωπος, που θα προχωράει πνευματικά και θα αναπτύσσεται.

Δεν νομίζω, δηλαδή, ότι η ανάκαμψη θα έρθει τόσο εύκολα και τόσο γρήγορα. Δυστυχώς.

Κρ.Π.: Και τί νομίζεις ότι θα έπρεπε να κάνουμε;

Αλκ.Ι.: Εδώ και χρόνια πίστευα ότι ζούσαμε σε μια εποχή που δεν ευνοούσε την συλλογικότητα.

Οι περισσότερες συλλογικότητες που είδα και που έζησα, μέσα στο μπερδεμένο, διασπασμένο, απρόσωπο, μεταπολιτευτικό τοπίο, παρά τις προσπάθειες και τις θυσίες πολλών, ήταν προβληματικές, ή αναποτελεσματικές, και άρα, χωρίς ουσιαστικό λόγο ύπαρξης.

Είχα λάθος, γιατί σήμερα υπάρχει μια προεργασία πολύτιμη. Πίστευα όμως, ότι η εποχή ήταν περισσότερο κατάλληλη για να μπορέσει ο καθένας να αναπτυχθεί προσωπικά, να μπορέσει ο καθένας να προχωρήσει σαν άνθρωπος, μέσα από μια προσωπική και ανένταχτη –όχι μόνο κομματικά- πορεία.

Τώρα βλέπω διάφορες συλλογικότητες να αρχίζουν να ανθούν γύρω, και αυτό με χαροποιεί. Και το αποτέλεσμα δεν είναι μόνο το έργο που παράγουν, π.χ. το αν θα φάνε φαγητό κάποιοι άστεγοι, ή αν θα πάρουν τα φάρμακά τους κάποιοι άνθρωποι που τα έχουν ανάγκη, ή αν θα υποστηριχθούν κάποιοι διωγμένοι από την κοινωνία, το οποίο είναι από μόνο του σπουδαίο. Αλλά είναι και το γεγονός, ότι διαμορφώνει τρόπο σκέψης και λειτουργίας, και χαρίζει την εμπειρία της έμπρακτης και δημιουργικής ένταξης στο σύνολο. Και αυτό είναι κάτι ανεκτίμητο.

Δεν μιλώ για την «φιλανθρωπία». Μου είναι φρικτή σαν έννοια, αυτή η –συχνά δημόσια- εκ του ασφαλούς «προσφορά» μέρους του υπερ-περισσεύματος, για λόγους συνήθως αυτάρεσκους ή ύποπτους. Άσε που η ίδια η λέξη μπάζει νερό. Γιατί, για να είναι κανείς φιλόζωος, πρέπει ο ίδιος να μην είναι ζώο. Για να είναι φιλέλληνας, να μην είναι Έλληνας.

Δεν υπάρχει «φιλόζωο ζώο», ούτε «φιλέλληνας Έλληνας». Έτσι, ούτε και «φιλάνθρωπος άνθρωπος». Οι φιλάνθρωποι, θέτουν εαυτούς εκτός του συνόλου των ανθρώπων. Γίνονται υπεράνω του ανθρώπου, κάτι σαν ημίθεοι. Το θέμα είναι να είσαι Άνθρωπος, όχι φιλάνθρωπος.

Μόνος του, ο κάθε ένας μας είναι τρελός και ελλιπής, και συνήθως ανίκανος, κι ας έχει τη μαγεία του ο μοναχικός δρόμος. Αλλά, μέσα από τη συλλογική δράση, κερδίζει το άτομο και μαζί όλη η κοινωνία. Υπάρχει μεγάλη ανάγκη στον καθένα μας σήμερα, να αισθανθεί ότι δεν είναι μόνος του, ότι λειτουργεί, παραμένοντας ελεύθερος, στα πλαίσια μιας συλλογικότητας, μιας ομάδας.

Αυτό λειτουργεί και ανάποδα: νέα παιδιά εντάσσονται σε ομάδες που το μόνο που τους ενώνει είναι το μίσος προς κάποιους άλλους. Κι αυτό είναι μια ένταξη, μια συντροφικότητα. Δεν είναι όμως μια δημιουργική διαδικασία, δεν λύνει προβλήματα, δημιουργεί καινούργια.

Δεν έχει ανάγκη αυτή τη στιγμή η κοινωνία μας από στείρο και τυφλό μίσος. Έχει ανάγκη από ανθρώπους που μέσα από συλλογικότητες θα μπορέσουν να προσφέρουν.

Κρ.Π.: Και αυτό είναι και η δημοκρατία; Δηλαδή, μία οργανωμένη συλλογικότητα. Τουλάχιστον αυτό θα έπρεπε να είναι…

Αλκ.Ι.: Ναι. Το βιώσαμε τραυματικά, γιατί οι συλλογικότητες που «έδρασαν» μαζικά στην κοινωνία μας για χρόνια, ήταν κυρίως τα πολιτικά κόμματα και οι ποδοσφαιρικές ομάδες.

Κρ.Π.: Και αυτές είναι κάθετες συλλογικότητες. Ενώ τώρα βλέπουμε ότι δημιουργούνται περισσότερο οριζόντιες συλλογικότητες.

Αλκ.Ι.: Ναι, αυτό έχει μεγάλο ενδιαφέρον. Ενδιαφέρον έχει και η ανάγκη μας να βρεί ο καθένας τη συντροφιά του. Να συνενωθεί και να συνεννοηθεί. Αρκετά ζήσαμε σπασμένοι σε κόμματα και κομματάκια.

Κρ.Π.: Για όλους αυτούς που είναι χωρίς δουλειά, χωρίς, τίποτα… τί έχεις να πεις;

Αλκ.Ι.: Τι να πω; Όσοι ζούμε με κάποια άνεση, είτε κλέψαμε είτε όχι, οφείλουμε μια απολογία σε όσους, το ίδιο σύστημα που εμάς μας άφησε να επιβιώσουμε, αυτούς τους εκμεταλλεύτηκε και τους εκμηδένισε. Όχι με τις ανόητες, δακρύβρεχτες ενοχές του χορτάτου, αλλά με την επίγνωση πως θα μπορούσε να ήμασταν εμείς στη θέση τους.

Δεν έχω να δώσω καμιά συμβουλή, ούτε κουράγιο να πω, ούτε με τα λόγια μπορεί να βοηθήσει κάποιος σε αυτή την ιστορία. Χρειάζονται πράξεις, στην καθημερινή ζωή του καθενός μας, και μόνο έτσι μπορείς να σταθείς δίπλα στους συνανθρώπους σου. Και δεν μιλώ για εντυπωσιακές πράξεις, που να αξίζουν προβολής, αλλά τον συγκεκριμένο, συνειδητό τρόπο που στέκεται ο καθένας μας απέναντι στον κάθε συνάνθρωπο και στο κοινωνικό σύνολο γενικότερα.

Κρ.Π.: Ο Μπέκετ είχε πει, πως όταν είμαστε μέχρι το λαιμό μες στα σκατά, δε μας μένει τίποτ’ άλλο, παρά να τραγουδήσουμε… Ποιό τραγούδι θα έλεγες σε αυτή την περίπτωση;

Αλκ.Ι.: Δεν μου αρέσουν τα οργισμένα τραγούδια. Δεν πιστεύω ότι εξυπηρετούν, στο τέλος, τίποτα. Με το πολιτικό τραγούδι, έτσι όπως το εννοούμε συνήθως, είμαι τσακωμένος γενικώς. Θεωρώ πως ούτε το τραγούδι υπηρετεί, τελικά, ούτε την πολιτική.

Και επειδή βλέπω ό,τι υπάρχει μεγάλη ανάγκη έκφρασης, σήμερα, αυτή η έκφραση δεν θα έρθει ουρλιάζοντας συνθήματα μέσα από τα τραγούδια. Θεωρώ μεγάλο επαναστάτη, για παράδειγμα, τον Χατζιδάκι. Κι ας λένε πως ήταν δεξιός, δεν πα’ νάταν ότι ήθελε; Δε με ενδιαφέρει καθόλου. Το γεγονός ότι έδωσε τόση ομορφιά στον κόσμο, έδωσε πρόσωπο και σχήμα σε εποχές άσχημες και μας βοήθησε να γίνουμε καλύτεροι, είναι η πιο επαναστατική πράξη που μπορεί να κάνει κανείς.

Δεν χρειαζόταν να γράψει εμφανώς «πολιτικά» τραγούδια. Όπως και ο Γκάτσος, με τον οποίο κυρίως συνεργάστηκε. Αν καθίσεις να διαβάσεις τους στίχους του θα δεις έναν πολύ ευαισθητοποιημένο, γύρω από τα κοινωνικά θέματα, άνθρωπο.

Υπήρξαν κάποιοι που δεν εκμεταλλεύτηκαν ποτέ τα πιστεύω τους μέσα από το έργο τους. Από την άλλη βέβαια, δεν πλήρωσαν και το τίμημα, όπως κάποιοι φανερά στρατευμένοι. Όμως, νοιάστηκαν βαθιά την τέχνη τους και τον άνθρωπο. Τα υπηρέτησαν και τα δύο, κάνοντας πάρα πολύ καλά τη δουλειά τους. Κι αυτό, νομίζω, είναι αρκετό.

Κρ.Π.: Όμως, ο κόσμος έχει ανάγκη να ακούσει τη θέση που έχει κάποιος που εκτιμά. Είναι σημαντικό να μιλάτε. Έστω και για να πείτε ακριβώς αυτό. Επίσης, με την ευκαιρία που αναφέρθηκες στην ανάγκη για έκφραση, δεν είναι σημαντική σε αυτή την περίοδο και η δημιουργικότητα; 

Αλκ.Ι.: Μα ναι! Δεν γίνεται αλλιώς. Δηλαδή, αν παραμείνουμε καταναλωτές, έτοιμοι να καταπιούμε σαν έτοιμη τροφή αυτό που δημιουργούν οι άλλοι για μάς, δεν βλέπω κανένα μέλλον.

Το θέμα είναι να μπορέσει σιγά σιγά ο καθένας να δημιουργήσει τα δικά του πράγματα, με αφοσίωση και αγάπη, για να μπορεί να τα δώσει. Ότι κι αν φτιάχνει. Μπορεί να μεγαλώνει παιδιά, ή να γράφει ποιήματα, ή να είναι αγρότης, ή να μαγειρεύει, ή, ακόμα και να δημιουργεί πράγματα ακόμη πιο σπάνια, όπως μια ωραία ερωτική σχέση…

Κρ.Π.: Μα δεν δημιουργείς όταν κάτι σε εμπνέει; Και ο Χατζιδάκις έδινε έμπνευση… Και το σημαντικότερο είναι να μπορείς να εμπνέεις, όπως συμβαίνει και στις σχέσεις… Πώς και από τι θα εμπνευστούμε, λοιπόν, σήμερα;

Αλκ.Ι.: Πήγα στους Ζαπατίστας, δεν άκουσα ένα οργισμένο τραγούδι, ποτέ. Τα επαναστατικά τραγούδια τους, είναι τραγούδια γεμάτα ομορφιά. Τόση ομορφιά που σε πονά.

Και μετά σκέφτομαι τα επαναστατικά τραγούδια των άλλων επαναστάσεων της Λατινικής Αμερικής, ή του ισπανικού εμφυλίου. Κανείς δεν ουρλιάζει τη μιζέρια του, ούτε βρίζει το σύστημα, ούτε τραγουδάει το μίσος. Τα ακούς και έχεις την ανάγκη να κάνεις τον κόσμο καλύτερο, όχι γιατί απλώς σιχαίνεσαι αυτόν που υπάρχει, αλλά γιατί τον ονειρεύεσαι αλλιώς. Και έτσι πολεμάνε. Όχι με μίσος, αλλά με όνειρο.

Το άλλο μου φαίνεται πολύ μίζερο. Το να παραθέτεις τα κακώς κείμενα της εποχής σ’ ένα τραγούδι, με φωνή βραχνή συνήθως, κουρασμένη από τους «πολλούς αγώνες» και τα τσιγάρα, ή στεντόρια, σε στυλ «εμπρός γενναίοι μου, οπισθοχώρηση»…

Όλοι οι και καλά σκεπτόμενοι σύγχρονοι καλλιτέχνες, δεν αποφεύγουμε αυτήν την παγίδα, αλλά το αποτέλεσμα μάλλον δεν έχει νόημα.

Κρ.Π.: Οπότε προτείνεις να ψάξουμε να βρούμε ή να δημιουργήσουμε, οτιδήποτε μας εμπνέει να ζήσουμε μια καλύτερη ζωή;

Αλκ.Ι.: Ναι. Αλλά αν δεν ασχοληθείς παράλληλα με τον διπλανό σου και μείνεις αποκλειστικά στο πρόβλημά σου, όπως τόσα χρόνια έμενες στην πάρτη σου, είναι αδύνατον να ζήσεις μια καλύτερη ζωή.

Ασκώ επάγγελμα που προϋποθέτει μεγάλες δόσεις εγωισμού. Παρ’ όλα αυτά, προσπαθώ να μάθω στα παιδιά μου ότι εάν ο διπλανός σου δεν ζει αξιοπρεπώς, ούτε κι εσύ μπορείς να είσαι αξιοπρεπής. Όταν γύρω σου υπάρχει δυστυχία, όσο κι αν ψήνεσαι πως είσαι ευτυχής, είναι αδύνατον να ζήσεις καλά. Αν ένας πάει στην κόλαση, κανείς δεν πάει στον παράδεισο.

Κρ.Π.: Τι θα έλεγες για το τραγούδι σου «Πατρίδα»;

Αλκ.Ι.: Γράφτηκε το 2008 και κυκλοφόρησε αρχές του 2009, πριν την «κρίση». Αναφέρεται σε εμπειρίες που έζησα ο ίδιος. Δεν παραθέτω ιστορικά στοιχεία που διάβασα κάπου ή που παρακολούθησα στην τηλεόραση. Τις περισσότερες από αυτές τις εμπειρίες, τις έζησα στην Κύπρο ή εδώ, στην Ελλάδα. Κάποιες άλλες, σε άλλα μέρη.

Είναι περισσότερο υπαρξιακό, παρά πολιτικό τραγούδι. Αναφέρει γεγονότα που καθόρισαν τις αντιλήψεις μου, τον τρόπο που αντιλαμβάνομαι τον κόσμο, τις βεβαιότητες, την άγνοια, το μπέρδεμα και την ύπαρξή μου γενικώς.

Κρ.Π.: Η πατρίδα είναι η γη του πατρός…

Αλκ.Ι.: Ακριβώς. Σε πολλές περιπτώσεις, η δική μου γη του πατρός, έγινε γη… του πυρός. Τα περιστατικά που αναφέρω μέσα στους στίχους του, αυτό –μάλλον- δείχνουν.

Λέω για τις μνήμες που έχω από την εισβολή το ’74 στην Κύπρο, από την προδοσία και την επακόλουθη Τουρκική εισβολή. Είχαν συλλάβει οι πραξικοπηματίες τη μητέρα μου, που εργαζόταν ως εκφωνήτρια στο ραδιόφωνο και της έβαζαν το πιστόλι στον κρόταφο για να κάνει τις ανακοινώσεις τους… μέχρι που μπήκαν οι Τούρκοι και η «δουλειά» τους ολοκληρώθηκε.

Στον βομβαρδισμό, είχαμε κρυφτεί κάτω από το τραπέζι, για να μην πέφτουν οι σοβάδες από το ταβάνι πάνω μας, και τρώγαμε με τον αδερφό μου σταφύλι. Όταν άρχισαν να πέφτουν οι Τούρκοι αλεξιπτωτιστές, με πήγε στο παράθυρο ο πατέρας μου να τους δω και για να μην τρομάξω μου έλεγε, «κοίταξε τί ωραίοι που είναι, τι ωραία που πέφτουν…»

Για τους ορφανούς γονείς μου – ο ένας παππούς σκοτώθηκε από τους ναζί, ο άλλος από τους συνεργάτες τους, Βούλγαρους εθνικιστές.

Μετά, άλλα γεγονότα, στον πόλεμο στην Γιουγκοσλαβία, όπου είχαμε φτάσει, μετά από ένα μεγάλο, επικίνδυνο και δύσκολο ταξίδι. Στο Βελιγράδι, το ξενοδοχείο που θα μέναμε ήταν βέβαια άδειο –ποιος θα πήγαινε να μείνει εκεί;- ήταν όμως ένας μπάτλερ στην υποδοχή, ντυμένος με φράκο, ένα εργαζόμενο φάντασμα… Έμεινα να κοιμάμαι ένα βράδυ μέσα στον βομβαρδισμό, δεν ξύπνησα από τις σειρήνες για να κατεβώ στο καταφύγειο, ούτε και οι βόμβες με ξύπνησαν, πάντα κοιμάμαι βαριά…

Την επομένη τραγούδησα στην πλατεία Δημοκρατίας, την κεντρική πλατεία της πόλης, μπροστά σε χιλιάδες χαμογελαστών ανθρώπων, που δεν ήξεραν αν θα ήταν ζωντανοί το επόμενο λεπτό, και ως τελευταία πράξη διάλεγαν να τραγουδήσουν. Την επομένη, είδα τα ανθρώπινα μέλη μέσα σε μπάζα στο Αλέξινατς, λίγες ώρες μετά τον βομβαρδισμό του.

Ή, το «Κ. Μαρούση», το κτήριο στη συμβολή Πανεπιστημίου και Ομόνοιας, όπου το είδα να καίγεται στη διάρκεια μεγάλης διαδήλωσης. Ήταν 10 Ιανουαρίου του 1991, μία μέρα μετά τη δολοφονία του Τεμπονέρα. Πήρε φωτιά το κτήριο, άλλοι λένε από μολότωφ, άλλοι από τα δακρυγόνα που έπεφταν ασταμάτητα. Άδειασε η λεωφόρος, ήρθε η πυροσβεστική, μείναμε λίγα άτομα να κοιτάμε ανήμπορα, αμίλητα.

Ανέβαιναν με σκάλες οι πυροσβέστες στα φλεγόμενα παράθυρα, όπου κρέμονταν άνθρωποι, ενώ οι αστυνομικοί πετούσαν από την Ομόνοια δακρυγόνα στους πυροσβέστες, εμποδίζοντάς τους. Τους περιγελούσαν και τους έβριζαν. Οι κάμερες των καναλιών γυρνούσαν αλλού το φακό. Κάηκαν τέσσερις άνθρωποι. Τους τρεις τους κλαίνε ακόμη οι δικοί τους. Ο τέταρτος δεν αναγνωρίστηκε και παραμένει άγνωστος. Ο άγνωστος Αθώος. Για μένα, ήταν μια καθοριστική στιγμή.

Ή, το «άνοιγμα» πριν από λίγα χρόνια της Πράσινης Γραμμής στην Κύπρο…

Η συγκίνηση κάποιων γερόντων που πήγαιναν μετά από τόσα χρόνια να δουν το σπίτι τους, άλλοι που δεν άντεχαν αυτή τη συγκίνηση και δεν πήγαιναν, και πονούσαν το ίδιο. Άλλοι που πήγαιναν στον τάφο των γονιών τους, για να τον βρουν ρημαγμένο. Και άλλοι, που πήγαιναν επειδή είχε καζίνο, ή επειδή ήταν φθηνότερα τα εστιατόρια, όχι δηλαδή σαν προσκυνητές, αλλά σαν καταναλωτές. Ανθρώπινα είναι όλα, αλλά δεν μπορώ να μην τα καταγράφω.

Κρ.Π.: Πατρίδα τί είναι για σένα;

Αλκ.Ι.: Η νοσταλγία. Αυτό είναι. Δεν υπάρχει κάτι άλλο στο οποίο να επιστρέφω τόσο συχνά. Όχι με τη ρομαντική της έννοια, αλλά με αυτή που σου σκίζει τα σωθικά, που σου φανερώνει ξανά το αληθινό σου πρόσωπο – το πρόσωπο που η ροή της καθημερινότητας σε κάνει να ξεχνάς – πριν σε εκσφενδονίσει πάλι μπροστά.

Ο τόπος, το χώμα του, το φως του και οι άνθρωποι που με καθόρισαν. Η νοσταλγία είναι η πατρίδα μου. Και τα παιδιά μου. Η μνήμη και η υπόσχεση.

Κρ.Π.: Λέγοντας για νοσταλγία, νιώθω ότι η πατρίδα που ήξερα, χάνεται. Μήπως θα ‘πρεπε ήδη, να είχαμε κάνει κάτι σημαντικότερο, με μεγαλύτερη συλλογικότητα; Δηλαδή, για παράδειγμα οι Ισπανοί, έφτιαξαν ένα καταστατικό, συμφώνησαν σε κάποια βασικά αιτήματα και τα διεκδικούν.

Αλκ.Ι.: Εμείς δεν ξέρουμε να είμαστε μαζί. Ενώ και οι Ισπανοί έζησαν έναν εμφύλιο, ίσως και εντονότερο από τον δικό μας, με κάποιον τρόπο καταφέρνουν σε κάποια βασικά πράγματα – ένα μεγάλο τουλάχιστον μέρος της κοινωνίας τους – να συνεννοούνται.

Εμείς ζούμε ο καθένας μέσα στο μικρό του κλουβάκι, που μπορεί να περιλαμβάνει και άλλους δυο-τρεις, αποφασίζουμε πως οι υπόλοιποι είναι μαλάκες και είμαστε ευχαριστημένοι.

Κρ.Π.: Και πολλοί πνευματικοί άνθρωποι της Ελλάδας, είναι… κρατικοδίαιτοι ή συμβιβασμένοι;

Αλκ.Ι.: Δεν θα μπορούσε να είναι αλλιώς. Για παράδειγμα, επειδή αναφέραμε την Ισπανία, εκεί δεν υπάρχει ισπανικό μουσικό σχήμα που να βγαίνει να παίξει στο εξωτερικό και να μην έχει τη μικρή ή τη μεγάλη, πολλές φορές, στήριξη των πολιτιστικών υπηρεσιών της χώρας του. Το έχω ζήσει σε πολλά φεστιβάλ του εξωτερικού.

Αυτό δεν σημαίνει ότι το κράτος τους λειτουργεί καλά, ή ότι δικαιολογούνται όλα αυτά που έχουν συμβεί στη χώρα τους, αλλά ότι κάποιοι άνθρωποι που είναι σε κάποιες θέσεις, πραγματικά ασχολούνται και αγαπάνε αυτό που κάνουν και αισθάνονται μια υποχρέωση να το κάνουν καλά. Εδώ, για να είχε κάποιος μια ανάλογη στήριξη από το κράτος, έπρεπε να… κοιμάται με το κράτος!

Κι όταν στρέφονται οι Ισπανοί κατά του κράτους τους, ξέρουν πολύ καλά ποια είναι εκείνα τα καλά που πρέπει να κρατήσουν και τι, αντίθετα, πρέπει να αλλάξει στη λειτουργία του.

Όταν κάποιος εδώ στρέφεται κατά του κράτους, ή το κάνει γιατί είναι αντικρατιστής, οπότε θεωρητικά θα το έκανε όπου και αν βρισκόταν, ή αλλιώς, η μεγάλη πλειοψηφία του κόσμου που ξαφνικά αποστρέφεται το κράτος και τον κρατικό μηχανισμό, το κάνει γιατί διαπιστώνει, το ίδιο ξαφνικά, πως του είναι ασύμφορο. Σάμπως τόσα χρόνια, λειτουργούσε για το συμφέρον του.

Δες, αν θέλεις, πόσο έντονη παρουσία έχουν τα πολιτιστικά κέντρα άλλων χωρών εδώ, στην Ελλάδα, σε μια μικρού δηλαδή ενδιαφέροντος χώρα, και φαντάσου πώς λειτουργούν στις χώρες που τους ενδιαφέρουν πραγματικά. Δες το ισπανικό Ινστιτούτο Θερβάντες. Δες το Γαλλικό, δες το Βρετανικό, το Γκαίτε των Γερμανών, ή το Πούσκιν των Ρώσων. Και δες και τα αντίστοιχα, συνήθως ανύπαρκτα, δικά μας, στις άλλες χώρες… Κωμικοτραγική η κατάσταση.

Όποτε έγινε σοβαρή δουλειά, έγινε με τη θυσία ή το ψώνιο κάποιων τρελαμένων που μετά τους ζήτησαν και τα ρέστα. Κατά τα άλλα, απέραντη σιωπή… Πληρωμένη δεκαετίες τώρα με τεράστια κονδύλια.

Έχουμε δρόμο μακρύ και δύσκολο. Κι αυτό είναι το καλό της υπόθεσης! Δεν πρέπει να μας απογοητεύει η απόσταση που έχουμε να διανύσουμε. Πρέπει να μας δίνει χαρά. Γιατί η οργή, από μόνη της, δεν δημιουργεί τίποτα. Δημιουργικό δεν είναι το να φτάσει ο κόσμος στο απροχώρητο, στην κορύφωση της μεγαλύτερης οργής. Η οργή χωρίς όνειρο θα σε ξανακάνει πρόβατο. Δεν αρκεί το να γκρεμίζεις. Θα ζήσουμε καλύτερα, όταν αποφασίσουμε τι θέλουμε να χτίσουμε στα ερείπια αυτού που θέλουμε να γκρεμίσουμε.

Κρ.Π.: Η οργή είναι και δευτερεύον συναίσθημα. Δηλαδή, πρώτα κάτι άλλο αισθάνθηκα και δεν το διαχειρίστηκα, έτσι ώστε έφτασα να οργιστώ, τελικά.

Αλκ.Ι.: Για να φτάσεις σ’ αυτό το συμπέρασμα, προϋποτίθεται μια συνομιλία με το βαθύτερο είναι σου. Μα δε μιλιόμαστε με τον εαυτό μας εδώ και δεκαετίες. Και δεν συνομιλούμε ουσιαστικά ούτε με τον διπλανό μας.

Αδιάφορες χαριτωμένες κουβεντούλες κάνουμε οι περισσότεροι, ή καυγαδάκια, στο σπίτι, στα καφέ, στις τηλεοράσεις και στη δουλειά, για να περνά η ώρα. Κι εμένα, με πιάνουν τα διαόλια μου και γίνομαι φλύαρος και ξερόλας, το αναγνωρίζω.

Αλλά ας μιλήσουμε, ας βγάλουμε τα κουσούρια μας ο καθένας στη φόρα, ας εκτεθούμε, ας γνωριστούμε, δεν πειράζει… Κι ας ακούσουμε και τον άλλον, τι έχει να μας πει.-

*Πατρίδα

Toυ Αλκίνοου Ιωαννίδη
(από τον δίσκο: Νεροποντή, 2009)

Λοιπόν,
αγρίεψε ο κόσμος σαν καζάνι που βράζει
σαν το αίμα που στάζει, σαν ιδρώτας θολός
Πότε πότε γελάμε, πότε κάνουμε χάζι
και στα γέλια μας μοιάζει να γλυκαίνει ο καιρός.

Μα όταν κοιτάζω τις νύχτες τις ειδήσεις να τρέχουν
ξέρω ότι δεν έχουν νέα για να μου πουν
Ήμουν εγώ στη φωτιά, ήμουν εγώ η φωτιά
είδα το τέλος με τα μάτια ανοιχτά.

Είδα τον πόλεμο φάτσα, τη «φυλή» και τη «ράτσα»
προδομένη από μέσα, απ’ τους πιο πατριώτες
Να χουν τη μάνα μου αιχμάλωτη με τ όπλο στο στόμα
Τα παιδιά τους στολίζουν σήμερα τη Βουλή.

Κάτω από ένα τραπέζι το θυμάμαι σαν τώρα
με μια κούπα σταφύλι στου βομβαρδισμού την ώρα
είδα αλεξίπτωτα χίλια στον ουρανό σαν λεκέδες
Μου μιλούσε ο πατέρας μου να μη φοβηθώ.

«Κοίταξε τι ωραία που πέφτουν!
Τι ωραία που πέφτουν…»

Είδα γονείς ορφανούς, ο ένας παππούς απ τη Σμύρνη
στη Δράμα πρόσφυγας πήγε να βρει βουλγάρικη σφαίρα
κι ο άλλος, Κύπριος φυγάς στο μαύρο τότε Λονδίνο
στα εικοσιεπτά του στα δύο τον κόψανε οι Ναζί.

Είδα μισή Λευκωσία, βουλιαγμένη Σερβία
στο Βελιγράδι ένα φάντασμα σ’ άδειο ξενοδοχείο
Αμερικάνικες βόμβες και εγώ να κοιμάμαι
αύριο θα τραγουδάμε στης πλατείας τη γιορτή.

Είδα κομμάτια το κρέας μες στα μπάζα μιας πόλης
είδα τα χέρια, τα πόδια πεταμένα στη γη
Είδα να τρέχουν στο δρόμο με τα παιδιά τους στον ώμο
κι εγώ τουρίστας με βίντεο και φωτογραφική.

Εδώ στην άσχημη πόλη που απ’ την ανάγκη κρατιέται
ένας λαός ρημαγμένος μετάλλια ντόπας ζητάει
Ολυμπιάδες κι η χώρα ένα γραφείο τελετών
θα σου ζητήσω συγγνώμη που σε μεγάλωσα εδώ.

Τους είχα δει να γελάνε οι μπάτσοι κι απ την Ομόνοια
να πετάν δακρυγόνα στο πυροσβεστικό
Στο παράθυρο εικόνισμα, άνθρωποι σαν λαμπάδες
και τα κανάλια αλλού να γυρνούν το φακό.

Και είδα ξεριζωμένους να περνούν τη Γραμμή
για μια πόρνη φτηνή ή για καζίνο και πούρα
Έτσι κι αλλιώς μπερδεμένη η πίστη μας η καημένη
ο Σολωμός με Armani και την καρδιά ανοιχτή.

Δεν θέλω ο εαυτός μου να ‘ναι τόπος δικός μου
Ξέρω πως όλα αν μου μοιάζαν θα ταν αγέννητη η γη
Δε με τρομάζει το τέρας, ούτε κι ο άγγελός μου
ούτε το τέλος του κόσμου, με τρομάζεις εσύ.

Με τρομάζεις ακόμα, οπαδέ της ομάδας
του κόμματος σκύλε, της οργάνωσης μάγκα
διερμηνέα του Θεού, ρασοφόρε γκουρού
τσολιαδάκι φτιαγμένο, προσκοπάκι χαμένο
Προσεύχεσαι και σκοτώνεις, τραυλίζεις ύμνους οργής
έχεις πατρίδα το φόβο, γυρεύεις να βρεις γονείς
μισείς τον μέσα σου ξένο κι όχι, δεν καταλαβαίνω
δεν ξέρω πού πατώ και πού πηγαίνω.

Ανάλογα αποτρόπαια περιστατικά τα ζούμε εδώ και δύο χρόνια

Εκτός από όσα άλλα γίνονται, δημοσιεύτηκε και μία αποτρόπαια είδηση ότι  κάποιος/οι προφανώς φασίστας/ες – ρατσιστής/ές, αλυσόδεσε/σαν από το λαιμό έναν μετανάστη σε δέντρο, αφού πρώτα τον σάπισε/αν στο ξύλο. Της Κρυσταλίας Πατούλη

Δεν ξέρω τι είναι χειρότερο. Η ίδια η είδηση ή κάποια από τα σχόλια που βρίσκεις κάτω από αυτήν στα διάφορα σόσιαλ μίντια, τα οποία συνοψίζουν εν ολίγοις το εξής: “Καλά του έκαναν! Αυτοί σκοτώνουν, βιάζουν και κλέβουν τους Έλληνες και τις Ελληνίδες τόσα χρόνια”.Έγκλημα και παραλογισμός…Στο Δημοτικό είχαμε έναν δάσκαλο που όταν έκανε κάποιο παιδί φασαρία, μας έβαζε όλους τιμωρία να καθίσουμε κάτω από τα θρανία! Άλλες φορές μας έβαζε τιμωρία πάνω στα θρανία! Ούρλιαζε κουνώντας γερά τη βέργα: «Πάνω στα θρανία!», «Κάτω απ’ τα θρανία!»…Ήταν εμφανώς ψυχικά ασθενής… Θεωρούσε ότι πρέπει να τιμωρήσει με διάφορυς ειδεχθείς τρόπους (είχε ζωηρή φαντασία), μια ολόκληρη ομάδα, επειδή σ’ αυτήν έλαχε να ανήκει ένα από τα παιδιά που τον ενοχλούσαν.

(Παρεμπιπτόντως και το αντίθετο, το να τιμωρείς, δηλαδή, έναν άνθρωπο επειδή τον τσουβαλιάζεις σε μια ομάδα  στην οποία προσάπτεις όλα τα δεινά σου, είναι η άλλη όψη, του ίδιου νομίσματος…)

Βασάνιζε, λοιπόν, αυτός ο δάσκαλος τους μαθητές, σε όλη την διδασκαλική πορεία του επί χούντας, διότι προφανώς η κοινωνία τον ανεχόταν…

«Το μόνο που ζητάει ο θύτης από τον μάρτυρα είναι να μην κάνει τίποτε. Απευθύνεται στη γενική τάση των ανθρώπων να μη βλέπουν, να μην ακούν και να μη λένε τίποτε κακό. Πρώτη άμυνά του είναι η μυστικότητα και η σιωπή.
Αν αυτά αποτύχουν, τότε ο θύτης αμφισβητεί την αξιοπιστία του θύματός του. Όσο ισχυρότερος είναι ο θύτης τόσο περισσότερες δυνατότητες έχει να παραποιεί την πραγματικότητα.
Για τον τρόπο σκέψης του θύτη δεν γνωρίζουμε πολλά: αυταρχικός, μυστικοπαθής, μεγαλομανής, ακόμη και παρανοϊκός, είναι πολύ ευαίσθητος στην πραγματικότητα της δύναμης και στα κοινωνικά πρότυπα. Συνήθως περιφρονεί εκείνους που προσπαθούν να τον καταλάβουν και έτσι δεν προσφέρεται για μελέτη. Επειδή δεν πιστεύει ότι έχει πρόβλημα, δεν ζητάει βοήθεια ­ παρά μόνον όταν αντιμετωπίζει τον νόμο.
Επιφανειακά δείχνει φυσιολογικός.
Από τη σκοπιά των νομικών θεσμών μας και των ηθικών κρίσεών μας, αυτή η φαινομενική ίσως φυσιολογικότητα είναι πολύ πιο απειλητική από όλες μαζί τις φρικαλεότητες». (“Οι επιζώντες της βίας“)

Δεν υπάρχει θύτης, άλλωστε, ο οποίος να κακοποιεί -για οποιονδήποτε λόγο- και να μην πάσχει από κάποια ψυχική ασθένεια, ή να μην έχει κακοποιηθεί ο ίδιος, ειδικά στην παιδική του ηλικία.

Δεν ασκεί κάποιος βία, αγνοώντας ή απαξιώνοντας μια δημοκρατική κοινωνία, τους νόμους και την δικαιοσύνη της, εάν δεν είναι με κάποιον τρόπο ψυχικά διαταραγμένος.

Μόνο σε κατάσταση άμυνας μπορείς να “κατανοήσεις” τον παραλογισμό της βίας.

Τί θα γίνει υποθετικά, αύριο, αν όλοι αυτοί που εισπράττουν βία, αρχίσουν να αμύνονται με τον ίδιο τρόπο; Τί θα έλεγαν όλοι αυτοί που σχολιάζουν αναλόγως, αν έβλεπαν αύριο μετανάστες να αλυσοδένουν σε δέντρο τους… αντιπάλους τους, αφού πρώτα τους έχουν κάνει να φτύσουν αίμα;

Στην άσκηση της βίας δεν κερδίζει όποιος έχει δίκιο (ακόμα κι όταν έχει)! Δεν κερδίζει το δίκιο. Κερδίζει αυτός που κατέχει τη δυνατότερη βία… και μάλιστα χωρίς να νιώθει συνήθως καμία ενοχή:

«Τα συναισθήματα ενοχής και αθωότητας είναι πρωταρχικά κοινωνικά φαινόμενα, που δεν μας προσανατολίζουν αναγκαστικά προς υψηλότερες ηθικές αξίες. Αντίθετα, με το να μας δένουν τόσο ισχυρά με τις ομάδες, που είναι αναγκαίες για την επιβίωσή μας, τα συναισθήματά μας ενοχής ή αθωότητας συχνά μας τυφλώνουν ως προς το τι είναι καλό και τι κακό.
Mια καθαρή ή ένοχη συνείδηση έχει πολύ λίγο να κάνει με το καλό ή το κακό. Οι χειρότερες αγριότητες και αδικίες έχουν διαπραχθεί με καθαρή συνείδηση, ενώ νοιώθουμε κάπως ένοχοι κάνοντας καλό, όταν παρεκκλίνει από αυτό που οι άλλοι περιμένουν από εμάς. Ονομάζουμε τη συνείδηση εκείνη, που βιώνουμε ως αθωότητα, προσωπική συνείδηση.
Οποιοσδήποτε νοικιάσει ένα δωμάτιο στην αθωότητα σύντομα ανακαλύπτει ότι έχειυπενοικιάσει ένα και στην ενοχή. Δεν έχει σημασία πόσο αυστηρά προσπαθούμε να ακολουθήσουμε τη συνείδησή μας, αφού πάντοτε θα νοιώθουμε και αθωότητα και ενοχή (αθωότητα σε σχέση με κάποια ανάγκη και ενοχή σε σχέση με κάποιαν άλλη). Το όνειρο της αθωότητας χωρίς ενοχή δεν είναι παρά μια ψευδαίσθηση». (Μπερτ Χέλινγκερ)

Οι φασιστικές πρακτικές, δε, μιας υποτιθέμενης… αυτοδικίας, από ομάδες που βιαιοπραγούν, μόνο βία μπορούν να προκαλέσουν. Ότι σπέρνεις, άλλωστε, θερίζεις…

“Κάθε άνθρωπος, λοιπόν, που έχει σώας τας φρένας, θα πρέπει να πάρει θέση ενάντια σε κάθε είδους βίαιες, φασιστικές, ρατσιστικές φρικαλεότητες…”: Ναι, εδώ και καιρό κουραστήκαμε να επαναλαμβάνουμε συνεχώς τα αυτονόητα… Το δικαίωμα στην εργασία. Το δικαίωμα στην σύνταξη. Το δικαίωμα στην παιδεία, στην υγεία, στην ασφάλεια.

Όταν μια ολόκληρη χώρα καταντά να πρέπει να ξαναθυμηθεί τα δικαιώματά της, τότε θα πρέπει να ξεκινήσει, κυρίως, από το αναφαίρετο δικαίωμά της στη δημοκρατία.

Κι αν γύρω μας, η πλειοψηφία μοιάζει να είναι φασιστική, είτε από άγνοια, είτε από αδιαφορία, είτε από βλακεία, απαιτούμε το δικαίωμά μας στην ειρηνική συνύπαρξη, στην ανθρωπιά, στην ίδια τη ζωή, στον τόπο μας που ξεπουλάνε χωρίς καμία ενοχή.

Δεν μπορούν να μας κάνουν ούτε συνένοχους, ούτε απαθείς μάρτυρες των άθλιων πράξεών τους.

Ανάλογα αποτρόπαια περιστατικά, παράλογου όσο και φασιστικού – ρατσιστικού βασανισμού… ανυπεράσπιστων όσο και αδύναμων ανθρώπων και ομάδων, από μια… χούφτα βίαιων «ισχυρών», τα ζούμε στο πετσί μας σε πολλές και διάφορες εκδοχές στη χώρα μας, επί δύο χρόνια. Τουλάχιστον.

Επιτέλους, μπορούμε να βάλουμε ένα τέλος στην παράνοια, στη βία και στο φασισμό, με όποια κάπα κι αν καλλωπίζεται ή όχι. Μπορούμε να υπογράψουμε με πράξεις ένα the end στο φασιστικό τέρας που θρέφουμε με την ανοχή μας. Μπορούμε.

(φωτο από το Indymedia)

Αναδημοσίευση: tvxs.gr/node/110405

 

Διαβάστε εξελίξεις για την είδηση αυτή στις 9/11 : Ξεχείλισε το ποτήρι η φρίκη της Σαλαμίνας

Ψηφιακή διαμαρτυρία κατά του μνημονίου 3

Όσοι πολίτες πιστεύουν ότι μπορούν να επηρεάσουν την ψήφο των βουλευτών της περιοχής τους ας μπουν και ας τους στείλουν ένα μήνυμα στην παρακάτω σελίδα:

http://digitalprotest.eu/

Επιλέγεις έναν συγκεριμένο βουλευτή που στηρίζει την κυβέρνηση ΝΔ ΠΑΣΟΚ ΔΗΜΑΡ και του δηλώνεις την αντιθεσή σου με e-mail στον προσωπικό του λογαριασμό.

(πηγή: http://xiotikisfigga.blogspot.gr/)

Τον Βαξεβάνη, τον Αρβανίτη και την Κατσίμη; Τους ξεχάσαμε. Του Σ. Κούλογλου

08:11, 01 Νοε 2012 | tvxsteam tvxs.gr/node/110037

Φωτογραφία του Αλέξανδρου Κατσή για το FosPhotos

Τα αιτήματα και η “πλατφόρμα” που διαμόρφωσαν οι συνεργαζόμενες Ενώσεις και Ομοσπονδίες στον Τύπο και τα ΜΜΕ για την χθεσινή απεργία, είναι χαρακτηριστικά για την συντεχνιακή νοοτροπία που κυριαρχεί στον δημοσιογραφικό χώρο και έχει συμβάλλει καθοριστικά στην καταστροφική πορεία του κλάδου. Από την πλατφόρμα της απεργίας που κηρύχθηκε για την υπαγωγή των δημοσιογραφικών ασφαλιστικών ταμείων στον ΕΟΠΥΥ, λείπει η παραμικρή αναφορά για τις πρόσφατες, συνεχείς λογοκριτικές παρεμβάσεις και την επίθεση που δέχεται η ελευθερία της έκφρασης από μια κυβέρνηση που καθιερώνει τον αυταρχισμό και φλερτάρει με την αντιδημοκρατική εκτροπή.

Όσο και αν μοιάζει απίστευτο, δεν διατυπώνονται προφανή αιτήματα, όπως η παύση της ποινικής δίωξης εναντίον του Κώστα Βαξεβάνη και η ανάκληση της απόφασης για την απομάκρυνση του Κώστα Αρβανίτη και της Μαριλένας Κατσίμη από την εκπομπή της ΝΕΤ «Πρωινή Ενημέρωση”. Συνεχίζεται έτσι η παράδοση που θέλει τους Ελληνες δημοσιογράφους – σε αντίθεση με όλους τους ξένους συναδέλφους τους – να μην έχουν απεργήσει ΠΟΤΕ για να προασπίσουν την ελευθεροτυπία.

Οι παραλείψεις αυτές ενισχύουν την εικόνα που κυριαρχεί στην κοινή γνώμη για τους δημοσιογράφους: ότι πρόκειται δηλαδή για μια κοινωνική ομάδα παχύδερμων, συχνά διεφθαρμένων ατόμων, που αδιαφορούν για τα προβλήματα των πολιτών και την τίμια ενημέρωση, παραπλανούν και ενδιαφέρονται αποκλειστικά για την πάρτη τους.

Η εικόνα αυτή ενισχύεται καθημερινά από την αντιδεοντολογική και παραποιημένη κάλυψη των εξελίξεων που συγκλονίζουν την χώρα μας. Δεν είναι δυνατόν, λόγου χάριν, οι δημοσιογράφοι να “ανακαλύπτουν” τον Στουρνάρα μόνο όταν προσπάθησε να βάλει τα ταμεία τους στον ΕΟΠΥΥ: πρόκειται για τον ίδιο άνθρωπο που με τις απίθανες “μελέτες”του στο ΙΟΒΕ (όπως πχ ότι αν ανοίξουν τα κλειστά επαγγέλματα θα ανέβει το ΑΕΠ κατά 13,5%!!) έχει συμβάλλει αποφασιστικά για να επιβληθούν τα επαχθή, εξωπραγματικά μνημόνια  που καταστρέφουν την χώρα.

Και μόλις η εικόνα πάει να βελτιωθεί λόγω των προαναφερθέντων συναδέλφων που έκαναν σωστά την δουλειά τους και διώκονται γι αυτό, έρχονται ενώσεις και ομοσπονδίες που κηρύσσουν απεργία χωρίς να πουν ούτε μια λέξη για την υπεράσπιση τους.

Παραγνωρίζοντας, μεταξύ των άλλων, ότι υπάρχουν και δημοσιογράφοι που καλούνται να απεργήσουν, ενώ δεν είναι μέλη των «ευγενών» ασφαλιστικών ταμείων. Σε ποια βάση άραγε θα το κάνουν παρά στην καταδίκη των διώξεων των συναδέλφων και της λογοκρισίας, που αφορά όλους; Η απάντηση που μου έδωσε αρμόδιος συνδικαλιστής συνάδελφος στον οποίο διαμαρτυρήθηκα για τις παραλείψεις ήταν αφοπλιστική: “έχεις δίκιο, αλλά το ξεχάσαμε”!

Οι δημοσιογράφοι μπορούν να υπερασπίσουν τα ασφαλιστικά τους δικαιώματα και να βελτιώσουν την θέση τους μόνο όταν επιτελούν σωστά την βασική αποστολή τους. ‘Όσο οι εφημερίδες κλείνουν γιατί κανείς δεν τις πιστεύει και τα δελτία ειδήσεων απαξιώνονται, τόσο οι δημοσιογράφοι θα χάνουν την δουλειά και την ασφάλιση τους. Ακόμη κι αν σπάσουν το ρεκόρ Γκίνες απεργιών.

Με δεδομένη την ραγδαία απαξίωση της δημοσιογραφίας, αποτελεί πλέον συνενοχή η συμπόρευση με την κυρίαρχη, συντεχνιακή αντίληψη που μας έφερε ως εδώ. Από εδώ και στο εξής, εγώ προσωπικά και το Tvxs ως μέσο ενημέρωσης(οι συντάκτες του διατηρούν την απόλυτη ελευθερία να αποφασίζουν για τον εαυτό τους) θα απεργεί μόνο όταν, τουλάχιστον στην ίδια μοίρα με τα όποια δίκαια συνδικαλιστικά αιτήματα, θα προβάλλονται συγκεκριμένες διεκδικήσεις για την υπεράσπιση της της ελευθεροτυπίας και των συναδέλφων που διώκονται για τις απόψεις τους.

ΥΓ. Στα 2 εκατομύρια έφθασαν οι επισκέψεις τον Οκτώβριο (1,983,609 για την ακρίβεια, σύμφωνα με τις επίσημες μετρήσεις της Google) στο Tvxs, που κλείνει σήμερα τα 4 και μπαίνει στα 5. Χρόνια μας πολλά.