Όποια κι’ αν είναι η ερώτηση, η απάντηση είναι: Ο Άνθρωπος και η Άμεση Δημοκρατία

Όλο και περισσότεροι οραματιζόμαστε και αγωνιζόμαστε για ένα καλύτερο αύριο, για έναν καλύτερο κόσμο, ακόμα και όταν, και ιδιαίτερα όταν, κάποιοι κάνουν ότι μπορούν να μας γυρίσουν στο γκρίζο Χθες και στο μαύρο Μεσαίωνα για να διασφαλίσουν τα ατομικά και ταξικά τους συμφέροντα σε βάρος μας και σε βάρος ολόκληρης της εργαζόμενης Ανθρωπότητας. Γι’ αυτό είναι αναγκαίο να ξεκαθαρίσουμε αν το βέλος της πορείας της ανθρωπότητας δείχνει προς το Αύριο ή όπως κάποιοι θα ήθελαν προς το Χθες, προκειμένου να προσανατολιστούμε ή και να αναπροσανατολιστούμε, αλλά και να συγχρονιστούμε με το βηματισμό της ιστορίας .

Επειδή το Αύριο, Μεθαύριο θα είναι Χθες, αποδείχνεται πως η μόνη αμετάβλητη σταθερά είναι το Παρελθόν και η μόνη μεταβλητή είναι το Μέλλον. Και επειδή το Μέλλον δεν είναι παρά η συνέχεια του παρόντος, του Σήμερα, γι’ αυτό η σκέψη και η δράση μας σήμερα, για να είναι ορθολογικά αποτελεσματικές, θα πρέπει να γίνονται με όρους συνείδησης της μη αντιστρεψιμότητας και αλλαγής του παρελθόντος και συνεπώς με όρους Μέλλοντος, ενός Μέλλοντος ανοιχτού και υποκείμενου στην καταστροφική ή στη δημιουργική δράση, ακόμα και στην αδράνεια ή την ‘ουδετερότητα’ του καθενός μας ξεχωριστά και του ανθρώπινου γένους συνολικά.

Αυτό το ζήτημα είναι επιλογή αυτού του βιβλίου, να προσεγγίσουμε την άθλια καθημερινότητά μας, την καπιταλιστική βαρβαρότητα που απειλεί την ανθρωπότητα και τον πολιτισμό της, να προσεγγίσουμε δηλαδή το Σήμερα με όρους Μέλλοντος, ξεκινώντας όμως από την αρχή, όπως αυτή από τις επιστήμες και την ιστοριογραφία ορίζεται. Και είναι βέβαιο, πως για να είναι επιστημονικά, δηλαδή θεωρητικά και πρακτικά αποδεκτή η προσέγγιση αυτής της προοδευτικής πορείας της ανθρωπότητας, από την άγρια αθωότητα ή την αθώα αγριότητα προς ένα καλύτερο κόσμο, τότε αυτή η εμπειρία του παρελθόντος θα πρέπει να είναι, έστω μερικά, αλλά σταθερά και προοδευτικά βελτιούμενη, επαληθεύσιμη ή μη-διαψεύσιμη, όπως αυτό το παρελθόν διαμορφώθηκε, αλλά και ως ιστορία περισώθηκε και αποτυπώθηκε.

Πεποίθησή μου και κεντρική ιδέα αυτού του βιβλίου είναι πως η ανθρωπότητα πορεύεται από καταβολής της, μέσα από μια εξελικτική διαδικασία εξανθρωπισμού και στην αριστοτελική γραμμή του «αεί ανθρωπεύεσθαι», στο φωτεινό μονοπάτι του Ουμανισμού, όχι βέβαια της φάρσας των ιερατείων και της υποκρισίας της «φιλάνθρωπης» μπουρζουαζίας, αλλά του Ουμανισμού των αγώνων και των οραμάτων των δημιουργικών δυνάμεων της Εργασίας, της Επιστήμης και του Πολιτισμού για ένα καλύτερο κόσμο. Και επειδή όλοι, οι κάθε λογής και κοπής σκοταδιστές και φωτοσβέστες προσπαθούν να βγάλουν την ανθρωπότητα από αυτή την πορεία και αρνούνται την ιστορική ύπαρξη και πορεία της ουμανιστικής ιδέας, γι’ αυτό προσπάθησα να αναδείξω τους βασικότερους σταθμούς αυτής της πορείας, όπως οι διάφορες πηγές και η ιστοριογραφία μας τους παρουσιάζουν, ως διαχρονικές οδύνες της ανθρώπινης ιστορίας.

Αυτό το θέμα θα συζητήσουμε, με αφορμή την παρουσίαση αυτού του βιβλίου από τους Μανώλη Γλέζο, Περικλή Κοροβέση, Γίωργο Οικονόμου, Δημήτρη Κωνσταντακόπουλο και Δημοσθένη Γεωργόπουλο.

Θα χαρούμε να τιμήσετε με την παρουσία σας και με την άποψή σας αυτό το διάλογο.

29 Οκτώβρη 2012

Πρόσκληση

Το Βιβλιοπωλείο ΠΑΤΑΚΗ και οι Εκδόσεις ΝΗΣΙΔΕΣ

Σας καλούν

στην παρουσίαση του βιβλίου

του Κώστα Λάμπου

Η Μεγάλη Πορεία της Ανθρωπότητας προς

την Κοινωνική Ισότητα και τον Ουμανισμό

που θα πραγματοποιηθεί στην ΑΘΗΝΑ

την ΠΕΜΠΤΗ 15 Νοεμβρίου 2012

και ώρα 6.30 το βράδυ,

στο βιβλιοπωλείο

ΠΑΤΑΚΗ, Ακαδημίας 65

Το βιβλίο θα παρουσιάσουν οι:

Περικλής Κοροβέσης, Συγγραφέας

Γιώργος Οικονόμου, Συγγραφέας

Δημοσθένης Γεωργόπουλος, Οικονομολόγος-Κοινωνιολόγος

Συντονισμός:Δημήτρης Κωνσταντακόπουλος

Δημοσιογράφος-Συγγραφέας

Θα ακολουθήσει συζήτηση με τον συγγραφέα

Η παρουσία σας θα μας τιμήσει

 Την εκδήλωση θα τιμήσει με την παρουσία του ο Μανώλης Γλέζος

http://infonewhumanism.blogspot.gr/

Συναυλία αλληλεγγύης – video

Συναυλία αλληλεγγύης για τους συλληφθέντες αντιφασίστες

11:11, 03 Νοε 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/110241

Συναυλία αλληλεγγύης και οικονομικής ενίσχυσης* των 15 συλληφθέντων της αντιφασιστικής μηχανοκίνητης πορείας, την Κυριακή 4 Νοεμβρίου 2012 στο Σπόρτιγκ.

Συμμετέχουν:
Γιάννης Αγγελάκας
Αλκίνοος Ιωαννίδης
Σωκράτης Μάλαμας
Illegal Operation Feat. K. & Chris B.I. (The Last Drive)

Ώρα έναρξης: 21:00
Κουπόνι οικονομικής ενίσχυσης: 6 ευρώ
Διοργάνωση: Αντιφασίστες / Αντιφασίστριες

Κλειστό Γήπεδο Σπόρτιγκ, Πατήσια, Ηλία Ζερβού 89 & Σαρανταπόρου (Στάση ΗΣΑΠ Άγιος Ελευθέριος)

3 Οκτωβρίου: Κείμενο από ΓΑΔΑ των συλληφθέντων της αντιφασιστικής μοτοπορείας και της συγκέντρωσης αλληλεγγύης στην Ευελπίδων

Παρόλο που έχουν περάσει ήδη τρείς μέρες απ’ τη σύλληψή μας κατά τη διάρκεια της αντιφασιστικής μοτοπορείας-αφισοκόλλησης την Κυριακή 30/9 θεωρούμε πως καλώς είναι να ξεκαθαριστούν μερικά πράγματα.

Την Κυριακή 30/9 μετά από ανοιχτό κάλεσμα πραγματοποιείται μηχανοκίνητη αντιφασιστική πορεία-αφισοκόλληση στο κέντρο της Αθήνας, η οποία ξεκινά από τα Εξάρχεια. Η πορεία αυτή ήρθε σαν απάντηση στα φασιστικά πογκρόμ και επιθέσεις εναντίον μεταναστών, που πραγματοποιούνται σε διάφορες περιοχές στο κέντρο της Αθήνας από φασιστικές συμμορίες μεταμφιεζόμενες σε »επιτροπές κατοίκων ή καταστηματαρχών», συνεπικουρούμενες από τις επίσημες κρατικές συμμορίες.

Η δεδομένη σχέση Χ.Α.-ΕΛ.ΑΣ. είναι χιλιοειπωμένη και δεν μας ενδιαφέρει να την αναλύσουμε ή να την εξηγήσουμε αυτήν εδώ τη στιγμή.
Μετά την επίθεση χρυσαυγιτών (πολιτών) ενάντια της πορείας. πραγματοποιείται επέλαση της ομάδας Δ που ακολουθούσε τόσο από πίσω όσο και από παράλληλα στενά.

Συλλαμβάνονται τελικά 15 αντιφασίστριες-στες αγωνιστές οι οποίες-οι χτυπιούνται σε διάφορα σημεία του σώματος, όπως κεφάλι, χέρια, πόδια, ενώ χρησιμοποιούνται και όπλα taser (ηλεκτροσόκ).

Οδηγούμαστε στον 6ο όροφο της ΓΑΔΑ έξω από το τμήμα προστασίας πολιτεύματος του κράτους όπου η νύχτα συνοδεύεται από χτυπήματα, απειλές, τραβήγματα μαλλιών, καψίματα, τράβηγμα φωτογραφιών για προσωπικά άλμπουμ των ομάδων Δ που μας επιτηρούν.

Οι απειλές του στυλ »τώρα που μάθαμε ποιοί είστε θα σας θάψουμε όπως τους παππούδες σας στον εμφύλιο» είναι ενδεικτικές του κλίματος τρομοκρατίας που προσπάθησαν να επιβάλλουν οι κρετίνοι πραίτορες των ομάδων Δ, ενώ δεν επιτρέπεται η επικοινωνία με δικηγόρους ή γιατρούς για 19 ώρες. Την επομένη, μετά τη μεταφορά-σόου για φωτογράφηση οδηγούμαστε τελικά στα δικαστήρια της σχολής ευελπίδων.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής μας εκεί, οι δυνάμεις των ματ επιτίθενται στους συγκεντρωμένους αλληλέγγυους ξυλοκοπώντας άγρια πολλούς από αυτούς, ενώ προσάγουν 25 και τελικά συλλαμβάνουν 4. Από τη στιγμή της σύλληψής τους οδηγούνται στον 6ο όροφο της ΓΑΔΑ και ακολουθεί παρόμοιο κλίμα εκφοβισμού με εξευτελιστικούς σωματικούς ελέγχους, σε μία πρωτοφανή εκδικητική απόφαση, παρατείνεται η κράτησή τους για τρείς ακόμη μέρες, ενώ των 15 μέχρι την Πέμπτη.

Οδηγούμαστε στα κρατητήρια της ΓΑΔΑ στον 7ο όροφο σε υπερφορτωμένη πτέρυγα (προορισμένη για 30 άτομα, ενώ αυτή τη στιγμή »ζούνε» 80 σε απίστευτα άθλιες συνθήκες) για να μας »τη σπάσουνε» όταν εκεί συναντάμε ένα πρωτόγνωρο αίσθημα αλληλεγγύης από ανθρώπους που βρίσκονται εκεί »ξεχασμένοι» έως και τρείς μήνες.

Μέσα στην περίοδο της »οικονομικής κρίσης» όπου ολοένα και περισσότεροι οδηγούνται στη φτώχεια και στην εξαθλίωση, ο κοινωνικός κανιβαλισμός επιβραβεύεται σαν αρετή, ο φασισμός σηκώνει κεφάλι στους τόπους και στις γειτονιές μας, η κρατική επίθεση εντείνεται σε όλα τα επίπεδα, οι επιλογές που προωθούν την αυτοοργάνωση, την αλληλεγγύη, τη συντροφικότητα και την άμεση δράση είναι αυτές που μπορούν να σταθούν όχι μόνο ανάχωμα στον φόβο που προσπαθούν να μας επιβάλλουν, αλλά ως προοπτική μιας άλλης κοινωνικής οργάνωσης.

ΤΟΝ ΦΑΣΙΣΜΟ ΒΑΘΕΙΑ ΚΑΤΑΛΑΒΕ ΤΟΝ 
ΔΕ ΘΑ ΠΕΘΑΝΕΙ ΜΟΝΟΣ, ΤΣΑΚΙΣΕ ΤΟΝ 

Συλληφθέντες των 30/9 ΚΑΙ 1/10 
(κάποιοι από αυτούς περήφανοι απόγονοι αναρχοκομμουνιστών συμμοριτών)

5 Οκτώβρη: Σήμερα εμφύλιος πόλεμος κηρύχθηκε από το κράτος. Όσους δεν σκοτώνουν τα μαχαίρια των φασιστών, τους στέλνουν στη φυλακή, χουντικές δικαστικές αποφάσεις.

Καλούμε τους αγωνιστές και όσους νιώθουν πώς ΑΞΙΟΠΡΕΠΙΑ, ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ, ΙΣΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ δεν είναι κενές λέξεις, αλλά στάση ζωής, να συνειδητοποιήσουν την ιστορική στιγμή που ζούμε και να πράξουν ανάλογα.

ΟΙ ΙΔΕΕΣ δεν καταστέλλονται κ δεν φυλακίζονται.

Οι 15 συλληφθέντες, αντιφασιστές – αντιφασίστριες.

7 Οκτώβρη: Για την αντιφασιστική παρέμβαση-περιπολία (Κείμενο των συμμετεχόντων)

Την Κυριακή 30 Σεπτέμβρη πραγματοποιήσαμε την τρίτη παρέμβαση-περιπολία στο κέντρο της Αθήνας. Η υπεράσπιση των δρόμων και των γειτονιών μας απέναντι στους νεοναζί ,οι οποίοι πραγματοποιούν μισανθρωπικές δολοφονικές επιθέσεις αποτέλεσε εξ αρχής διακηρυγμένο στόχο της κίνησής μας. Επιπρόσθετα επιδιώκουμε η παρέμβαση αυτή να λειτουργήσει ως κάλεσμα για την ενεργοποίηση των αντιφασιστικών αντανακλαστικών και της ταξικής αυτοάμυνας στα πλαίσια του ευρύτερου αγώνα ενάντια στο κράτος και τον καπιταλισμό.

Κινηθήκαμε συνειδητά σε μία περιοχή (στους δρόμους ανάμεσα στην Πατησίων και την Αχαρνών) όπου για μέρες μία συμμορία φασιστοειδών πραγματοποιούσε πογκρόμ. Μετά από συμπλοκή και την έμπρακτη αποτροπή της συνέχισης της δράσης τους οι κρατικές κατασταλτικές δυνάμεις επιτέθηκαν στη μηχανοκίνητη πορεία συλλαμβάνοντας 15 συντρόφους και συντρόφισσες.

Η απόδοση βαριών κακουργηματικών κατηγοριών και τα βασανιστήρια τόσο σε βάρος των συλληφθέντων συντρόφων και συντροφισσών της αντιφασιστικής μοτοπορείας όσο και σε βάρος των προσαχθέντων και των 4 συλληφθέντων μετά την επίθεση των ΜΑΤ στη συγκέντρωση αλληλεγγύης στα δικαστήρια την Δευτέρα 1 Οκτώβρη, καθώς και η δεύτερη επίθεση των ΜΑΤ στους αλληλέγγυους την Πέμπτη 4 Οκτώβρη είναι μέρος της απόπειρας τρομοκράτησης όσων δεν σκύβουν το κεφάλι και αγωνίζονται ενάντια στις πολιτικές και οικονομικές ελίτ. Είναι ένα μήνυμα εκφοβισμού προς τα πλήθη των ανθρώπων που δεν συναινούν στο καθεστώς της εκμετάλλευσης και της υποταγής.

Διάχυση της εξαθλίωσης και του εκφασισμού, προστασία  των φασιστικών συμμοριών και  όξυνση της κρατικής καταστολής  (και με κατασταλτικές επιθέσεις ενάντια σε συγκεντρώσεις συνελεύσεων γειτονιάς ,δημοσιοποίηση φωτογραφιών συλληφθέντων διαδηλωτών από την απεργία, επιθέσεις των ΜΑΤ και συλλήψεις εναντίον ναυτεργατών)    Δεν αποτελούν κάποια «παρέκβαση» της αστικής δημοκρατίας αλλά την προδιαγεγραμμένη τροχιά που διανύει το κρατικό καπιταλιστικό σύστημα κινούμενο προς τον ολοκληρωτισμό ως αποτέλεσμα της βαθιάς κρίσης του.

Η πρώτη απάντηση στην επιχείρηση τρομοκράτησης που στήθηκε με την καταστολή της αντιφασιστικής περιπολίας ήρθε από τους συντρόφους και τις συντρόφισσες που συνελλήφθησαν σε αυτή, καθώς στάθηκαν με αξιοπρέπεια και αγωνιστικότητα υψώνοντας τις γροθιές τους και στέλνοντας μηνύματα αγώνα ακόμα και όταν τους ανακοινωνόταν η πρόθεση των εισαγγελέων να τους φυλακίσουν.

Σε συνδυασμό με την καθημερινή παρουσία των αλληλέγγυων στα δικαστήρια παρά τις επιθέσεις των ΜΑΤ, απέδειξαν πως η συντροφικότητα ,ο αγώνας και η αλληλεγγύη μπορούν να υπερνικήσουν το φόβο που θέλουν να σπείρουν οι κρατικές κατασταλτικές μεθοδεύσεις.

Ως αναρχικοί και αντιφασίστες δεν είχαμε αυταπάτες πως ο αγώνας ενάντια στο κράτος τον καπιταλισμό και τους ταγματασφαλίτες λακέδες τους θα είναι εύκολος. Δηλώνουμε πως η αποφασιστικότητα για την συνέχισή του δεν κάμπτεται απο την κρατική καταστολή. Απέναντι στις κρατικές και παρακρατικές συμμορίες να δημιουργήσουμε αντιφασιστικές  πολιτοφυλακές σε κάθε γειτονιά και να οργανώσουμε την κοινωνική και ταξική αντεπίθεση.

Ο ΑΓΩΝΑΣ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ
ΟΙ ΔΡΟΜΟΙ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΕ ΕΜΑΣ
ΣΤΟΥΣ ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΤΟΥΣ ΦΤΩΧΟΥΣ ΤΟΥΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΕΝΟΥΣ

(*Σημείωση της Κρυσταλίας Πατούλη: Ζητούν από τον καθένα εγγύηση 3.000 ευρώ -σύνολο δηλαδή για όλους 45.000 ευρώ- για να μην φυλακιστούν. Εκτός των άλλων, άραγε, τόσα περίπου ευρώ πρέπει να διαθέτουν από σήμερα όσοι κατεβαίνουν σε μία ειρηνική πορεία;)

Να γίνει θεσμός το αντιφασιστικό περιβραχιόνιο στις παρελάσεις της 28ης Οκτωβρίου

tvxs.gr/node/109830

Μιλάμε για τη χώρα που γέννησε τη Δημοκρατία και που πολέμησε τους φασίστες όπως κανένας άλλος λαός. Της Κρυσταλίας Πατούλη.

Μιλάμε για ένα λαό, που δεν περίμενε κανέναν να τον απελευθερώσει από τους κατακτητές. Αγωνιζόταν με κάθε τίμημα. Οι ήρωες πολεμούν σαν Έλληνες… Κι αυτό μόνο έφτανε για να είναι ελεύθερος. Οι Αντιστασιακοί, ήταν -μεν- πολίτες σε κατοχή, αλλά άνθρωποι ελεύθεροι, γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο.Με εξαίρεση τους φασίστες δοσίλογους ταγματασφαλίτες- η Ελλάδα, δεν κατακτήθηκε ποτέ από τους φασίστες – ναζιστές.

Το περιβραχιόνιο που φορέσανε περήφανα αυτά τα παιδιά, σήμερα, συμβολίζει εκτός του προφανούς… ό,τι η ελευθερία είναι κάτι που δεν κατακτιέται από κανέναν, εάν κάθε μέρα φροντίζεις – αγωνίζεσαι στην πράξη να είσαι ελεύθερος, αν επιλέγεις τη ζωή, και τη ζωή σου, να την τιμάς σκεπτόμενος ελεύθερα, καταθέτοντας το στίγμα σου, τη θέση σου, και τελικά τη στάση σου έμπρακτα χωρίς να βολεύεσαι σε ύπνους του… δικαίου.

Μήπως θα έπρεπε, λοιπόν, να ήταν ήδη θεσμός να παρελαύνουμε την 28η Οκτωβρίου, με αντιφασιστικά – αντιναζιστικά – αντιρατσιστικά περιβραχιόνια;

Με μια μικρή συμβολική κίνηση, αυτά τα παιδιά, τα είπαν όλα*. Προσωπικά, καμαρώνω και υποκλίνομαι όταν αντιστέκονται με ανάλογες δημιουργικές πράξεις. Μας ξεπερνάνε, πάντα, όλους εμάς… (κι ας αναγκάζονται τις περισσότερες φορές να πέφτουν στο επίπεδό μας, ώστε να μας καθρεφτίζουν για να μας φέρουν στα συν-καλά μας…). Είναι πιο μπροστά από εμας, σε πλειοψηφία. Όσο για τις εξαιρέσεις, επιβεβαιώνουν πάντα τον κανόνα.

Κρυσταλία Πατούλη

Υγ.28/10/2012

Στη φωτογραφία (επάνω): Μαθητές του 6ου Ενιαίου Λυκείου Περιστεριου παρέλασαν φορώντας αυτοκόλλητα κατά του ρατσισμού και περιβραχιόνιο αντιναζί.

(φωτο από: https://twitter.com/michael_lagan/status/262496850232344577/photo/1 )

Στο Κερατσίνι παρέλασαν, επίσης, με περιβραχιόνια κατά του φασισμού:


(φωτο: left.gr/article.php?id=11300#.UI0wopsyLhI.facebook )

Στα Χανιά μαθητές με αντιναζιστικά – αντιφασιστικά αυτοκόλητα:

Σχετικά άρθρα:

Γελάει η ιστορία με μας… Της Αντιστασιακής μαχήτριας Κ. Τέντα-Λατίφη (1)
H Kατινα Tεντα – Λατιφη για τον Πετρο Σ. Κοκκαλη (1)
Κατίνα Τέντα – Λατίφη _ Αυτή είναι η ιστορία μου (1)
Η αντιστασιακη μαχήτρια Μαρια Μπεϊκου στην τελευταια της συνεντευξη (1)
Μαρία Μπέικου: Η Ελλάδα. Στα όνειρά μου. Βλέπω ακόμα ότι τρέχω στα βουνά… (1)
Περικλης Κοροβεσης _ Προσπαθησα να παραμεινω πολιτης (1)
«Ειμαστε η μοναδικη χωρα που δεν γιορταζει την απελευθερωση της» Τ. Βερβενιωτη (2)
«Φοβαμαι μη φαγωθουμε παλι μεταξυ μας» Τ. Βερβενιωτη (2)
Δεν είμαστε ελεύθεροι όταν φοβόμαστε.Της Τασούλας Βερβενιώτη (2)
Ποιός μου δίνει εμένα πίσω τα παιδικά μου χρόνια; Κανένας. Μόνο η ιστορία… (1)
Η χαμένη ταινία του Φίνου για την αποχώρηση των Γερμανών

*Τους εγκληματίες φασίστες ναζιστές που αφάνισαν 70 εκατομμύρια ανθρώπους, και βέβαια τους θέλουμε (όσους δεν έχουν ήδη διαβεί τον Ρουβίκωνα) ή στη φυλακή ή στο ψυχιατρείο… Όπως θέλουμε και ξεκάθαρους συμβολισμούς, ειδικά σε επετείους που θυμίζουν -όχι για το θεαθήναι- τί αναγκάστηκαν να υποστούν ολόκληρα έθνη από τις φρικαλεότητές τους.

Το ότι ο κόσμος σε πλειοψηφία δεν ξέρει την ιστορία του… μας έφερε ως εδώ. Δεν την ξέρει και ούτε την τιμά.

Ο φασισμός, όμως, δεν ξεκινά από τον ναζισμό. Καταλήγει σε αυτόν.

Το πρόβλημά μας, πάντα ένα ήταν, είναι και θα είναι, σε όλα τα προσωπικά όσο και κοινωνικά προβλήματα: ο φασισμός σε κάθε του μορφή.

Και όσοι ευθύνονται για την σημερινή κρίση στην Ελλάδα, φέρθηκαν με έναν τρόπο φασιστικά. Διότι φασισμός, είναι κάθε είδους κακοποιήση της ζωής και ότι την τιμά, με όποιον τρόπο κι αν εκφράζεται απέναντι στον εαυτό μας ή στους άλλους: Η πλειοψηφία γύρω μας, φασίστες είναι… της Κρυσταλίας Πατούλη

(«Ευελπιστώ πως το μήνυμα είναι ξεκάθαρο.. Ποτέ ξανά φασισμός! Nantia Roumpou» αναδημοσίευση από το φ/β )

Το πρώτο βήμα για να εξοντώσεις ένα έθνος, είναι να διαγράψεις τη μνήμη του.
Να καταστρέψεις τα βιβλία του, την κουλτούρα του, την ιστορία του.
Μετά να βάλεις κάποιον να γράψει νέα βιβλία, να κατασκευάσει μια νέα παιδεία, να επινοήσει μια νέα ιστορία …
Δεν θα χρειαστεί πολύς καιρός για να αρχίσει αυτό το έθνος
να ξεχνά ποιο είναι και ποιο ήταν.
Ο υπόλοιπος κόσμος γύρω του θα το ξεχάσει ακόμα πιο γρήγορα».

Μίλαν Κούντερα
(Το βιβλίο του γέλιου και της λήθης)

Πηγή: afigisizois.wordpress.com

Αντανακλάσεις ιδεών στις σελίδες των ελληνικών κόμικς. Του σκιτσογράφου Soloup

14:10, 27 Οκτ 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/109726

Όλα άρχισαν λιγάκι στην πλάκα. Κάπου το 2001 με 2002 ξεκίνησα να συνεργάζομαι με το μηνιαίο περιοδικό πολιτισμού «ΩΣ3». Μου παραχώρησαν αρχικά ένα ένα δισέλιδο για να κάνω σκίτσα αλλά σύντομα βρέθηκα να φτιάχνω αφιερώματα και συνεντεύξεις σε άλλους σκιτσογράφους: Γελοιογράφους, εικονογράφους, κομικξάδες, κινουμενάδες… » o σκιτσογράφος Αντώνης Νικολόπουλος (Soloup), αφηγείται στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs, τη δημιουργική πορεία της συγγραφής –από την ιδέα μέχρι το τυπογραφείο– του βιβλίου «Τα Ελληνικά Κόμικς- Αντανακλάσεις ιδεών στις σελίδες των κόμικς», που θα κυκλοφορήσει σύντομα από τις εκδόσεις Τόπος.

…Με τα χρόνια έτσι, η στήλη «Zap-ink» έγινε η αφορμή για να στηθούν πολύ πάνω από 60 εκτενή αφιερώματα σε δημιουργούς αλλά και σε βιβλία, εκθέσεις, φεστιβάλ κλπ. Άρθρα που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο (www.os3.gr) και γίνονται συχνότατα θύματα λογοκλοπής σε blogs αλλά δυστυχώς και σε εφημερίδες, χωρίς πολλές φορές να μπαίνουν οι συντάκτες στον κόπο να διορθώσουν τις… ασυνταξίες μου.

Έχοντας λοιπόν ξεκινήσει παράλληλα με τα σκίτσα αυτήν τη… συγγραφική ενασχόληση, το 2003 στα πλαίσια του πρώτου συνεδρίου για τα Κόμικς στη Μυτιλήνη -το διοργάνωσε το Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας κι Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου -, η ιστορικός Εύη Σαμπανίκου μου πρότεινε την συν-δημιουργία ενός «Εικονικού Μουσείου για τα κόμικς». Η ιδέα δεν προχώρησε, όμως βρέθηκα να ξεκινάω ένα Διδακτορικό πάνω στα Ελληνικά κόμικς.

Γνωρίζοντας από πρώτο χέρι το…αντικείμενο και κατέχοντας ήδη μια βασική βιβλιογραφία, θεώρησα τότε πως κάτι τέτοιο θα αποτελούσε έναν  απλό…περίπατο. Ο «περίπατος» αυτός βέβαια, διήρκησε τουλάχιστον 8 χρόνια έρευνας και απαίτησε άπειρες ώρες διαβάσματος, αναζητήσεις σε αρχεία, μια τεράστια αρθρογραφία και βιβλιογραφία πριν καταλήξει στις 960 σελίδες της διδακτορικής διατριβής.

Μέρος αυτής της έρευνας λοιπόν, αποτελεί τη βάση του συγκεκριμένου βιβλίου «Τα Ελληνικά κόμικς», βρίσκοντας τον δρόμο για το τυπογραφείο μέσω των εκδόσεων «Τόπος» και της θετικής ενέργειας του Άρη Μαραγκόπουλου που έχει επιμεληθεί τον τόμο. Μια δουλειά που, απ’ ότι φαίνεται, αφορά τόσο τους αναγνώστες και τους λάτρεις των κόμικς όσο κι εκείνους που ενδιαφέρονται για μια «επιστημονική» προσέγγισή τους.

Kρ.Π.: Ποιό ακριβώς είναι το αντικείμενο του βιβλίου;

S.: Το βασικό θέμα του βιβλίου είναι τα κόμικς Ελλήνων δημιουργών από την Μεταπολίτευση μέχρι και σήμερα, ημέρες Κρίσης και Μνημονίων.
Και μιλάμε κυρίως για τα… «ενήλικα» κόμικς.

Αυτά δηλαδή που άρχισαν σταδιακά ν’ αποκτούν ένα φανατικό κοινό μέσα από περιοδικά σαν τη «Βαβέλ» και το «Παρά Πέντε» και αργότερα το «Εννέα».

Αγγίζει όμως όλες τις πτυχές των ελληνικών κόμικς, είτε μιλάμε για άλμπουμ, είτε για το διαδίκτυο, τα ειδικά portals, τα φεστιβάλ, τις ξένες επιρροές, τους εκδότες, τους αναγνώστες, τους πανεπιστημιακούς, τους δημοσιογράφους που ασχολήθηκαν με αυτά…. Τα πάντα.

Kρ.Π.: Με ποιόν τρόπο προσεγγίζονται τα κόμικς;

S.: Τα δύο πρώτα κεφάλαια, είναι περισσότερο θεωρητικά κι εξετάζουν έννοιες όπως η Ιδεολογία ή οι «Πολιτισμικές Αναπαραστάσεις» (σαν την «Εθνική Ταυτότητα», την «Εθνική Πολιτισμική Συνέχεια» κλπ). Κάτι που μας διευκολύνει στη συνέχεια να κατανοήσουμε σε βάθος όσα διαβάζουμε στις σελίδες τους. Πιο συγκεκριμένα όμως, πλησιάζουμε τα Ελληνικά κόμικς με δύο τρόπους.

Ο ένας είναι τα ΠΕΡΙΟΔΙΚΑ που δημοσίευαν συστηματικά κόμικς. Που σημαίνει πως εκτός από τα ειδικά περιοδικά σαν την «Κολούμπρα», το «Μαμούθ» και τη «Βαβέλ», στο βιβλίο εξετάζουμε και μια σειρά άλλων εντύπων που συνέβαλαν στην διάδοσή τους όπως το «Αντί», το «Ποντίκι», το «Τέταρτο», ο «Σχολιαστής» ή η «Γαλέρα». Συνολικά εξετάζουμε αναλυτικά ένα προς ένα, (κυριολεκτικά) όλα τα σχετικά περιοδικά, δηλαδή συνολικά 23 έντυπα.

Μια άλλη προσέγγιση γίνεται μέσα από τις εκδόσεις των κόμικς. Αυτές που συνήθως αποκαλούμε «ΑΛΜΠΟΥΜ». Γι’ αυτόν ακριβώς τον σκοπό, στο βιβλίο επιχειρείται η καταλογογράφηση όλων των άλμπουμ κόμικς Ελλήνων δημιουργών από το 1974 μέχρι και τουλάχιστον το 2009.Ο «κατάλογος ΕΑΚ» όπως ονομάζεται (από το …Ελληνικά Άλμπουμ Κόμικς), βρίσκεται ολόκληρος στο παράρτημα του βιβλίου για παραπέρα …ψαχούλεμα από τους αναγνώστες.

Kρ.Π.: Τι ακριβώς περιλαμβάνει ο Κατάλογος ΕΑΚ;

S.: Όπως είπαμε, ο κατάλογος επιχειρεί να καταγράψει όλα τα Ελληνικά άλμπουμ κόμικς. Μια τέτοια δουλειά δεν θα μπορούσε να γίνει μόνο από έναν. Για την καταγραφή έτσι χρειάστηκε η συνεισφορά και άλλων ανθρώπων που ασχολούνται συστηματικά –και με τον απαιτούμενο… έρωτα- με τα κόμικς όπως ο Γιάννης Κουκουλάς, ο Δημήτρης Μπόκης, ο Πάνος Κριτικός και ο Μέλανδρος Γκανάς. Ανέτρεξα βέβαια και σε άλλα αρχεία με πολυτιμότερο, τον όγκο πληροφοριών που έχουν μαζέψει τα μέλη του φόρουμ του Greekcomics.gr.

Να σημειώσουμε πως στο κάθε άλμπουμ του καταλόγου, εκτός από τα κλασσικά του χαρακτηριστικά (όπως ο αριθμός σελίδων, οι διαστάσεις κλπ) βάζουμε και άλλα στοιχεία όπως το θέμα του, οι αναφορές στην πολιτική, στην Ιστορία, στην Φόρμα κλπ.

Με αποτέλεσμα να οδηγούμαστε σε σημαντικά συμπεράσματα που καταγράφονται στο βιβλίο μέσα από «ποσοτικούς» πίνακες και γραφήματα αλλά και με μια σχετική «ποιοτική» ανάλυση. Συμπεράσματα πράγματι πολλές φορές εντυπωσιακά.

Kρ.Π.: Πιο πάνω αναφέρθηκε η σχέση των κόμικς με την Ελληνική πραγματικότητα. Μίλησες για τη μεταπολίτευση και για την κρίση. Πώς συνδέονται τα κόμικς με την πολιτική;

S.: Το βιβλίο έχει και μια «πολιτική» διάσταση, στο βαθμό που εξετάζει τις  αναφορές των κόμικς σε έναν υπαρκτό κόσμο. Στην Ελλάδα που ζούμε. Που ζουν κι εμπνέονται, τόσο οι Έλληνες σκιτσογράφοι όσο και οι αναγνώστες τους.

Στο βιβλίο, έτσι, επιχειρείται ένας ιστορικός συγχρονισμός των κόμικς με την εποχή που γράφτηκαν. Συναντούμε εντελώς διαφορετικές ματιές των κόμικς, για παράδειγμα στα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης, διαφορετικές στην «ευμάρεια» του Εκσυγχρονισμού, διαφορετικές στις συνθήκες του διαδικτύου και της Παγκοσμιοποίησης, διαφορετικές σήμερα, σε μέρες Κρίσης.

Το βιβλίο έτσι αποκτά και μια επίκαιρη διάσταση αφού γίνεται καταγραφέας και αφηγητής-μέσω των κόμικς- της νεότερης ελληνικής περιπέτειας που μας οδήγησε στα σημερινά Μνημόνια και την Κρίση. Μια Κρίση που δεν είναι μόνο οικονομική, αλλά και πολιτική και πολιτισμική. Στην εξέλιξη των αφηγήσεων στα κόμικς. φαίνεται ιδιαίτερα ανάγλυφα αυτό.

Kρ.Π.: Πώς συμβιβάζεται η «επιστημονική» προσέγγιση με την ενασχόληση του σκιτσογράφου;

S.: Πως μπορεί ένας σκιτσογράφος να μιλήσει «αποστασιοποιημένα» για ένα ζωντανό Μέσο όπως τα κόμικς που εμπλέκεται και ο ίδιος σε αυτά; Κάτι τέτοιο υπήρξε ο μεγαλύτερος προβληματισμός όταν ξεκινούσα την έρευνα. Είχα όμως κοντά δέκα χρόνια για να το σκεφτώ.

Κατέληξα έτσι σε μια προσέγγιση που δεν απαρνείται την προσωπική μου εμπλοκή. Αντί όμως να αναλωθώ στην ανέξοδη διατύπωση προσωπικών υποθέσεων- πράγμα που συμβαίνει όλο και πιο συχνά κυρίως μέσα από το διαδίκτυο- προτίμησα την δοκιμασία και τα «βάσανα» μιας διαδακτορικής διατριβής και ό,τι αυτό συνεπάγεται σε μεθοδολογία, διασταυρώσεις, βιβλιογραφία και πηγές. Το ίδιο το υλικό άλλωστε, με οδήγησε σε τελείως διαφορετικά συμπεράσματα από αυτά που φανταζόμουν στην αρχή της έρευνας.

Παρ’ όλα αυτά διατηρώ συνειδητά την ιδιότητα του «σκιτσογράφου» και δεν διεκδικώ κάποιο «επιστημονικό» …θέσφατο. Αντίθετα καταθέτω αυτήν την δουλειά σε αναγνώστες, συναδέλφους και μελετητές, ως αφετηρία μιας ευρύτερης συζήτησης για τα Ελληνικά κόμικς.

Κρ.Π.: Τί μπορεί ν’ ακολουθεί μετά από μια τέτοια έρευνα;

S.: Η ευρύτερη έρευνα που περιέγραψα, περιλαμβάνει και ένα δεύτερο πιο ειδικό βιβλίο που θα αφορά περισσότερο την σχέση της γελοιογραφίας με τα κόμικς. Δηλαδή τις δυο μου αγάπες. Προηγούνται όμως αυτές.

Συνεχίζω έτσι με τις πολιτικές γελοιογραφίες στο «Ποντίκι» με την καθημερινή αγωνία- λόγω και των …μνημονιακών συνθηκών- να γίνομαι με την σάτιρα όσο μπορώ, κάθε φορά, πιο ουσιαστικός.

Από την άλλη  βρίσκομαι μεσοπέλαγα στην δημιουργία ενός μεγάλου κόμικς. Μια ιδέα που δουλεύω ήδη έναν χρόνο κι ελπίζω, αν όλα πάνε καλά, του χρόνου τέτοια εποχή να έχει γνωρίσει κι αυτή τα… μελάνια του Τυπογραφείου.-


«Τα Ελληνικά Κόμικς- Αντανακλάσεις ιδεών στις σελίδες των κόμικς»
Συγγραφέας: Soloup
Εκδόσεις: Τόπος
(Σελίδες 416)


Περισσότερες πληροφορίες:
http://anthropolikos.wordpress.com/
http://soloup.gr/

Ποιός μου δίνει εμένα πίσω τα παιδικά μου χρόνια; Κανένας. Μόνο η ιστορία…

16:10, 26 Οκτ 2012 | tvxsteam tvxs.gr/node/109640

Ήταν 1η του Απρίλη του 1948. Γίνονταν τρομεροί βομβαρδισμοί. Είχα βγάλει τα πρόβατά μου πάνω σ’ ένα σιάδι, κι ο ήλιος δεν είχε βγει ολόκληρος και ήρθε ο «γαλατάς».
*Μαρτυρία της Αρετής Μπακιρτζή-Σκεύη

Μετά τον «γαλατά», ήρθαν τρία αεροπλάνα. Πρόλαβα και μπήκα κάτω από μια γράβα. Σκοτώθηκαν πάνω από 15 ζώα. Σκοτώθηκε το σκυλάκι μου, που γάβγιζε τους «σιδερένιους αητούς».

Όταν ησύχασε κάπως, έσπρωξα τις προβατίνες τις ψόφιες, βγήκα έξω, πήρα το σκυλί στην αγκαλιά μου κι άρχισα να μοιρολογώ, όπως μοιρολογούν οι γυναίκες στην Ήπειρο. Ακούω να με φωνάζει κάποιος, να μου λέει: «Αρετή, γρήγορα πρέπει να φύγετε. Το χωριό θα πέσει στο στρατό, και αλίμονο στις αριστερές οικογένειες».

Κατέβηκα στο χωριό τρέχοντας, και βλέπω τον παππού μου, που ήταν 100 χρονών, να κρατάει το Θοδωρή από το χέρι, η μάνα μου να κρατάει τον Κωστάκη, που λέγαν 6 χρονών που ήταν πολύ αδύνατος, κι εγώ φορτώνομαι τον αδερφό μου το Γρηγόρη στην πλάτη, γκότσια που τόνε λέμε στο χωριό μου, και ξεκινάμε.

Η μάνα μου είχε ένα μπογαλάκι στα χέρια της΄ εκεί είχε τα νυφικά της, που τα αλλάξαμε μετά στην Αλβανία για δυο κιλά αλεύρι. Και λυπάμαι΄ καλύτερα να μην είχα φάει δυο βδομάδες παρά αυτά τα ρούχα που αλλάχτηκαν. Βρεθήκαμε στην Αλβανία τα χαράματα. […]

Ήμασταν γύρω στις 50 οικογένειες, απ’ το Πωγώνι, απ’ τα χωριά της Θεσπρωτίας. Μια μάνα άφησε το παιδάκι της το Σπύρο, που ήταν βρέφος, ενάμισι μηνών –πόσο ήτανε;- κι έγραψε μόνο «Σπύρος», με ένα μολύβι, στα ρουχαλάκια του.

Γιατί είχε άλλα τρία παιδάκια΄ τρία κορίτσια κι ένα αγόρι. Ο μεγάλος έφερε την πιο μικρή. Τα άλλα τα δύο, το ένα ήτνα ενάμισι χρονών, το τελευταίο. Προτίμησε να πάρει το μικρό και να αφήσει το Σπύρο. Και βρέθηκε ο Σπύρος στην Τσεχοσλοβακία, και μετά από το 1954, βρέθηκε στην Ουγγαρία.

Βρεθήκαμε στο Πρένιες. Από το Πρένιες πήγαμε στα Σκόδρα. Στη Σκόδρα το έσκασα δυο φορές να φύγω για την Ελλάδα. Κι ο παππούς μου με παίρνει και με πηγαίνει σ’ ένα σχολείο, που ήταν πάρα πολλά παιδιά που ήρθαν μαζί στην Ουγγαρία, μετά.

Και λέει: «Δώστε της κάποια δουλειά, γιατί θα μου το σκάσει ξανά για την Ελλάδα» και βρέθηκα στο φροντιστήριο δασκάλων, πρώτη φορά το 1948 στην Αλβανία.

Δε γνώριζα κανένα, δεν ήξερα κανένα, δεν είχα τελειώσει σχολείο –τέλεισα πρώτη μικρή το 1939.

Και το 1940 στον πόλεμο, ήταν πια… ο πόλεμος… γνώρισα τους Τουρκαλβανίτες, γνώρισα τους Ιταλούς, γνώρισα τους Γερμανούς, γνώρισα τους Εγγλέζους, γνώρισα τους ταγματασφαλίτες Έλληνες, που ήταν οι ίδιοι και στους Ιταλούς και στους Γερμανούς και στους Εγγλέζους και κατά παράξενο τρόπο, ήτανε οι ίδιοι και στα αποσπάσματα που ερχόντανε στα δύο χρόνια που μεσολάβησαν, 1945-1946. Δεν υπήρχε βδομάδα να μην κάνουνε έρευνα, δεν υπήρχε βδομάδα να μη μας χτυπάνε, δεν υπήρχε βδομάδα να μην μας τυραννάνε. Γιατί, «Πού είναι οι μπαμπάδες σου; Πού είναι οι δικοί σας;».

Στη Σκόδρα, τέλειωσα το φροντιστήριο αυτό, και ο Οικονόμου, ο εξαίρετος αυτός καθηγητής με φωνάζει και με διόρισαν νηπιαγωγό στην Αυλώνα.

Δεν ήξερα τι είναι νηπιαγωγός. Πάω εκεί πέρα και λέω –δεν ήθελα να ντροπιαστώ μπροστά στα παιδιά- και πάω κρυφά, και τον λέω: «Σύντροφε Γιώργη, πες μου τι θα πει νηπιαγωγός;» Και μου λέει: «Η μικρή δασκάλα».

Χάρηκα γιατί είχαμε τρεις δασκάλους στο σπίτι. Εκτός τους τρεις δασκάλους, είχαμε και την αρραβωνιαστικιά του θείου μου, που και κείνη επίσης ήταν δασκάλα.
Δασκάλα είναι ωραίο πράμα. Και πήγα δασκάλα. Πήρα 42 παιδάκια, από δυόμισι χρόνων μέχρι πέντε.

Είχα μια «μάνα», τη Σπυριδούλα τη Ζήκα απ’ το Λιτόχωρο των Ιωαννίνων. Ήμασταν και «μάνες», ήμασταν και δασκάλες, ήμασταν και αδερφές, ήμασταν και οικογένεια, ήμασταν όλα. Μαζί κοιμόμασταν, μαζί σηκωνόμασταν.

Τα παιδάκια αυτά τα είχα από 1948 μέχρι ’50 περίπου μαζί μου. Χάλασαν οι σχέσεις Ρωσίας με Αλβανία, κι έρχονται οι Αλβανίδες το βράδυ, Βορειοηπειρώτισσες και Ελληνίδες, και μου λένε:

– Να στείλουμε τους άντρες να ψαρέψουν, να φέρουν ψάρια να τηγανίσουν, να δώσουν στα παιδιά να ψυχοπιάσουν. Γιατί αύριο φεύγετε.
– Πού;
– Δεν ξέρουμε.
(ποια χρονιά;)
– Το 1948.

Ναι, συγνώμη, χάλασαν οι σχέσεις Γιουγκοσλαβίας – Ρωσίας. Έπρεπε να φύγουμε, όμως, από την Αλβανία. Δεν μπορούσε να μας κρατήσει, ήμασταν πάρα πολλά παιδιά, και έπρεπε να φύγουμε. Τέλη 1948. Ναι, 22 Δεκέμβρη 1948 ξεκινήσαμε.

Α, είχα την κακή τύχη να αρρωστήσει το παιδάκι της «μάνας» και να πάει στο νοσοκομείο, και μένω μόνη μου.

Ξεκινώ με τα παιδάκια αυτά, μας βάζουν σ’ ένα φορτηγό –για τους Αλβανούς έχω τα πιο καλά λόγια να πω, γιατί μας φέρθηκαν, μοιράστηκαν και τη μπουκιά τους, τη μπομπότα που είχανε. Το βράδυ μας τάισαν ψάρια, τα καθάριζαν και τάιζαν τα παιδάκια. Μου δώσανε εφτά τσουβάλια πορτοκάλια και μ’ ανέβασαν σ’ ένα φορτηγό. Με τα 42 παιδάκια μου.

Έφτασα στη Γιουγκοσλαβία. Φτάσαμε στη Γιουγκοσλαβία, κατεβήκαμε απ’ το φορτηγό. Περιμέναμε δεύτερο φορτηγό να μας πάει στο τραίνο.

Λίγο, πενήντα μέτρα πιο πέρα, βλέπω ένα άλλο γκρουπ παιδιών, και να φωνάζουν: «Αρετή! Αρετή!». Και βλέπω δυο αγοράκια, με το κεφάλι τους σαν την παλάμη μου.

(φωτογραφία: Υποδοχή άρρωστων παιδιών)

Δεν τα γνώρισα στην αρχή. Είχα οχτώ μήνες να τα δω. Ήταν τα αδερφάκια μου. Ο Θόδωρος κι ο Κώστας.  Τρέχω να πάω εκεί, με πιάνει ο σκοπός, ο Σέρβος, και μου λέει: «Πες, Ζήτω ο Τίτο». Κι εγώ τον «τάισα» στην γλώσσα του δεν ξέρω τι. Μου φέρνει δυο χαστούκια, πάω ξανά στο γκρουπ μου.

Εκείνη τη στιγμή κοιτούσα μήπως δεν προσέξει και μπορέσω και πάω στα παιδιά, στα αδέρφια μου. Βλέπω τους ανεβάζουν στο φορτηγό. Τρέχω, σκαρφαλώνω, πατώ το πόδι μου στη ρόδα κι ετοιμαζόμουν να μπω. Κείνη τη στιγμή, ένας μεγάλος σπαραγμός παιδιών: «θεία Αρετή, θεία Αρετή…». Παρέλυσε το χέρι μου, έπεσα κάτω, κι από κείνη τη στιγμή ενηλικιώθηκα. Έγινα μεγάλος άνθρωπος, αισθάνθηκα ευθύνη.

Ποιός μου δίνει εμένα πίσω τα παιδικά μου χρόνια; Ποιός μου δίνει εμένα πίσω την εφηβική μου ηλικία;
Όχι μόνο εμένα. Όλων των παιδιών, που βρέθηκαν στην πορεία αυτής της χώρας. Ποιός; Κανένας. Μόνο η ιστορία.

Γύρισα πίσω στα παιδιά μου. Τα αδέρφια μου πήγαν στη Ρουμανία. Εγώ βρέθηκα στην Ουγγαρία.


(φωτογραφία: Keleti, ανατολικός Σιδηροδρομικός Σταθμός)

Μας ανέβασαν στο τραίνο. Μετράω τα παιδάκια μου, 41. Τρελάθηκα. Κατεβαίνω κάτω, ψάχνω. Μια Γιουγκοσλάβα μου λέει: «Τι ψάχνεις παιδί μου;». Τη λέω, ένα παιδάκι μου χάθηκε. Ήξερα λίγα σλαβομακεδόνικα, που είχα μάθει απ’ τα παιδιά, απ’ το Μιχάλη και τα άλλα παιδιά, που έπαιζα στο Πρένιες. Και το παιδί είναι σφουγγάρι, παίρνει τις γλώσσες.

Και, μαζί με την Γιουγκοσλάβα, ψάχναμε και βρίσκουμε το Κατερινάκι απ’ τη Ζέρμα, αυτό το κοριτσάκι το ξανθό με τα πολύ πολύ πολύ σγουρά μαλλιά, σαν δαχτυλίδι. Το βρίσκουμε κάτω από τη μηχανή. Το παίρνω, το αγκαλιάζω, το πάω πάνω.

Κι εκείνη τη στιγμή, είχε ένα γκιούμι νερό η Γιουγκοσλάβα, και τη λέω: «Θέλω νερό». Μου λέει: «μην του δίνεις, ψυχή μου, θα πονέσει ο λαιμός σου». Πίνω και κόβεται η φωνή μου.

Τα παιδάκια μου κλείνουν τις πόρτες, και καθάριζα πορτοκάλια, τα τάιζα, και προσπαθούσα να παίξω, να γελάσω, να φτάσουμε στον προορισμό μας.

(Πόσων χρονών ήσουν;)

Δεκατεσσάρων χρονών, ήμουν. Γι αυτό σας είπα, εφηβική ηλικία δεν έζησα.

Φτάνουμε στα σύνορα. Μπαίνει μέσα ένας ψηλός, γελαστός άντρας, κι ήταν ο Μπάμπας, ο Μιχάλης ο Οικονόμου. Και μαπίνει μια ωραία κυρία, που ήταν η Όλτνη, η γυναίκα του τότε Υπουργού Υγείας. Και πιάσαν την μύτη τους, γιατί 42 παιδάκια.. 42 παιδάκια και τα πορτοκάλια. Και η μυρωδιά των πορτοκαλιών.

Και μου λέει: «Πού είναι η δασκάλα και πού είναι η “μάνα;». Λέω: «Εγώ». Φωνή δεν είχα. Κόπηκε η φωνή μου. Και λέει ο καημένος ο Μπάμπας τότε: «Το νιανιαράκι, είναι και βουβό». Αρπάζω το στυλό απ’ το χέρι του και του λέω: «Δεν είμαι βουβή. Βράχνιασα».

Ονομάζομαι έτσι και είμαι μόνη μου. Δεν έχω «μάνα». Και μόλις είπα το όνομά μου, με αγκαλιάζει, στάζουν τα δάκρυά του, και μου λέει: «Νιάνιαρο, από δω και πέρα εσύ θα είσαι το νιανιαράκι μου, θα είσαι το μωράκι μου, το παιδί μου».

(φωτογραφία: Ο Gyozo Karasz Γ.Γ. της Εθνικής Βοήθειας υποδέχεται 840 παιδιά)

Δεν λέω ότι πήγαμε στα μπάνια, μας καθαρίσανε κλπ. Λέω ένα πράγμα, όμως, ότι ακόμη και το 1952, που πρώτα ήμουνα σαν νηπιαγωγός και μετά η αείμνηστη Αλεξίου μου λέει: «Όχι, θα πεις δασκάλα». Και έχω το διορισμό της, με την υπογραφή της. Να ’ρθω δασκάλα στο Gsurgo, 1950-51, 1951-52, να διδάξω στις κατώτερες τάξεις. Και έτσι ήρθα εδώ (Ουγγαρία). Να διδάξω.

(φωτογραφία: Καθαριότητα και απολύμανση. Λουτρά Szechenyi)

Αυτό θυμάμαι, ότι είχαμε τριχοφάγο, ότι είχαμε τράχωμα, ότι είχαμε είχαμε ψώρα, ότι είχαμε κασίδα, ότι είχαμε φυματίωση, προφυματίωση. Κι εγώ δεν ξέρω τι αρρώστιες δεν είχαμε.

Θυμάμαι, ότι, όταν ήρθαμε πρώτη φορά εδώ στο Csurgo, το πρώτο που ήτανε… ξανά γιατρούς κλπ. Και μερικά παιδιά, και μένα μαζί, μας καλούσαν στην κουζίνα που ήταν εδώ κάτω, και μας δίναν χτυπητά αυγά με ζάχαρη, για να δυναμώσουμε. Και μετά μας δίνανε μουρουνέλαιο. Για να δυναμώσουμε.

Θυμάμαι όμως αυτό, ότι υπήρχαν παιδάκια που δεν βγαίναν κάτω απ’ το τραπέζι. Ήταν λέει ο «γαλατάς». Και προφυλασσότανε απ’ το «γαλατά», και τα’ αεροπλάνα. Δεν βγαίνανε απ’ το τραπέζι. Διηγήθηκα εχθές μια ιστορία στην κυρία, δεν θέλω να ξαναεπαναλάβω. Αλλά ήτανε κάτι τρομαχτικό, ότι τα παιδιά αυτά ήτανε ψυχικά ερείπια. Σταθήκαμε, όμως, μάνα και πατέρας και τα μεγαλώσαμε.

Το κτίριο αυτό ήταν παραμυθένιο για μας. Ήταν το πρόγραμμά του τόσο ωραίο και τόσο καλό, που τα παιδιά αισθάνθηκαν πάρα πάρα πολύ ωραία. Πέντε φορές τη μέρα τρώγαμε. Ήταν λίγο. Αλλά και ο ούγγρικος λαός δεν είχε πιο πολύ.

(φωτογραφία: Παιδικός Σταθμός «Μάρκος» στο Ujpest, παιδιά από τα χωριά των Πρεσπών, Ψαράδες κ.ά.)

Και εγώ λέω είμαι ευγνώμων στον ουγγρικό λαό, που μας δέχτηκε και μας συμπαραστάθηκε. Όσα έδωσαν αυτές οι χώρες για μας, δεν έδωσε η πατρίδα μας. Δεν έδωσε η πατρίδα μας… Κι αυτό είναι παράπονο για μας.

Εμείς δεν ήμασταν ειδικευμένοι δάσκαλοι. Αλλά είχαμε αυτούς τους ανθρώπους που ήταν πάρα πολύ, στο αριστερό κίνημα, μορφωμένοι άνθρωποι. Είχαμε αυτούς τους ανθρώπους που μας έμπνευσαν να μην ξεχάσουμε τα ελληνικά μας. Βουίζει η φωνή της Αλεξίου, να μην ξεχάσουμε τα ελληνικά μας.

Και μπορέσαμε και κρατήσαμε τα ήθη και έθιμά μας, την ελληνικότητά μας και την ταυτότητά μας. Το χρωστάμε σ’ αυτούς τους ανθρώπους και στη δύναμη τη δικιά μας, που μπορέσαμε και βοηθήσαμε να μείνει αυτός ο ελληνισμός.

Αυτό θα έπρεπε απ’ την ελληνική κυβέρνηση, ένα ευχαριστώ τουλάχιστον. Δεν θέλω να πω για τις συντάξεις, δεν θέλω να πω δεν ξέρω τι, αλλά, τουλάχιστον, να αναγνωρίσουνε ότι έμεινε ένα κομμάτι ελληνικό στις άλλοτε σοσιαλιστικές χώρες και το χρωστάμε σ’ αυτούς τους ανθρώπους.-»

*Μαρτυρία της Αρετής Μπακιρτζή-Σκεύη, από το βιβλίο «Παιδομάζωμα ή παιδοσώσιμο; Παιδιά του Εμφυλίου στην Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη», 2012, εκδ. Επίκεντρο, ένα συλλογικό έργο, σε επιμέλεια της Ειρήνης Λαγάνη και της Μαρίας Μποντίλα**.


*Σημείωση: «γαλατά» ονόμαζαν οι αντάρτες το ανιχνευτικό αεροπλάνο του κυβερνητικού στρατού που έβγαινε πρωί πρωί και έκανε πολύ χαμηλές πτήσεις. Όταν εντόπιζε κάτι, ειδοποιούσε την αεροπορία.

Το εν λόγω βιβλίο, χωρίζεται σε δύο μέρη. Το πρώτο αποτελείται από τα κείμενα των εισηγητών που μίλησαν στο διεθνές ιστορικό συνέδριο με θέμα «Τα παιδιά – πρόσφυγες από την Ελλάδα στην Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο», που έγινε τον Οκτώβρη του 2003, στον πύργο Κάροϋ στο Φεχιρβαρτσούγκο της Ουγγαρίας.

Το δεύτερο μέρος του βιβλίου, αποτελείται από το βιωματικό λόγο των πρωταγωνιστών [δασκάλων, «μανάδων» («Μάνες» αποκαλούνταν οι γυναίκες που συνόδεψαν τα παιδιά κατά την έξοδό τους από την Ελλάδα και συνέχισαν να τα φροντίζουν στους νέους τόπους εγκατάστασης), και παιδιών].

Στις μαρτυρίες τους, τα άλλοτε παιδιά -με γκρίζα μαλλιά σήμερα- αλλά και οι δασκάλοι τους, μεταξύ άλλων, ανέφεραν:

«Απευθύνομαι στους αγαπητούς μου συνοδοιπόρους μιας μεγάλης πορείας, τέκνα των ηττημένων, παιδιά του Οδυσσέα, ως Αργοναύτες, με την Αργώ του εμφυλίου, που διαβήκαμε μακρινές χώρες, όχι για να επιστρέψουμε με το χρυσόμαλλο δέρας στην Ιθάκη μας, αλλά με ένα σεμνό βραχιόλι, που αυτό σημαίνει ένα επάγγελμα, μια επιστήμη, μια ειδικότητα, τον ανθρωπισμό. Με αυτά κλείνω. Στους 28.000 συναδέλφους μου, γιατί εγώ είμαι ένα από τα 28.000 παιδιά.» Μιχάλης Ράπτης

«Χάρη στα παιδιά αυτά αγάπησα την ελληνική ιστορία και τον πολιτισμό» Ιουλία Κούντερα

«Να δώσουμε παράσημο στις «μάνες» και στους δασκάλους που δούλεψαν σκληρά εκείνα τα χρόνια» Ευάγγελος Μπενάτος

«Ηθική υποχρέωση για ένα μεγάλο ευχαριστώ στον ουγγρικό λαό» Χρήστος Τζιντζιλώνης

«Δεν αρνούμαστε ότι διαπαιδαγωγούσαμε αυτά τα παιδιά, ότι είναι συνεχιστές του ’21, της Εθνικής Αντίστασης και της πάλης για τη δημοκρατία…» Τάκης Ψημμένος

«Αν δεν είχαμε αυτούς τους δασκάλους δε θα είμαστε τίποτα» Θεόδωρος Σεύης

«Χύθηκαν πολλά δάκρυα και από τα παιδιά που έφευγαν και από όσους μείνανε πίσω» Γιώργος Δημηρόπουλος

«Εκείνα τα χρόνια, το χωριό μας (Μπελογιάννης) ήταν το πιο αναπτυγμένο από τα γύρω χωριά» Κώστας Ριζογιάννης 

«Πώς κατόρθωσαν τα παιδιά του εμφυλίου στις ανατολικές χώρες να μείνουν Έλληνες;» Μιχάλης Ράπτης

**Η Μαρία Μποντίλα, καθηγήτρια φιλόλογος και διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, μία εκ των επιμελητών του συγκεκριμένου βιβλίου, αφηγείται στην Κρυσταλία Πατούλη και το tvxs, την δική της εμπειρία από την συμμετοχή της στο συνέδριο:

«Το μέρος που εξελίχθηκε το εν λόγω συνέδριο, επιλέγη, γιατί σ΄ αυτόν τον πύργο  φιλοξενήθηκαν πολλά ελληνόπουλα τα οποία με τη λήξη του εμφυλίου πολέμου και κάτω από τις γνωστές συνθήκες βρέθηκαν εκτός των ελληνικών συνόρων.

Ο πύργος αυτός, που ανακαινίστηκε πρόσφατα και ο οποίος βρίσκεται μέσα σε ένα δάσος από καστανιές, ανήκε στην οικογένεια Κάροϋ και μετά την πολιτική αλλαγή στην Ουγγαρία το 1945 πέρασε στο Ουγγρικό κράτος το οποίο το διέθεσε  για τη φιλοξενία των ελληνόπουλων. Μετά τη δεύτερη πολιτική αλλαγή στην Ουγγαρία το 1999, ξαναγύρισε στα χέρια των παλιών κληρονόμων .

Η οικογένεια Κάροϋ σε συνεργασία με το Ουγγρικό κράτος άρχισε την ανακαίνιση αυτού του πύργου με σκοπό να λειτουργήσει ως πολιτιστικό και συνεδριακό κέντρο. Η μία πτέρυγα είχε αποκατασταθεί  και η πρώτη εκδήλωση, τιμής ένεκεν, ήταν το συνέδριο με θέμα “ Τα παιδιά του ελληνικού εμφυλίου πολέμου”.

Κλήθηκαν ερευνητές από όλο τον κόσμο που ασχολούνται  με αυτό το θέμα, η ελληνική κοινότητα της Ουγγαρίας καθώς και τα παιδιά, μεγάλοι πια, που πέρασαν τα πρώτα χρόνια της υπερορίας τους σε αυτόν το χώρο.

Επρόκειτο για ένα συνέδριο τελείως διαφορετικό από τα άλλα, συγκινησιακά και ιδεολογικά πολύ  φορτισμένο.

Κατ’ αρχάς το κοινό αποτελούνταν μόνο από Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες οι οποίοι κατοικούνε μόνιμα στη Βουδαπέστη, στο χωριό Μπελογιάννη ή σε άλλα μέρη της Ουγγαρίας καθώς και από πρώην πολιτικούς πρόσφυγες  που επαναπατρίστηκαν και ήρθαν ειδικά  για αυτό το συνέδριο στην Ουγγαρία.

Eνδιαφέρον είχε το ότι οι ομιλητές με τις εισηγήσεις τους και οι ακροατές ως γνώστες της κατάστασης με τις παρεμβάσεις τους αναφέρονταν στο ίδιο θέμα ιδωμένο όμως από διαφορετική σκοπιά.

Στο συνέδριο αυτό αισθάνθηκα πολύ περίεργα από την αρχή μέχρι το τέλος, λόγω των ιδιαιτεροτήτων που παρουσίαζε. Αισθάνθηκα να αυτοαναιρούμαι, αίσθημα που ένοιωσαν και άλλοι εισηγητές, γιατί μιλούσαμε για τη ζωή και αναλύαμε τα γεγονότα που έζησε μια ομάδα ανθρώπων, που ήταν παρόντες, είχαν βιώσει τα γεγονότα, τα είχαν σκεφτεί και ερμηνεύσει. 

Άνοιξε λοιπόν ένας διάλογος ανάμεσα στους εισηγητές και το ακροατήριο που ήθελε να καταθέσει την εμπειρία του -και καλά έκανε. Ένας διάλογος  που χαρακτηριζόταν από έντονες αντιπαραθέσεις αλλά και από κοινές διαπιστώσεις.  

Στο  συνέδριο εκτός από τα πρώην παιδιά τροφίμους στον πύργο παρευρέθηκαν και  δύο Ούγγροι δάσκαλοι των παιδιών σε αρκετά προχωρημένη ηλικία που ήρθαν από πολύ μακριά για να παρακολουθήσουν και να μιλήσουν στο Συνέδριο.

Οι δύο δάσκαλοι με πολύ συγκίνηση κατέθεσαν την εμπειρία τους και συναντήθηκαν με τους πρώην μαθητές τους με τους οποίους τους συνέδεαν ξεχωριστές καταστάσεις και συναισθήματα, αν λάβουμε υπόψη μας τις συνθήκες κάτω από τις οποίες βρέθηκαν τα παιδιά εκεί, την ηλικία τους και το χρόνο που παρέμειναν. 

Οι άνθρωποι αυτοί υπήρξαν για τα περισσότερα παιδιά όχι μόνο δάσκαλοι αλλά και γονείς και φίλοι και συγγενείς που τους βοήθησαν να ξεπεράσουν τα πρώτα προβλήματα, να μάθουν τη ντόπια γλώσσα, να μορφωθούν και να αποκατασταθούν. ¨

Έργο ζωής και κατάθεση ψυχής υπήρξε για αυτούς η προσφορά τους στα ελληνόπουλα.

Στην είσοδο της πτέρυγας που γινόταν το συνέδριο υπήρξε μια έκθεση με φωτογραφίες από τη ζωή των παιδιών στο παλάτι, από τις πρώτες μέρες της παραμονής τους εκεί ως τις τελευταίες που το παλάτι έκλεισε μετά την αποχώρηση και των τελευταίων ελληνόπουλων.

Σκηνές πολύ συγκινητικές εξελίχτηκαν μπροστά σε αυτές τις φωτογραφίες, όταν τα πρώην παιδιά αναγνώριζαν τους εαυτούς τους και τους φίλους τους ή θυμόντουσαν  περιστατικά που είχαν ξεχάσει.-«

«Ένας συλλογικός τόμος που περιλαμβάνει επιστημονικές προσεγγίσεις αλλά και προσωπικές μαρτυρίες για ένα θέμα που συνεχίζει να απασχολεί την ελληνική κοινωνία. Το ερωτηματικό του τίτλου για το αν ήταν παιδομάζωμα ή παιδοσώσιμο είναι ενδεικτικό.»

Η Ειρήνη Θ. Λαγάνη είναι διδάκτωρ Σύγχρονης Διεθνούς Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Σορβόνης (Universite de Paris I, Panteon-Sorbonne) και καθηγήτρια Μεταπολεμικής Ιστορίας της Ευρώπης στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Το συγγραφικό της έργο και τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα στρέφονται γύρω από τον Ψυχρό Πόλεμο, τους πρόσφυγες του ελληνικού εμφυλίου και τα σχολικά εγχειρίδια Ιστορίας.

Η Μαρία Μποντίλα είναι καθηγήτρια φιλόλογος, διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Έχει μελετήσει την εκπαίδευση των Ελλήνων πολιτικών προσφύγων στις χώρες υποδοχής τους. Ασχολείται με θέματα Ιστορίας και Κοινωνιολογίας της Εκπαίδευσης, με τις Σπουδές Φύλου και τη Μεθοδολογία της Έρευνας. Στα ιδιαίτερα ενδιαφέροντά της ανήκει επίσης η μελέτη του ρόλου της λογοτεχνίας στη δόμηση ταυτοτήτων και συλλογικής μνήμης. Εργασίες της έχουν δημοσιευτεί σε πρακτικά συνεδρίων, συλλογικούς τόμους και περιοδικά, ελληνικά και ξένα.


Επιμέλεια παρουσίασης για το tvxs: Κρυσταλία Πατούλη

Γελάει η ιστορία με μας… Της Αντιστασιακής μαχήτριας Κ. Τέντα-Λατίφη

02:10, 28 Οκτ 2012 | Κρυσταλία Πατούλη tvxs.gr/node/109732

…Γελάει η ιστορία με μας, γιατί τώρα όσο ποτέ άλλοτε, το πατριωτικό μας καθήκον επιβάλλει το «Εμείς» υπεράνω κάθε είδους «Εγώ». Κι αν δεν το αντιληφθούμε, τότε «Ναι» στις παρελάσεις των μαθητών που δίνουν χρώμα και ζωντάνια στις επαρχίες και τα χωριά με τις οικογένειες να καμαρώνουν τα παιδιά τους και να τους θυμίζουν τις εθνικές επετείους, αλλά το πατριωτικό αίσθημα δεν καλλιεργείται μόνον με το «Ταμ, ταμ, ταρατατάμ» κύριε Διευθυντά…» η Αντιστασιακή μαχήτρια, Κατίνα Τέντα-Λατίφη, μιλά στην Κρυσταλία Πατούλη, με αφορμή την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, συμμετέχοντας στον δημόσιο διάλογοτου tvxs.

Αρχές Σεπτέμβρη ακούσαμε τυμπανοκρουσίες στο δάσος που βρίσκεται μπροστά στο σπίτι μας. Ταμ-ταμ, ταρατατάμ, τάμ – τάμ – τάμ. Με το που διερωτηθήκαμε τι να είναι, θυμηθήκαμε ότι μετά από ενάμιση μήνα και πλέον, θα είναι ο εορτασμός της 28ης Οκτωβρίου, και όπως χρόνια τώρα, το Σχολείο που είναι επίσης απέναντι, στέλνει μαθητές των μεγάλων τάξεων να προετοιμασθούν για την παρέλαση.

Απ’ τις αρχές του Φλεβάρη ετοιμάζονται για την 25η του Μάρτη και από τις αρχές του Σεπτέμβρη για την 28η του Οχτώβρη. Είναι μια μικρή ομάδα μαθητών που εκπαιδεύονται σχεδόν καθημερινά στα ταμπούρλα. Δενσταματούν ούτε τις Κυριακές και πολλές φορές παραβιάζουν και τις ώρες της κοινής ησυχίας, κάτι που ενοχλεί τους γύρω κατοίκους κι αυτό προκάλεσε ένα τηλεφώνημα στο διευθυντή του Σχολείου.

– Κύριε, η απάντηση του Διευθυντή, πρέπει να διαπαιδαγωγηθούν τα παιδιά με την αγάπη για την πατρίδα, δεν πειράζει που είναι τόσες οι μέρες γιατί και μ’ αυτόν τον τρόπο ενστερνίζονται το εθνικό πνεύμα – είπε και άλλα, και μ’ όλο το σεβασμό προς το κίνητρό του, η βάση της νοοτροπίας και της σκέψης δυσκόλεψε την επικοινωνία.

Ποιός αμφιβάλλει ότι ύψιστο χρέος μας είναι να μάθουν οι νέοι να αγαπούν την πατρίδα μας, αυτή την εύμορφη μεσογειακή χώρα μας, που πέρασε τα μύρια απ’ τις επιδρομές και τις επεμβάσεις των ξένων για να την κάνουν δική τους, αλλά αυτή ορθώθηκε σε θεριό που φουσκώνει και γίνεται ηρωικός γίγαντας για να υπερασπισθεί τον εαυτό της;

Να την μάθουν την ιστορία της, αλλά να τους την μάθουμε ολόκληρη κι αληθινή, με όλους τους τρόπους, ακόμη και με τα ταμπούρλα.

Ας έρθουμε στην 28η Οχτωβρίου, επέτειο της ίδιας ημερομηνίας του 1940, όταν ο διχτάτορας της Ιταλίας, φασίστας Μουσολίνη, εισέβαλε ξαφνικά στην χώρα μας απ’ τα ελληνο-αλβανικά σύνορα, ενώ πριν από δύο μήνες είχε βυθίσει πολύ ύπουλα το ελληνικό αντιτορπιλικό «Έλλη».

Ήμουν τότε μαθήτρια του Δημοτικού και ξαφνικά άρχισαν να χτυπάν δαιμονισμένα όλες οι καμπάνες απ’ τις τρεις εκκλησίες και από τα γύρω εκκλησάκια. Ο κόσμος πετάχτηκε στους δρόμους τρομαγμένος. «Έχουμε πόλεμο, άρχισε πόλεμος»!

Ντελάληδες καλούσαν τους νέους για άμεση γενική επιστράτευσ, και δεν πέρασαν πολλές ώρες που έφθασαν τα στρατιωτικά καμιόνια, τους πήραν, και έφυγαν για το μέτωπο.

Οι νέοι που φεύγαν τραγουδούσαν, ήταν γεμάτοι έξαρση να διώξουν τους Ιταλούς, οι οικογένειες έκλαιγαν, έκαναν τον σταυρό τους, πάνε και οι έρωτες, πάνε και οι δουλειές, έμειναν τα σπίτια και τα παιδιά χωρίς πατεράδες και χωρίς γιους.

Ερήμωσε ο τόπος, άδειασαν οι γειτονιές κι ανάθεμα, ανάθεμα τον πόλεμο!

Πολλοί πήγαν και εθελοντές απ’ τις μεγαλύτερες ηλικίες, κόσμος απλός, αλλά και επιστήμονες, και κυρίως γιατροί, όπως ο Ξενοφώντας Κοντιάδης που σκοτώθηκε ενώ χειρουργούσε, ο καθηγητής Πέτρος Κόκκαλης ο μέγιστος τότε χειρουργός της Ελλάδας, ο Κώστας Αλιβιζάτος και πολλοί άλλοι.

Οι Ιταλοί απωθούνταν με πολύ σκληρές μάχες, γιατί αυτοί είχαν όλα τα μέσα, ενώ ο δικός μας στρατός ήταν εντελώς απροετοίμαστος!

Άρχισε κι ένας βαρύτατος χειμώνας, ανυπόφορος, πάνω στα ψηλά βουνά της Πίνδου κι εμφανίστηκαν τότε σα μάστιγα τα κρυοπαγήματα απ’ τα ακατάλληλα παπούτσια και τις γκέτες των ποδιών, που έβγαλαν εκτός μάχης πολλούς στρατιώτες, και τους άφησαν ανάπηρους χωρίς πόδια.

Αρχίσαμε κι εμείς τότε στις πόλεις και τα χωριά να πλέκουμε κάλτσες, γάντια, φανέλλες, και κουκούλες για το στρατό.

Τότε δοξάστηκαν και οι γυναίκες της Ηπείρου, που κουβαλούσαν τρόφιμα και πυρομαχικά μέσα στα βαθιά χιονισμένα βουνά και η ιστορία τις κατέγραψε με τον τιμητικό τίτλο «Η μάννα της Πίνδου»!

Οι στρατιώτες μας μέσα σε 26 ημέρες είχαν απωθήσει τους Ιταλούς απ’ τα πάτρια εδάφη, τους χτυπούσαν μέσα στην Αλβανία και τους έσπρωχναν προς τη θάλασσα.

Τί υπερασπίζονταν τα ελληνόπουλα τόσο ηρωικά και θυσιάζονταν ομαδικά; Υπερασπίζονταν την πατρίδα τους, τα βουνά της, τις θάλασσές της, το λαό της, τα ζώα και τον αέρα της, τα έχοντά της, την ιστορία, τον πολιτισμό της, τη γη της.

Αν ανεβείς επάνω στην Πίνδο, στον Άη Ληά της Φούρκας, όπου και η προτομή του υπερασπιστή Δαβάκη, βαδίζεις –και το ξέρεις- ότι πατάς πάνω σε θαμμένα νιάτα, πάνω σε ηρωικά ελληνόπουλα.

Αλλά κι εκείνα, αυτή τη γης που υπερασπίζονταν, ήξεραν ότι από κάτω έκρυβε τους τάφους των προγόνων τους που πάλεψαν τους Τούρκους, τους Ρωμαίους και τους αμέτρητους εισβολείς.

Κι ενώ η νίκη ολοκληρώνονταν, από την άλλη μεριά στα ανατολικά της σύνορα, η Ελλάδα χτυπήθηκε από τις φασιστικές ορδές του Χίτλερ του αρχιτέκτονα του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου που στοίχησε 70 εκατομμύρια ανθρώπινα θύματα!

Κι ετούτη η μικρή μας χώρα τους αντιστάχτηκε ένα μήνα, καθυστερώντας την προέλασή τους ενάντια στη Σοβιετική Ένωση.

Μας αποκάλεσαν τότε «ήρωες», ο Τσώρτσιλ μάλιστα είπε ότι «οι ήρωες πολεμούν σαν τους Έλληνες» και ο ίδιος ο Χίτλερ δεν μπόρεσε να μην δηλώσει ότι απ’ όλους τους αντιπάλους που αντιμετώπισε, ο Έλληνας στρατιώτης πολέμησε με ύψιστο ηρωισμό και με αυτοθυσία, αλλά το ερμήνευσε με τα ρατσιστικά του πιστεύω ότι οι Έλληνες είμαστε δήθεν απόγονοι των Δωριαίων, απ’ όπου κατάγονται και οι γερμανοί!

Κι έτσι η χώρα βυθίστηκε στο σκοτάδι της τριπλής κατοχής: των Γερμανών, των Ιταλών και των Βουλγάρων φασιστών.

Η μάχη τώρα πέρασε χωρίς σταματημό στο εσωτερικό της χώρας οργανώνοντας την Αντίσταση που πλάτυνε απ’ άκρη σ’ άκρη της επικράτειας, μια πραγματική εθνέγερση. Οργανώσεις με εκατοντάδες χιλιάδες μέλη, την Εθνική Αλληλεγγύη, το Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (ΕΑΜ), την Πανελλαδική Οργάνωση Νέων (ΕΠΟΝ), τα «Αετόπουλα» και τον Ελληνικό Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό (ΕΛΑΣ). Βέβαια -εκτός από αυτές- υπήρξαν και άλλες, μικρότερης έκτασης και σημασίας, αντιστασιακές οργανώσεις.

Όλες αυτές με πρωτοβουλία του ΚΚΕ γιατί τα αστικά κόμματα κατέφυγαν στο εξωτερικό, στο Κάϊρο, όπου το ‘χε σκάσει και το παλάτι, παίρνοντας μαζί του και το χρυσό του κράτους. Όλοι τους κάτω απ’ τις φτερούγες και τη στήριξη των Άγγλων.

Κι εμείς τα μικρά, μεγαλώναμε βοηθώντας αυτήν την Αντίσταση, για να δούμε την πατρίδα μας λεύτερη. Και από ποιούς εμπνεόμασταν σ’ αυτόν τον αγώνα; Απ’ τους  προγόνους μας, κυρίως απ’ τους ήρωες του 1821. Εμείς οι κοπελίτσες θεωρούσαμε τους εαυτούς μας Μπουμπουλινίτσες.

Σε ποια όμως βιβλία των Σχολείων, αναφέρονται οι θυσίες αυτής της Αντίστασης; Σε ποιο σχολικό γράφτηκε και ποιος δάσκαλος ή καθηγητής μίλησε στους μαθητές του π.χ. για τον Αντώνη Βρατσάνο, τον μεγάλο μπουρλοτιέρη της Αντίστασης, τον νέο Μιαούλη, που τον Φλεβάρη του 1944 ανατίναξε στα Τέμπη την 53η γερμανική αμαξοστοιχία, όπου σκοτώθηκαν 450 Γερμανοί, το 1/3 αξιωματικοί, που θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα σαμποτάζ της Ευρώπης κατά των Γερμανών, και που ο ίδιος παρασημοφορήθηκε από το Στραγητείο της Μέσης Ανατολής, και που έκανε συνολικά 300 σαμποτάζ με την διαταγή των Συμμάχων, όταν επρόκειτο να γίνει η απόβασή τους στη Σικελία κι έπρεπε να παραπλανήσουν τους γερμανούς;

Έχετε δει την εκπομπή της ΕΤ3 «Κυριακή στο χωριό» που συνεχίζεται χρόνια σ’ όλα τα χωριά της Ελλάδας; Έχετε ακούσει απ’ τους τοπικούς καθηγητές της ιστορίας, από τους Κοινοτικούς Προέδρους, τους Ιερωμένους, τους Νομάρχες, κ.ά., να μιλούν για την Κατοχή και την Αντίσταση;

Ξέρετε ότι η λίμνη Πλαστήρα όταν δημιουργήθηκε σκέπασε ένα απ’ τα μοναδικά αεροδρόμια, από όπου πηγαινοέρχονταν οι συμμαχικοί αντιπρόσωποι τον καιρό της κατοχής και ότι λίγο πιο πέρα στο Μοναστήρι της Πέτρας, υπήρχε το κεντρικό τυπογραφείο του Θεσσαλικού Αντιστασιακού τύπου, όπου οι Γερμανοί εκτέλεσαν καλόγερους;

Όταν, λοιπόν, η εκπομπή «Κυριακή στο χωριό» παρουσίασε αυτή την περιοχή, τίποτε δεν αναφέρθηκε γι’ αυτήν την αγωνιστική συνεισφορά και θυσία στις ομιλίες τους. Αντίθετα, απ’ τους οπλαρχηγούς του 1821 που έδρασαν εκεί, έκαναν ένα «άλμα» στην ιστορία και έφτασαν στις πίττες, στα ψητά, και στο πόσο νόστιμα μαγειρεύονται τα ψάρια της λίμνης.

Σε όλα τα μέρη όπου κι αν πήγε η συγκεκριμένη εκπομπή, πουθενά δεν υπήρξε, σύμφωνα με αυτήν, ούτε κατοχή, ούτε Αντίσταση, σαν ο 2ος Παγκόσμιος Πόλεμος να μην πέρασε απ’ την Ελλάδα.

Είναι μετά περίεργο το γεγονός ότι η σημερινή νέα γενιά, είναι η πιο ανιστόρητη γενιά με αποτέλεσμα τα φαινόμενα που μας ανησυχούν;

Αγαπώ την πατρίδα, σημαίνει ότι την αγαπώ καθημερινά και εκτός περιόδου πολέμου, που παρ’ όλα τα ελαττώματά μας που έχουμε ως έθνος, ξεσηκωνόμαστε όλοι σαν θεριό. Την πονάω και την φροντίζω και τον καιρό της ειρήνης, γιατί σ’ αυτήν ζω κι αυτήν υπερασπίζομαι.

Γιατί τα ετήσια φεστιβάλ των νεολαιών δεν καταλήγουν σε πρακτικές δραστηριότητες, οργανωμένες, όπως η διαφύλαξη των δασών, η συνολική συμμετοχή στην κατάσβεση των πυρκαγιών, στην αναδάσωση, στον καθαρισμό των παραλιών, στο ξήλωμα απ’ τους δρόμους των διαφημιστικών επικίνδυνων πινακίδων; Γιατί χρόνια ολόκληρα δεν δόθηκε κάποιο δημιουργικό περιεχόμενο στους νέους απ’ τις πολυάριθμες ηγεσίες τους;

Και τώρα; Τώρα που ζούμε την πιο θολή, υπόγεια και αραχνοειδή κατάσταση που μας βουλιάζει στην ανεργία και την κατάρρευση, γιατί δεν μαθαίνουμε να παλεύουμε ενωμένα και σωστά αντί να ξεσπάμε την οργή μας πάνω στα μάρμαρα και τις περιουσίες των βιοπαλαιστών σα να ξεσκίζουμε κανιβαλιστικά τις ίδιες τις σάρκες αυτής της πατρίδας;

Η Γερμανία της κατοχής εκτός ότι μας υποχρέωσε να ποτίζουμε και να ταϊζουμε την στρατιά του Ρόμελ στην Αφρική και εκτός από το γεγονός ότι δεν έχει πληρώσει καμιά αποζημίωση για τα ολοκαυτώματα που διέπραξε στη χώρα μας, δανείστηκε απ’ την Τράπεζα της Ελλάδας στις 14/3/1942, με υπογραφές και με σφραγίδες, 3,5 δισεκατομμύρια δολλάρια αγοραστικής αξίας του 1938, με την υποχρέωση να τα επιστρέψει με καθορισμένες δόσεις αποπληρωμής και μάλιστε είχε δώσει δύο ή τρεις δόσεις. Μετά, όμως, σταμάτησε. Και σήμερα, ύστερα από τόσα χρόνια, αυτό το ποσόν ανατοκισμένο έχει αυξηθεί πάρα πολύ. Πρόκειται για τέραστιο ποσό πολλών δισεκατομμυρίων!

Τα δάνεια δεν παραγράφονται. Αν η κ. Μέρκελ θεωρεί ότι παραγράφονται, τότε να παραγραφεί το ίδιο αντίστοιχο ποσό κι απ τα δικά μας δάνεια. Γιατί, λοιπόν, δεν γεμίζουμε τώρα τις πλατείες και τους δρόμους, μόνον με αυτό το αίτημα;

Γιατί αυτό το αναμφισβήτητο δίκιο μας δεν το παίρνουμε εμείς, ο λαός, στα χέρια μας, με επιμονή και χωρίς έκτροπα μέχρι να το πετύχουμε;

Σε τι ωφελούν οι μούντζες και οι φωνές ενάντια στη βουλή που κυριαρχείται από οικογενειοκρατία την οποία εμείς εκλέξαμε όχι αξιοκρατικά, αλλά κομματικά και «επώνυμα»;

Ποιά χώρα της Ευρώπης έχει ηγεσίες που είναι γιοι, θείοι, και ανηψιοί και εγγονοί και εγγονές πολιτικών;

Γιατί δεν παραδειγματιζόμαστε απ’ τους Γάλλους που ξεσηκώθηκαν και σταμάτησαν τον γιο του Σαρκοζί όταν αυτός ανέλαβε, τί; Διευθυντής σε μια δημοτική εταιρεία έξω απ’ το Παρίσι, όπως θα λέγαμε, σε μια επιχείρηση που θα έκανε ο Δήμος Γλυφάδας. Και παρόλη την εκλογή του και τα διπλώματά του, τον αποξήλωσαν αμέσως.

Σε μας γιατί αφήσαμε και κατέβαλαν επαγγελματικές θέσεις διευθυντικές στο δημόσιο οι παίδες των πολιτικών κι εμείς «καφέ και μπαρ, και δεν βαριέσαι αδελφέ»;

Η γέννηση της μετέπειτα Ε.Ε. έγινε το 1950 απ’ τον φόβο της επιθετικής ανάπτυξης της Γερμανίας που εγκυμονούσε κινδύνους νέων πολέμων.

Βρισκόμαστε σήμερα στο 2012, δηλαδή 62 χρόνια από τότε, απ’ την Ένωση καπιταλιστικών κρατών και ως τώρα δεν έγινε -όλες αυτές τις δεκαετίες- καμιά Ένωση των λαών αυτών των χωρών.

Γιατί δεν δημιουργήθηκαν Πανευρωπαϊκοί φορείς λαϊκών αγώνων και επαγρύπνησης, μία Συνοποσπονδία εργαζομένων με κεντρική πανευρωπαϊκή καθοδήγηση, που, αν για παράδειγμα, απεργούσαν για σοβαρά αιτήματα οι λιμενεργάτες στη Μασσαλία, θα παρέλυαν όλα τα λιμάνια της Ευρώπης, ή θα επαγρυπνούσε και θα παρενέβαινε στην πολιτική των τραπεζών;

Ίσως είναι η πρώτη φορά στην ιστορία που μια καπιταλιστική Ένωση πανευρωπαϊκή δεν είχε το αντίθετο λαϊκό σκέλος, το φρένο των εργαζομένων στην αχαλίνωτη αφαίμαξη των λαών.

Κι όπως είναι γνωστό, τα λάθη και οι ελλείψεις πληρώνονται ακριβά.

Πολλές δραστηριότητες δημιουργικών αποτελεσμάτων μπορούν να γίνουν για να μειώσουν την τραγικότητα των ημερών και την γρηγορότερη έξοδό μας απ’ αυτήν, απαιτείται όμως ενότητα και σοφή στοχοπροσήλωση.

Τίποτε δεν μπορεί να γίνει αν άλλοι απεργοί πάνε Ομόνοια, και άλλοι στο Πεδίον του Άρεως, με αλληλοβρισιές και αλληλοκατηγορίες.

Γελάει η ιστορία με μας, γιατί τώρα όσο ποτέ άλλοτε, το πατριωτικό μας καθήκον επιβάλλει το «Εμείς» υπεράνω κάθε είδους «Εγώ». Κι αν δεν το αντιληφθούμε, τότε «Ναι» στις παρελάσεις των μαθητών που δίνουν χρώμα και ζωντάνια στις επαρχίες και τα χωριά με τις οικογένειες να καμαρώνουν τα παιδιά τους και να τους θυμίζουν τις εθνικές επετείους, αλλά το πατριωτικό αίσθημα δεν καλλιεργείται μόνον με το «Ταμ, ταμ, ταρατατάμ» κύριε Διευθυντά.-


Κατίνα Τέντα-Λατίφη

Ιδού η λίστα Λαγκάρντ κατά το «HOT DOC» _ Λίστα, ληστεία και απληστεία. Του Κώστα Βαξεβάνη

00:10, 27 Οκτ 2012 | tvxsteam    tvxs.gr/node/109678

Το περιοδικό «HOT DOC» δημοσίευσε τα 2059 ονόματα της περίφημης λίστας Λαγκάρντ.  Στην λίστα περιλαμβάνονται μεγάλα ονόματα του επιχειρηματικού, τραπεζικού και εφοπλιστικού κόσμου. Υπενθυμίζεται πως η λίστα αφορά καταθέσεις στην τράπεζα HSBC στην Ελβετία.

Ωστόσο, το περιοδικό δεν δημοσίευσε ούτε τα ποσά που είχε κάθε καταθέτης που αναφέρεται στην λίστα, ούτε τις ημερομηνίες, επομένως είναι αδύνατο να γνωρίζει κανείς τις λεπτομέρειες για κάθε περίπτωση ούτε φυσικά είναι βέβαιο πως τα ονόματα αυτά έχουν σχέση με παράνομο χρήμα ή φοροδιαφυγή.

Οι άνθρωποι που παρουσιάζονται στη λίστα, η οποία αφορά στις καταθέσεις Ελλήνων πολιτών στη συγκεκριμένη ελβετική τράπεζα, δεν μπορούν να θεωρηθούν σε καμία περίπτωση αυτομάτως ύποπτοι φοροδιαφυγής, αφού οι περισσότεροι εξ’ αυτών είναι πασίγνωστοι επιχειρηματίες της χώρας οι οποίοι θα μπορούσαν νομίμως να κατέχουν χρήματα στο εξωτερικό. Άλλωστε πολλοί εξ’ αυτών των λογαριασμών εμπεριέχουν πολύ μικρά ποσά (ακόμα και φοιτητών που σπουδάζουν στο εξωτερικό) ανάξια φορολογικής αναζήτησης. Επιπροσθέτως, πηγές αμφισβητούν τη γνησιότητα του συνόλου της λίστας.

Επιχειρηματίες όπως οι Γιώργος και Φώτης Μπόμπολας, ο Λαυρέντης Λαυρεντιάδης και οι αδελφοί Μαρινόπουλοι, οι εφοπλιστικές οικογένειες Μαρτίνου και Πατέρα, σχεδόν όλοι οι γνωστοί κοσμηματοπώλες, ο Δημήτρης Κοπελούζος, η επιχειρηματική οικογένεια Μπενρουμπή συμπεριλαμβάνονται σε αυτήν τη λίστα.Όμως και ο δημοσιογράφος Γιώργος Τράγκας και η σκιτσογράφος Κατερίνα Σχινά, αλλά και ο δημοσιογράφος Παναγιώτης Λάμψιας.
Σ.Σ. TVXS: Το Tvxs, παρουσιάζει την λίστα που δημοσίευσε το περιοδικό HOT DOC χωρίς φυσικά να αποδέχεται ότι όλα τα ονόματα έχουν σχέση με παράνομο χρήμα ή φοροδιαφυγή
(Κάντε κλικ στις εικόνες)
Διαβάστε σχετικά επίσης:

—–

Λίστα, ληστεία και απληστία. Του Κώστα Βαξεβάνη

Posted date: Οκτωβρίου 27, 2012 In: Πανδωρικώς | comment : 121

Του Κώστα Βαξεβάνη

Είμαστε μια μικρή δημοσιογραφική ομάδα. Δημοσιογραφική. Σε αυτό επιμένουμε ιδιαίτερα. Δεν έχουμε μετοχικά σχήματα, δεν πήραμε δάνεια, δεν χρησιμοποιήσαμε τη δημοσιογραφία για να εξυπηρετήσουμε συμφέροντα. Ξεκινήσαμε την έκδοση του HOT DOC με 5.000 ευρώ κεφάλαιο. Δεν μπήκαμε σε μπανιέρες για να μουλιάσουμε την δημοσιογραφία στα αρωματικά νερά του life style, δεν παρουσιάσαμε ως δημοσιογραφία τα γιλέκα του Καματερού. Στον τραπεζικό μας λογαριασμό υπάρχει ένα ποσό για να πληρωθεί το χαρτί, οι άνθρωποι που δουλεύουν και κάτι πίτσες ντιλίβερι τα μεσημέρια που μας έχουν καταστρέψει.

Ναι αυτή η εικόνα είναι αδιανόητη για πολλούς. Ο δημοσιογράφος στην σχηματική του απεικόνιση θα είναι ή αλήτης ρουφιάνος, ή κυριλέ και κονομημένος. Λίγο μας ενδιαφέρει. Πάμε κάνουμε τη δουλειά μας και είμαστε πολύ ευχαριστημένοι που μας αρέσει. Και που τα βάζουμε με μεγαθήρια που δεν μπορούν να μας αντιμετωπίσουν, γιατί κάνουμε μόνο τη δουλειά μας.

Οι έρευνες του HOT DOC σε ένα εξάμηνο έχουν προκαλέσει πάνω από 10 εισαγγελικές παρεμβάσεις και άλλες τόσες ερωτήσεις στη Βουλή. Αυτές οι αποκαλύψεις δεν απασχόλησαν καθόλου τα γνωστά και παλιά μέσα ενημέρωσης. Έρευνές μας έχουν παίξει ακόμη και στο REUTERS αλλά όχι στα ελληνικά κανάλια. Νοιώθουμε ταυτόχρονα μόνοι αλλά και πολύ κοινωνικοί. Έχουμε γύρω μας κοινό που βγάζει και μεταδίδει μια υγιή απαίτηση και μας προσφέρει όσα έχουμε ανάγκη. Και δεν είναι μόνο τα 2,5 ευρώ.

Στο έκτακτο τεύχος του περιοδικού που είναι πολύ πιθανό να έχετε στα χέρια σας, αποκαλύψαμε την λίστα Λαγκάρντ. Ναι ήταν μια μεγάλη επιτυχία, αλλά ήταν και ένα χρέος. Η Ελλάδα δεν μπορεί να ζει με την υποκρισία, όμηρος ενός πολιτικού συστήματος που ρίχνει δεξιά αριστερά τις λάσπες του υπονόμου του.

Το τεύχος αυτό δεν πρόλαβε να φτάσει στα περίπτερα και αντιγράφτηκε από πειρατές. Δεν ήταν ανώνυμα μπλογκς, αλλά μεγάλα «μαγαζιά». Αυτό ήταν ενδεχομένως και η απόδειξη της επιτυχίας του. Όπως έγραψα χαριτολογώντας στο twitter «είναι ένας θρίαμβος. Ακόμη και ο Τριανταφυλλόπουλος αγόρασε HOT DOC έστω για να το αντιγράψει». Δεν σεβάστηκαν τίποτα. Με το πρόσχημα της είδησης και της αναπαραγωγής της, δεν έδωσαν κάποια στοιχεία της έρευνας (10 άνθρωποι δούλευαν γι αυτήν επί ένα μήνα) αλλά αντέγραψαν και δημοσιοποίησαν τη λίστα. Τη δουλειά μας. Την αγωνία που περάσαμε για να διασταυρώσουμε αν είναι γνήσια η λίστα, τα ξενύχτια που κάναμε για να ελέγξουμε στοιχεία, την πνευματική και την σωματική μας κούραση.

Δεν είναι μόνο αλήτες που καπηλεύτηκαν τη δουλειά μας. Δεν είναι μόνο λήσταρχοι που δεν είχαν τα κότσια να κάνουν ότι κάναμε. Στόχος τους είναι η ισοπέδωσή μας. Να μην υπάρχουμε. Έδωσαν την ύλη μας στο κοινό, για να μην αγοράσει το περιοδικό. Να μην έχουμε έσοδα. Δεν θέλουν ανεξάρτητες φωνές, ψύλλους στον κόρφο τους και στον κόρφο των αφεντικών τους.

Τους διαβεβαιώνω πως εμείς θα συνεχίσουμε να υπάρχουμε. Χωρίς να μπούμε σε μπανιέρες στις οποίες μετά θα φτύνουμε. Χωρίς να πάρουμε δάνεια. Χωρίς να εκβιάσουμε. Χωρίς να δώσουμε δώρο σερβιέτες και στριγκάκια. Θα υπάρξουμε απλώς γιατί έχουμε αυτό που δεν έχουν. Έχουμε αναγνώστες, δεν έχουμε πελάτες. Και ξέρουμε πως θα αγοράσουν το HOT DOC. Έχουμε τα κότσια επίσης να σας το ζητήσουμε, γιατί απλώς απευθυνόμαστε στο άλλο μας κομμάτι. Εσάς.

—-